aminotransferaza alaninowa
Aminotransferaza alaninowa (ALT, dawniej SGPT) to enzym występujący głównie w hepatocytach, którego stężenie wzrasta w surowicy krwi w przypadku uszkodzenia komórek wątroby. ALT katalizuje reakcję przeniesienia grupy aminowej z alaniny na kwas α-ketoglutarowy, tworząc pirogronian i glutaminian.
Podwyższone wartości ALT są czułym wskaźnikiem uszkodzenia hepatocytów, przy czym wzrost aktywności enzymu może wyprzedzać kliniczne objawy choroby wątroby. Najwyższe stężenia ALT obserwuje się w ostrym uszkodzeniu wątroby, wirusowym zapaleniu wątroby, toksycznym uszkodzeniu wątroby oraz w niealkoholowej stłuszczeniowej chorobie wątroby (NAFLD).
W diagnostyce chorób wątroby ALT jest zwykle oznaczana równolegle z AST (aminotransferazą asparaginianową), a stosunek AST/ALT (tzw. współczynnik de Ritisa) może mieć wartość diagnostyczną w różnicowaniu przyczyn uszkodzenia wątroby. Wartości referencyjne ALT zależą od płci, wieku i metody oznaczania, ale zazwyczaj mieszczą się w przedziale 10-40 U/l u dorosłych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Pazopanib – Właściwości farmakokinetyczne
Pazopanib, inhibitor kinazy tyrozynowej stosowany w terapii onkologicznej, charakteryzuje się farmakokinetyką obejmującą maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 19 ± 13 µg/ml osiągane po medianie 3,5 godziny po podaniu pojedynczej dawki 800 mg. AUC0-∞ wynosi około 650 ± 500 µg·h/ml, z istotnym wzrostem ekspozycji przy podawaniu wielokrotnym (AUC0-T wzrasta 1,23-4-krotnie). Podanie leku z posiłkiem zwiększa AUC i Cmax około dwukrotnie, dlatego zaleca się przyjmowanie pazopanibu na czczo (co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku). Rozkruszenie tabletki 400 mg powoduje wzrost AUC(0-72) o 46% i podwojenie Cmax, co wskazuje na zwiększoną biodostępność i szybsze wchłanianie. Pazopanib wiąże się z białkami osocza w ponad 99%, jest substratem P-gp i BCRP, a jego metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, z powstawaniem czterech metabolitów o niskiej aktywności farmakologicznej. Eliminacja jest powolna, z okresem półtrwania około 30,9 godziny, głównie przez przewód pokarmowy (kał), z wydalaniem nerkowym poniżej 4% dawki.
aminotransferaza alaninowa, białko oporności raka piersi, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cytochrom P450, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, dawkowanie, eliminacja leku, farmakokinetyka, forma farmaceutyczna, glikoproteina p, inhibitor kinazy tyrozynowej, interakcje z pokarmem, izoenzym CYP3A4, izoenzymy CYP, klirens kreatyniny, łagodne zaburzenia czynności wątroby, maksymalna tolerowana dawka, maksymalne stężenie w osoczu, modelowanie farmakokinetyczne, okres półtrwania, stan stacjonarny, trudność w połykaniu, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klacid 250 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne klarytromycyny wykazały wysoką tolerancję leku u różnych gatunków zwierząt, z dawką śmiertelną przekraczającą 5 g/kg mc. w toksyczności ostrej. W badaniach podostrych i przewlekłych maksymalne tolerowane dawki wynosiły odpowiednio: u naczelnych 100 mg/kg mc./dobę przez 14 dni i 35 mg/kg mc./dobę przez miesiąc, u szczurów 75 mg/kg mc./dobę przez miesiąc, 35 mg/kg mc./dobę przez 3 miesiące oraz 8 mg/kg mc./dobę przez 6 miesięcy, a u psów 50 mg/kg mc./dobę przez 14 dni, 10 mg/kg mc./dobę przez miesiąc i 3 miesiące oraz 4 mg/kg mc./dobę przez 6 miesięcy. Toksyczność objawiała się głównie uszkodzeniem wątroby, manifestującym się wzrostem enzymów wątrobowych (fosfataza alkaliczna, aminotransferaza alaninowa i asparaginianowa, γ-glutamylotransferaza, dehydrogenaza mleczanowa), które po odstawieniu leku ulegały normalizacji. Dodatkowo obserwowano objawy takie jak wymioty, osłabienie, ślinotok, odwodnienie oraz zmiany w narządach takich jak żołądek, grasica, nerki i tkanki limfatyczne. U psów i małp przy bardzo dużych dawkach (400 mg/kg mc./dobę) stwierdzono zmętnienie i obrzęk rogówki.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, badanie mutagenności, badanie płodności, badanie teratogenności, badanie toksykologiczne, cykl rujowy, dawka dobowa, dawka śmiertelna, dehydrogenaza mleczanowa, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, enzym wątrobowy, fosfataza alkaliczna, glutamylotransferaza, klarytromycyna, objaw niepożądany, obrzęk rogówki, rozszczep podniebienia, szczep bakteryjny, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podostra i przewlekła, układ limfatyczny, uszkodzenie narządu, wada układu krążenia, wątroba, wczesne poronienie, zmiana chorobowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Teriflunomide Medical Valley
Przed rozpoczęciem terapii teriflunomidem konieczne jest wykonanie oceny parametrów takich jak ciśnienie tętnicze, aktywność aminotransferazy alaninowej (AlAT/SGPT) oraz pełna morfologia krwi z uwzględnieniem wzoru odsetkowego krwinek białych i liczby płytek. Monitorowanie AlAT/SGPT powinno odbywać się co 4 tygodnie w pierwszych 6 miesiącach, a następnie regularnie; u pacjentów z zaburzeniami wątroby lub stosujących leki hepatotoksyczne częściej, tj. co 2 tygodnie w pierwszym półroczu, a potem co 8 tygodni przez minimum 2 lata. Wartości enzymów przekraczające 2-3-krotnie górną granicę normy wymagają cotygodniowego monitoringu. Teriflunomid charakteryzuje się długim okresem półtrwania (mediana około 19 dni), a eliminacja do stężenia <0,02 mg/L może trwać od 8 miesięcy do 2 lat, co uzasadnia możliwość zastosowania procedury przyspieszonej eliminacji w dowolnym momencie po zakończeniu terapii. Należy zwrócić uwagę na ryzyko hepatotoksyczności, w tym polekowego uszkodzenia wątroby (DILI), szczególnie u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami czynności wątroby, stosujących inne hepatotoksyczne leki lub spożywających alkohol. Przerwanie terapii jest obligatoryjne przy wzroście AlAT powyżej 3-krotnej GGN oraz w przypadku podejrzenia DILI, z kontynuacją monitoringu do normalizacji enzymów.
