uszkodzenie chromosomu
Uszkodzenie chromosomu to zmiany strukturalne lub liczbowe w materiale genetycznym, które mogą powodować różnorodne zaburzenia rozwojowe i choroby genetyczne. Może ono obejmować delecje (utratę fragmentu chromosomu), duplikacje (powielenie fragmentu), inwersje (odwrócenie kolejności genów), translokacje (przemieszczenie fragmentu między chromosomami) lub aneuploidie (nieprawidłową liczbę chromosomów).
Uszkodzenia chromosomalne mogą być wrodzone lub nabyte w ciągu życia. Wrodzone aberracje chromosomowe najczęściej powstają podczas gametogenezy lub wczesnych etapów rozwoju zarodkowego. Nabyte uszkodzenia mogą być wynikiem ekspozycji na czynniki mutagenne, takie jak promieniowanie jonizujące, niektóre związki chemiczne czy wirusy.
Diagnostyka uszkodzeń chromosomowych obejmuje badania cytogenetyczne (kariotypowanie), fluorescencyjną hybrydyzację in situ (FISH) oraz nowsze techniki molekularne jak porównawcza hybrydyzacja genomowa do mikromacierzy (aCGH) czy sekwencjonowanie nowej generacji (NGS). Identyfikacja specyficznych aberracji chromosomowych ma istotne znaczenie w diagnostyce prenatalnej, poradnictwie genetycznym oraz w onkologii, gdzie określone zmiany chromosomalne mogą determinować rokowanie i wybór terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Kwetiapina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwetiapiny nie wykazały działania genotoksycznego zarówno in vitro, jak i in vivo, co potwierdza brak potencjału mutagennego i klastogennego tej substancji. U zwierząt laboratoryjnych zaobserwowano zmiany w narządach, takie jak odkładanie się barwnika w tarczycy szczurów, hipertrofia komórek pęcherzykowych tarczycy i obniżenie stężenia T3 u małp Cynomolgus, a także zmniejszenie hemoglobiny i liczby leukocytów oraz erytrocytów. U psów stwierdzono zmętnienie rogówki i zaćmę. Warto podkreślić, że te zmiany nie zostały potwierdzone w długoterminowych badaniach klinicznych u ludzi, co ogranicza ich bezpośrednie znaczenie kliniczne.
badanie in vitro, badanie in vivo, ciąża rzekoma, faza międzyrujowa, genotoksyczność, hemoglobina, hipertrofia komórek pęcherzykowych tarczycy, hormonalna regulacja rozrodu, kohabitacja, krwinki białe i czerwone, kwetiapina, mutacja genetyczna, parametry hematologiczne, pigmentacja tarczycy, przykurcz, stężenie prolaktyny, stężenie T3, układ krwiotwórczy, uszkodzenie chromosomu, zaćma, zgięcie kości nadgarstka, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Leflunomid Egis 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leflunomidu wykazały toksyczność ostrą i przewlekłą obejmującą głównie szpik kostny, krew, układ pokarmowy, skórę, śledzionę, grasice oraz węzły chłonne. Objawy toksyczne to niedokrwistość, leukopenia, trombocytopenia oraz zaburzenia funkcji szpiku kostnego, co jest konsekwencją hamowania syntezy DNA przez lek. U szczurów i psów zaobserwowano obecność ciałek Heinza i Howell-Jolly’ego w erytrocytach, wskazujących na uszkodzenie krwinek czerwonych. Dodatkowo stwierdzono działania niepożądane w obrębie serca, wątroby, rogówki i dróg oddechowych, prawdopodobnie związane z immunosupresją. Toksyczność występowała przy dawkach odpowiadających terapeutycznym u ludzi, co podkreśla konieczność ścisłego monitorowania pacjentów. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności leflunomidu, choć metabolit TFMA indukował uszkodzenia chromosomowe in vitro, bez potwierdzenia działania in vivo.
4-trifluorometyloanilina, chłoniak złośliwy, ciałko Heinza, ciałko Howell-Jolly’ego, działanie embriotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie teratogenne, erytrocyt, gruczolak oskrzelikowo-pęcherzykowy, leflunomid, leukopenia, męski narząd rozrodczy, mutacja punktowa, niedokrwistość, rak płuca, synteza DNA, szpik kostny, toksyczność ostra, trombocytopenia, układ pokarmowy, uszkodzenie chromosomu, węzeł chłonny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dalacin T 10 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa klindamycyny w postaci emulsji na skórę Dalacin T (10 mg/ml) wykazała brak działania mutagennego w testach mikrojądrowym u szczurów oraz rewersji mutacji Amesa. Badania reprodukcyjne na szczurach, którym podawano dawki do 300 mg/kg/dobę (około 1,1-krotność maksymalnej dawki u ludzi w przeliczeniu na mg/m²), nie wykazały negatywnego wpływu na zdolność do rozrodu ani kopulacji. Ponadto, badania teratologiczne na szczurach i królikach, z podawaniem doustnym i podskórnym, nie potwierdziły teratogenności ani innych szkodliwych efektów na rozwój zarodka i płodu, z wyjątkiem przypadków toksyczności matczynej, która mogła wtórnie wpływać na rozwój.
Dalacin T, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosforan klindamycyny, funkcja reprodukcyjna, klindamycyna, mutacja powrotna, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność matczyna, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lamivudine + Zidovudine Accord 150 mg + 300 mg
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Lamivudine + Zidovudine Accord (150 mg + 300 mg) wykazały istotne zaburzenia hematologiczne, takie jak niedokrwistość, neutropenia i leukopenia, które należy uwzględnić podczas terapii skojarzonej. Zarówno lamiwudyna, jak i zydowudyna nie wykazują mutagenności w standardowych testach bakteryjnych, jednak zydowudyna wykazuje genotoksyczność in vivo, potwierdzoną testem mikrojądrowym u myszy oraz zwiększoną liczbą uszkodzeń chromosomów u pacjentów z AIDS. Zydowudyna jest inkorporowana do DNA leukocytów u dorosłych i noworodków, a badania przezłożyskowe u małp wskazują na wyższy poziom włączania analogów nukleozydów do DNA płodów oraz skrócenie telomerów, choć kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieustalone.
analog nukleozydu, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność przezłożyskowa, lamiwudyna i zydowudyna, leukopenia, Narodowy Instytut Raka, neutropenia, niedokrwistość, nowotwór nabłonkowy pochwy, organogeneza, rakotwórczość przezłożyskowa, replikacja DNA komórkowego, skrócenie telomeru, test mikrojądrowy, transmisja wertykalna, uszkodzenie chromosomu, wada wrodzona, zakażenie HIV-1, zespół nabytego niedoboru odporności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Crosuvo 5 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Crosuvo, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla bezpieczeństwa klinicznego u ludzi. Badania farmakologiczne nie wskazały na ryzyko kardiotoksyczności, choć brak jest szczegółowych danych dotyczących wpływu na kanał potasowy hERG. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagennego i klastogennego potencjału, a badania długoterminowe nie wykazały działania rakotwórczego. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu dawek zbliżonych do klinicznych zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie u myszy i szczurów oraz zmiany w pęcherzyku żółciowym u psów, natomiast u małp nie stwierdzono podobnych patologii, co sugeruje różnice międzygatunkowe w metabolizmie i wrażliwości na lek.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo kardiologiczne, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, ekspozycja lekowa, ekspozycja ustrojowa, kanał potasowy hERG, masa urodzeniowa, mutacja genetyczna, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, rozuwastatyna, toksyczność matczyna, toksyczność rozrodcza, toksyczność wielokrotna, uszkodzenie chromosomu, uszkodzenie jądra, zmiana histopatologiczna wątroby, zmiana pęcherzyka żółciowego, zmniejszenie miotu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Drotapil 40 mg
Drotaweryna chlorowodorek, substancja czynna leku Drotapil 40 mg, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym, które potwierdziły jej korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, działania rakotwórczego oraz wpływu na reprodukcję i rozwój potomstwa nie stwierdzono istotnych zagrożeń dla człowieka. Szczególnie istotne było potwierdzenie braku wpływu na repolaryzację komór serca, co wyklucza ryzyko wydłużenia odstępu QT i związanych z tym zaburzeń rytmu serca. Badania genotoksyczności, w tym test Amesa, test na komórkach chłoniaka mysiego oraz test mikrojądrowy, nie wykazały mutagenności ani klastogenności drotaweryny.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo reprodukcyjne, chłoniak mysi, drotaweryna chlorowodorek, działanie kardiotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, klastogenność, mutacja genowa, mutagenność, mutagenność bakteryjna, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, repolaryzacja komór serca, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, uszkodzenie chromosomu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Iberogast Balance –
Przeprowadzone badania przedkliniczne preparatu Iberogast Balance wykazały brak istotnych zagrożeń dla bezpieczeństwa stosowania u ludzi. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa oraz test mikrojądrowy u myszy, dały wyniki ujemne, co potwierdza brak działania mutagennego i genotoksycznego. Dodatkowo, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na bezpieczeństwo długotrwałego stosowania preparatu. Ocena wpływu na rozrodczość i rozwój płodu również nie wykazała negatywnych skutków, co jest istotne w kontekście stosowania leku przez kobiety w wieku rozrodczym.
