dziurawiec zwyczajny

Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) to roślina lecznicza o udokumentowanym działaniu przeciwdepresyjnym, stosowana głównie w leczeniu łagodnych do umiarkowanych zaburzeń depresyjnych. Wyciągi z dziurawca zawierają szereg aktywnych związków, w tym hipercynę i hiperforynę, które wpływają na poziom neuroprzekaźników w mózgu (serotoniny, dopaminy i noradrenaliny).

Skuteczność dziurawca w leczeniu łagodnej i umiarkowanej depresji została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych, wykazując efektywność porównywalną do niektórych leków przeciwdepresyjnych przy mniejszej liczbie działań niepożądanych. Standaryzowane preparaty zawierające wyciąg z dziurawca są dostępne jako leki OTC oraz suplementy diety.

Należy pamiętać o potencjalnych interakcjach dziurawca z wieloma lekami, w tym antykoncepcją hormonalną, lekami przeciwzakrzepowymi, immunosupresyjnymi czy przeciwwirusowymi. Dziurawiec indukuje enzymy cytochromu P450, co może prowadzić do obniżenia stężenia i skuteczności wielu leków stosowanych równocześnie. Dodatkowo może powodować nadwrażliwość na światło (fototoksyczność), dlatego podczas terapii zaleca się ograniczenie ekspozycji na promieniowanie UV.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pram

Pram (citalopram) w dawce 20 mg w formie tabletek powlekanych wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka, w tym u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat, u których obserwuje się zwiększone ryzyko myśli i zachowań samobójczych oraz agresji. U pacjentów z zespołem lęku napadowego możliwe jest początkowe nasilenie objawów lękowych, które zwykle ustępuje po 2 tygodniach terapii. Ryzyko hiponatremii, prawdopodobnie związanej z SIADH, jest szczególnie wysokie u kobiet w podeszłym wieku. Leczenie wymaga ścisłego monitorowania, zwłaszcza w początkowym okresie terapii i po zmianie dawki, ze względu na możliwość wystąpienia zespołu serotoninowego, akatyzji, napadów drgawkowych oraz fazy maniakalnej u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym. U pacjentów z cukrzycą może być konieczna korekta dawki leków hipoglikemizujących.
akatyzja, buprenorfina, cukrzyca, depresja, dziurawiec zwyczajny, elektrowstrząsy, faza maniakalna, hiponatremia, kontrola glikemii, lek przeciwdepresyjny, lek serotoninergiczny, metaanaliza, migrena, napad drgawkowy, padaczka, remisja, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, sumatryptan, tramadol, tryptofan, wybroczyna, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zespół lęku napadowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Rivaroxaban APC 10 mg

Rywaroksaban, metabolizowany głównie przez CYP3A4 i transportowany przez glikoproteinę P, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Silne inhibitory CYP3A4 i P-gp, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę) i rytonawir (600 mg 2x/dobę), powodują 2,5-2,6-krotne zwiększenie AUC oraz 1,6-1,7-krotne zwiększenie Cmax rywaroksabanu, co znacząco podnosi ryzyko krwawienia i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory (klarytromycyna 500 mg 2x/dobę, erytromycyna 500 mg 3x/dobę, flukonazol 400 mg/dobę) zwiększają AUC o 1,3-1,5 razy i Cmax o 1,3-1,4 razy, co jest szczególnie istotne u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, gdzie np. erytromycyna może podwoić AUC rywaroksabanu. Silne induktory CYP3A4 (ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital, ziele dziurawca) obniżają AUC o około 50%, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności przeciwzakrzepowej i wymaga unikania lub ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem objawów zakrzepicy.
agregacja płytek, atorwastatyna, cytochrom CYP3A4, czas częściowej tromboplastyny po aktywacji, czas krzepnięcia, czas protrombinowy, czynnik Xa, digoksyna, dronedaron, działanie przeciwzakrzepowe, dziurawiec zwyczajny, enoksaparyna, erytromycyna, farmakokinetyka i farmakodynamika, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, funkcja płytek krwi, glikoproteina p, induktor CYP3A4, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor HIV-proteazy, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, izoforma CYP, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klopidogrel, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, midazolam, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, omeprazol, pochodne azolowe, ryfampicyna, rytonawir, rywaroksaban w osoczu, ryzyko krwawienia, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, tendencja do krwawień, test HepTest, układ krzepnięcia, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zakrzepica
Leksykon leków
Interakcje leku – Utrogestan 300 mg

Progesteron w dawce 300 mg (Utrogestan, kapsułki dopochwowe) wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Progesteron może modyfikować działanie leków przeciwzakrzepowych (pochodne kumaryny, fenindion), co wymaga monitorowania parametrów krzepnięcia i ewentualnej korekty dawkowania. Hamuje metabolizm cyklosporyny, zwiększając jej stężenie i ryzyko toksyczności, co wymaga ścisłego monitorowania. Zwiększa stężenie tyzanidyny, nasilając jej działanie miorelaksacyjne, oraz może osłabiać skuteczność bromokryptyny. Progesteron nasila arytmogenne działanie bupiwakainy, co jest istotne podczas znieczulenia miejscowego. Wpływa także na metabolizm niektórych benzodiazepin, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego. Ponadto, progesteron może zmieniać wyniki badań czynnościowych wątroby i układu wewnątrzwydzielniczego, co należy uwzględnić w diagnostyce.
alprazolam, amoksycylina, ampicylina, aprepitant, atorwastatyna, azolowy lek przeciwgrzybiczny, badanie czynnościowe wątroby, benzodiazepina, bozentan, bromokryptyna, bupiwakaina, chlordiazepoksyd, cukrzyca typu 2, cyklosporyna, cytochrom P450, darunawir, diazepam, działanie miorelaksacyjne, dziurawiec zwyczajny, eslikarbazepina, fenindion, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, fosamprenawir, hiperprolaktynemia, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, kontrola glikemii, lek hipoglikemizujący, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, lopinawir, lorazepam, nadciśnienie płucne, nelfinawir, oksazepam, okskarbazepina, perampanel, pochodna kumaryny, progesteron dopochwowy, prymidon, rozuwastatyna, rufinamid, ryfabutyna, ryfampicyna, selegilina, takrolimus, tetracyklina, topiramat, tyzanidyna, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Mozarin Swift 20 mg

