łuszczyca
Łuszczyca (psoriasis) to przewlekła, niezakaźna choroba zapalna skóry o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzująca się przyspieszoną proliferacją naskórka. Objawia się dobrze odgraniczonymi, rumieniowymi blaszkami pokrytymi srebrzystą łuską, najczęściej lokalizującymi się na wyprostnych powierzchniach kończyn, owłosionej skórze głowy oraz okolicy lędźwiowo-krzyżowej.
Patogeneza łuszczycy obejmuje złożone interakcje między predyspozycją genetyczną a czynnikami środowiskowymi, prowadzące do nieprawidłowej aktywacji układu immunologicznego. Kluczową rolę odgrywają limfocyty T oraz cytokiny prozapalne, szczególnie IL-17, IL-23 i TNF-α, które stymulują nadmierną proliferację keratynocytów.
Leczenie łuszczycy jest wielokierunkowe i zależy od nasilenia zmian skórnych, ich lokalizacji oraz współistniejących chorób. Obejmuje terapię miejscową (kortykosteroidy, pochodne witaminy D, retinoidami), fototerapię (UVB, PUVA), leczenie ogólne (metotreksat, cyklosporyna, acytretyna) oraz nowoczesne leki biologiczne ukierunkowane na specyficzne cytokiny prozapalne.
U 10-30% pacjentów z łuszczycą rozwija się łuszczycowe zapalenie stawów, które wymaga wczesnej diagnostyki i odpowiedniego leczenia reumatologicznego. Łuszczyca wiąże się również ze zwiększonym ryzykiem zespołu metabolicznego, chorób sercowo-naczyniowych i zaburzeń psychicznych, co podkreśla potrzebę holistycznego podejścia do pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Mukopolisacharydowy polisiarczan – Interakcje
Mukopolisacharydowy polisiarczan (MPS) jest stosowany w preparatach dermatologicznych takich jak Hirudoid (0,3 g/100 g, odpowiadające 25 000 jednostkom APTT) oraz Mobilat (0,2 g/100 g MPS w połączeniu z 1,0 g/100 g ekstraktu z kory nadnerczy i 2,0 g/100 g kwasu salicylowego). Hirudoid, zawierający wyłącznie MPS, nie wykazuje znanych interakcji z innymi lekami, co czyni go bezpiecznym wyborem u pacjentów stosujących politerapię. W przeciwieństwie do tego, Mobilat ze względu na obecność kwasu salicylowego może zwiększać miejscowe wchłanianie innych leków, co wymaga ostrożności klinicznej, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu na dużych powierzchniach skóry.
aplikacja leku, aPTT, choroba autoimmunologiczna, choroba nowotworowa, czas aktywowanej tromboplastyny, działanie hipoglikemizujące, ekstrakt z kory nadnerczy, hipoglikemia, interakcja farmakologiczna, kwas salicylowy, lek przeciwcukrzycowy, łuszczyca, metotreksat, monitoring glukozy, monitorowanie pacjenta, mukopolisacharydowy polisiarczan, politerapia, poziom glukozy, preparat dermatologiczny, substancja czynna, sulfonylomocznik, toksyczność metotreksatu - Leksykon substancji czynnych
Sód diklofenak – Przeciwwskazania stosowania
Sód diklofenak, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), ma szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii preparatem Flector Patch 1%. Należą do nich nadwrażliwość na diklofenak lub składniki pomocnicze (m.in. metylu i propylu parahydroksybenzoesan, glikol propylenowy), nadwrażliwość krzyżowa na inne NLPZ i kwas acetylosalicylowy, aktywna choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy oraz stosowanie od 6 miesiąca ciąży ze względu na ryzyko powikłań płodowych. Preparat jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 16 roku życia oraz nie powinien być aplikowany na uszkodzoną skórę, w tym zmienioną zapalnie, zakażoną, oparzoną lub zranioną. Mimo miejscowego stosowania istnieje ryzyko wchłaniania systemowego, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego i kobiet w ciąży.
astma, atopowe zapalenie skóry, choroba wrzodowa żołądka, diklofenak sodowy, działanie niepożądane, filtracja kłębuszkowa, glikol propylenowy, interakcja lekowa, kontaktowe zapalenie skóry, kwas acetylosalicylowy, łuszczyca, nadciśnienie płucne, nadwrażliwość, nadwrażliwość krzyżowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostry nieżyt nosa, owrzodzenie, parahydroksybenzoesan, perforacja, pokrzywka, polipragmazja, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego płodu, trądzik, triada aspirynowa, wysiękowe zapalenie skóry, zakażona rana - Leksykon leków
Działania niepożądane – Concor Cor 5 5 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Concor Cor, jest selektywnym beta-adrenolitykiem, który może wywoływać różnorodne działania niepożądane, szczególnie w układzie sercowo-naczyniowym. Bradykardia występuje bardzo często u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, a niezbyt często u osób z nadciśnieniem tętniczym lub dławicą piersiową. Pogorszenie niewydolności serca obserwuje się często u chorych z przewlekłą niewydolnością serca. Często występują również objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), zawroty i bóle głowy, uczucie zimna lub drętwienia kończyn oraz niedociśnienie, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością serca. Astenia i zmęczenie są częste u tej grupy pacjentów. Niezbyt często obserwuje się skurcz oskrzeli u osób z astmą lub POChP, osłabienie mięśni, kurcze mięśni, niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia snu i depresję. Rzadko występują podwyższone stężenia triglicerydów, wzrost aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT), omdlenia, reakcje alergiczne, zapalenie wątroby, zaburzenia erekcji, koszmary senne i omamy.
alergiczny nieżyt nosa, aminotransferazy, astenia, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, biegunka, bisoprolol, ból głowy, bradykardia, depresja, dławica piersiowa, drętwienie kończyn, enzymy wątrobowe, koszmary senne, kurcze mięśni, łuszczyca, łysienie, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obturacyjna choroba płuc, omamy, omdlenie, osłabienie mięśni, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świąd, triglicerydy, wymioty, wysypka, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenia erekcji, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenia słuchu, zaburzenia snu, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół suchego oka, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bimaroz Duo (0,3 mg + 5 mg)/ml
Profil bezpieczeństwa leku Bimaroz Duo, zawierającego bimatoprost i tymolol, opiera się na danych klinicznych potwierdzających, że działania niepożądane są zgodne z tymi obserwowanymi dla poszczególnych składników. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest przekrwienie spojówek, występujące u około 26% pacjentów, zwykle o łagodnym nasileniu i prowadzące do odstawienia leku u 1,5% chorych. Działania niepożądane dotyczą głównie oka i mają charakter miejscowy, choć tymolol może być wchłaniany do krążenia ogólnego, co niesie ryzyko efektów typowych dla beta-adrenolityków, jednak z mniejszą częstością niż przy podaniu ogólnoustrojowym. Wśród zgłaszanych działań niepożądanych dominują objawy takie jak przekrwienie spojówek (≥10%), punkcikowe zapalenie rogówki, świąd, pieczenie, suchość oka, a także zmiany pigmentacyjne i periorbitopatia po zastosowaniu analogów prostaglandyn (PAP).
alergia oczu, alergiczne zapalenie skóry, anafilaksja, arytmia, astma, beta-adrenolityk, bezsenność, bimatoprost i tymolol, blefarospazm, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, choroba bronchospastyczna, depresja, diplopia, duszność, dyspepsja, halucynacja, hipoglikemia, koszmar senny, łuszczyca, łysienie, miastenia, nadmierne owłosienie, nadżerka rogówki, niedokrwienie mózgu, niewydolność serca, nieżyt nosa, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk plamki, obrzęk powiek, obrzęk spojówek, odwarstwienie naczyniówki, omdlenie, parestezja, periorbitopatia, pigmentacja tęczówki, przekrwienie spojówek, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, światłowstręt, udar mózgu, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie smaku, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie powiek, zapalenie rogówki, zapalenie tęczówki, zastoinowa niewydolność serca, zawrót głowy, zwapnienie rogówki - Leksykon substancji czynnych
Acebutolol – Działania niepożądane
Acebutolol, selektywny β1-adrenolityk, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwiennej serca oraz zaburzeń rytmu serca. Profil bezpieczeństwa opiera się na badaniach klinicznych obejmujących 1002 pacjentów oraz dodatkowych analizach u 1440 osób. Najczęstsze działania niepożądane to zmęczenie, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz dodatnie miano przeciwciał przeciwjądrowych, występujące u ≥10% pacjentów. Do poważnych powikłań należą niewydolność serca, blok przedsionkowo-komorowy oraz skurcz oskrzeli, które wymagają natychmiastowej interwencji. Inne istotne działania niepożądane obejmują depresję, koszmary senne, hipoglikemię, bradykardię, niedociśnienie ortostatyczne oraz zmiany skórne, w tym wysypkę i zaostrzenia łuszczycy.
antagonista receptorów beta-adrenergicznych, astma, beta-bloker, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba niedokrwienna serca, chromanie przestankowe, dławica piersiowa, hipoglikemia, łuszczyca, naciek płuc, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, parestezje, POChP, przeciwciała przeciwjądrowe, sinica obwodowa, skurcz oskrzeli, uszkodzenie wątroby, wysypka, zaburzenia rytmu serca, zapalenie płuc, zawał mięśnia sercowego, zespół odstawienny, zespół Raynauda, zespół suchego oka, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Concor Cor 7,5 7,5 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Concor Cor, jest beta-adrenolitykiem stosowanym w terapii niewydolności serca, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwuje się bradykardię (>1/10), pogorszenie niewydolności serca (>1/100 do <1/10) oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty, biegunka i zaparcia (>1/100 do <1/10). Należy monitorować parametry sercowo-naczyniowe, w tym tętno i EKG, ze względu na możliwość wystąpienia zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego (1/1000 do <1/100). Często pojawiają się także zawroty głowy i ból głowy (>1/100 do <1/10), a także uczucie zimna i niedociśnienie (>1/100 do <1/10), w tym niedociśnienie ortostatyczne (1/1000 do <1/100), które zwiększa ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych.
AlAT, alergiczny nieżyt nosa, AspAT, astenia, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, ból głowy, bradykardia, Concor Cor, depresja, enzymy wątrobowe, koszmar senny, kurcz mięśni, łuszczyca, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obturacyjna choroba płuc, omamy, omdlenie, osłabienie mięśni, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, triglicerydy, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie snu, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tetracyclinum 30 mg/g
Maść z tetracykliną o stężeniu 30 mg/g stosowana miejscowo na skórę może wywoływać działania niepożądane głównie ze strony skóry i tkanki podskórnej. Do najczęstszych należą reakcje nadwrażliwości, takie jak rumień, pokrzywka, obrzęki oraz fotosensytyzacja, które występują niezbyt często. Ponadto, stosowanie leku może prowadzić do nadkażeń oportunistycznych, w tym zakażeń drożdżakowych (np. Candida) oraz zakażeń wywołanych przez szczepy bakterii oporne na tetracyklinę. Rzadziej obserwuje się zapalenie skóry objawiające się zaczerwienieniem, świądem i złuszczaniem, które zwykle ustępuje po odstawieniu preparatu.
antybiogram, atopowe zapalenie skóry, fotosensytyzacja, kandydoza skórna, lek przeciwgrzybiczy, łuszczyca, nadkażenie bakteryjne, nadkażenie drożdżakowe, nadkażenie oportunistyczne, nadwrażliwość na światło, obrzęk, oporność krzyżowa, pokrzywka, reakcja alergiczna uogólniona, reakcja nadwrażliwości, rumień, Tetracyclinum, zaburzenia skóry, zakażenie pasożytnicze, zapalenie skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hydrokortyzon Allefin 5 mg/g
Hydrokortyzon Allefin w kremie o stężeniu 5 mg/g hydrokortyzonu octanu jest preparatem miejscowym o działaniu przeciwzapalnym, przeciwświądowym i obkurczającym naczynia, stosowanym w leczeniu szerokiego spektrum dermatoz zapalnych i alergicznych. Wskazania obejmują atopowe zapalenie skóry, wyprysk alergiczny, pokrzywkę, liszaj rumieniowaty i płaski, rumień wielopostaciowy, łojotokowe zapalenie skóry, różne postaci wyprysku (w tym zliszajowaciały), łuszczycę owłosionej skóry głowy i zadawnioną oraz świerzbiaczkę. Preparat jest także użyteczny w terapii podtrzymującej po silnych glikokortykosteroidach oraz w łagodzeniu objawów po ukąszeniach owadów, redukując świąd, zaczerwienienie i obrzęk.