aparat mitotyczny, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, efekt kumulacyjny, efekt toksyczny, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, korzeń lukrecji, mutacja genetyczna, mutagen chemiczny, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, preparat ziołowy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozrodczość, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu, wyciąg płynny, wyciąg roślinny, ziele ubiorka gorzkiego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vermox 100 mg
Badania przedkliniczne mebendazolu wykazały toksyczność przewlekłą przy dawkach ≥40 mg/kg mc. u szczurów, z istotnymi zmianami wątroby (obrzęk środkowej części zrazika, wakuolizacja hepatocytów) oraz jąder (degeneracja kanalików nasiennych, zahamowanie spermatogenezy). Testy kancerogenności na myszach i szczurach nie potwierdziły działania rakotwórczego. Ocena mutagenności wykazała brak mutagennego działania in vitro i in vivo, jednak testy mikrojądrowe ujawniły efekt aneugeniczny w komórkach somatycznych ssaków przy stężeniach osoczowych >115 ng/ml.
dawka wielokrotna, degeneracja kanalików nasiennych, działanie aneugeniczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, komórka somatyczna, mebendazol, mutacja genowa, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, test mikrojądrowy, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, uszkodzenie chromosomu, Vermox, wakuolizacja komórek wątrobowych, właściwość kancerogenna, zahamowanie spermatogenezy, złuszczanie nabłonka, zmiana narządowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aridya 2 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa dienogestu, substancji czynnej leku Aridya (tabletki 2 mg), obejmowała szeroki zakres badań toksykologicznych, genotoksyczności oraz wpływu na reprodukcję. Badania wielokrotnego podawania nie wykazały istotnej toksyczności, a parametry biochemiczne, hematologiczne oraz histopatologiczne pozostawały w normie. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, aberracji chromosomowych i mikrojądrowy, potwierdziły brak mutagennego i klastogennego działania dienogestu. Długoterminowe badania kancerogenności na modelach zwierzęcych nie wskazały bezpośredniego ryzyka rozwoju nowotworów, choć podkreślono potencjalne ryzyko wzrostu tkanek hormonozależnych, co jest typowe dla steroidów płciowych.
aberracja chromosomowa, dienogest, działanie hormonalne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, nowotwór hormonozależny, progestagen, proliferacja komórki, steroid płciowy, test Amesa, test mikrojądrowy, tkanka hormonozależna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomu, uszkodzenie DNA, zagrożenie kancerogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Concor Cor 3,75 3,75 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bisoprololu fumaranu, substancji czynnej Concor Cor, obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, potencjału genotoksycznego oraz kancerogennego. Wyniki wskazują na brak istotnego ryzyka dla człowieka przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagenności ani uszkodzeń chromosomów, a badania długoterminowe nie potwierdziły działania rakotwórczego. Profil bezpieczeństwa bisoprololu jest zgodny z charakterystyką beta-adrenolityków, co potwierdza jego bezpieczeństwo w terapii przewlekłej, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego.
badanie genotoksyczności, badanie kancerogenezy, badanie mutagenności, badanie toksykologiczne, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutacja genowa, mutagenność, niewydolność serca, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, resorpcja płodu, schorzenie kardiologiczne, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozrodcza, uszkodzenie chromosomu, wada wrodzona, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zentasta 10 mg + 80 mg
Produkt leczniczy Zentasta, zawierający ezetymib (10 mg) oraz atorwastatynę w dawkach 10, 20, 40 lub 80 mg, przeszedł szczegółowe badania przedkliniczne pod kątem bezpieczeństwa stosowania. Ezetymib nie wykazał specyficznej toksyczności narządowej ani działania rakotwórczego w badaniach długoterminowych. W badaniach na psach dawki ≥ 0,03 mg/kg/dobę powodowały istotny wzrost stężenia cholesterolu w żółci (2,5-3,5-krotny), jednak nawet dawki do 300 mg/kg/dobę przez rok nie zwiększyły ryzyka kamicy żółciowej ani uszkodzeń wątroby. Ezetymib nie wpływał negatywnie na płodność i rozwój zarodkowy u szczurów i królików, nie wykazując działania teratogennego, co jest istotne dla bezpieczeństwa stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
badanie in vitro, badanie in vivo, cholesterol w żółci, drogi żółciowe, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie teratogenne, ezetymib i atorwastatyna, genotoksyczność, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kamica żółciowa, kamień żółciowy, opóźniony rozwój, pęcherzyk żółciowy, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, rak wątrobowokomórkowy, rozwój przedurodzeniowy, toksyczność płodowa, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – BisoHEXAL 10 10 mg
Przedkliniczne badania bisoprololu fumaranu, substancji czynnej produktu BisoHEXAL 10, potwierdziły jego korzystny profil bezpieczeństwa. Kompleksowe analizy farmakologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie ujawniły toksyczności narządowej ani innych poważnych efektów niepożądanych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo wykluczyły potencjał mutagenny i uszkodzenia chromosomów, a długoterminowe badania karcynogenności na modelach zwierzęcych nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów.
badanie genotoksyczności, beta-adrenolityk, bisoprolol, bisoprolol fumaran, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, karcynogeneza, mutacja genetyczna, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, resorpcja płodu, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dolcontral 50 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące petydyny chlorowodorku, substancji czynnej leku Dolcontral, wskazują na umiarkowaną toksyczność ostrą z wartościami LD50 wynoszącymi 165-193 mg/kg u myszy, 167-240 mg/kg u szczurów oraz 380-660 mg/kg u królików, co świadczy o różnej wrażliwości gatunkowej. Brak jest szczegółowych danych dotyczących toksyczności przewlekłej. Pomimo braku formalnych badań mutagenności, istnieją dowody na genotoksyczność petydyny, potwierdzone uszkodzeniami chromosomów in vivo, co sugeruje potencjalne ryzyko mutagenne u ludzi. Nie przeprowadzono natomiast badań oceniających kancerogenność tej substancji, co pozostawia lukę w ocenie długoterminowego bezpieczeństwa stosowania.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bromox 6 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne bromazepamu wykazały brak działania rakotwórczego i mutagennego, potwierdzając bezpieczeństwo genotoksyczne substancji zarówno in vitro, jak i in vivo. Ocena wpływu na funkcje rozrodcze u szczurów nie wykazała negatywnego oddziaływania na płodność ani jakość gamet. W badaniach teratogennych na szczurach i królikach zaobserwowano toksyczność matczyną i wpływ na rozwój płodowy, jednak bez specyficznego działania teratogennego przy dawkach do 125 mg/kg/dobę u szczurów oraz do 50 mg/kg/dobę u królików. Zgłoszono zwiększoną śmiertelność płodów, martwe urodzenia i resorpcje zarodków, co wskazuje na konieczność ostrożności w okresie ciąży.
AlAT, analiza histopatologiczna, ataksja, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, benzodiazepina, bromazepam, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfataza alkaliczna, genotoksyczność, indukcja enzymów wątrobowych, mutacja genetyczna, napad drgawkowy, przerost hepatocytów, resorpcja zarodka, sedacja, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, toksyczność zarodkowa, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vinorelbine Zentiva 20 mg
Winorelbina, substancja czynna Vinorelbine Zentiva, wykazuje w badaniach przedklinicznych działanie genotoksyczne, manifestujące się uszkodzeniami chromosomów, aneuploidią i poliploidią, co sugeruje potencjalne ryzyko mutagenne u ludzi. Test Ames nie potwierdził mutagenności, jednak mechanizm działania winorelbiny, polegający na zaburzeniu mikrotubul podczas mitozy, może prowadzić do nieprawidłowego rozkładu chromosomów. Badania rakotwórczości, przeprowadzone przy dożylnym podawaniu co 2 tygodnie, nie wykazały działania kancerogennego. W zakresie toksyczności rozrodczej stwierdzono teratogenność i opóźnienie rozwoju postnatalnego u zwierząt, przy czym dawka 0,26 mg/kg co 3 dni nie wywoływała szkodliwych efektów u szczurów, natomiast dawka 1,0 mg/kg powodowała zmniejszenie przyrostu masy ciała potomstwa do 7 tygodni po urodzeniu.
alkaloid Vinca, aneuploidia, działanie mielosupresyjne, działanie mutagenne, działanie przeciwmitotyczne, działanie toksyczne, efekt hemodynamiczny, kardiotoksyczność, mikrotubule, mitoza, poliploidia, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój postnatalny, rozwój pourodzeniowy, test Ames, toksyczność ostra, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, winorelbina, zaburzenie repolaryzacji, zahamowanie szpiku kostnego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cytosar 1 g
Badania przedkliniczne cytarabiny wykazały, że jej głównym działaniem toksycznym jest mielosupresja, manifestująca się megaloblastozą, retikulocytopenią, leukopenią oraz trombocytopenią, co jest zależne od dawki i obserwowane u różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych. Ponadto, narządami docelowymi toksyczności są wątroba, nerki i mózg, z uszkodzeniami zależnymi od dawki i czasu ekspozycji. Cytarabina wykazuje silny potencjał genotoksyczny, powodując rozległe uszkodzenia chromosomów, w tym pęknięcia chromatyd, a także potencjał kancerogenny, co potwierdzono na modelach zwierzęcych poprzez obserwację transformacji złośliwej komórek u gryzoni. Te dane są kluczowe przy ocenie stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu leku.
aberracja chromosomowa, cytarabina, embriotoksyczność, genotoksyczność, kancerogenność, leukopenia, megaloblastoza, mielosupresja, retikulocytopenia, spermatogeneza, teratogenność, toksyczność prenatalna, toksyczność reprodukcyjna, toksykologia, transformacja złośliwa komórki, trombocytopenia, układ krwiotwórczy, upośledzenie płodności, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vinorelbine Zentiva 80 mg
Przedkliniczne badania winorelbiny wykazały, że lek wywołuje uszkodzenia chromosomów, w tym aneuploidię i poliploidię po podaniu dożylnym, co sugeruje potencjalne działanie mutagenne u człowieka, mimo braku mutagenności w teście Ames. Badania rakotwórczości były negatywne przy podawaniu dożylnym co 2 tygodnie. W zakresie wpływu na rozród u szczurów stwierdzono brak efektów teratogennych przy dawce 0,26 mg/kg co 3 dni, natomiast dawka 1,0 mg/kg powodowała zmniejszenie przyrostu masy ciała potomstwa utrzymujące się do 7 tygodni po urodzeniu. Ocena bezpieczeństwa farmakologicznego koncentrowała się na układzie sercowo-naczyniowym, gdzie u psów podawano maksymalną tolerowaną dawkę 0,75 mg/kg bez istotnych efektów hemodynamicznych, a u naczelnych przez 39 tygodni nie stwierdzono toksyczności kardiologicznej.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flixodil Combo (25 mcg + 125 mcg)/dawkę inh.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa Flixodil Combo, zawierającego salmeterol (w postaci ksynafonianu) oraz flutykazon propionian, opierają się głównie na modelach zwierzęcych, gdzie substancje te były podawane oddzielnie. Glikokortykosteroid flutykazon propionian wykazał potencjał teratogenny, powodując wady rozwojowe takie jak rozszczep podniebienia i zniekształcenia szkieletu, jednak przy dawkach przekraczających zalecane u ludzi. Salmeterol wykazywał toksyczność zarodkowo-płodową jedynie przy wysokich dawkach znacznie przewyższających terapeutyczne. W badaniach na szczurach, jednoczesne podawanie obu substancji spowodowało specyficzne zmiany rozwojowe, m.in. przemieszczenie tętnicy pępkowej i niecałkowite kostnienie kości potylicznej, co wiązało się z dawkami glikokortykosteroidów wywołującymi nieprawidłowości rozwojowe.
działanie genotoksyczne, flutykazonu propionian, gaz nośny, glikokortykosteroid, mutacja genetyczna, niecałkowite kostnienie kości potylicznej, norfluran, przemieszczenie tętnicy pępkowej, rozszczep podniebienia, salmeterol, salmeterol ksynafonian, toksyczność genetyczna, toksyczność zarodkowo-płodowa, uszkodzenie chromosomu, zniekształcenie szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oxyduo 40 mg + 20 mg
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania leku Oxyduo (40 mg oksykodonu + 20 mg naloksonu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu) wykazały, że oksykodon nie wpływał negatywnie na płodność i wczesny rozwój zarodkowy szczurów w dawkach do 8 mg/kg masy ciała oraz nie indukował wad rozwojowych u szczurów i królików w dawkach odpowiednio do 8 mg/kg i 125 mg/kg masy ciała. W badaniach na królikach zaobserwowano dawko-zależne zmiany anatomiczne, takie jak zwiększona częstość występowania 27-go kręgu podkrzyżowego i dodatkowej pary żeber, jednak istotne statystycznie zmiany dotyczyły tylko dawki 125 mg/kg, która była wysoce toksyczna dla ciężarnych zwierząt. W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów dawka NOAEL wyniosła 2 mg/kg masy ciała, przy czym wyższe dawki (6 mg/kg) powodowały zmniejszenie masy ciała potomstwa i ciężarnych samic oraz obniżenie spożycia pokarmu, bez wpływu na rozwój fizyczny, odruchy czy wskaźniki rozrodczości.
badanie rakotwórczości, dodatkowa para żeber, in vitro, in vivo, kręg podkrzyżowy, mutagenność, nalokson, NOAEL, oksykodon, potencjał klastogenny, rakotwórczość, rozwój przed- i pourodzeniowy, rozwój przedurodzeniowy i pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, śmiertelność noworodkowa, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, toksyczność zarodkowo-płodowa, toksyczny wpływ na rozrodczość, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, wpływ teratogenny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azathioprine VIS 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa azatiopryny wskazują na potencjalne ryzyko mutagenne, rakotwórcze oraz teratogenne związane z jej stosowaniem. Wyniki testów mutagenności są niejednoznaczne – nie wszystkie testy na szczepach bakteryjnych potwierdziły działanie mutagenne, jednak obserwowano wpływ na męskie komórki płciowe u myszy oraz uszkodzenia chromosomów X i Y u muszek owocowych. W modelach zwierzęcych (myszy) azatiopryna zwiększała ryzyko rozwoju nowotworów przewodów słuchowych oraz chłoniaka grasicy, co wskazuje na potencjalne zagrożenia przy długoterminowej terapii. Dawkowanie w badaniach teratogennych obejmowało 5-15 mg/kg masy ciała na dobę podawane w okresie organogenezy u szczurów, myszy i królików, skutkując wadami rozwojowymi o różnym nasileniu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Glandex 25 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne eksemestanu wykazały, że działania niepożądane, takie jak wpływ na narządy rozrodcze, wątrobę, nerki oraz ośrodkowy układ nerwowy, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi (25 mg/dobę). Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, badania na komórkach V79, hepatocytach szczurów oraz test jąderkowy u myszy, dały wyniki negatywne in vivo, mimo że in vitro wykazano działanie klastogenne na limfocytach ludzkich. Wpływ embriotoksyczny stwierdzono u szczurów i królików przy dawkach odpowiadających dawce terapeutycznej, jednak bez działania teratogennego, co wskazuje na potencjalne ryzyko dla płodu, ale bez wad rozwojowych.
badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie farmakologiczne, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt neurotoksyczny, eksemestan, enzym wątrobowy, genotoksyczność, gruczolak nerki, hepatocyt szczura, indukcja enzymu wątrobowego, inhibitor aromatazy, limfocyt ludzki, narząd rozrodczy, nowotwór wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, przewlekła nefropatia, test Amesa, test jąderkowy, uszkodzenie chromosomu, zaburzenie funkcji nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Leflunomid Bluefish 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leflunomidu wykazały jego toksyczność przede wszystkim wobec układu krwiotwórczego, manifestującą się niedokrwistością, leukopenią, trombocytopenią oraz chorobami szpiku kostnego, co jest konsekwencją hamowania syntezy DNA. W badaniach na szczurach i psach obserwowano obecność ciałek Heinza i Howell-Jolly’ego, wskazujących na zaburzenia dojrzewania erytrocytów. Działania niepożądane dotyczyły także serca, wątroby, rogówki i dróg oddechowych, jednak były one prawdopodobnie wtórne do immunosupresji indukowanej przez lek, a nie bezpośrednim efektem toksycznym. Toksyczność stwierdzano przy dawkach odpowiadających dawkom terapeutycznym u ludzi, co podkreśla potencjalne ryzyko kliniczne. W badaniach mutagenności sam leflunomid nie wykazywał działania mutagennego, natomiast jego metabolit TFMA indukował uszkodzenia chromosomowe in vitro, choć znaczenie kliniczne tych wyników pozostaje niejasne.
badanie rakotwórczości, badanie toksyczności, chłoniak złośliwy, ciałka Heinza, ciałka Howell-Jolly’ego, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gruczolak oskrzelikowo-pęcherzykowy, immunosupresja, leflunomid, leukopenia, mutacja punktowa, niedokrwistość, płytki krwi, rak płuca, szpik kostny, trifluorometyloanilina, układ krwiotwórczy, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cymevene 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące gancyklowiru, substancji czynnej Cymevene, wykazują istotne ryzyko mutagenności i klastogenności, potwierdzone w testach na komórkach chłoniaka myszy oraz komórkach ssaków. Substancja ta wykazuje również działanie kancerogenne u myszy, co w połączeniu z właściwościami genotoksycznymi wskazuje na potencjalne ryzyko nowotworowe u pacjentów, zwłaszcza przy długotrwałej terapii. Ponadto, gancyklowir wykazuje działanie teratogenne i negatywny wpływ na płodność, w tym zahamowanie spermatogenezy w dawkach niższych niż terapeutyczne u ludzi, co może skutkować czasową lub trwałą niepłodnością u mężczyzn w wieku rozrodczym.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Exemestan Symphar 25 mg
Przedkliniczne badania eksemestanu wykazały, że wielokrotne podawanie leku szczurom i psom powodowało działania niepożądane głównie w obrębie narządów rozrodczych i dodatkowych, zgodne z mechanizmem inhibitora aromatazy. Inne efekty toksyczne, dotyczące wątroby, nerek i ośrodkowego układu nerwowego, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne ekspozycje stosowane u ludzi. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały istotnego działania mutagennego, mimo że in vitro zaobserwowano klastogenność na limfocytach, która nie potwierdziła się w badaniach in vivo. Eksemestan wykazywał embriotoksyczność u szczurów i królików przy dawce terapeutycznej 25 mg/dobę, jednak bez dowodów na teratogenność.
badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie teratogenne, enzym mikrosomalny, gruczolak nerki, hepatocyt, inhibitor aromatazy, limfocyt, mutagenność, narząd rozrodczy, nerka, nowotwór wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, przewlekła nefropatia, test Amesa, test jąderkowy, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, wątroba - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fladios 1000 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne diosminy w postaci zmikronizowanej, będącej substancją czynną Fladios 1000 mg, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Testy toksyczności dawki wielokrotnej nie ujawniły istotnych efektów ubocznych ani kumulacji substancji w organizmie zwierząt laboratoryjnych, co sugeruje bezpieczeństwo długotrwałego stosowania. Ponadto, badania genotoksyczności przeprowadzone in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego ani uszkadzającego materiał genetyczny, co jest zgodne z międzynarodowymi standardami oceny bezpieczeństwa farmakologicznego.
badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, dawka terapeutyczna, diosmina zmikronizowana, działanie embriotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutacja genetyczna, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, stosunek korzyści do ryzyka, toksyczność dawki wielokrotnej, toksyczny wpływ na rozród, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Depakine Chronosphere 1000 (666,60 mg + 290,27 mg)/sasz.
Przedkliniczne badania walproinianu sodu i kwasu walproinowego, substancji czynnych preparatu Depakine Chronosphere, nie wykazały jednoznacznego działania mutagennego in vitro ani in vivo po podaniu doustnym, co jest główną drogą podania u ludzi. Badania genotoksyczności wskazują na brak aberracji chromosomowych w szpiku kostnym szczurów oraz dominujących cech letalnych u myszy, choć po podaniu dootrzewnowym obserwowano uszkodzenia DNA. Wyniki badań klinicznych dotyczących wymiany chromatyd siostrzanych u pacjentów z padaczką są sprzeczne, a ich znaczenie kliniczne pozostaje nieustalone. Badania rakotwórczości nie wykazały istotnego ryzyka dla człowieka. Natomiast walproinian wykazuje działanie teratogenne u zwierząt (myszy, szczury, króliki), powodując wady rozwojowe i zaburzenia behawioralne u potomstwa, obserwowane nawet w kolejnych pokoleniach, choć mechanizmy tych efektów i ich kliniczne implikacje pozostają niewyjaśnione.
aberracja chromosomowa, dawkowanie leku, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja prenatalna, genotoksyczność, narażenie prenatalne, niepłodność męska, NOAEL, padaczka, pęknięcie nici DNA, szpik kostny, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, walproinian sodu i kwas walproinowy, wymiana chromatyd siostrzanych, zaburzenia spermatogenezy, zmiana histopatologiczna, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xevoben 100 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania toksyczności produktu leczniczego Xevoben, zawierającego 100 mg lewodopy i 25 mg benserazydu, wykazały dawkozależne zmiany szkieletowe u szczurów, związane z nieprawidłowym zarośnięciem chrząstek nasadowych, szczególnie u osobników w fazie wzrostu. U psów poddanych wysokim dawkom preparatu zaobserwowano hepatotoksyczność objawiającą się wzrostem aktywności enzymów wątrobowych, stłuszczeniem wątroby oraz wydłużeniem czasu protrombinowego, a także zmniejszenie ilości tkanek krwiotwórczych w szpiku kostnym, co wskazuje na potencjalne zaburzenia hematopoezy. Test Amesa nie wykazał działania mutagennego lewodopy ani benserazydu, jednak brak jest danych dotyczących innych aspektów genotoksyczności, takich jak aberracje chromosomowe. Ponadto, nie przeprowadzono standardowych badań kancerogenności, co uniemożliwia pełną ocenę ryzyka nowotworowego związanego z preparatem.
aberracja chromosomowa, chrząstka nasadowa, czas protrombinowy, dawka toksyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, enzym wątrobowy, hematopoeza, lewodopa z benserazydem, potencjał genotoksyczny, rozwój szkieletowy, śmiertelność wewnątrzmaciczna, stłuszczenie wątroby, test Amesa, tkanka krwiotwórcza, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomu, zgon wewnątrzmaciczny, zwyrodnienie kości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xuvelex XR 1000 mg
Metformina chlorowodorek, substancja czynna preparatu Xuvelex XR w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo. Standardowe testy farmakologiczne nie wykazały negatywnego wpływu na układy sercowo-naczyniowy, oddechowy i nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły dobrą tolerancję i brak istotnych objawów toksyczności narządowej przy dawkach terapeutycznych. Ponadto, testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagennego ani klastogennego potencjału metforminy.
badanie farmakologiczne, dane niekliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, in vivo, metformina, metformina chlorowodorek, model zwierzęcy, mutacja genowa, profil bezpieczeństwa, przedłużone uwalnianie, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka i płodu, ryzyko rozwoju nowotworu, substancja czynna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, test in vitro, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Toselix forte 1,5 mg/ml
Przeprowadzone kompleksowe badania przedkliniczne butamiratu cytrynianu, substancji czynnej syropu Toselix forte (1,5 mg/ml), wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych zaburzeń funkcjonowania układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego przy dawkach terapeutycznych. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały patologicznych zmian w narządach wewnętrznych ani nieprawidłowości biochemicznych, co potwierdza brak toksyczności przy długotrwałym stosowaniu. Ocena genotoksyczności, obejmująca test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz badania in vivo, nie wykazała mutagenności ani uszkodzeń DNA.
aberracja chromosomowa, badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, badanie mutagenności, butamiratu cytrynian, dawka terapeutyczna, funkcja rozrodcza, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne krwi, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa leku, rozwój potomstwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, syrop, teratogenność, test Amesa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozwojowa, Toselix forte, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomu, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tamsudil 0,4 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa tamsulosyny obejmują szeroki zakres badań toksyczności ostrej i przewlekłej, wpływu na reprodukcję, potencjału rakotwórczego oraz genotoksyczności, przeprowadzonych na myszach, szczurach i psach. Profil toksyczności leku jest zgodny z farmakologicznym działaniem antagonisty receptorów α1-adrenergicznych i ujawnia się głównie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. W badaniach na psach odnotowano zmiany w zapisie EKG przy bardzo wysokich stężeniach, jednak nie mają one istotnego znaczenia klinicznego dla pacjentów stosujących tamsulosynę w zalecanych dawkach. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały istotnych właściwości mutagennych ani uszkodzeń materiału genetycznego.
antagonista receptorów α1-adrenergicznych, badanie in vitro, badanie in vivo, efekt toksyczny, elektrokardiogram, genotoksyczność, hiperprolaktynemia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, mutacja genetyczna, podwyższony poziom prolaktyny, potencjał rakotwórczy, rozrost gruczołu krokowego, tamsulosyna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomu, właściwość genotoksyczna, zaburzenie równowagi hormonalnej, zmiana proliferacyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan + HCT Genoptim 40 mg + 12,5 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa połączenia telmisartanu i hydrochlorotiazydu opiera się na badaniach na modelach zwierzęcych, w tym normotensyjnych szczurach i psach, przy dawkach porównywalnych do stosowanych u ludzi. Nie stwierdzono dodatkowych patologii przy jednoczesnym podawaniu obu substancji w porównaniu do ich indywidualnego stosowania. Charakterystyczne zmiany obejmowały hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu), nerkowe (wzrost stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny), hormonalne (wzrost aktywności reniny), strukturalne (przerost komórek aparatu przykłębuszkowego) oraz uszkodzenia śluzówki żołądka, które można było zapobiegać poprzez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt. U psów obserwowano także rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co wiąże się z mechanizmem działania telmisartanu jako antagonisty receptora angiotensyny II.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, choroba nerek, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, efekt klastogenny, erytrocyt, fetotoksyczność, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanaliki nerkowe, kreatynina, mutagenność, renina, rozwój noworodka, śluzówka żołądka, telmisartan i hydrochlorotiazyd, uszkodzenie chromosomu, zaburzenie hormonalne, zmiana hematologiczna