Escytalopram, substancja czynna preparatu Mozarin Swift, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Bezwzględnie przeciwwskazane jest łączne stosowanie z nieodwracalnymi nieselektywnymi inhibitorami MAO (przerwa 14 dni przed i 7 dni po terapii escytalopramem) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Podobne przeciwwskazania dotyczą moklobemidu i linezolidu. Escytalopram nie powinien być łączony z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, niektóre neuroleptyki, antybiotyki jak erytromycyna IV, halofantryna) z powodu ryzyka złośliwych zaburzeń rytmu serca. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu selegiliny (do 10 mg/dobę), leków serotoninergicznych (np. tramadol, tryptany), leków obniżających próg drgawkowy, litu, tryptofanu, preparatów z dziurawca zwyczajnego oraz leków przeciwzakrzepowych i NLPZ, monitorując odpowiednio parametry kliniczne i laboratoryjne. Spożycie alkoholu podczas terapii nie jest zalecane ze względu na potencjalne nasilenie działań niepożądanych.
cymetydyna, dezypramina, działanie serotoninergiczne, dziurawiec zwyczajny, escytalopram, flekainid, flukonazol, haloperydol, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor MAO, inhibitor MAO-A, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP2C19, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A4, krzepnięcie krwi, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, linezolid, moklobemid, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obniżenie progu drgawkowego, omeprazol, propafenon, rysperydon, selegilina, tiorydazyna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Duloxetine +pharma 30 mg

Duloksetyna, metabolizowana głównie przez enzym CYP1A2, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie z nieselektywnymi, nieodwracalnymi inhibitorami MAO (IMAO) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; zaleca się zachowanie odstępu 14 dni po odstawieniu IMAO przed rozpoczęciem duloksetyny oraz 5 dni po odstawieniu duloksetyny przed rozpoczęciem IMAO. Silne inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina (100 mg/dobę), zmniejszają klirens duloksetyny o około 77% i zwiększają jej AUC sześciokrotnie, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Duloksetyna jest także umiarkowanym inhibitorem CYP2D6, co może prowadzić do trzykrotnego wzrostu AUC dezypraminy (60 mg x 2/dobę) oraz 71% wzrostu AUC tolterodyny (40 mg x 2/dobę), co wymaga ostrożności przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowanych przez CYP2D6 (np. flekainid, propafenon, metoprolol, rysperydon, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne). Palenie tytoniu indukuje CYP1A2, obniżając stężenie duloksetyny w osoczu o około 50%, co może wymagać monitorowania skuteczności terapii.
alkohol etylowy, amitryptylina, antagonista receptora H2, benzodiazepina, buprenorfina, CYP1A2, CYP2D6, CYP3A, dezypramina, doustny środek antykoncepcyjny, duloksetyna, działanie depresyjne, dziurawiec zwyczajny, enzym wątrobowy, famotydyna, fenobarbital, flekainid, fluwoksamina, imipramina, inhibitor monoaminooksydazy, klomipramina, konkurencja enzymatyczna, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, lek zobojętniający, linezolid, metabolizm wątrobowy, metoprolol, nortryptylina, odwracalny inhibitor MAO, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy układ nerwowy, palenie tytoniu, petydyna, propafenon, rysperydon, ryzyko krwawienia, selektywny inhibitor wychwytu serotoniny, tolterodyna, tramadol, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, tryptofan, warfaryna, współczynnik INR, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Seizpat 50 mg

Lakozamid, substancja czynna leku Seizpat, charakteryzuje się niskim potencjałem do wywoływania interakcji farmakokinetycznych, co potwierdzają badania in vitro i in vivo. Nie indukuje ani nie hamuje istotnie enzymów CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19, CYP3A4 oraz innych izoenzymów cytochromu P450 w stężeniach terapeutycznych. Metabolizm lakozamidu odbywa się głównie przez CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4, jednak w badaniach klinicznych nie zaobserwowano istotnego wpływu na farmakokinetykę substratów tych enzymów, takich jak midazolam (Cmax wzrost o 30%, bez zmiany AUC) czy omeprazol. Lakozamid nie jest transportowany przez glikoproteinę P, a jego wiązanie z białkami osocza jest niskie (<15%), co minimalizuje ryzyko interakcji wynikających z konkurencji o miejsca wiązania. W terapii należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP2C9 (np. flukonazol) i CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, rytonawir, klarytromycyna), które mogą zwiększać ekspozycję na lakozamid, oraz silnych induktorów enzymów (ryfampicyna, ziele dziurawca), które mogą ją obniżać. Ponadto, leki przeciwpadaczkowe indukujące enzymy (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital) zmniejszają ekspozycję na lakozamid o 25% u dorosłych i 17% u dzieci i młodzieży, co może wymagać dostosowania dawki.
bloker kanału sodowego, cytochrom P450, depresja ośrodkowego układu nerwowego, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, działanie uspokajające, dziurawiec zwyczajny, enzym wątrobowy, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glikoproteina p, in vitro, induktor enzymu, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, koordynacja psychoruchowa, kwas walproinowy, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpadaczkowy, lewonorgestrel, metabolit O-desmetylowy, metformina, midazolam, monitorowanie EKG, omeprazol, przewodnictwo sercowe, ryfampicyna, rytonawir, warfaryna, wiązanie z białkami, wydłużenie odstępu PR, zawroty głowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Primolut-Nor 5 mg

Noretysteron octan, substancja czynna Primolut-Nor, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez indukcję lub inhibicję enzymów mikrosomalnych, zwłaszcza CYP3A4. Induktory enzymów, takie jak leki przeciwpadaczkowe (fenytoina, karbamazepina), ryfampicyna, leki przeciwwirusowe HIV (rytonawir, newirapina) oraz preparaty ziołowe (ziele dziurawca), mogą znacząco zwiększać klirens noretysteronu, prowadząc do obniżenia jego stężenia i potencjalnej utraty skuteczności terapeutycznej. Efekt indukcji pojawia się już po kilku dniach i może utrzymywać się do 4 tygodni po odstawieniu induktora. Z kolei inhibitory enzymów, takie jak azolowe leki przeciwgrzybicze (itrakonazol, worykonazol), makrolidy (klarytromycyna, erytromycyna) czy sok grejpfrutowy, mogą podnosić stężenia noretysteronu, co wymaga monitorowania działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HCV (ombitaswir + parytaprewir + rytonawir + dazabuwir), które mogą powodować wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT), wskazując na konieczność przerwania terapii Primolut-Nor i wznowienia jej po około 2 tygodniach od zakończenia leczenia przeciwwirusowego.
aminotransferaza alaninowa, antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczy, biodostępność, choroba wątroby, cytochrom P450, dziurawiec zwyczajny, enzymy mikrosomalne, etynyloestradiol, fibrynoliza, frakcje lipidów, funkcja tarczycy, indukcja enzymów, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymów, inhibitor proteazy HIV/HCV, interakcja farmakodynamiczna, klirens hormonów płciowych, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm wątrobowy, metabolizm węglowodanów, nadciśnienie płucne, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, noretysteron octan, parametry czynności wątroby, ryfampicyna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zakażenie HIV
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml

Intractum Hyperici Phytopharm, płyn doustny zawierający etanolowy wyciąg ze świeżego ziela Hypericum perforatum L., jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną oraz u osób z historią reakcji alergicznych na dziurawiec. Preparat zawiera 100 ml wyciągu w 100 ml płynu, a dawka jednorazowa 5 ml dostarcza 0,05 mg sumy hiperycyn. Ze względu na obecność związków fotouczulających, takich jak hiperycyny, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na promieniowanie UV, szczególnie u osób o jasnej karnacji, ze względu na ryzyko reakcji fotodynamicznych. Ponadto, preparat zawiera 52-62% (V/V) etanolu, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu, padaczką oraz schorzeniami ośrodkowego układu nerwowego.
choroba OUN, choroba wątroby, cytochrom P450, dziurawiec zwyczajny, fotowrażliwość, hiperycyna, interakcja farmakologiczna, lek immunosupresyjny, leki antyretrowirusowe, nadwrażliwość na substancję czynną, odrzucenie przeszczepu, padaczka, przeszczep narządu, reakcja alergiczna, reakcja fotodynamiczna, reakcja fotosensytywna, stężenie terapeutyczne, uzależnienie od alkoholu, wrażliwość na promieniowanie UV, wyciąg z ziela dziurawca, ziele dziurawca
Leksykon substancji czynnych
Citalopram – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Citalopram wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek i wątroby, gdzie może być konieczne dostosowanie dawki. Lek nie jest wskazany dla osób poniżej 18. roku życia ze względu na zwiększone ryzyko zachowań samobójczych i agresji. Ryzyko samobójstw utrzymuje się do czasu pełnej remisji depresji, a szczególnie na początku terapii lub przy zmianie dawki konieczna jest ścisła obserwacja pacjentów, zwłaszcza tych z historią zachowań samobójczych. Citalopram może powodować akatyzję, zaburzenia kontroli glikemii u diabetyków, ryzyko drgawek, a także objawy odstawienne u około 40% pacjentów, które najczęściej ustępują w ciągu 2 tygodni po stopniowym zmniejszaniu dawki. Należy unikać jednoczesnego stosowania z lekami serotoninergicznymi oraz preparatami zawierającymi dziurawiec, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego i nasilenia działań niepożądanych.
akatyzja, arytmia komorowa, ciężkie zaburzenie depresyjne, ciśnienie wewnątrzgałkowe, citalopram, doustny lek hipoglikemizujący, dziurawiec zwyczajny, hipokaliemia, hipomagnezemia, hipomania, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, kontrola glikemii, krwotok poporodowy, lek przeciwdepresyjny, lek serotoninergiczny, mania, myśl samobójcza, napad padaczki, niewydolność serca, parestezja, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SSRI, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czucia, zaburzenie czynności seksualnej, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie lękowe, zachowanie samobójcze, zespół odstawienny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Gliclazide Zentiva

Stosowanie Gliclazide Zentiva wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko hipoglikemii, która może być ciężka i długotrwała, wymagająca hospitalizacji i podawania glukozy. Kluczowe jest indywidualne dostosowanie dawki oraz edukacja pacjenta w zakresie rozpoznawania objawów hipoglikemii, zapobiegania jej poprzez regularne spożywanie posiłków (szczególnie śniadania) oraz monitorowanie stężenia glukozy. Czynniki ryzyka hipoglikemii obejmują nieregularne przyjmowanie leków i posiłków, zaburzenia czynności nerek i wątroby, zaburzenia endokrynologiczne, interakcje lekowe oraz stosowanie diety niskokalorycznej, intensywny wysiłek fizyczny i spożycie alkoholu. U pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby farmakokinetyka gliklazydu może ulegać zmianom, co wymaga intensywnego monitorowania i dostosowania terapii.
brak laktazy, dieta niskokaloryczna, dysfunkcja tarczycy, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka, fluorochinolon, gliklazyd, gorączka, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, insulinoterapia, komórki beta trzustki, laktoza jednowodna, nadnercze, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwistość hemolityczna, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, pochodna sulfonylomocznika, porfiria, przysadka mózgowa, terapia skojarzona, wtórna nieskuteczność, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie endokrynologiczne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Interakcje leku – Darunavir Accord 75 mg

Darunavir w skojarzeniu z rytonawirem, stosowany u dorosłych, wykazuje silne działanie hamujące na enzymy CYP3A i CYP2D6 oraz transportery P-gp, OATP1B1 i OATP1B3, co prowadzi do istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych. Kombinacja ta powoduje około 14-krotne zwiększenie ekspozycji na darunawir przy dawce 600 mg z rytonawirem 100 mg dwa razy na dobę. Hamowanie CYP3A może zwiększać stężenia leków o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowanych przez ten enzym, co jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania z niektórymi produktami leczniczymi. Ponadto, obserwuje się indukcję CYP2C9 i CYP2C19, co może obniżać stężenia leków takich jak warfaryna i metadon, oraz zahamowanie CYP2D6, prowadzące do wzrostu stężeń leków takich jak flekainid, propafenon czy metoprolol. Rytonawir dodatkowo hamuje transportery P-gp i OATP1B1/3, co zwiększa stężenia substratów tych białek, np. digoksyny, statyn i bozentanu, zwiększając ryzyko działań niepożądanych, w tym miopatii.
bozentan, CYP2C19, CYP2C8, CYP2D6, CYP3A, cytochrom P450, dabigatran, darunawir, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, eteksylat dabigatranu, flekainid, glikoproteina p, hepatotoksyczność, indeks terapeutyczny, induktor CYP3A, indynawir, inhibitor, inhibitor proteazy, interakcja międzylekowa, klotrymazol, leki przeciwgrzybicze azolowe, metadon, OATP1B1, OATP1B3, paklitaksel, ryfampicyna, rytonawir, statyna, utrata działania terapeutycznego, warfaryna, wąski indeks terapeutyczny, zdarzenie niepożądane
Leksykon leków
Interakcje leku – Levomine mini 20 mcg + 100 mcg

Produkt leczniczy Levomine mini, zawierający etynyloestradiol i progestagen, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z indukcją lub inhibicją enzymów mikrosomalnych wątrobowych, zwłaszcza CYP3A4. Leki indukujące enzymy, takie jak fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna czy dziurawiec zwyczajny, mogą zwiększać metabolizm hormonów, co skutkuje obniżeniem skuteczności antykoncepcyjnej i ryzykiem krwawień śródcyklicznych. Indukcja enzymatyczna pojawia się już po kilku dniach terapii i może utrzymywać się do 4 tygodni po jej zakończeniu. W takich przypadkach zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji podczas terapii induktorem oraz przez 28 dni po jej zakończeniu, a w przypadku długotrwałego stosowania – rozważenie alternatywnej, niehormonalnej metody antykoncepcji. Ponadto, leki zwiększające motorykę przewodu pokarmowego, np. metoklopramid, mogą obniżać wchłanianie hormonów zawartych w Levomine mini, co również wymaga monitorowania skuteczności terapii.
aminotransferaza, antybiotyk makrolidowy, azol przeciwgrzybiczny, barbiturat, cyklosporyna, dziurawiec zwyczajny, etorykoksyb, etynyloestradiol, fenytoina, fibrynoliza, flukonazol, glekaprewir, globulina wiążąca kortykosteroidy, indukcja enzymatyczna, inhibitor CYP3A4, inhibitor HCV, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, mechaniczna metoda antykoncepcji, melatonina, metoklopramid, midazolam, niehormonalna metoda antykoncepcji, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, ombitaswir, ryfampicyna, skuteczność antykoncepcyjna, sofosbuwir, steroid antykoncepcyjny, teofilina, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wskaźnik krzepnięcia
Leksykon leków
Interakcje leku – Alprazolam Aurovitas 1 mg

Alprazolam, będący benzodiazepiną, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Farmakodynamicznie, jednoczesne stosowanie alprazolamu z lekami psychotropowymi (np. neuroleptykami, opioidami, lekami nasennymi, uspokajającymi, przeciwdepresyjnymi) może prowadzić do nasilonej depresji ośrodkowego układu nerwowego, zwiększając ryzyko sedacji, depresji oddechowej, a nawet śpiączki i zgonu. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję z klozapiną, która może skutkować zatrzymaniem oddechu i akcji serca. Spożywanie alkoholu podczas terapii alprazolamem jest przeciwwskazane ze względu na znaczne nasilenie działania uspokajającego i ryzyko poważnych zaburzeń funkcji poznawczych i motorycznych. Dodatkowo, alprazolam może nasilać działanie leków zwiotczających mięśnie, co zwiększa ryzyko upadków, zwłaszcza na początku leczenia.
antybiotyk makrolidowy, benzodiazepina, cymetydyna, dekstropropoksyfen, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dezypramina, digoksyna, diltiazem, disulfiram, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fentanyl, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, imipramina, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klozapina, kodeina, lek nasenny i uspokajający, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, lek przeciwhistaminowy uspokajający, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek zwiotczający mięśnie, morfina, nefazodon, neuroleptyk, oksykodon, opioid, opioidowy lek przeciwbólowy, pozakonazol, propranolol, ryfampicyna, rytonawir, sertralina, środek przeciwdepresyjny, środek znieczulający, telitromycyna, tramadol, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, troleandomycyna, warfaryna, worykonazol, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie oddechu
Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Bluefish 0,5 mg

Fingolimod Bluefish wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które wymagają szczególnej uwagi podczas terapii. Ze względu na addycyjne działanie immunosupresyjne, jednoczesne stosowanie z lekami przeciwnowotworowymi, immunomodulującymi i immunosupresyjnymi (np. natalizumab, teriflunomid, mitoksantron) jest przeciwwskazane lub wymaga ścisłego monitorowania. Krótkotrwałe stosowanie kortykosteroidów nie zwiększa istotnie ryzyka zakażeń. Fingolimod może powodować przejściową bradykardię po pierwszej dawce, a jej nasilenie obserwuje się przy jednoczesnym stosowaniu beta-adrenolityków (np. atenolol), co skutkuje dodatkowym zmniejszeniem częstości akcji serca o 15%. Zaleca się konsultację kardiologiczną przed rozpoczęciem terapii u pacjentów przyjmujących leki wpływające na rytm serca, takie jak beta-adrenolityki, antyarytmiki klasy Ia i III, antagoniści kanału wapniowego, iwabradyna, digoksyna, antagoniści cholinesterazy oraz pilokarpina.
amiodaron, antagonista cholinesterazy, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atazanawir, atenolol, bradykardia, chinidyna, cyklosporyna, CYP3A4, CYP4F2, cytostatyk, digoksyna, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fingolimod, flukonazol, hepatotoksyczność, immunosupresja, inhibitor proteazy, itrakonazol, iwabradyna, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, lek antyarytmiczny, lek beta-adrenolityczny, lek immunomodulujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczy azolowy, lek przeciwnowotworowy, lewonorgestrel, mitoksantron, natalizumab, neostygmina, pilokarpina, progestagen, ritonavir, ryfampicyna, sotalol, stwardnienie rozsiane, szczepionka atenuowana, telitromycyna, teriflunomid, układ immunologiczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Finamlox 10 mg

Amlodypina wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Inhibitory CYP3A4 (np. inhibitory proteazy, azole, erytromycyna, klarytromycyna, werapamil, diltiazem) zwiększają ekspozycję na amlodypinę, co może nasilać jej efekt hipotensyjny i wymaga monitorowania oraz dostosowania dawki, zwłaszcza u osób starszych. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie amlodypiny, potencjalnie osłabiając jej działanie. Spożycie grejpfruta lub soku grejpfrutowego zwiększa biodostępność amlodypiny i nasila efekt hipotensyjny, dlatego jest niewskazane. Szczególnie niebezpieczna jest interakcja z dantrolenem podawanym dożylnie, która może prowadzić do migotania komór, zapaści krążeniowej i hiperkaliemii, co wymaga unikania takiego połączenia u pacjentów z ryzykiem hipertermii złośliwej.
amlodypina, antagonista kanału wapniowego, atorwastatyna, azol przeciwgrzybiczny, biodostępność amlodypiny, ciśnienie tętnicze, cyklosporyna, dantrolen, digoksyna, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efekt hipotensyjny, erytromycyna, ewerolimus, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, indukcja enzymów wątrobowych, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy mTOR, inhibitor proteazy, interakcja farmakokinetyczna, interakcja międzylekowa, klarytromycyna, lek przeciwnadciśnieniowy, migotanie komór, niedociśnienie tętnicze, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, temsyrolimus, warfaryna, werapamil, zapaść krążeniowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Contix 20 mg

Pantoprazol, jako silny inhibitor pompy protonowej, znacząco wpływa na farmakokinetykę leków poprzez podwyższenie pH żołądka oraz interakcje z układem enzymatycznym cytochromu P450, głównie CYP2C19 i CYP3A4. Zahamowanie wydzielania kwasu solnego może obniżać biodostępność leków wymagających kwaśnego środowiska, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol) oraz erlotynib. Jednoczesne stosowanie pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV (np. atazanawir) jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko znacznego obniżenia ich stężenia i potencjalnego niepowodzenia terapii; w takich przypadkach dawka pantoprazolu nie powinna przekraczać 20 mg/dobę, a stan kliniczny pacjenta wymaga ścisłego monitorowania. Ponadto, u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny (warfaryna, fenprokumon) obserwuje się ryzyko zwiększenia INR i wydłużenia czasu protrombinowego, co wymaga regularnej kontroli parametrów krzepnięcia. Wysokie dawki metotreksatu (≥300 mg) w połączeniu z pantoprazolem mogą prowadzić do wzrostu stężenia cytostatyku, co wskazuje na konieczność rozważenia czasowego odstawienia inhibitora pompy protonowej w trakcie terapii metotreksatem.
azole przeciwgrzybicze, choroba refluksowa, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa żołądka, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, digoksyna, dolny zwieracz przełyku, dziurawiec zwyczajny, fluwoksamina, induktor enzymu, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, ketokonazol, klarytromycyna, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek zobojętniający, metotreksat, P-glikoproteina, pantoprazol, pochodne kumaryny, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Dessette mono 75 mcg

Podczas stosowania Dessette mono zawierającego 75 µg dezogestrelu, kluczowe jest uwzględnienie interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami, zwłaszcza induktorami enzymów mikrosomalnych (np. barbiturany, karbamazepina, ryfampicyna, dziurawiec zwyczajny), które zwiększają klirens hormonów płciowych, prowadząc do obniżenia skuteczności antykoncepcyjnej i ryzyka krwawień śródcyklicznych. Efekt indukcji pojawia się po kilku dniach, osiągając maksimum po kilku tygodniach, a utrzymuje się do 4 tygodni po zakończeniu terapii induktorem. W przypadku krótkotrwałego stosowania induktorów zaleca się dodatkową, mechaniczną metodę antykoncepcji podczas terapii oraz przez 28 dni po jej zakończeniu, natomiast przy długotrwałym leczeniu należy rozważyć alternatywne metody antykoncepcji. Równocześnie, inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna) mogą zwiększać stężenie progestagenów, w tym aktywnego metabolitu etonogestrelu, co wymaga monitorowania działań niepożądanych.
barbiturat, boceprewir, cyklosporyna, doustny produkt antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etonogestrel, felbamat, fenytoina, flukonazol, gryzeofulwina, hormon steroidowy, hormonalny środek antykoncepcyjny, induktor enzymu mikrosomalnego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, leczenie HCV, metabolit dezogestrelu, nelfinawir, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbamazepina, progestagen, prymidon, ryfampicyna, rytonawir, telaprewir
Leksykon leków
Interakcje leku – Qlaira 3 mg (tabletka ciemnożółta); 2 mg + 2 mg (tabletka czerwona); 2 mg + 3 mg (tabletka jasnożółta); 1 mg (tabletka ciemnoczerwona)

Produkt leczniczy Qlaira, zawierający dienogest i estradiol, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z indukcją lub inhibicją enzymów mikrosomalnych, zwłaszcza CYP3A4. Indukcja enzymów przez leki takie jak barbiturany, karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna (zmniejszenie AUC dienogestu o 83% i estradiolu o 44%), rytonawir, newirapina czy preparaty ziołowe z dziurawcem może prowadzić do zwiększonego klirensu hormonów i obniżenia skuteczności antykoncepcyjnej, co wymaga stosowania dodatkowej metody antykoncepcji podczas terapii i przez 28 dni po jej zakończeniu. W przypadku długotrwałego stosowania induktorów enzymów zalecane jest stosowanie alternatywnej, niehormonalnej metody antykoncepcji. Z kolei inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i erytromycyna, zwiększają stężenia hormonów (AUC dienogestu wzrasta 2,9-krotnie i 1,6-krotnie, a estradiolu 1,6-krotnie i 1,3-krotnie odpowiednio), co może wymagać monitorowania działań niepożądanych.
AlAT, barbiturat, biodostępność substancji czynnej, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, dienogest, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, enzym mikrosomalny, erytromycyna, estradiol, fenytoina, glekaprewir/pibrentaswir, indukcja enzymu, inhibitor HCV, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, ketokonazol, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwprątkowy, lek przeciwwirusowy HIV, metabolizm hormonów steroidowych, metabolizm substancji czynnej, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, ombitaswir parytaprewir rytonawir, ryfampicyna, rytonawir, topiramat
Leksykon leków
Interakcje leku – Symfaxin ER 37,5 mg

Wenlafaksyna (Symfaxin ER) wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z nieodwracalnymi, nieselektywnymi inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; wymagany jest co najmniej 14-dniowy odstęp po zakończeniu terapii IMAO przed rozpoczęciem wenlafaksyny oraz 7 dni po odstawieniu wenlafaksyny przed wprowadzeniem IMAO. Podobne przeciwwskazania dotyczą odwracalnych, selektywnych inhibitorów MAO-A (np. moklobemidu) oraz odwracalnych, nieselektywnych IMAO (np. linezolidu). Wenlafaksyna zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych, takich jak SSRI, SNRI, tryptany, opioidy (fentanyl, tramadol, dekstrometorfan, tapentadol, petydyna, metadon, pentazocyna), lit, a także preparatów osłabiających metabolizm serotoniny (np. błękit metylenowy) i prekursorów serotoniny (np. tryptofan). Ponadto, wenlafaksyna może wydłużać odstęp QTc, co w połączeniu z lekami przeciwarytmicznymi klasy Ia i III, niektórymi przeciwpsychotycznymi, makrolidami i chinolonami zwiększa ryzyko groźnych arytmii komorowych (torsade de pointes).
2-hydroksyimipramina, agonista receptora serotoninowego, antybiotyk makrolidowy, dziurawiec zwyczajny, farmakodynamika diazepamu, farmakokinetyka wenlafaksyny, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, izoenzym cytochromu P450, lek przeciwarytmiczny, lek serotoninergiczny, metabolizm CYP2D6, O-demetylowenlafaksyna, prekursor serotoniny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, torsade de pointes, tryptan, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, α-hydroksymetoprolol
Leksykon leków
Interakcje leku – Rivaroxaban Intas 15 mg

Rywaroksaban jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 oraz jest substratem glikoproteiny P (P-gp), co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi te szlaki. Silne inhibitory CYP3A4 i P-gp, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę) i rytonawir (600 mg 2x/dobę), powodują 2,5-2,6-krotne zwiększenie AUC oraz 1,6-1,7-krotne zwiększenie Cmax rywaroksabanu, co znacząco podnosi ryzyko krwawienia i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory, np. klarytromycyna (500 mg 2x/dobę), erytromycyna (500 mg 3x/dobę) czy flukonazol (400 mg/dobę), zwiększają AUC i Cmax o 1,3-1,5 raza, co wymaga ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wysokim ryzykiem krwawienia. Dronedaron należy unikać ze względu na brak wystarczających danych klinicznych. Jednoczesne stosowanie rywaroksabanu z lekami przeciwzakrzepowymi (np. enoksaparyna 40 mg) oraz NLPZ lub inhibitorami agregacji płytek (np. klopidogrel, ASA 500 mg) zwiększa ryzyko krwawienia, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania.
alkohol etylowy, antagonista witaminy K, atorwastatyna, CYP2E1, cytochrom P450 3A4, czas krzepnięcia, czas protrombinowy, czynnik Xa, digoksyna, diklofenak, dronedaron, dziurawiec zwyczajny, endogenny potencjał trombiny, enoksaparyna, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, fluoksetyna, fondaparynuks, glikoproteina p, heparyna drobnocząsteczkowa, ibuprofen, induktor CYP3A4, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor CYP3A4, inhibitor P2Y12, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, midazolam, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, omeprazol, paroksetyna, pozakonazol, ryfampicyna, rytonawir, rywaroksaban, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sertralina, SNRI, SSRI, warfaryna, wenlafaksyna, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Rivaroxaban Medreg 20 mg

Rywaroksaban, składnik aktywny produktu Rivaroxaban Medreg, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie poprzez wpływ na enzym CYP3A4 oraz glikoproteinę P (P-gp). Silne inhibitory obu tych szlaków, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę) i rytonawir (600 mg 2x/dobę), powodują 2,5-2,6-krotne zwiększenie AUC oraz 1,6-1,7-krotne zwiększenie Cmax rywaroksabanu, co znacząco podnosi ryzyko krwawienia i jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane inhibitory, np. klarytromycyna (500 mg 2x/dobę) i erytromycyna (500 mg 3x/dobę), zwiększają ekspozycję na rywaroksaban w mniejszym stopniu (1,3-1,5-krotnie), jednak u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (łagodnymi do umiarkowanych) erytromycyna może podwoić AUC, co wymaga szczególnej ostrożności. Jednoczesne stosowanie z innymi lekami przeciwzakrzepowymi (np. enoksaparyną 40 mg) wykazuje addytywne działanie przeciwzakrzepowe, zwiększając ryzyko krwawienia, podobnie jak kojarzenie z NLPZ, inhibitorami agregacji płytek oraz SSRI/SNRI, które dodatkowo wpływają na funkcję płytek krwi.
antagonista witaminy K, atorwastatyna, azolowe leki przeciwgrzybicze, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, czynnik anty-Xa, digoksyna, dronedaron, działanie antyagregacyjne, działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwzakrzepowe, dziurawiec zwyczajny, efekt farmakodynamiczny, enzym wątrobowy, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glikoproteina p, induktor CYP3A4, inhibitor agregacji płytek, inhibitor CYP3A4, inhibitor czynnika Xa, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, klarytromycyna, klopidogrel, koagulopatia, krwawienie, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwzakrzepowy, midazolam, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, omeprazol, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, ryfampicyna, rywaroksaban, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, SSRI, układ krzepnięcia, warfaryna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie funkcji wątroby
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Traumeel S –

Przed zastosowaniem maści Traumeel S konieczne jest wykluczenie przeciwwskazań, przede wszystkim nadwrażliwości na którykolwiek z 14 składników aktywnych preparatu. Kluczowe składniki, które mogą wywołać reakcje alergiczne, to Arnica montana D3 (1,5 g/100 g maści), Chamomilla recutita TM (0,15 g/100 g), Achillea millefolium TM (0,09 g/100 g) oraz inne rośliny z rodziny astrowatych, takie jak Calendula officinalis TM, Hamamelis virginiana TM, Echinacea TM, Symphytum officinale D4, Bellis perennis TM, Hypericum perforatum D6, Aconitum napellus D1, Atropa bella-donna D1, Mercurius solubilis Hahnemanni D6 i Hepar sulfuris D6. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość reakcji krzyżowych u pacjentów uczulonych na rośliny z rodziny Asteraceae, do której należą m.in. arnika, rumianek i krwawnik.
achillea millefolium, aconitum napellus, alkohol cetostearylowy, arnica montana, arnika górska, atropa bella-donna, bellis perennis, calendula officinalis, chamomilla recutita, dziurawiec zwyczajny, Echinacea, Hamamelis virginiana, hepar sulfuris, Hypericum perforatum, jeżówka, krwawnik pospolity, lek homeopatyczny, maść Traumeel S, mercurius solubilis, nadwrażliwość na składniki, nagietek lekarski, oczar wirginijski, pokrzyk wilcza jagoda, reakcja alergiczna skórna, reakcja krzyżowa, rośliny astrowate, rumianek pospolity, stokrotka pospolita, symphytum officinale, tojad mocny, Traumeel S, wywiad alergologiczny, żywokost lekarski
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Escitalopram Bluefish

Escitalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na zwiększone ryzyko zachowań samobójczych oraz wrogości. U pacjentów z zaburzeniami lękowymi może wystąpić początkowe nasilenie objawów, które zwykle ustępuje po około dwóch tygodniach terapii. Lek należy stosować ostrożnie u osób z padaczką, manią lub hipomanią w wywiadzie, a także u pacjentów z cukrzycą, gdyż escytalopram może wpływać na kontrolę glikemii, powodując zarówno hipoglikemię, jak i hiperglikemię. Ryzyko samobójstw jest szczególnie podwyższone u pacjentów poniżej 25 roku życia, co wymaga ścisłego monitorowania, zwłaszcza na początku leczenia i podczas zmiany dawkowania. Ponadto, SSRI mogą wywoływać akatyzję, hiponatremię (związaną z SIADH), zaburzenia krzepnięcia oraz ryzyko zespołu serotoninowego, zwłaszcza w połączeniu z innymi lekami serotoninergicznymi, takimi jak sumatryptan, tramadol czy buprenorfina.
akatyzja, bradykardia, buprenorfina, choroba niedokrwienna serca, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cukrzyca, dziurawiec zwyczajny, elektrowstrząsy, escytalopram, hipertermia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jaskra zamkniętego kąta, krwawienie skórne, krwotok poporodowy, lek hipoglikemizujący, lek przeciwzakrzepowy, mania, marskość wątroby, napad drgawkowy, napady lęku, niewydolność serca, padaczka, parestezja, plamica, SIADH, skaza krwotoczna, SNRI, SSRI, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia seksualne, zaburzenie depresyjne, zachowania samobójcze, zawał mięśnia sercowego, zespół odstawienny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Levomine midi 30 mcg + 125 mcg

Levomine midi, zawierający 30 µg etynyloestradiolu i 125 µg lewonorgestrelu, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami oraz substancjami. Szczególnie istotne są leki indukujące enzymy mikrosomalne (np. fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna), które zwiększają klirens hormonów płciowych, co może prowadzić do krwawień śródcyklicznych i obniżenia skuteczności antykoncepcyjnej. Indukcja enzymatyczna pojawia się w ciągu kilku dni i może utrzymywać się do 4 tygodni po zakończeniu terapii indukującej. Zaleca się stosowanie dodatkowej metody antykoncepcji mechanicznej podczas i przez 28 dni po terapii indukującej. Ponadto, preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca zwyczajnego są przeciwwskazane ze względu na ryzyko zmniejszenia skuteczności antykoncepcyjnej. Leki zwiększające motorykę przewodu pokarmowego, takie jak metoklopramid, mogą obniżać wchłanianie hormonów, co również wymaga rozważenia dodatkowej ochrony antykoncepcyjnej.
alkohol etylowy, aminotransferaza alaninowa, barbiturany, cholestaza wewnątrzwątrobowa, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, dasabuwir, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, enzymy mikrosomalne, erytromycyna, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenytoina, fibrynoliza, flukonazol, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, indukcja enzymatyczna, inhibitor CYP1A1, inhibitor CYP1A2, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP2C8, inhibitor CYP2J2, inhibitor CYP3A4/5, inhibitor proteazy HCV, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lewonorgestrel, melatonina, metabolizm węglowodanów, metoklopramid, midazolam, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbazepina, ombitaswir, parytaprewir, prymidon, rybawiryna, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, teofilina, tizanidyna, topiramat, troleandomycyna, werapamil, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Vibin mini 3 mg + 0,02 mg