aminotransferaza alaninowa, amylaza, białe krwinki, brak laktazy, ciężkie czynne zakażenie, ciśnienie tętnicze, fingolimod, hipoproteinemia, interferon beta, leflunomid, leukopenia, lipaza, łuszczyca krostkowa, małopłytkowość, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, natalizumab, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, octan glatirameru, pancytopenia, płytki krwi, polekowe uszkodzenie wątroby, procedura przyspieszonej eliminacji, reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi, śródmiąższowa choroba płuc, teriflunomid, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wzór odsetkowy krwinek białych, zaburzenie czynności szpiku kostnego, zapalenie trzustki, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Kłącze pluskwicy groniastej – Działania niepożądane
Stosowanie preparatów zawierających wyciąg z kłącza pluskwicy groniastej (Cimicifugae racemosae rhizoma), takich jak Remifemin (0,018 – 0,026 ml wyciągu na tabletkę), wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do najczęściej obserwowanych należą rzadkie zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak niestrawność (dyspepsja) i biegunka, które mogą wpływać na komfort pacjenta i prowadzić do przerwania terapii. Rzadko występują reakcje alergiczne skórne (pokrzywka, świąd, wysypka) oraz obrzęki twarzy i obwodowe, które mogą wskazywać na nadwrażliwość na składniki preparatu. Ponadto, rzadko obserwuje się przyrost masy ciała, co może mieć związek z wpływem substancji aktywnych na metabolizm lub gospodarkę hormonalną.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, biegunka, duszność, dyspepsja, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, kłącze pluskwicy groniastej, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, nieprawidłowe próby wątrobowe, niewydolność wątroby, obrzęk krtani, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, odwodnienie, pluskwica groniasta, pokrzywka, przyrost masy ciała, reakcja alergiczna, reakcja alergiczna skórna, Remifemin, uszkodzenie wątroby, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Melkart Duo
Melkart Duo, łączący wildagliptynę i metforminę chlorowodorek, nie jest wskazany jako substytut insuliny u pacjentów z cukrzycą typu 1 ani u osób insulinozależnych. Preparat zawiera laktozę (93,5 mg w dawce 50 mg + 850 mg oraz 110 mg w dawce 50 mg + 1000 mg), co wyklucza jego stosowanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Zawartość sodu jest minimalna (< 1 mmol, tj. 23 mg na tabletkę), co jest istotne u pacjentów na diecie niskosodowej. Kluczowym zagrożeniem jest ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie w stanach ostrego pogorszenia czynności nerek, chorobach układu krążenia, oddechowego, posocznicy, odwodnieniu oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków nefrotoksycznych. Objawy kwasicy mleczanowej obejmują duszność kwasiczą, ból brzucha, skurcze mięśni, astenię i hipotermię, a w badaniach laboratoryjnych obserwuje się pH krwi < 7,35, stężenie mleczanów > 5 mmol/l, zwiększoną lukę anionową oraz podwyższony stosunek mleczanów do pirogronianów.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, cukrzyca typu 1, duszność kwasicza, hipoglikemia, hipotermia, jodowe środki kontrastowe, ketoza, kwasica mleczanowa, lek przeciwnadciśnieniowy, luka anionowa, nefropatia kontrastowa, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, ostre zapalenie trzustki, powikłanie cukrzycowe skóry, sulfonylomocznik, wildagliptyna i metformina, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zapalenie wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cefepime Solufarma 1000 mg
Cefepime Solufarma, dostępny w dawkach 500 mg i 1000 mg jako proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka) oraz reakcje nadwrażliwości, w tym dodatni odczyn Coombsa u ponad 18% pacjentów. Profil hematologiczny obejmuje często niedokrwistość i eozynofilię, a rzadziej małopłytkowość, leukopenię i neutropenię, z potencjalnie zagrażającymi życiu powikłaniami, takimi jak agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna. Ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz anafilaksja, wstrząs anafilaktyczny i obrzęk naczynioruchowy wymagają natychmiastowej interwencji. Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia neurologiczne, zwłaszcza encefalopatię, drgawki miokloniczne i zaburzenia świadomości, które występują głównie u pacjentów z niewydolnością nerek przy dawkach przekraczających zalecane.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, antybiotyk cefalosporynowy, Clostridioides difficile, drgawki miokloniczne, drożdżyca jamy ustnej, encefalopatia, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, glukozuria, leukopenia, małopłytkowość, nefropatia toksyczna, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Coombsa, parestezja, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, stupor, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie hematologiczne, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Alweryna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Alweryna, jako lek o działaniu rozkurczowym na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z objawami sugerującymi niedrożność przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha, zatrzymanie gazów i stolca). W trakcie terapii, zwłaszcza w połączeniu z symetykonem (np. w preparacie Meteospasmyl), obserwowano podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych – aminotransferazy alaninowej (AlAT) i aminotransferazy asparaginianowej (AspAT) powyżej 2-krotności górnej granicy normy (ULN), często z towarzyszącym wzrostem bilirubiny całkowitej. W przypadku przekroczenia 3-krotności ULN lub wystąpienia żółtaczki, leczenie należy przerwać. U pacjentów z ciężką niewydolnością serca, wątroby lub nerek konieczne jest monitorowanie funkcji tych narządów i ewentualna modyfikacja dawkowania.
alweryna z symetykonem, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anemia, bilirubina całkowita, dysuria, działanie rozkurczowe, enzymy wątrobowe, górna granica normy, infekcja, krwawienie z jelita, mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, reakcja alergiczna, sorbitol, utrata apetytu, utrata masy ciała, zakażenie bakteryjne, zakażenie pasożytnicze, zaparcia, żółcień chinolinowa, żółcień pomarańczowa, żółtaczka - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Gliptivil Combo 50 mg + 850 mg
Gliptivil Combo, zawierający wildagliptynę i metforminę, wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od aktualnej terapii, skuteczności i tolerancji pacjenta. Maksymalna dobowa dawka wildagliptyny wynosi 100 mg (2 × 50 mg), a metforminy do 3000 mg, z podziałem na 2-3 dawki. Inicjacja leczenia zwykle zaczyna się od 50 mg wildagliptyny i 850-1000 mg metforminy podawanych dwa razy dziennie. U pacjentów z niewystarczającą kontrolą glikemii na monoterapii metforminą lub terapii skojarzonej z sulfonylomocznikiem lub insuliną, dawka wildagliptyny powinna wynosić 100 mg/dobę, a metformina powinna być stosowana w dawce zbliżonej do dotychczasowej. W przypadku braku odpowiedniej mocy produktu, składniki należy podawać osobno. Nie zaleca się stosowania Gliptivil Combo u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (AlAT lub AspAT >3× ULN) oraz u osób poniżej 18 roku życia.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, glikemia, górna granica normy, hipoglikemia, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, metformina, monoterapia metforminą, objawy niepożądane, parametry wątrobowe, prawidłowa czynność nerek, przesączanie kłębuszkowe, sulfonylomocznik, terapia skojarzona, tiazolidynodion, wildagliptyna, wildagliptyna i metformina, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ceclor 125 mg/5 ml
Cefaklor, będący cefalosporynowym antybiotykiem, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które obejmują głównie układ pokarmowy, immunologiczny, hematologiczny, wątrobowy, nerkowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Najczęściej obserwowaną reakcją jest biegunka, zwykle o łagodnym do umiarkowanego nasileniu, rzadko wymagająca przerwania terapii. Inne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego to nudności i wymioty, a poważnym powikłaniem jest rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego. Reakcje nadwrażliwości obejmują wysypkę, świąd, pokrzywkę oraz objawy podobne do choroby posurowiczej, które częściej występują u dzieci i ustępują po odstawieniu leku. Rzadkie, ale ciężkie reakcje to zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka oraz anafilaksja, szczególnie u pacjentów z uczuleniem na penicyliny.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, antybiotyk cefalosporynowy, biegunka, cefaklor, choroba posurowicza, eozynofilia, fosfataza zasadowa, kandydoza, leukopenia, limfocytoza, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja anafilaktoidalna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śródmiąższowe zapalenie nerek, stan splątania, test Coombsa, toksyczna nekroliza naskórkowa, trombocytopenia, wymioty, wysypka odropodobna, zapalenie jelita grubego, zapalenie pochwy, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flumycon 100 mg
Flukonazol, substancja czynna preparatu Flumycon (kapsułki 50 mg, 100 mg, 150 mg, 200 mg), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają uważnego monitorowania podczas terapii. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) obejmują ból głowy, ból brzucha, biegunkę, nudności, wymioty oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfatazy alkalicznej), co wskazuje na potencjalne uszkodzenie hepatocytów. Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie reakcje nadwrażliwości, takie jak zespół DRESS (częstość nieznana), który stanowi poważne zagrożenie życia. Działania niepożądane dotyczą wielu układów, w tym krwi (niedokrwistość, leukopenia, agranulocytoza, trombocytopenia), układu immunologicznego (reakcje anafilaktyczne), nerwowego (drgawki, parestezje, zawroty głowy), sercowego (wydłużenie QT, torsade de pointes), a także skóry (wysypki, zespół Stevensa-Johnsona) i mięśniowo-szkieletowego (ból mięśni).
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, cholestaza, drgawki, drżenie, dysfagia, enzymy wątrobowe, flukonazol, fosfataza alkaliczna, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, leukopenia, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, osutka polekowa, parestezja, płytki krwi, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, świąd, torsade de pointes, trombocytopenia, uszkodzenie hepatocytów, wydłużenie odstępu QT, wysypka, wzdęcia, zaburzenia smaku, zaparcie, zawroty głowy, zawroty głowy błędnikowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rulid 50 mg
Roksytromycyna, substancja czynna leku Rulid 50 mg (tabletki do sporządzania zawiesiny doustnej), może wywoływać liczne działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, które wymagają uważnego monitorowania klinicznego. Do najważniejszych należą zaburzenia hematologiczne (eozynofilia, agranulocytoza, neutropenia, trombocytopenia), reakcje anafilaktyczne, zaburzenia psychiczne (omamy, stan splątania), neurologiczne (zawroty głowy, parestezje, zaburzenia smaku i węchu), a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Ponadto, roksytromycyna może powodować zaburzenia rytmu serca, w tym wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes, co jest szczególnie istotne u pacjentów z predyspozycjami. W zakresie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego obserwuje się nudności, wymioty, biegunkę, w tym krwawą, zapalenie trzustki oraz rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego związane z nadkażeniem Clostridium difficile, co wymaga szybkiej diagnostyki i leczenia.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, antybiotyk, badanie EKG, Clostridium difficile, dezorientacja, eozynofilia, fosfataza zasadowa, makrolid, morfologia krwi, nadkażenie, neutropenia, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, parestezje, parosmia, pokrzywka, przemijająca głuchota, roksytromycyna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz oskrzeli, stan splątania, szumy uszne, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, utrata węchu, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, zapalenie cholestatyczne, zapalenie trzustki, zawroty głowy błędnikowe, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mercilon
Produkt leczniczy Mercilon zawiera 0,15 mg dezogestrelu i 0,02 mg etynyloestradiolu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wymaga szczegółowej oceny ryzyka przez lekarza. Mercilon wiąże się z około dwukrotnie wyższym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) w porównaniu do preparatów zawierających lewonorgestrel, z częstością 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, szczególnie w pierwszym roku stosowania lub po przerwie ≥4 tygodni. Ryzyko to wzrasta u pacjentek z dodatkowymi czynnikami ryzyka, a ŻChZZ może być śmiertelna w 1-2% przypadków. Ponadto, stosowanie Mercilonu może wiązać się z nieznacznym wzrostem względnego ryzyka raka piersi (RR=1,24), a także rzadkimi przypadkami łagodnych i złośliwych nowotworów wątroby. U pacjentek leczonych lekami przeciwwirusowymi na HCV obserwowano istotny wzrost aktywności AlAT, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu etynyloestradiolu. Konieczna jest także ostrożność u kobiet z hipertriglicerydemią, ryzykiem zapalenia trzustki, zaburzeniami czynności wątroby, nadciśnieniem tętniczym oraz chorobami autoimmunologicznymi lub metabolicznymi, które mogą ulec zaostrzeniu podczas terapii.
aminotransferaza alaninowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, ciśnienie tętnicze krwi, depresja, dezogestrel, dziurawiec zwyczajny, estrogen egzogenny, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, łagodny nowotwór wątroby, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie trzustki, zespół hemolityczno-mocznicowy, złośliwy nowotwór wątroby, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fulvestrant Sandoz 250 mg/5 ml
Fulvestrant Sandoz (250 mg/5 ml) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji i monitorowania pacjentów. Najczęściej obserwowane reakcje to odczyny w miejscu podania, astenia, nudności oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza zasadowa). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10) oraz niezbyt często (≥1/1000 do <1/100). Szczególną uwagę należy zwrócić na trombocytopenię, reakcje nadwrażliwości, jadłowstręt, bóle głowy, uderzenia gorąca, wysypkę, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz krwotok z pochwy. Monitorowanie morfologii krwi, funkcji wątroby oraz objawów klinicznych jest kluczowe dla wczesnego wykrycia i odpowiedniego zarządzania działaniami niepożądanymi.
alkohol benzylowy, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, benzylu benzoesan, ból głowy, ból mięśniowo-szkieletowy, ból stawów, enzymy wątrobowe, fosfataza zasadowa, fulwestrant, jadłowstręt, krwotok z pochwy, nudność, odczyn w miejscu podania, płytki krwi, reakcja nadwrażliwości, trombocytopenia, uderzenie gorąca, wysypka, zakażenie dróg moczowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Teriflunomide +pharma 14 mg
Teriflunomid, stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego o przebiegu rzutowym (RMS), wykazuje dobrze poznany profil bezpieczeństwa oparty na badaniach klinicznych obejmujących 2267 pacjentów, z medianą czasu obserwacji wynoszącą 672 dni. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to ból głowy (17,8%), biegunka (13,1%), wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) (13%), nudności (8%) oraz łysienie (9,8%), które w większości przypadków miały przebieg łagodny lub umiarkowany i były przemijające. Zwiększenie aktywności AlAT było najczęściej łagodne (do 3-krotnej wartości górnej granicy normy) i ustępowało po przerwaniu leczenia. W badaniach kontrolowanych placebo zaobserwowano także istotne podwyższenie ciśnienia tętniczego (skurczowe >140 mmHg u 19,9% pacjentów na dawce 14 mg vs. 15,5% placebo). Neuropatia obwodowa występowała częściej u leczonych teriflunomidem (1,9% vs. 0,4% placebo), a łysienie dotyczyło 13,9% pacjentów na dawce 14 mg, najczęściej w ciągu pierwszych 6 miesięcy terapii, z ustępowaniem u 87,1% chorych. Nie stwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworów złośliwych, jednak po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano rzadkie ciężkie reakcje skórne i zakażenia, w tym posocznicę.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, białe krwinki, ciężka reakcja skórna, ciężkie zakażenie, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, dyslipidemia, gamma-glutamylotransferaza, grzybica stóp, łuszczyca krostkowa, łuszczycowe zapalenie stawów, łysienie, martwicze zapalenie trzustki, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, nowotwór złośliwy, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka wargowa, ostre zapalenie wątroby, polekowe uszkodzenie wątroby, reakcja anafilaktyczna, reumatoidalne zapalenie stawów, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie rozsiane rzutowe, wirusowe zapalenie żołądka, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie jamy ustnej, zapalenie jelita grubego, zapalenie nosogardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie trzustki, zespół cieśni nadgarstka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Micafungin Teva 100 mg
Produkt leczniczy Micafungin Teva (50 mg i 100 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji) wykazuje działania niepożądane u 32,2% pacjentów. Najczęstsze objawy to nudności (2,8%), podwyższenie aktywności fosfatazy zasadowej (2,7%), zapalenie żył (2,5%), wymioty (2,5%) oraz wzrost aminotransferazy asparaginianowej (2,3%). Działania niepożądane obejmują szeroki zakres układów i narządów, m.in. hematologiczne (leukopenia, neutropenia, pancytopenia), immunologiczne (reakcje anafilaktyczne), metaboliczne (hipokaliemia, hipomagnezemia), neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy), sercowe (tachykardia), naczyniowe (zapalenie żył, nadciśnienie), wątrobowe (zwiększenie aktywności AlAT, AspAT, bilirubiny, niewydolność wątroby) oraz skórne (wysypka, zespół Stevensa-Johnsona). Ciężkie reakcje alergiczne i uszkodzenia wątroby występują rzadko, ale wymagają monitorowania i natychmiastowej interwencji.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, bradykardia, cholestaza, dehydrogenaza mleczanowa, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, hemoliza, hepatomegalia, hiperbilirubinemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, leukopenia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mykafungina, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, nowotwór złośliwy krwi, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, przeszczep komórek krwiotwórczych, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, zapalenie wątroby, zapalenie żył, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Coxydyna
Etorykoksyb, selektywny inhibitor COX-2, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko powikłań ze strony układu pokarmowego, sercowo-naczyniowego, nerek oraz wątroby. U pacjentów, zwłaszcza w podeszłym wieku, z historią chorób przewodu pokarmowego lub stosujących jednocześnie NLPZ i kwas acetylosalicylowy, obserwowano poważne zdarzenia, takie jak perforacje, owrzodzenia i krwawienia, które mogą prowadzić do zgonu. Ryzyko incydentów zakrzepowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, wzrasta wraz z dawką i czasem terapii, dlatego zaleca się stosowanie najniższej skutecznej dawki i najkrótszego możliwego czasu leczenia. U pacjentów z chorobami nerek, niewydolnością serca lub marskością wątroby konieczne jest monitorowanie czynności nerek i ciśnienia tętniczego, gdyż etorykoksyb może powodować zatrzymanie płynów, obrzęki oraz nadciśnienie tętnicze. W trakcie terapii obserwowano podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT) do około trzykrotnie powyżej normy u około 1% pacjentów przy dawkach 30 mg, 60 mg i 90 mg na dobę przez okres do roku.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, choroba przewodu pokarmowego, choroba zwyrodnieniowa stawów, ciężkie nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, działanie przeciwpłytkowe, hiperlipidemia, incydent zakrzepowy, inhibitor cyklooksygenazy, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwpłytkowe, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, niewydolność wątroby, NLPZ, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, perforacja przewodu pokarmowego, powikłanie żołądkowo-jelitowe, prostaglandyna nerkowa, przepływ nerkowy, selektywny inhibitor COX-2, synteza prostaglandyn, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, zaburzenie czynności lewej komory serca, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vastan
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, niesie ryzyko miopatii objawiającej się bólami mięśni, osłabieniem i podwyższoną aktywnością kinazy kreatynowej (CK), przekraczającą 10-krotnie górną granicę normy. Miopatia może przejść w rabdomiolizę z ostrą niewydolnością nerek. Ryzyko to jest dawko-zależne: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę i 0,61% przy 80 mg/dobę, a u pacjentów po zawale mięśnia sercowego przy dawce 80 mg wzrasta do 1,0%. Genetyczne predyspozycje, takie jak allel C genu SLCO1B1, znacząco zwiększają ryzyko miopatii (do 15% u homozygot). Aktywność CK powinna być oceniana przed leczeniem i w trakcie, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek ≥ 65 lat, płeć żeńska, zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny, pochodzenie azjatyckie). W przypadku CK > 5-krotnej normy lub nasilonych objawów mięśniowych, zaleca się przerwanie terapii.
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, antybiotyk makrolidowy, białko transportujące aniony organiczne, ból mięśni, dysfagia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, miastenia, mioglobinuria, miopatia i rabdomioliza, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diflucan 2 mg/ml
Flukonazol w postaci roztworu do infuzji 2 mg/ml jest skutecznym lekiem przeciwgrzybiczym, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się bóle głowy, bóle brzucha, biegunkę, nudności, wymioty oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy alaninowej, aminotransferazy asparaginianowej, fosfatazy alkalicznej). Rzadziej występują poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia i neutropenia, które mogą zwiększać ryzyko infekcji i krwawień, co uzasadnia monitorowanie morfologii krwi, zwłaszcza u pacjentów poddawanych długotrwałej terapii. Ponadto, flukonazol może wywoływać reakcje immunologiczne, w tym rzadką, ale potencjalnie zagrażającą życiu anafilaksję oraz wysypki o różnym charakterze klinicznym.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, astenia, bilirubina, cholestaza, drgawki, dysfagia, enzymy wątrobowe, eozynofilia, flukonazol, fosfataza alkaliczna, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, lek przeciwgrzybiczny, leukopenia, martwica wątroby, mialgia, morfologia krwi, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa, parestezje, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vastan
Symwastatyna (Vastan) jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA, stosowanym w terapii hiperlipidemii, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem miopatii, w tym rabdomiolizy, szczególnie przy dawkach 80 mg/dobę. Częstość miopatii wzrasta z dawką: 0,03% przy 20 mg, 0,08% przy 40 mg i 0,61% przy 80 mg. U pacjentów po zawale mięśnia sercowego przy dawce 80 mg częstość miopatii wynosi około 1%, a u pacjentów azjatyckich ryzyko jest istotnie wyższe (0,24% vs 0,05%). Ryzyko to jest dodatkowo zwiększone u nosicieli allelu c.521T>C genu SLCO1B1, zwłaszcza homozygot (genotyp CC) z ryzykiem miopatii do 15% w ciągu roku. Zaleca się rozważenie badań genetycznych przed zastosowaniem dawki 80 mg. Monitorowanie aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest kluczowe, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek ≥65 lat, płeć żeńska, niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny/fibraty). Przerwanie terapii jest wskazane przy CK >5-krotnej górnej granicy normy lub nasilonych objawach mięśniowych. W trakcie leczenia należy unikać jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, gemfibrozylu, cyklosporyny, danazolu oraz ograniczyć dawkę symwastatyny do 20 mg/dobę przy amiodaronie, amlodypinie, werapamilu i diltiazemie.
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, BCRP, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, mioglobinuria, miopatia, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, OATP, OATP1B1, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Teriflunomide Zentiva
Teriflunomide Zentiva, zawierający 14 mg teriflunomidu w formie tabletek powlekanych, jest stosowany w terapii stwardnienia rozsianego. Przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest ocena ciśnienia tętniczego, aktywności enzymów wątrobowych (AlAT/SGPT) oraz pełnej morfologii krwi z rozmazem. Monitorowanie tych parametrów powinno być kontynuowane w trakcie terapii, ze szczególnym uwzględnieniem aktywności enzymów wątrobowych co 4 tygodnie przez pierwsze 6 miesięcy, a następnie regularnie. W przypadku podwyższenia AlAT do 2-3-krotności górnej granicy normy, badania należy wykonywać co tydzień. Terapia powinna być przerwana, jeśli aktywność enzymów przekroczy 3-krotną wartość GGN. Ze względu na długi okres półtrwania teriflunomidu (mediana około 19 dni, eliminacja do stężenia <0,02 mg/l trwa średnio 8 miesięcy, nawet do 2 lat), w razie potrzeby można zastosować procedurę przyspieszonej eliminacji leku.
aminotransferaza alaninowa, ciężkie czynne zakażenie, ciśnienie tętnicze, DILI, enzymy wątrobowe, hipoproteinemia, ILD, leflunomid, łuszczyca krostkowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, polekowe uszkodzenie wątroby, reakcja polekowa z eozynofilią, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie rozsiane, teriflunomid, transaminaza pirogronianowo-glutaminowa, utajone zakażenie gruźlicy, zapalenie trzustki, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żywa szczepionka atenuowana - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tarsime 125 mg
Lek Tarsime, zawierający cefuroksym w postaci cefuroksymu aksetylu, dostępny w dawkach 125 mg, 250 mg oraz 500 mg, wykazuje szereg działań niepożądanych, które wymagają uważnego monitorowania podczas terapii. Do najczęściej obserwowanych należą: nadmierny wzrost Candida (często), eozynofilia (często), ból głowy (często), zawroty głowy (często), zaburzenia żołądkowo-jelitowe takie jak biegunka, nudności, wymioty i bóle brzucha (często) oraz przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, w tym aminotransferazy alaninowej (ALT), aminotransferazy asparaginianowej (AST) i fosfatazy alkalicznej (często). Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z wytycznymi od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), przy czym dane dla rzadkich reakcji opierają się głównie na zgłoszeniach po wprowadzeniu leku do obrotu.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, badanie kliniczne, cefuroksym, choroby współistniejące, drogi żółciowe, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, eozynofilia, farmakoterapia, fosfataza alkaliczna, kandydoza, krew obwodowa, morfologia krwi, objawy żołądkowo-jelitowe, reakcja nadwrażliwości, tabletka powlekana, układ chłonny, układ nerwowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenie oportunistyczne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Synoptis 0,5 mg
Entecavir Synoptis to lek przeciwwirusowy zawierający entekawir jednowodny w dawkach 0,5 mg lub 1 mg, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). Wskazany jest u dorosłych pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby wykazujących aktywną replikację HBV, trwałe podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzony stan zapalny i/lub zwłóknienie, a także u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby. Lek jest również zalecany u pacjentów z opornością na lamiwudynę. W populacji pediatrycznej (wiek 2 do <18 lat) stosuje się go u dzieci z wyrównaną czynnością wątroby, aktywną replikacją wirusa, podwyższonym AlAT oraz umiarkowanym do ciężkiego stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby, którzy nie byli wcześniej leczeni analogami nukleozydów.
aminotransferaza alaninowa, analogi nukleozydów, antygen HBeAg, czynna replikacja wirusa, działania niepożądane, enzymy wątrobowe, laktoza jednowodna, lamiwudyna, niewyrównana czynność wątroby, podwyższona aktywność AlAT, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa HBV, tabletka powlekana, wiremia HBV DNA, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Viglita 50 mg
Wildagliptyna (Viglita) w dawce standardowej 100 mg/dobę (50 mg rano i 50 mg wieczorem) stosowana jest w monoterapii oraz w terapii skojarzonej z metforminą, tiazolidynodionem, sulfonylomocznikiem i insuliną. Wyjątkiem jest terapia dwulekowa z sulfonylomocznikiem, gdzie zalecana dawka wildagliptyny wynosi 50 mg raz na dobę rano, co jest równie skuteczne jak dawka 100 mg/dobę, a jednocześnie zmniejsza ryzyko hipoglikemii, zwłaszcza przy konieczności redukcji dawki sulfonylomocznika. Maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 100 mg. W przypadku pominięcia dawki, pacjent powinien przyjąć lek jak najszybciej, unikając podwójnej dawki w ciągu doby. Nie zaleca się stosowania wildagliptyny w terapii trójlekowej z metforminą i tiazolidynodionem ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. U pacjentów ≥ 65 lat nie jest konieczna modyfikacja dawki.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dializa, górna granica normy, hipoglikemia, insulina, klirens kreatyniny, łagodne zaburzenie czynności nerek, metformina, monoterapia, schyłkowa niewydolność nerek, sulfonylomocznik, terapia dwulekowa, terapia skojarzona, terapia trzylekowa, tiazolidynodion, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, Viglita, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Teriflunomid Adamed 14 mg
Teriflunomid, stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego o przebiegu rzutowym (RMS), wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z 4 badań kontrolowanych placebo oraz 1 badania z aktywną kontrolą, obejmujących 2267 pacjentów (1155 na dawce 7 mg i 1112 na dawce 14 mg) z medianą czasu leczenia około 672 dni. Najczęstsze działania niepożądane przy dawce 14 mg to ból głowy (15,7%), biegunka (13,6%), wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) (15%), nudności (10,7%) oraz łysienie (13,5%). Łysienie, najczęściej występujące w ciągu pierwszych 6 miesięcy terapii, miało charakter przerzedzenia włosów bez całkowitej utraty i ustępowało u 87,1% pacjentów mimo kontynuacji leczenia. Zwiększenie aktywności AlAT wymaga regularnego monitorowania funkcji wątroby. Teriflunomid może również podnosić ciśnienie tętnicze – skurczowe >140 mm Hg obserwowano u 19,9% pacjentów (vs. 15,5% placebo), a rozkurczowe >90 mm Hg u 21,4% (vs. 13,6% placebo).
aminotransferaza alaninowa, ciężkie zakażenie, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, erytrocyty, kinaza fosfokreatynowa, leflunomid, leukopenia, limfocytopenia, łysienie, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, płytki krwi, posocznica, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie rozsiane rzutowe, teriflunomid, zakażenie oportunistyczne, zapalenie jelita grubego, zespół cieśni nadgarstka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Anastrozol Bluefish 1 mg
Anastrozol Bluefish, inhibitor aromatazy stosowany u kobiet po menopauzie z rakiem piersi, wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniu III fazy ATAC na 9366 pacjentkach. Najczęstsze działania niepożądane obejmują bóle i sztywność stawów (35,6%), uderzenia gorąca (35,7%), nudności (12,7%), depresję (≥10%), oraz osłabienie (18,6%). Zaburzenia metaboliczne to anoreksja i hipercholesterolemia, a hiperkalcemia występuje niezbyt często. W zakresie układu nerwowego dominują bóle głowy, senność, zespół cieśni nadgarstka i parestezje. Wątroba reaguje podwyższeniem aktywności fosfatazy zasadowej, AlAT i AspAT, a skóra wysypką i reakcjami alergicznymi. Istotne jest zwiększone ryzyko osteoporozy (10,5%) i złamań kości (10,2%), w tym złamań kręgów, szyjki kości udowej lub nadgarstka (4,3%).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginowa, anastrozol, anoreksja, biegunka, ból głowy, depresja, dławica piersiowa, dysfagia, fosfataza zasadowa, gammaglutamylotransferaza, hipercholesterolemia, hiperkalcemia, hormon przytarczycy, inhibitor aromatazy, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, palec trzaskający, parestezje, plamica Henocha-Schönleina, pokrzywka, rak endometrium, rak piersi, reakcja anafilaktoidalna, rumień wielopostaciowy, suchość pochwy, tamoksyfen, uderzenia gorąca, zaburzenia czucia, zaćma, zakrzepica żył głębokich, zapalenie naczyń skórnych, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół cieśni nadgarstka, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Pazopanib Pharmascience 400 mg
Pazopanib, podawany doustnie w dawce 800 mg u pacjentów z guzami litymi, osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmₐₓ) około 19 ± 13 μg/ml po medianie 3,5 godziny, z AUC₀₋∞ wynoszącym około 650 ± 500 μg·h/ml. Codzienne podawanie powoduje wzrost ekspozycji (AUC₀₋T) od 1,23 do 4-krotności. Biodostępność leku istotnie wzrasta przy podaniu z pokarmem, zwłaszcza tłustym, co podwaja AUC i Cmₐₓ; dlatego zaleca się podawanie pazopanibu co najmniej godzinę przed lub dwie godziny po posiłku. Rozkruszenie tabletki 400 mg zwiększa AUC₍₀₋₇₂₎ o 46% i Cmₐₓ dwukrotnie, skracając czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmₐₓ) o około 2 godziny. Lek wiąże się z białkami osocza w ponad 99%, jest substratem P-gp i BCRP, a metabolizowany głównie przez CYP3A4, z metabolitami odpowiadającymi za 6% ekspozycji, z których jeden wykazuje aktywność porównywalną do leku. Eliminacja jest powolna, z okresem półtrwania około 30,9 godziny, głównie przez kał, z mniej niż 4% wydalanym z moczem.
aminotransferaza alaninowa, białko oporności raka piersi, bilirubina, bilirubina całkowita, biodostępność leku, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, guz lity, izoenzym CYP3A4, klirens kreatyniny, łagodne zaburzenie czynności wątroby, lek przeciwnowotworowy, maksymalna tolerowana dawka, okres półtrwania leku, P-glikoproteina, parametr farmakokinetyczny, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedawkowanie – Cidimus 5 mg
Przedawkowanie takrolimusu, leku immunosupresyjnego o wąskim indeksie terapeutycznym, stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, manifestujące się objawami neurologicznymi (drżenie mięśniowe, bóle głowy, ospałość), żołądkowo-jelitowymi (nudności, wymioty), metabolicznymi oraz dermatologicznymi (pokrzywka). W badaniach laboratoryjnych obserwuje się podwyższone stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny w surowicy, wskazujące na uszkodzenie nerek, oraz zwiększoną aktywność aminotransferazy alaninowej, świadczącą o uszkodzeniu hepatocytów. Wzrost ryzyka zakażeń wymaga empirycznej antybiotykoterapii i monitorowania parametrów stanu zapalnego. Diagnostyka i leczenie powinny być prowadzone z uwzględnieniem indywidualnego przebiegu klinicznego oraz czasu od przyjęcia nadmiernej dawki.
aminotransferaza alaninowa, antybiotykoterapia empiryczna, azot mocznikowy, ból głowy, czynności życiowe, drżenie mięśniowe, hemodiafiltracja, hemodializa, hemofiltracja, indeks terapeutyczny, kortykosteroid miejscowy, kreatynina w surowicy, leczenie hepatoprotekcyjne, leczenie objawowe, lek immunosupresyjny, lek przeciwhistaminowy, nudności i wymioty, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, pokrzywka, przedawkowanie takrolimusu, stężenie w surowicy krwi, technika nerkozastępcza, węgiel aktywowany, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Esetin 10 mg
Ezetymib w dawce 10 mg, stosowany zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej ze statynami lub fenofibratem, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących odpowiednio 2396, 11 308 oraz 185 pacjentów. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, biegunka, wzdęcia, nudności) oraz zmęczenie, występujące z częstością od 1% do 10%. Zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) oraz kinazy kreatynowej (CK) było niezbyt częste (0,5-4,5%), a ich wzrosty zwykle ustępowały po odstawieniu leku lub kontynuacji terapii. W badaniach pediatrycznych u dzieci w wieku 6-17 lat odnotowano niewielki wzrost aktywności transaminaz (1,1-3%) bez przypadków miopatii. W badaniu IMPROVE-IT (n=18 144) częstość miopatii wynosiła 0,2% w grupie ezetymibu ze statyną i 0,1% w grupie statyny, a rabdomioliza 0,1% i 0,2%, odpowiednio. Wzrost transaminaz ≥ 3x GGN występował u 2,5% pacjentów leczonych skojarzeniem, a częstość nowotworów była porównywalna w obu grupach (około 9,4-9,5%).
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, ból brzucha, cholecystektomia, choroba refluksowa przełyku, choroba wieńcowa, dusznica bolesna, ezetymib, fenofibrat, gamma-glutamylotransferaza, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia nierodzinna, hiperlipidemia, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, leczenie skojarzone, mieszana hiperlipidemia, miopatia, monoterapia, nadciśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, przewlekła choroba nerek, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, symwastatyna, testy czynności wątroby, trombocytopenia, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Framasnoa
Teriflunomid w dawce 14 mg, stosowany w preparacie Framasnoa, wymaga ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych, w tym ciśnienia tętniczego, aktywności enzymów wątrobowych (AlAT/SGPT) oraz pełnej morfologii krwi. Aktywność enzymów wątrobowych powinna być kontrolowana co dwa tygodnie przez pierwsze 6 miesięcy, a następnie co 8 tygodni przez minimum 2 lata. W przypadku wzrostu AlAT powyżej 2-3-krotnej górnej granicy normy, badania należy wykonywać co tydzień. Ze względu na długi okres półtrwania teriflunomidu (mediana około 19 dni, eliminacja do stężenia <0,02 mg/L trwa średnio 8 miesięcy, a nawet do 2 lat), w razie konieczności przerwania terapii zaleca się zastosowanie procedury przyspieszonej eliminacji. Ryzyko hepatotoksyczności, w tym polekowego uszkodzenia wątroby (DILI), jest zwiększone u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami czynności wątroby, stosujących inne hepatotoksyczne leki lub spożywających alkohol. Należy przerwać terapię przy potwierdzonym wzroście enzymów wątrobowych przekraczającym trzykrotnie górną granicę normy lub podejrzeniu uszkodzenia wątroby.
aminotransferaza alaninowa, amylaza, brak laktazy, ciśnienie tętnicze, DILI, enzymy wątrobowe, fingolimod, hipoproteinemia, ILD, interferon beta, leflunomid, lipaza, łuszczyca krostkowa, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, natalizumab, neuropatia obwodowa, nietolerancja galaktozy, octan glatirameru, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, płytki krwi, polekowe uszkodzenie wątroby, reakcja polekowa z eozynofilią, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie rozsiane, teriflunomid, toksyczna nekroliza naskórka, transaminaza pirogronianowo-glutaminowa, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zapalenie trzustki, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żywa szczepionka atenuowana - Leksykon leków
Działania niepożądane – Micafungin Accord 100 mg
Mykafungina, substancja czynna leku Micafungin Accord, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący działania niepożądane u około 32,2% pacjentów. Najczęściej obserwowane objawy to nudności (2,8%), podwyższenie aktywności fosfatazy zasadowej (2,7%), zapalenie żył (2,5%), wymioty (2,5%) oraz wzrost aminotransferazy asparaginianowej (AspAT, 2,3%). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z ciężkimi chorobami podstawowymi, takimi jak zaawansowany AIDS czy nowotwory złośliwe, ze względu na ryzyko ciężkich reakcji anafilaktoidalnych (0,2%). Działania niepożądane dotyczące wątroby wystąpiły u 8,6% pacjentów, najczęściej jako łagodne do umiarkowanych podwyższenia enzymów wątrobowych (fosfataza zasadowa 2,7%, AspAT 2,3%, AlAT 2,0%) oraz bilirubiny (1,6%). Ciężkie uszkodzenia wątroby, choć rzadkie (0,4%), mogą prowadzić do zgonu, co wymaga monitorowania parametrów wątrobowych i ewentualnego przerwania terapii (1,1% przypadków). Reakcje alergiczne, w tym wysypka i dreszcze, są zwykle łagodne, jednak rzadkie ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka) stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowego odstawienia leku.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, cewnik dożylny, cholestaza, dehydrogenaza mleczanowa, działanie niepożądane leku, działanie niepożądane wątrobowe, enzym wątrobowy, eozynofilia, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, hemoliza, hepatomegalia, hiperkaliemia, hipoalbuminemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jadłowstręt, leukopenia, nadmierna potliwość, nadwrażliwość, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, reakcja anafilaktoidalna, rumień wielopostaciowy, terapia przeciwgrzybicza, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczny wykwit skórny, trombocytopenia, uszkodzenie komórek wątrobowych, wstrząs anafilaktyczny, wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, zakażenie HIV, zapalenie wątroby, zapalenie żył, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluconazolum Aflofarm 5 mg/ml
Flukonazol, substancja czynna leku Fluconazolum Aflofarm (5 mg/ml, syrop), jest stosowany w terapii zakażeń grzybiczych, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane (≥1/10) to ból głowy, ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz istotne podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy alaninowej, aminotransferazy asparaginianowej, fosfatazy alkalicznej) i wysypka. Często występują również hematologiczne zaburzenia, takie jak niedokrwistość, agranulocytoza, leukopenia, małopłytkowość i neutropenia, które mogą manifestować się osłabieniem, podatnością na infekcje i zaburzeniami krzepnięcia. Rzadziej obserwuje się zaburzenia metaboliczne (hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia), które mogą prowadzić do poważnych powikłań kardiologicznych, w tym torsade de pointes i wydłużenia odstępu QT w EKG.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, arytmia serca, cholestaza, drgawki, dyspepsja, działanie niepożądane, eozynofilia, flukonazol, fosfataza alkaliczna, gorączka, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, leukopenia, małopłytkowość, martwica komórek wątrobowych, mialgia, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, świąd, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, układ chłonny, wydłużenie odstępu QT, zakażenie grzybicze, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia obwodowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flumycon 50 mg
Flukonazol, substancja czynna leku Flumycon, jest szeroko stosowanym przeciwgrzybiczym środkiem terapeutycznym, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (1-10% pacjentów) obejmują ból głowy, ból brzucha, biegunkę, nudności, wymioty, wysypkę oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferazy alaninowej, aminotransferazy asparaginianowej, fosfatazy alkalicznej). Rzadziej występują poważniejsze reakcje, takie jak agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia, neutropenia, anafilaksja, cholestaza, żółtaczka oraz zespół DRESS, który jest potencjalnie zagrażającą życiu reakcją polekową z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi. Monitorowanie parametrów hematologicznych i biochemicznych jest wskazane, zwłaszcza u pacjentów z istniejącymi schorzeniami wątroby lub układu immunologicznego.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, bilirubina, cholestaza, drgawka, działanie niepożądane leku, enzym wątrobowy, eozynofilia, flukonazol, fosfataza alkaliczna, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, kandydoza narządów płciowych, lek przeciwgrzybiczny, leukopenia, morfologia krwi, neutropenia, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, trombocytopenia, wysypka polekowa, zaburzenie krzepnięcia, zespół DRESS, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rifamazid
Rifamazid, zawierający ryfampicynę i izoniazyd, wymaga ścisłego nadzoru pulmonologicznego lub specjalistycznego ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie badań czynności wątroby oraz morfologii krwi, a u pacjentów z niewydolnością wątroby dawki leku należy odpowiednio zmodyfikować i monitorować funkcję wątroby co tydzień przez pierwsze 2 tygodnie, a następnie co 2 tygodnie. Szczególną uwagę zwraca się na aktywność AspAT i AlAT. W przypadku objawów takich jak gorączka, wymioty czy żółtaczka, wskazujących na uszkodzenie wątroby, Rifamazid powinien być natychmiast odstawiony, a leczenie gruźlicy zmienione. Przejściowe wzrosty bilirubiny, fosfatazy zasadowej lub aminotransferaz u pacjentów z prawidłową czynnością wątroby nie wymagają przerwania terapii, ale powinny być monitorowane.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, azorubina, badanie czynności wątroby, bilirubina, czynność wątroby, działanie hepatotoksyczne, fosfataza zasadowa, gorączka, gruźlica, hepatotoksyczność, induktor enzymów wątrobowych, nadużywanie alkoholu, neuropatia nerwu wzrokowego, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, porfiria, uszkodzenie wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fingolimod Reddy 0,5 mg
Fingolimod Reddy w dawce 0,5 mg, stosowany w terapii stwardnienia rozsianego, charakteryzuje się profilem bezpieczeństwa wymagającym ścisłego monitorowania. Najczęstsze działania niepożądane obejmują ból głowy (24,5%), zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (15,2%), biegunkę (12,6%), kaszel (12,3%) oraz infekcje górnych dróg oddechowych, w tym grypę (11,4%) i zapalenie zatok (10,9%). Istotne jest ryzyko immunosupresji skutkujące zwiększoną podatnością na zakażenia oportunistyczne, w tym herpeswirusami (VZV, HSV, JCV), grzybami (kryptokoki) oraz bakteriami (atypowe mykobakterie), z możliwym przebiegiem śmiertelnym. Obrzęk plamki występuje u 0,5% pacjentów, głównie w pierwszych 3-4 miesiącach terapii, ze zwiększonym ryzykiem u osób z zapaleniem błony naczyniowej oka i cukrzycą. Ponadto, fingolimod powoduje przemijające spowolnienie akcji serca (średnio o 12-13 uderzeń/min w ciągu 6 godzin od pierwszej dawki) oraz ryzyko bloku przedsionkowo-komorowego, co wymaga monitorowania kardiologicznego przez minimum 6 godzin po podaniu pierwszej dawki.
aminotransferaza alaninowa, asystolia, atypowe mykobakterie, autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradyarytmia, bradykardia, chłoniak nieziarniczy, drgawki, dysfunkcja wątroby, enzymy wątrobowe, fingolimod, hepatotoksyczność, immunosupresja, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, leukopenia, limfopenia, małopłytkowość, nadciśnienie, napad drgawkowy, natężona objętość wydechowa, obrzęk plamki, ostra niewydolność wątroby, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, stwardnienie rozsiane, wirus brodawczaka ludzkiego, wirus opryszczki pospolitej, wirus ospy wietrznej i półpaśca, zakażenie dolnych dróg oddechowych, zakażenie herpeswirusem, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zdolność dyfuzyjna płuc, zespół hemofagocytarny, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, ziarniniak grzybiasty - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Arcoxia
Etorykoksyb (Arcoxia) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z podwyższonym ryzykiem powikłań żołądkowo-jelitowych, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku, stosujących jednocześnie inne NLPZ lub kwas acetylosalicylowy, oraz u pacjentów z historią chorób przewodu pokarmowego. Stosowanie etorykoksybu wiąże się z ryzykiem poważnych zdarzeń zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu, które nasilają się wraz z dawką i czasem terapii. Zaleca się stosowanie najniższej skutecznej dawki i najkrótszego możliwego okresu leczenia, szczególnie u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, hiperlipidemią, cukrzycą oraz palących tytoń. Etorykoksyb nie zastępuje kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce przeciwpłytkowej i nie powinien przerywać terapii przeciwpłytkowej.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, brak laktazy, choroba zwyrodnieniowa stawów, cukrzyca, doustny lek przeciwzakrzepowy, etorykoksyb, hiperlipidemia, inhibitor COX-2, krwawienie, kwas acetylosalicylowy, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie, perforacja, prostaglandyna nerkowa, selektywny inhibitor COX-2, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dailiport 3 mg
Przedawkowanie takrolimusu, substancji czynnej preparatu Dailiport, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, manifestujące się szerokim spektrum objawów neurologicznych (drżenie mięśniowe, bóle głowy, ospałość), gastroenterologicznych (nudności, wymioty), immunologicznych (zakażenia) oraz dermatologicznych (pokrzywka). W badaniach laboratoryjnych obserwuje się podwyższone wartości azotu mocznikowego we krwi, kreatyniny w surowicy oraz aktywności aminotransferazy alaninowej, co wskazuje na nefrotoksyczne i hepatotoksyczne działanie leku. Ze względu na brak swoistej odtrutki, leczenie opiera się na postępowaniu podtrzymującym funkcje życiowe oraz terapii objawowej, z uwzględnieniem monitorowania parametrów nerkowych i wątrobowych.
aminotransferaza alaninowa, azot mocznikowy, drżenie mięśniowe, dysfunkcja nerek, hemodiafiltracja, hemofiltracja, hepatocyt, immunosupresja, kreatynina, lek immunosupresyjny, nefrotoksyczność, odtrutka, płukanie żołądka, przedawkowanie takrolimusu, stężenie leku, takrolimus, uszkodzenie wątroby, węgiel aktywny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Pazopanib Accord 200 mg
Leczenie pazopanibem, stosowanym w terapii raka nerkowokomórkowego (RCC) oraz mięsaków tkanek miękkich (STS), powinno być inicjowane przez lekarza z doświadczeniem w onkologii. Zalecana dawka wynosi 800 mg raz na dobę, podawana doustnie na czczo (co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku), z możliwością modyfikacji dawki o 200 mg w zależności od tolerancji, nie przekraczając maksymalnej dawki 800 mg. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (bilirubina całkowita prawidłowa, podwyższenie AlAT lub bilirubiny bezpośredniej do 1,5 x GGN) dawka pozostaje 800 mg, natomiast przy umiarkowanych zaburzeniach (bilirubina 1,5-3 x GGN) zaleca się redukcję do 200 mg/dobę. Pazopanib jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby (bilirubina >3 x GGN). U osób z klirensem kreatyniny >30 ml/min nie jest konieczna zmiana dawki, jednak przy klirensie <30 ml/min należy zachować ostrożność ze względu na brak danych klinicznych. Nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 2 lat, a u pacjentów 2-18 lat brak jest wytycznych dawkowania ze względu na nieokreślone bezpieczeństwo i skuteczność.
aminotransferaza alaninowa, badanie czynności wątroby, badanie farmakokinetyczne, bezpieczeństwo stosowania, bilirubina, bilirubina bezpośrednia, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, dojrzewanie narządów, działanie niepożądane, farmakokinetyka leku, klirens kreatyniny, lek przeciwnowotworowy, mięsak tkanek miękkich, próby wątrobowe, rak nerkowokomórkowy, substancja czynna, tabletka powlekana, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cozaar 50 mg
Losartan potasowy, substancja czynna leku COZAAR 50 mg, został oceniony w licznych badaniach klinicznych obejmujących ponad 3000 dorosłych pacjentów z pierwotnym nadciśnieniem tętniczym, 177 dzieci i młodzieży (6-16 lat), ponad 9000 pacjentów z nadciśnieniem i przerostem lewej komory serca, ponad 7700 z przewlekłą niewydolnością serca oraz ponad 1500 z cukrzycą typu 2 i białkomoczem. Najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym były zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego. Częstość działań niepożądanych klasyfikowano od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (< 1/10 000). Wśród działań niepożądanych obserwowano m.in. niedokrwistość (często, przewlekła niewydolność serca), obrzęk naczynioruchowy (rzadko), depresję (częstość nieznana), zawroty głowy (często), niedociśnienie ortostatyczne (niezbyt często), zaburzenia czynności nerek i hiperkaliemię (często, szczególnie u pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią). Hiperkaliemia > 5,5 mmol/l występowała u 9,9% pacjentów leczonych losartanem w porównaniu do 3,4% w grupie placebo, częściej przy dawce 150 mg niż 50 mg.
aminotransferaza alaninowa, białkomocz, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, losartan potasowy, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na światło, nefropatia, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pierwotne nadciśnienie tętnicze, przerost lewej komory serca, przewlekła niewydolność serca, rabdomioliza, udar naczyniowy mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia erekcji, zakażenie dróg moczowych, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluxazol 150 mg
Flukonazol, dostępny w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg (preparat Fluxazol), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii przeciwgrzybiczej. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (>1/10) to ból głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka), nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby (wzrost ALT, AST, fosfatazy alkalicznej) oraz wysypka skórna. Rzadziej, ale o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze, występują reakcje polekowe z eozynofilią i objawami ogólnymi (zespół DRESS), ciężkie reakcje skórne (martwica toksyczno-rozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona), zaburzenia wątroby prowadzące do niewydolności oraz zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT. Profil bezpieczeństwa u dzieci jest zbliżony do dorosłych, z wyjątkiem leczenia kandydozy narządów płciowych, które nie jest wskazane u pacjentów pediatrycznych.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, cytochrom P450, flukonazol, Fluxazol, fosfataza alkaliczna, granulocyty obojętnochłonne, kandydoza narządów płciowych, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwica wątroby, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa, parestezje, terapia przeciwgrzybicza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia błędnika, zapalenie wątroby, zawroty głowy obwodowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vildagliptin + Metformin hydrochloride +pharma
Produkt leczniczy Vildagliptin + Metformin hydrochloride +pharma zawiera wildagliptynę oraz metforminę chlorowodorek i jest wskazany do leczenia cukrzycy typu 2, z wyłączeniem pacjentów wymagających insuliny oraz chorych na cukrzycę typu 1. Lek zawiera laktozę i jest przeciwwskazany u pacjentów z dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Produkt jest „wolny od sodu” (<1 mmol sodu na tabletkę). Kluczowym zagrożeniem jest ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów z GFR <30 mL/min, niewydolnością nerek, wątroby, chorobami układu krążenia, odwodnieniem, nadmiernym spożyciem alkoholu, czy w przebiegu posocznicy. Monitorowanie czynności nerek (GFR) jest obligatoryjne przed i w trakcie terapii, a metformina powinna być przerwana w stanach pogarszających funkcję nerek lub przed badaniami z użyciem jodowych środków kontrastowych, z wznowieniem leczenia po minimum 48 godzinach i potwierdzeniu stabilnej funkcji nerek.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, ból brzucha, cukrzyca typu 1, duszność kwasicza, hipoglikemia, hipotermia, jodowy środek kontrastowy, kwasica mleczanowa, nefropatia kontrastowa, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostre zapalenie trzustki, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie cukrzycowe, skurcz mięśnia, wildagliptyna i metformina, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zmiany skórne