atopowe zapalenie skóry, bąble pokrzywkowe, choroba autoimmunologiczna, choroby skóry zapalne, działanie przeciwświądowe, działanie przeciwzapalne, glikokortykosteroid, glikol propylenowy, hydrokortyzon octan, kortykosteroid, lichenifikacja, liszaj płaski, liszaj rumieniowaty, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, łuszczyca owłosionej skóry głowy, łuszczyca zadawniona, metylu parahydroksybenzoesan, objawy z odstawienia, obkurczanie naczyń krwionośnych, pokrzywka, propylu parahydroksybenzoesan, rumień wielopostaciowy, świerzbiączka, ukąszenie owadów, wyprysk alergiczny, wyprysk zliszajowaciały, zmiany wypryskowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Melatonina Biofarm 3 mg
Melatonina Biofarm, dostępna w dawkach 2 mg, 3 mg i 5 mg, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które w badaniach klinicznych występowały z częstością równą lub wyższą niż w grupie placebo. Działania te obejmują zaburzenia neuropsychiatryczne (np. bezsenność paradoksalna, drażliwość, dezorientacja, nasilenie napadów padaczkowych u dzieci z uszkodzeniami OUN), kardiologiczne (dławica piersiowa, kołatanie serca, tachykardia >100/min), immunologiczne (reakcje nadwrażliwości, obrzęk naczynioruchowy twarzy i języka), hematologiczne (leukopenia, małopłytkowość) oraz zaburzenia gospodarki elektrolitowej (hiponatremia, hipokalcemia). Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowano od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z większością objawów występujących niezbyt często (≥1/1000 do <1/100). Wśród objawów zgłaszano także zmiany skórne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz objawy ze strony układu moczowego i rozrodczego.
astenia, bezsenność, białkomocz, choroba refluksowa przełyku, cukromocz, dławica piersiowa, ginekomastia, hematuria, hiperbilirubinemia, hipertriglicerydemia, hipokalcemia, hiponatremia, kołatanie serca, koszmary senne, leukopenia, łuszczyca, małopłytkowość, melatonina, menopauza, migrena, mlekotok, moczenie nocne, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, napad padaczkowy, nastrój depresyjny, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, półpasiec, priapizm, tachykardia, wielomocz, zapalenie prostaty, zapalenie skóry, zapalenie stawów, zapalenie żołądka, zespół niespokojnych nóg - Leksykon chorób i schorzeń
Świąd odbytu – Diagnostyka i diagnoza
Świąd odbytu (pruritus ani) jest częstym objawem, występującym u 1-5% populacji, częściej u mężczyzn w wieku 40-60 lat. Stanowi objaw, a nie samodzielną jednostkę chorobową, zróżnicowany etiologicznie na pierwotny (50-90% przypadków, bez uchwytnej przyczyny) oraz wtórny, związany z chorobami proktologicznymi, dermatologicznymi, infekcjami, nowotworami czy schorzeniami ogólnoustrojowymi. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie (czas trwania, nasilenie, czynniki wywołujące, higiena, choroby współistniejące, nawyki wypróżniania), badaniu fizykalnym (w tym badaniu per rectum) oraz badaniach endoskopowych (anoskopia, proktoskopia, kolonoskopia), które są szczególnie wskazane u pacjentów powyżej 50. roku życia lub z utrzymującymi się objawami. Badania laboratoryjne obejmują wymazy mikrobiologiczne, testy na owsiki, badania kału, testy alergiczne oraz badania krwi w celu wykluczenia infekcji i chorób ogólnoustrojowych.
anoskopia, badanie fizykalne, badanie kału, badanie per rectum, biopsja skóry, brodawka, choroba Bowena, choroba Pageta, choroba proktologiczna, choroba przenoszona drogą płciową, choroba wątroby, cukrzyca, egzema, hemoroid, infekcja bakteryjna, infekcja grzybicza, infekcja pasożytnicza, infekcja wirusowa, kolonoskopia, liszaj twardzinowy, łuszczyca, nieswoiste zapalenie jelit, nietrzymanie stolca, opryszczka, owsik, posiew i antybiogram, proktoskopia, pruritus ani, przetoka, rak jelita grubego, rak odbytu, rzeżączka, sigmoidoskopia elastyczna, świąd idiopatyczny, świąd odbytu, świąd pierwotny, świąd wtórny, szczelina odbytu, test alergiczny, test płatkowy, wszawica łonowa, wymaz mikrobiologiczny, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Tazaroten – Dawkowanie i sposób podawania
Tazaroten, dostępny w preparacie Zorac w stężeniach 0,5 mg/g (0,05%) oraz 1 mg/g (0,1%) w formie żelu, jest stosowany miejscowo w leczeniu łuszczycy. Zaleca się aplikację raz na dobę, najlepiej wieczorem, w cienkiej warstwie około 2 mg/cm² bezpośrednio na zmiany łuszczycowe, nie przekraczając 10% powierzchni ciała. Preparat nie powinien być stosowany na skórę niezmienioną chorobowo ani w okolicach fałdów skórnych. Standardowy czas terapii wynosi do 12 tygodni, choć w badaniach klinicznych stosowano go do 12 miesięcy. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lamisil
Preparat Lamisil (terbinafina) wymaga ścisłego monitorowania funkcji wątroby, zwłaszcza u pacjentów z historią chorób wątroby, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Przeciwwskazane jest stosowanie u osób z przewlekłą lub czynną chorobą wątroby. Zaleca się ocenę enzymów wątrobowych po 4-6 tygodniach terapii; w przypadku ich podwyższenia leczenie należy natychmiast przerwać. W dokumentacji medycznej odnotowano bardzo rzadkie przypadki ciężkiej niewydolności wątroby, czasem prowadzące do zgonu lub konieczności przeszczepu. Objawy wskazujące na dysfunkcję wątroby, takie jak utrzymujące się nudności, zmniejszone łaknienie, przewlekłe zmęczenie, wymioty, bóle brzucha, żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu i jasne stolce, wymagają natychmiastowego zaprzestania terapii i oceny czynności wątroby. Farmakokinetycznie, u pacjentów z chorobami wątroby klirens terbinafiny może zmniejszyć się nawet o około 50%.
agranulocytoza, badanie farmakokinetyczne, działanie hepatotoksyczne, klirens leku, łuszczyca, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność szpiku kostnego, niewydolność wątroby, przeszczep wątroby, rumień wielopostaciowy, terbinafina, toczeń rumieniowaty, trombocytopenia, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Oxsoralen 10 mg
Metoksalen (8-metoksypsoralen) jest furokumaryną o działaniu fototerapeutycznym, stosowaną w terapii chorób skóry, zwłaszcza łuszczycy (ATC D05BA02). Jego mechanizm działania opiera się na fotoaktywacji promieniowaniem UV-A o długości fal 320-400 nm, co prowadzi do tworzenia kowalencyjnych wiązań poprzecznych między łańcuchami DNA komórek naskórka. Proces ten hamuje syntezę DNA, wywołując efekt antyproliferacyjny, a także indukuje reakcję zapalną, stymuluje melanogenezę oraz powoduje zgrubienie warstwy rogowej naskórka. Metoksalen w stanie nieaktywnym wiąże się z kwasem nukleinowym słabo i odwracalnie, a aktywacja zachodzi wyłącznie podczas ekspozycji na UV-A, trwając kilka mikrosekund.
8-metoksypsoralen, efekt antyproliferacyjny, fototerapia, furokumaryna, hiperproliferacja naskórka, kwas nukleinowy, łuszczyca, melanocyt, melanogeneza, metoksalen, naświetlanie UV, odczyn fototoksyczny, pirymidyna, promieniowanie ultrafioletowe, promieniowanie UV, promieniowanie UV-A, synteza melaniny, system ATC, warstwa rogowa naskórka, wiązanie kowalencyjne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cutivate 0,05 mg/g
Cutivate to maść zawierająca 0,05 mg/g flutykazonu propionianu, silny kortykosteroid do stosowania miejscowego, wskazany w leczeniu różnych przewlekłych i zapalnych chorób skóry u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 1. roku życia. Preparat jest skuteczny w atopowym zapaleniu skóry, wyprysku pieniążkowatym, alergicznym wyprysku kontaktowym, świerzbiączce guzkowej i ograniczonej, łuszczycy (z wyłączeniem zmian uogólnionych), liszaju płaskim, toczniu rumieniowatym (DLE, DDLE) oraz łojotokowym zapaleniu skóry jako leczenie wspomagające. W przypadku erytrodermii Cutivate może być stosowany miejscowo jako uzupełnienie ogólnej kortykoterapii, jednak pod ścisłym nadzorem specjalisty ze względu na ciężkość stanu pacjenta.
alergiczny wyprysk kontaktowy, atopowe zapalenie skóry, blaszka łuszczycowa, erytrodermia, flutykazonu propionian, glikol propylenowy, kortykosteroid, kortykoterapia, liszaj płaski, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, odczyn po ukąszeniu owada, podrażnienie skóry, świerzbiączka guzkowa, świerzbiączka ograniczona, toczeń rumieniowaty, toczeń rumieniowaty skórny, wyprysk atopowy, wyprysk dziecięcy, wyprysk pieniążkowaty, zmiana rumieniowo-złuszczająca - Leksykon chorób i schorzeń
Wyprysk krążkowy – Diagnostyka i diagnoza
Wyprysk krążkowy (eczema nummulare) to przewlekła dermatoza zapalna charakteryzująca się okrągłymi lub owalnymi, monetopodobnymi zmianami skórnymi o dobrze odgraniczonych brzegach, rumieniowych z towarzyszącym złuszczaniem, czasem z wysiękiem lub strupami. Diagnostyka opiera się głównie na obrazie klinicznym, jednak w przypadku wątpliwości zaleca się wykonanie badań dodatkowych, takich jak wymaz bakteriologiczny (w celu wykrycia kolonizacji Staphylococcus aureus), badanie mikologiczne i test KOH w celu wykluczenia grzybicy skóry (tinea corporis), a także testy płatkowe w kierunku alergii kontaktowej, które wykrywają alergeny takie jak nikiel, chrom czy substancje zapachowe. Testy płatkowe są szczególnie istotne u pacjentów z opornym na leczenie wypryskiem, gdzie alergia kontaktowa stwierdzana jest w 33-50% przypadków, a częstość jej występowania waha się od 30,1% do 77,9%. W razie potrzeby wykonuje się biopsję skóry, która wykazuje zmiany zapalne typu podstrym, pęcherzyki spongiotyczne oraz naciek limfohistiocytarny, co pomaga w różnicowaniu z łuszczycą, chłoniakami skóry i innymi dermatozami.
alergia kontaktowa, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, badanie mikologiczne, biopsja skóry, chłoniak skóry, dermatolog, dermatoskopia, dysfagia, eczema nummulare, gronkowiec złocisty, grzybica skóry, grzybica skóry gładkiej, kontaktowe zapalenie skóry, łuszczyca, naciek limfohistiocytarny, nadkażenie bakteryjne, przewlekła choroba zapalna skóry, rumień skórny, test KOH, testy płatkowe, wymaz bakteriologiczny, wyprysk krążkowy, zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Propranolol Aurovitas 10 mg
Propranolol, substancja czynna leku Propranolol Aurovitas (dostępnego w dawkach 10 mg i 40 mg w formie tabletek powlekanych), jest generalnie dobrze tolerowany, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, głównie wynikających z farmakologicznego mechanizmu działania beta-adrenolityka. Do najczęstszych hematologicznych działań niepożądanych należą małopłytkowość (≥1/100 do <1/10), zwiększająca ryzyko krwawień, oraz agranulocytoza (≥1/1 000 do <1/100), podnosząca podatność na infekcje. Szczególnie istotnym zagrożeniem jest hipoglikemia, zwłaszcza u noworodków, dzieci, osób starszych, pacjentów dializowanych, leczonych lekami przeciwcukrzycowymi, głodzonych oraz z chorobami wątroby, która w rzadkich przypadkach może prowadzić do drgawek lub śpiączki. Ponadto propranolol może powodować zmiany w metabolizmie lipidów, zaburzenia psychiczne (w tym depresję, psychozy, halucynacje), objawy neurologiczne (dezorientacja, parestezje, zawroty głowy), a także objawy okulistyczne, takie jak suchość oczu i zapalenie spojówek.
agranulocytoza, astma oskrzelowa, biegunka, blok serca, ból głowy, ból stawu, bradykardia, choroba tętnic obwodowych, chromanie przestankowe, depresja, dezorientacja, dławica piersiowa, drgawka, duszność, halucynacja, hemodializa, hipoglikemia, impotencja, koszmar senny, łuszczyca, łysienie, małopłytkowość, miastenia, nadmierna potliwość, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, nudność, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, plamica, propranolol, przeciwciało przeciwjądrowe, przepływ krwi przez nerki, przesączanie kłębuszkowe, psychoza, skurcz oskrzeli, suchość błony śluzowej jamy ustnej, suchość oczu, utrata pamięci, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zadyszka, zapalenie spojówek, zaparcie, zawrót głowy, zmiana nastroju - Leksykon leków
Działania niepożądane – Betaloc ZOK 25 23,75 mg
Betaloc ZOK, zawierający metoprololu bursztynian w dawkach 23,75 mg, 47,5 mg oraz 95 mg (odpowiadających 25 mg, 50 mg i 100 mg metoprololu winianu), jest generalnie dobrze tolerowany. Najczęściej obserwowane działania niepożądane mają łagodne nasilenie i ustępują po odstawieniu leku. Ze względu na mechanizm działania beta-adrenolityków, najistotniejsze działania niepożądane dotyczą układu sercowo-naczyniowego, w tym bradykardii, zaburzeń ortostatycznych, uczucia zimna w kończynach oraz kołatania serca. Rzadziej występują zaostrzenia niewydolności serca, wstrząs kardiogenny (2,3% w grupie leczonej vs. 1,9% placebo u pacjentów z ostrym zawałem mięśnia sercowego), blok przedsionkowo-komorowy I stopnia oraz zaburzenia rytmu i przewodzenia serca. Działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego obejmują często uczucie zmęczenia, zawroty głowy i ból głowy, a także rzadziej parestezje i kurcze mięśni. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z przyjętymi kryteriami: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000).
beta-adrenolityk, Betaloc ZOK, blok przedsionkowo-komorowy, ból przedsercowy, bradykardia, duszność wysiłkowa, klasyfikacja Killipa, kołatanie serca, łuszczyca, małopłytkowość, metoprololu bursztynian, nadwrażliwość na światło, niewydolność serca, parestezja, skurcz oskrzeli, szum uszny, wstrząs kardiogenny, zaburzenie krążenia obwodowego, zaburzenie ortostatyczne, zaburzenie przewodzenia w sercu, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie smaku, zaburzenie sprawności seksualnej, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół Raynauda - Leksykon leków
Działania niepożądane – BisoHEXAL 10 10 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku BisoHEXAL, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wynikają z jego mechanizmu działania jako beta-adrenolityku. Działania te klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000). Najczęściej obserwowane działania dotyczą układu sercowo-naczyniowego (np. bradykardia u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca – bardzo często, nasilenie niewydolności serca – często), układu nerwowego (zawroty głowy, ból głowy – często), układu oddechowego (skurcz oskrzeli – niezbyt często u pacjentów z astmą lub POChP) oraz przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia – często). Działania niepożądane takie jak depresja i zaburzenia snu występują niezbyt często, natomiast omdlenia i zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego są rzadkie, ale wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, astenia, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, biegunka, bisoprolol fumaran, blok serca, ból głowy, bradykardia, dekompensacja krążenia, depresja, dławica piersiowa, koszmar senny, kurcz mięśni, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, nudność, obturacyjna choroba dróg oddechowych, omam, omdlenie, osłabienie mięśni, ostra niewydolność oddechowa, POChP, przewlekła niewydolność serca, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świąd, wymioty, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie słuchu, zaburzenie snu, zapalenie spojówki, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy, zmniejszone wydzielanie łez, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększenie stężenia triglicerydów - Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenie skubania skóry (dermatillomania) – Objawy
Zaburzenie skubania skóry (dermatillomania, zaburzenie ekskoriacji) to przewlekłe zaburzenie z grupy obsesyjno-kompulsywnych, charakteryzujące się kompulsywnym, trudnym do opanowania przymusem skubania skóry, prowadzącym do uszkodzeń tkanek, infekcji, blizn oraz znacznego cierpienia psychicznego. Występuje u 1,4-5,4% dorosłych, częściej u kobiet, zwykle rozpoczynając się w wieku 13-15 lat. Objawy obejmują zarówno automatyczne, nieświadome, jak i świadome, celowe skubanie różnych obszarów ciała (twarz, głowa, ręce, nogi), często poprzedzone napięciem lub stresem. Diagnoza opiera się na kryteriach DSM-5, uwzględniających nawracające uszkodzenia skóry, próby ograniczenia zachowania oraz wykluczenie innych przyczyn medycznych i psychicznych. Zaburzenie to wiąże się z wysokim ryzykiem współwystępowania depresji, lęków, a także myśli i prób samobójczych (12% i 11,5% odpowiednio).
ADHD, antybiotykoterapia, choroba afektywna dwubiegunowa, cukrzyca typu 1, dermatillomania, DSM-5, dysmorfofobia, egzema, kompulsywne skubanie skóry, łuszczyca, posocznica, przeszczep skóry, remisja, reumatoidalne zapalenie stawów, rogowacenie mieszkowe, stan zapalny, stwardnienie rozsiane, toczeń, trądzik młodzieńczy, trichotillomania, zaburzenie dysmorficzne ciała, zaburzenie ekskoriacjii, zaburzenie lękowe, zaburzenie lękowe uogólnione, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie paniczne, zaburzenie ze spektrum autyzmu, zakażenie skóry, zespół Pradera-Williego, zespół stresu pourazowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Bocheńska lecznicza sól jodowo-bromowa
Bocheńska Lecznicza Sól Jodowo-Bromowa to proszek krystaliczny zawierający min. 0,03% jodków i 0,05% bromków oraz wapń, magnez, sód, potas, chlorki i żelazo. Stosowana jest w formie kąpieli i inhalacji, wykazując szerokie zastosowanie w leczeniu chorób reumatycznych (reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, choroby zwyrodnieniowe, zapalenia mięśni i ścięgien, zapalenie korzonków nerwowych), schorzeń pourazowych narządu ruchu oraz metabolicznych, takich jak dna moczanowa. Kąpiele solankowe wspomagają regenerację tkanek, poprawiają ukrwienie obwodowe kończyn oraz działają profilaktycznie w niedoczynności tarczycy dzięki zawartości jodu. W ginekologii wskazane są w przewlekłym zapaleniu przydatków, a w dermatologii jako terapia wspomagająca w łuszczycy, rybiej łusce, wyprysku przewlekłym i nerwicach naczyniowych.
astma oskrzelowa, choroba zwyrodnieniowa stawów, dnawe zapalenie stawów, łuszczyca, nadczynność tarczycy, nerwica naczyniowa, niedoczynność tarczycy, proszek krystaliczny, przewlekła choroba dróg oddechowych, przewlekłe zapalenie oskrzeli, przewlekłe zapalenie przydatków, przewlekłe zapalenie zatok, reumatoidalne zapalenie stawów, rybia łuska, schorzenie pourazowe narządu ruchu, schorzenie reumatyczne, stan zmęczenia, wyprysk przewlekły, zaburzenie ukrwienia obwodowego, zapalenie korzonków nerwowych, zapalenie mięśni i ścięgien, zatoka oboczna nosa, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cutivate
Flutykazon propionian, stosowany miejscowo jako kortykosteroid, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z nadwrażliwością na kortykosteroidy oraz u dzieci, zwłaszcza poniżej 12 roku życia, ze względu na ryzyko zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza i wystąpienia zespołu Cushinga. Terapia powinna unikać długotrwałego stosowania, aplikacji na duże powierzchnie ciała (>50% powierzchni ciała dorosłego) oraz stosowania dawek przekraczających 20 g/dobę, gdyż może to prowadzić do obniżenia stężenia kortyzolu w osoczu poniżej 5 µg/dL. Szczególną uwagę należy zwrócić na stosowanie pod opatrunkami okluzyjnymi, na uszkodzoną lub cienką skórę (np. twarzy), a także u dzieci, które mają większą powierzchnię ciała w stosunku do masy ciała, co zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych. W przypadku wystąpienia objawów zespołu Cushinga zaleca się stopniowe odstawienie lub zastosowanie kortykosteroidu o słabszym działaniu, unikając gwałtownego przerwania terapii.
alkohol cetostearylowy, centralna chorioretinopatia surowicza, dysfagia, flutykazonu propionian, glikol propylenowy, imidomocznik, jaskra, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, łuszczyca, łuszczyca krostkowa, nadwrażliwość na kortykosteroidy, niedobór glikokortykosteroidów, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, owrzodzenie kończyny dolnej, reakcja nadwrażliwości miejscowej, stężenie kortyzolu, toczeń rumieniowaty, warstwa rogowa naskórka, worek spojówkowy, wyprysk, zaćma, zahamowanie czynności nadnerczy, zanik skóry, zespół Cushinga - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Oviderm 250 mg/g
Oviderm to krem dermatologiczny o stężeniu 250 mg/g, zawierający glikol propylenowy jako substancję czynną, wykazującą działanie nawilżające oraz keratolityczne. Preparat jest wskazany do leczenia suchej skóry (xerosis cutis) różnego pochodzenia, w tym w przebiegu atopowego zapalenia skóry, łuszczycy, ichthyosis oraz u osób starszych (xerosis senilis). Glikol propylenowy wiąże wodę w warstwie rogowej naskórka, redukując transepidermalną utratę wody (TEWL), a także wspomaga złuszczanie nadmiernie zrogowaciałego naskórka, poprawiając strukturę skóry. Krem zawiera również 50 mg/g alkoholu cetostearylowego, co należy uwzględnić u pacjentów z nadwrażliwością na tę substancję pomocniczą.
alkohol cetostearylowy, atopowe zapalenie skóry, działanie keratolityczne, działanie nawilżające, glikol propylenowy, ichthyosis, łuszczyca, przeznaskórkowa utrata wody, rybia łuska, schorzenie dermatologiczne, sucha skóra, utrata wody przez skórę, warstwa rogowa naskórka, xerosis cutis, xerosis senilis, zrogowaciały naskórek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nebispes 5 mg
Nebispes (nebiwolol), selektywny beta-adrenolityk, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz przewlekłej niewydolności serca. Profil działań niepożądanych różni się w zależności od wskazania terapeutycznego. W terapii nadciśnienia objawy niepożądane mają zazwyczaj łagodny do umiarkowanego przebieg i rzadko wymagają przerwania leczenia. W badaniu klinicznym u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca (n=1067 na nebiwololu vs. n=1061 na placebo) działania niepożądane potencjalnie związane z leczeniem wystąpiły u 42,1% pacjentów leczonych nebiwololem, w porównaniu do 31,5% w grupie placebo. Najczęstsze objawy to bradykardia i zawroty głowy (około 11% vs. 2% i 7% w grupie placebo). Istotne działania niepożądane obejmują nasilenie niewydolności serca (5,8% vs. 5,2%), ortostatyczne niedociśnienie tętnicze (2,1% vs. 1,0%), nietolerancję leku (1,6% vs. 0,8%), blok przedsionkowo-komorowy I stopnia (1,4% vs. 0,9%) oraz obrzęki kończyn dolnych (1,0% vs. 0,2%).
astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, choroba obturacyjna dróg oddechowych, chromanie przestankowe, duszność, impotencja, koszmary senne, łuszczyca, nadciśnienie tętnicze, nebiwolol, niedociśnienie ortostatyczne, niestrawność, nudności, objaw Raynauda, obrzęk kończyn dolnych, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, przewlekła niewydolność serca, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, selektywny beta-adrenolityk, skurcz oskrzeli, zaburzenia widzenia, zaparcie, zawroty głowy, zespół suchego oka - Leksykon chorób i schorzeń
Neurodermatitis – Diagnostyka i diagnoza
Neurodermatitis (lichen simplex chronicus) to przewlekła dermatoza charakteryzująca się intensywnym świądem i cyklem drapania, prowadzącym do lichenifikacji skóry. Diagnostyka opiera się na szczegółowym badaniu klinicznym, obejmującym ocenę charakterystycznych, dobrze odgraniczonych, zliszajowaconych blaszek z hiperpigmentacją, lokalizujących się najczęściej na karku, kostkach, owłosionej skórze głowy, okolicy łonowej, sromie, mosznie oraz wyprostnych powierzchniach przedramion. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić wyprysk, łuszczycę, liszaj płaski, prurigo nodularis oraz chłoniaka skóry. W razie wątpliwości wskazane są badania dodatkowe, takie jak biopsja skóry (w celu potwierdzenia histopatologicznego: hiperkeratoza, parakeratoza, hipergranuloza, akantoza, spongioza, papilomatoza), wymaz, testy płatkowe, badania mykologiczne oraz oznaczenie poziomu IgE, często podwyższonego u pacjentów atopowych.
akantoza, alergia kontaktowa, atopowe zapalenie skóry, badanie fizykalne skóry, badanie histopatologiczne, badanie kliniczne, badanie mykologiczne, biopsja skóry, chłoniak skóry, choroba atopowa, dermoskopia, hipergranuloza, hiperkeratoza, hiperpigmentacja, immunoglobulina E, intensywny świąd, lichen simplex chronicus, lichenifikacja skóry, liszaj amyloidowy, liszaj płaski, liszaj prosty przewlekły, liszaj twardzinowy, łuszczyca, neurodermatitis, parakeratoza, poziom IgE, prurigo nodularis, rak brodawkujący, rak płaskonabłonkowy, spongioza, świerzbiączka guzkowa, teledermatologia, test płatkowy, wyprysk, wyprysk kontaktowy, wyprysk pieniążkowaty, wywiad medyczny, zakażenie grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica paznokci – Etiologia i przyczyny
Grzybica paznokci (onychomycosis) jest powszechną infekcją grzybiczą płytki paznokciowej, dotykającą około 10% populacji ogólnej, z częstością wzrastającą do 20% u osób powyżej 60. roku życia i nawet 50% u osób powyżej 70. roku życia. Etiologia obejmuje głównie dermatofity (75-90% przypadków), z dominującym Trichophyton rubrum odpowiedzialnym za około 70% infekcji, zwłaszcza dystalnej bocznej podpaznokciowej grzybicy (DLSO). Drożdżaki, głównie Candida albicans, odpowiadają za 2-11% przypadków, szczególnie w grzybicy paznokci dłoni, natomiast pleśnie niedermatofilne stanowią 2-10% etiologii, częściej u pacjentów z immunosupresją. Patogeneza polega na penetracji grzybów przez mikropęknięcia w płytce lub otaczającej skórze, namnażaniu się w ciepłym, wilgotnym środowisku i degradacji keratyny, co prowadzi do dystrofii i oddzielenia płytki od łożyska. Czynniki ryzyka to m.in. wiek, cukrzyca (zwiększająca ryzyko 1,9-2,8-krotnie), łuszczyca, choroby naczyń obwodowych, immunosupresja, urazy paznokci, nadmierne pocenie się oraz ekspozycja na zakażone środowiska (baseny, szatnie). Wzrost zachorowań wiąże się ze starzeniem populacji i wzrostem liczby osób z chorobami przewlekłymi.
biofilm, Candida albicans, cellulitis, choroba naczyń obwodowych, cukrzyca, dermatofity, drożdżaki, grzybica dłoni, grzybica paznokci, grzybica stóp, hodowla grzybów, hyperhidrosis, kandydoza skórno-śluzówkowa, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, łuszczyca, neuropatia obwodowa, obniżona odporność, onychomycosis, owrzodzenie stopy, paronychia, pleśnie niedermatofilne, tinea pedis, Trichophyton rubrum, zakażenie HIV, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Concor Cor 2,5 2,5 mg
Bisoprolol fumaran, stosowany w preparacie Concor Cor w dawkach 1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg oraz 7,5 mg, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych wynikający z jego mechanizmu działania jako beta-adrenolityku. Najczęściej obserwowaną reakcją jest bradykardia, występująca bardzo często (>1/10), a także pogorszenie niewydolności serca (często, >1/100 do <1/10). Zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego pojawiają się niezbyt często (>1/1000 do <1/100). W zakresie układu naczyniowego często występują objawy takie jak uczucie zimna lub drętwienia kończyn oraz niedociśnienie, a niedociśnienie ortostatyczne obserwuje się niezbyt często. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują często zawroty i bóle głowy oraz rzadko omdlenia. U pacjentów z chorobami obturacyjnymi dróg oddechowych niezbyt często może wystąpić skurcz oskrzeli, a rzadko alergiczny nieżyt błony śluzowej nosa. Często zgłaszane są zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty, biegunka i zaparcia.
alergiczny nieżyt nosa, astenia, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, biegunka, bisoprolol, ból głowy, bradykardia, depresja, enzym wątrobowy, koszmar senny, kurcz mięśni, łuszczyca, łysienie, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, nudność, obrzęk naczynioruchowy, obturacyjna choroba płuc, omam, omdlenie, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świąd, wymioty, wysypka, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodnictwa, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zaparcie - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cyclaid 50 mg
Cyclaid (cyklosporyna) wymaga indywidualnego dostosowania dawki, podawanej w 2 równych dawkach dobowych, z uwzględnieniem pory dnia i posiłków. W transplantologii dawka początkowa wynosi 10-15 mg/kg mc./dobę (w 2 dawkach) podawana od 12 godzin przed zabiegiem, utrzymywana przez 1-2 tygodnie, a następnie redukowana do dawki podtrzymującej 2-6 mg/kg mc./dobę. W terapii immunosupresyjnej z innymi lekami dawki początkowe mogą być niższe (3-6 mg/kg mc./dobę). W leczeniu pozatransplantacyjnym, np. endogennego zapalenia błony naczyniowej oka, dawka początkowa to 5 mg/kg mc./dobę, z możliwością zwiększenia do 7 mg/kg mc./dobę w opornych przypadkach. W zespole nerczycowym dawki początkowe wynoszą 5 mg/kg mc./dobę u dorosłych i 6 mg/kg mc./dobę u dzieci, z ograniczeniem do 2,5 mg/kg mc./dobę przy zaburzeniach czynności nerek. W reumatoidalnym zapaleniu stawów dawka początkowa to 3 mg/kg mc./dobę, a w łuszczycy i atopowym zapaleniu skóry 2,5-5 mg/kg mc./dobę, z maksymalną dawką 5 mg/kg mc./dobę. Leczenie wymaga ścisłego monitorowania czynności nerek (eGFR), parametrów wątrobowych, ciśnienia tętniczego oraz stężenia cyklosporyny we krwi, zwłaszcza przy współistniejących lekach wpływających na farmakokinetykę.
atopowe zapalenie skóry, białkomocz, choroba przeszczep przeciw gospodarzowi, ciśnienie tętnicze, czynność nerek, dawka podtrzymująca, dawka podzielona, EGFR, endogenne zapalenie błony naczyniowej oka, glomerulopatia, GVHD, infuzja dożylna, koncentrat do infuzji, leczenie podtrzymujące, lek immunosupresyjny, łuszczyca, metotreksat, nadciśnienie skurczowe, narząd miąższowy, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, ostrość widzenia, przeszczep narządów, przeszczep szpiku, remisja, reumatoidalne zapalenie stawów, stężenie bilirubiny, stężenie kreatyniny, terapia immunosupresyjna, terapia wielolekowa, wskazanie pozatransplantacyjne, wskaźnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie błony naczyniowej oka, zespół nerczycowy, zmiana łuszczycowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Leflunomid Egis 15 mg
Leflunomid Egis, dostępny w postaci tabletek powlekanych zawierających 15 mg leflunomidu, jest wskazany do leczenia aktywnej postaci reumatoidalnego zapalenia stawów oraz aktywnej postaci artropatii łuszczycowej u dorosłych pacjentów. Lek należy do grupy DMARD, co oznacza, że modyfikuje przebieg choroby, a nie tylko łagodzi objawy. Ze względu na potencjalne ryzyko kumulacji działań niepożądanych, szczególnie hepatotoksycznych i hematotoksycznych, konieczna jest ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu innych leków z grupy DMARD, takich jak metotreksat. Tabletki mają charakterystyczny wygląd (białe, okrągłe, o średnicy około 7,2 mm, z oznaczeniem „15”) i zawierają 28,1 mg laktozy, co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją tego cukru.
artropatia łuszczycowa, DMARD, działanie niepożądane, farmakokinetyka leflunomidu, funkcja wątroby, hematotoksyczność, hepatotoksyczność, leflunomid, lek przeciwreumatyczny modyfikujący przebieg choroby, łuszczyca, metotreksat, nietolerancja laktozy, okres półtrwania, parametry hematologiczne, reumatoidalne zapalenie stawów, tabletka powlekana, wymywanie leku, zapalenie błony maziowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bisoratio ASA 10 mg + 75 mg
Bisoratio ASA to lek zawierający bisoprolol fumaran (5 mg lub 10 mg) oraz kwas acetylosalicylowy (75 mg), którego profil działań niepożądanych obejmuje zarówno efekty związane z selektywnym beta-adrenolitykiem, jak i działaniem kwasu acetylosalicylowego. Bisoprolol może powodować niezbyt często bradykardię, nasilenie niewydolności serca, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz niedociśnienie tętnicze, a także często uczucie ziębnięcia kończyn. Objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego to często zawroty głowy i ból głowy, rzadziej omdlenia czy zaburzenia snu. W układzie oddechowym mogą wystąpić skurcze oskrzeli u pacjentów z astmą. Kwas acetylosalicylowy zwiększa ryzyko krwawień (często), w tym krwiomoczu (niezbyt często) oraz zespołu krwotocznego (rzadko). Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego: zapalenie błony śluzowej żołądka, niestrawność i krwawienia, które mogą prowadzić do niedokrwistości z niedoboru żelaza.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, anemia z niedoboru żelaza, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, bisoprolol, bradykardia, duszność, granulocytoza, hipertriglicerydemia, hiperurykemia, hipoglikemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotoczne zapalenie naczyń, krwotok wewnątrzczaszkowy, kwas acetylosalicylowy, łuszczyca, napad astmy, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność serca, nieżyt nosa, obrzęk naczynioruchowy, obturacyjna choroba dróg oddechowych, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie dwunastnicy, owrzodzenie żołądka, perforacja przewodu pokarmowego, plamica, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, szum uszny, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metoprolol Medreg 100 mg
Metoprolol Medreg, beta-adrenolityk, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, które wymagają ścisłego monitorowania podczas terapii. Do najczęstszych należą zmęczenie (≥ 1/10), zawroty głowy i bóle głowy (≥ 1/100 do < 1/10), a także bradykardia, niedociśnienie tętnicze i ortostatyczne (≥ 1/100 do < 1/10). Rzadziej obserwuje się zaostrzenie niewydolności serca, blok przedsionkowo-komorowy I stopnia, arytmie (≥ 1/10 000 do < 1/1 000) oraz zaburzenia metaboliczne, takie jak nasilenie cukrzycy utajonej, hipoglikemia po insulinie, zmniejszenie cholesterolu HDL i podwyższenie triglicerydów (≥ 1/10 000 do < 1/1 000). Bardzo rzadkie, ale poważne działania obejmują trombocytopenię, agranulocytozę (< 1/10 000), zapalenie wątroby (< 1/10 000) oraz nasilenie zaburzeń krążenia obwodowego prowadzące do gangreny (< 1/10 000). Występują także objawy psychiczne, od depresji i zaburzeń snu (≥ 1/1 000 do < 1/100) po amnezję i omamy (< 1/10 000), a także zmiany dermatologiczne, w tym wysypki i łuszczycę (≥ 1/1 000 do < 1/100). Pacjenci z cukrzycą, niewydolnością serca, zaburzeniami krążenia obwodowego, chorobami obturacyjnymi płuc oraz łuszczycą wymagają szczególnej uwagi.
agranulocytoza, amnezja, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, cholesterol HDL, cholesterol VLDL, cukrzyca utajona, depresja, duszność wysiłkowa, gangrena, impotencja, łuszczyca, łysienie, metoprolol winian, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, osłabienie mięśni, parestezja, skurcz oskrzeli, szumy uszne, trombocytopenia, zaburzenie widzenia, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Raynauda