naturalny surfaktant

Naturalny surfaktant to złożona mieszanina fosfolipidów i białek produkowana przez pneumocyty typu II w pęcherzykach płucnych. Głównym jego zadaniem jest obniżanie napięcia powierzchniowego w pęcherzykach płucnych, co zapobiega ich zapadaniu się podczas wydechu i umożliwia prawidłową wymianę gazową.

W skład naturalnego surfaktantu wchodzą głównie fosfolipidy (około 90%), przede wszystkim fosfatydylocholina (PC) i fosfatydyloglicerol (PG), oraz specyficzne białka surfaktantowe (SP-A, SP-B, SP-C i SP-D). Białka te pełnią kluczową rolę w stabilizacji warstwy surfaktantu, a także uczestniczą w odpowiedzi immunologicznej płuc.

Niedobór naturalnego surfaktantu stanowi główną przyczynę zespołu zaburzeń oddychania u wcześniaków (RDS – Respiratory Distress Syndrome). W leczeniu tego stanu stosuje się egzogenny surfaktant pozyskiwany z płuc zwierzęcych (bydlęcych lub wieprzowych) lub wytwarzany syntetycznie. Terapia surfaktantem znacząco zmniejszyła śmiertelność noworodków z niewydolnością oddechową.

Poza rolą w mechanice oddychania, surfaktant pełni również funkcje ochronne w płucach, uczestnicząc w lokalnej odpowiedzi immunologicznej i usuwaniu patogenów. Zaburzenia w składzie lub funkcji surfaktantu mogą przyczyniać się do rozwoju różnych chorób płuc, w tym przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) czy ostrego zespołu niewydolności oddechowej (ARDS).

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl