Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Neupogen 600 mcg/ml (30 mln j.m./0,5 ml)
Przedkliniczne badania toksyczności filgrastymu (Neupogen) wykazały charakterystyczne dla mechanizmu działania leku efekty farmakologiczne, takie jak leukocytoza, rozrost elementów krwiotwórczych szpiku, tworzenie ziarnistości pozaszpikowej oraz powiększenie śledziony, które były całkowicie odwracalne po zaprzestaniu terapii. W modelach zwierzęcych, szczególnie u królików, podawanie filgrastymu w dawce 80 μg/kg mc./dobę w okresie organogenezy wiązało się z toksycznością matczyną, zwiększoną częstością poronień oraz zmniejszeniem masy płodu. Dawka 100 μg/kg mc./dobę indukowała wady rozwojowe płodu i toksyczność matczyną przy ekspozycji 50-90-krotnie wyższej niż u pacjentów stosujących dawkę kliniczną 5 μg/kg mc./dobę. Poziom NOAEL dla toksyczności zarodkowo-płodowej ustalono na 10 μg/kg mc./dobę, co odpowiada 3-5-krotnemu narażeniu klinicznemu.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Neupogen
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa stosowania filgrastymu (Neupogen) dostarczają istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych z jego stosowaniem. Dane te są kluczowe dla oceny bezpieczeństwa leku przed wprowadzeniem go do praktyki klinicznej i stanowią podstawę do określenia odpowiednich ostrzeżeń i środków ostrożności.1
Toksyczność po wielokrotnym podaniu
Badania toksyczności filgrastymu po podaniu wielokrotnym, które trwały do 1 roku, wykazały efekty farmakologiczne zgodne z mechanizmem działania leku. Obserwowano przede wszystkim następujące zmiany:
- Zwiększenie liczby leukocytów (krwinek białych)
- Rozrost elementów krwiotwórczych szpiku kostnego
- Tworzenie się ziarnistości pozaszpikowej
- Powiększenie śledziony
Co istotne z klinicznego punktu widzenia, wszystkie zaobserwowane zmiany były całkowicie odwracalne po przerwaniu stosowania leku.2
Toksyczność reprodukcyjna
Wpływ filgrastymu na rozwój przedurodzeniowy został zbadany w modelach zwierzęcych, obejmujących szczury i króliki. Badania te dostarczyły następujących danych:3
Toksyczność rozwojowa u królików
U królików, którym podawano filgrastym dożylnie w dawce 80 mikrogramów/kg mc. na dobę w okresie organogenezy, zaobserwowano:
- Działanie toksyczne na organizm samicy
- Zwiększenie częstości samoistnych poronień
- Zwiększenie częstości poronień po implantacji
- Zmniejszenie średniej wielkości miotu
- Zmniejszenie masy płodu
Te wyniki potwierdzają potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem leku w okresie ciąży.4
Na podstawie danych z badań innego leku zawierającego filgrastym, podobnego do produktu Neupogen, stwierdzono porównywalne efekty. Dodatkowo przy większych dawkach zaobserwowano:
- Wady rozwojowe płodu przy dawkach 100 mikrogramów/kg mc. na dobę
- Działanie toksyczne na samicę przy dawce odpowiadającej narażeniu ogólnoustrojowemu około 50-90-krotnie wyższemu niż narażenie u pacjentów leczonych dawką kliniczną 5 mikrogramów/kg mc. na dobę
W badaniach tych określono NOAEL (poziom dawkowania, przy którym nie obserwuje się działań niepożądanych) w odniesieniu do toksyczności dla zarodka i płodu na poziomie 10 mikrogramów/kg mc. na dobę. Odpowiada to narażeniu ogólnoustrojowemu około 3-5-krotnie wyższemu niż narażenie obserwowane u pacjentów leczonych dawką kliniczną.5
Toksyczność rozwojowa u szczurów
W przeciwieństwie do wyników uzyskanych u królików, u ciężarnych szczurów nie stwierdzono działania toksycznego na organizm samicy ani na płód przy dawkach do 575 mikrogramów/kg mc. na dobę. Ta znacząca różnica międzygatunkowa wskazuje na odmienną wrażliwość poszczególnych gatunków zwierząt laboratoryjnych na działanie filgrastymu.6
Jednakże u potomstwa szczurów, któremu podawano filgrastym w okresie okołoporodowym i laktacji, obserwowano:
- Opóźnienie w różnicowaniu cech zewnętrznych (przy dawkach ≥ 20 mikrogramów/kg mc. na dobę)
- Opóźnienie wzrostu (przy dawkach ≥ 20 mikrogramów/kg mc. na dobę)
- Nieznacznie zmniejszony wskaźnik przeżywalności (przy dawce 100 mikrogramów/kg mc. na dobę)
Wyniki te sugerują, że filgrastym może wpływać na rozwój postnatalny, szczególnie przy wyższych dawkach.7
Wpływ na płodność
Przeprowadzone badania nie wykazały wpływu filgrastymu na płodność samców i samic szczurów. Jest to istotna obserwacja w kontekście potencjalnego stosowania leku u pacjentów w wieku rozrodczym, sugerująca brak negatywnego wpływu na zdolności reprodukcyjne.8
| Gatunek | Dawka filgrastymu | Okres podawania | Obserwowane efekty |
|---|---|---|---|
| Króliki | 80 μg/kg mc./dobę (dożylnie) | Okres organogenezy | Toksyczność matczyna, zwiększone poronienia, zmniejszona masa płodu |
| Króliki | 100 μg/kg mc./dobę | Okres organogenezy | Wady rozwojowe płodu, toksyczność matczyna (50-90x narażenie kliniczne) |
| Króliki | 10 μg/kg mc./dobę (NOAEL) | Okres organogenezy | Brak toksyczności zarodkowo-płodowej (3-5x narażenie kliniczne) |
| Szczury | Do 575 μg/kg mc./dobę | Ciąża | Brak toksyczności matczynej i płodowej |
| Szczury | ≥20 μg/kg mc./dobę | Okres okołoporodowy i laktacja | Opóźnienie różnicowania cech zewnętrznych, opóźnienie wzrostu |
| Szczury | 100 μg/kg mc./dobę | Okres okołoporodowy i laktacja | Nieznacznie zmniejszony wskaźnik przeżywalności |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania