Leki w grupie
„leki immunostymulujące”

Leki immunostymulujące to grupa preparatów, których zadaniem jest wzmocnienie lub modyfikacja odpowiedzi immunologicznej organizmu. Działają one poprzez stymulację różnych elementów układu odpornościowego, zwiększając jego aktywność w walce z patogenami, nowotworami czy innymi zagrożeniami. Mechanizmy ich działania obejmują między innymi zwiększenie liczby i aktywności komórek immunologicznych, nasilenie fagocytozy, produkcji cytokin oraz przeciwciał.

Do najważniejszych leków immunostymulujących należą: cytokiny (interferony alfa, beta i gamma, interleukiny), czynniki stymulujące tworzenie kolonii (filgrastym, pegfilgrastym, lenograstym), preparaty bakteryjne (lizozymy, szczepionki bakteryjne), preparaty pochodzenia roślinnego (wyciągi z jeżówki purpurowej, aloes), syntetyczne immunostymulatory (lewamizol, izoprinozyna) oraz substancje biologicznie aktywne (transferyna, tymozyna).

Na polskim rynku dostępne są liczne preparaty immunostymulujące, wśród których warto wymienić: Groprinosinę, Neosine, Eloprine (inozyna pranobeks), Esberitox (wyciąg z jeżówki), Ribomunyl (rybosomy bakteryjne), Broncho-Vaxom (lizaty bakteryjne), Ismigen (lizaty bakteryjne), Neupogen, Accofil (filgrastym), Polfenon (wyciąg z jeżówki) czy IRS 19 (lizaty bakteryjne).

Leki immunostymulujące można podzielić na kilka podgrup w zależności od pochodzenia i mechanizmu działania: cytokiny i interferony (naturalne białka regulujące odpowiedź immunologiczną), czynniki wzrostu (stymulujące produkcję komórek krwi), preparaty pochodzenia bakteryjnego (lizaty bakteryjne, szczepionki), preparaty pochodzenia roślinnego (wyciągi z jeżówki, aloesu) oraz syntetyczne immunomodulatory (inozyna pranobeks, lewamizol).

Największą zaletą stosowania leków immunostymulujących jest możliwość wspomagania organizmu w walce z infekcjami, szczególnie nawracającymi, przewlekłymi lub opornymi na standardowe leczenie. Są one pomocne w profilaktyce zakażeń u osób z obniżoną odpornością, a także wspierają regenerację układu odpornościowego po intensywnym leczeniu (np. chemioterapii). Niektóre z nich, jak czynniki wzrostu kolonii granulocytów, są niezbędne w onkologii do przywrócenia prawidłowej liczby leukocytów po chemioterapii.

Stosowanie leków immunostymulujących wiąże się jednak z pewnymi zagrożeniami. Najpoważniejszym jest ryzyko nadmiernej stymulacji układu odpornościowego, co może prowadzić do nasilenia chorób autoimmunologicznych lub wywołania reakcji alergicznych. Część z tych leków może powodować objawy grypopodobne (gorączka, bóle mięśniowe, zmęczenie). Długotrwałe stosowanie immunostymulatorów może również prowadzić do wyczerpania układu odpornościowego lub rozwoju tolerancji na lek. Istotnym problemem jest też brak wystarczających badań klinicznych potwierdzających skuteczność niektórych preparatów, szczególnie tych pochodzenia roślinnego.

Lista leków w tej grupie

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl