Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kwetiapina

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania kwetiapiny

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny dostarczają istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku przed jego wprowadzeniem do praktyki klinicznej. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane dotyczące badań genotoksyczności, wpływu na poszczególne narządy i układy oraz oddziaływania na rozród i rozwój płodu.^{1 2}

Badania genotoksyczności

W serii badań przeprowadzonych zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo nie wykazano działania genotoksycznego kwetiapiny. Oznacza to, że substancja ta nie wykazuje potencjału do indukowania mutacji genetycznych czy uszkodzeń chromosomów, co stanowi ważny aspekt bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku.^{3 4 5}

Wpływ na tkanki i narządy

U zwierząt laboratoryjnych, którym podawano kwetiapinę w dawkach mogących mieć znaczenie kliniczne, zaobserwowano szereg zmian w różnych tkankach i narządach. Co istotne, zmiany te nie zostały dotychczas potwierdzone w długoterminowych badaniach klinicznych u ludzi.^{6 7}

Wpływ na tarczycę

U różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych obserwowano następujące zmiany w obrębie tarczycy:

• U szczurów – odkładanie się barwnika (pigmentacji) w tarczycy^{8 9}
• U małp z rodziny Cynomolgus – przerost (hipertrofię) komórek pęcherzykowych gruczołu tarczowego, zmniejszenie stężenia T3 w osoczu^{10 11}

Wpływ na układ krwiotwórczy

U małp Cynomolgus zaobserwowano:

• Zmniejszenie stężenia hemoglobiny
• Zmniejszenie liczby krwinek białych i czerwonych^{12 13}

Wpływ na narząd wzroku

U psów stwierdzono:

• Zmętnienie rogówki
• Zaćmę (zmętnienie soczewki)^{14 15 16}

Szczegółowe informacje na temat zaćmy i zmętnienia soczewki można znaleźć w punkcie 5.1 charakterystyki produktu leczniczego.¹⁷

Wpływ na zarodek i płód

W badaniach toksycznego wpływu na zarodek i płód przeprowadzonych na królikach zaobserwowano:

• Zwiększoną częstość występowania przykurczu łap przednich i tylnych (określanego także jako zgięcie kości nadgarstka/kości stępu)^{18 19}

Te zmiany rozwojowe występowały w obecności wyraźnego oddziaływania leku na organizm matczyny, przejawiającego się zmniejszonym przyrostem masy ciała ciężarnej samicy. Działania te były obserwowane przy poziomie ekspozycji matki podobnym lub nieznacznie większym niż występujący u ludzi po zastosowaniu maksymalnej dawki terapeutycznej.^{20 21}

Znaczenie tych obserwacji dla stosowania kwetiapiny u ludzi nie zostało dotychczas jednoznacznie określone.²²

Wpływ na płodność i rozród

W badaniach płodności przeprowadzonych na szczurach zaobserwowano:

• Marginalne zmniejszenie płodności samców
• Ciąże rzekome
• Przedłużające się fazy międzyrujowe
• Wydłużenie czasu od kohabitacji do spółkowania
• Zmniejszenie odsetka ciąż^{23 24}

Efekty te są związane ze zwiększeniem stężenia prolaktyny. Ze względu na różnice międzygatunkowe w zakresie hormonalnej regulacji rozrodu, obserwacje te nie mają bezpośredniego przełożenia na ludzi.^{25 26}

Tabela przedklinicznych danych bezpieczeństwa

Podsumowanie badań przedklinicznych

Badania przedkliniczne przeprowadzone dla kwetiapiny nie wykazały genotoksyczności, co stanowi istotny aspekt bezpieczeństwa długoterminowego stosowania tego leku. Zaobserwowane zmiany w tkankach i narządach u zwierząt laboratoryjnych przy dawkach istotnych klinicznie, takie jak odkładanie się barwnika w tarczycy, przerost komórek pęcherzykowych tarczycy, zmniejszenie stężenia T3 oraz zmiany parametrów hematologicznych, a także zmętnienie rogówki i zaćma, nie zostały dotychczas potwierdzone w długotrwałych badaniach klinicznych u ludzi.^{27 28}

Wpływ kwetiapiny na zarodek i płód oraz na płodność, obserwowany w badaniach na zwierzętach, był związany głównie z działaniem toksycznym na organizm matczyny lub ze zwiększonym stężeniem prolaktyny. Ze względu na różnice międzygatunkowe w regulacji hormonalnej rozrodu, obserwacje te mogą mieć ograniczone znaczenie dla ludzi.^{29 30}