Preparat Vibin mini zawiera 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, co wymaga szczególnej uwagi w kontekście potencjalnych interakcji farmakodynamicznych i farmakokinetycznych. Szczególnie istotne są interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HCV, które mogą powodować ponad pięciokrotny wzrost aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT), co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. W takich przypadkach zaleca się zmianę metody antykoncepcji na niehormonalną lub zawierającą wyłącznie progestagen, a powrót do stosowania Vibin mini dopiero po 2 tygodniach od zakończenia terapii przeciwwirusowej. Drospirenon, jako antagonista aldosteronu, może zwiększać stężenie potasu, zwłaszcza w połączeniu z lekami oszczędzającymi potas (antagoniści aldosteronu, diuretyki oszczędzające potas), co wymaga monitorowania poziomu potasu w pierwszym cyklu leczenia.
aminotransferaza alaninowa, antagonista aldosteronu, antagonista mineralokortykosteroidów, antykoncepcja progestagenowa, barbiturat, cyklosporyna, drospirenon, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, etorykoksyb, etynyloestradiol, fenytoina, fibrynoliza, glekaprewir z pibrentaswirem, globulina wiążąca kortykosteroidy, hepatotoksyczność, hormon steroidowy, indukcja enzymatyczna, indukcja enzymu wątrobowego, induktor enzymów, induktor enzymu mikrosomalnego, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy, interakcja farmakodynamiczna, karbamazepina, ketokonazol, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek moczopędny, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm węglowodanów, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ombitaswir z parytaprewirem i rytonawirem, powikłanie zakrzepowe, prymidon, sofosbuwir z welpataswirem, stężenie potasu, substrat CYP1A2, teofilina, tizanidyna
Leksykon substancji czynnych
Alprazolam – Interakcje

Alprazolam, będący benzodiazepiną o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne. Szczególnie istotne są interakcje z alkoholem oraz lekami o podobnym działaniu depresyjnym na OUN, takimi jak opioidy, leki przeciwpsychotyczne, nasenne, przeciwlękowe, przeciwdepresyjne, przeciwdrgawkowe, środki znieczulające i przeciwhistaminowe sedatywne. Połączenie alprazolamu z alkoholem lub opioidami może prowadzić do nasilenia sedacji, depresji oddechowej, ryzyka śpiączki i zgonu. W przypadku opioidów dodatkowo obserwuje się wzrost euforii i ryzyko uzależnienia. Bezwzględnie zabronione jest spożywanie alkoholu podczas terapii alprazolamem, a stosowanie opioidów wymaga ograniczenia dawki i czasu terapii oraz ścisłego monitorowania pacjenta.
antybiotyki makrolidowe, azolowe leki przeciwgrzybicze, benzodiazepiny, cytochrom P450, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, depresja OUN, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, enzymy wątrobowe, induktory CYP3A4, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, interakcje farmakodynamiczne, interakcje farmakokinetyczne, klirens leku, kwas walproinowy, leki opioidowe, leki przeciwdepresyjne, leki przeciwdrgawkowe, leki przeciwhistaminowe, leki przeciwpsychotyczne, leki zwiotczające mięśnie, nagłe zatrzymanie oddechu, neuroleptyki, okres półtrwania leku, przedawkowanie, przedawkowanie leku, śpiączka, środki znieczulające, toksyczność digoksyny, zaburzenia koordynacji psychoruchowej
Leksykon leków
Interakcje leku – Prefaxine 37,5 mg

Wenlafaksyna, substancja czynna Prefaxine, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), zwłaszcza nieodwracalnymi, nieselektywnymi (przeciwwskazane, wymagane odstępy 14 dni po IMAO i 7 dni po wenlafaksynie) oraz odwracalnymi selektywnymi MAO-A (np. moklobemid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Również linezolid, jako odwracalny, nieselektywny IMAO, jest przeciwwskazany. Inne leki zwiększające ryzyko zespołu serotoninowego to SSRI, SNRI, tryptany, lit, opioidy (fentanyl, tramadol, metadon i inne), preparaty z dziurawca oraz leki przeciwpsychotyczne. W przypadku terapii skojarzonej z tymi lekami zaleca się ścisłą obserwację pacjenta, zwłaszcza na początku leczenia i przy zwiększaniu dawki. Ponadto, wenlafaksyna może nasilać ryzyko arytmii poprzez interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. chinidyna, amiodaron, sotalol, tiorydazyna, erytromycyna, moksyfloksacyna), co wymaga unikania jednoczesnego stosowania.
2-hydroksydezypramina, 2-hydroksyimipramina, 9-hydroksyrysperydon, amiodaron, antagonista dopaminy, antybiotyk chinolonowy, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, atazanawir, błękit metylenowy, chinidyna, dekstrometorfan, demetylodiazepam, diazepam, dofetylid, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, enzym cytochromu P450, erytromycyna, etanol, fentanyl, haloperydol, Hypericum perforatum, imipramina, indynawir, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny klasy Ia i III, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, metadon, metoprolol, moklobemid, moksyfloksacyna, nelfinawir, neuroprzekaźnik serotoninergiczny, nieodwracalny nieselektywny IMAO, odstęp QT, odwracalny nieselektywny inhibitor MAO, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, ośrodkowy układ nerwowy, OUN, pentazocyna, petydyna, posakonazol, prekursor serotoniny, rysperydon, rytonawir, sakwinawir, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, sotalol, SSRI, tapentadol, telitromycyna, tiorydazyna, torsade de pointes, tramadol, tryptan, tryptofan, worykonazol, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, α-hydroksymetoprolol
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cital

Citalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u określonych grup pacjentów. Lek jest przeciwwskazany u osób poniżej 18. roku życia ze względu na zwiększone ryzyko zachowań samobójczych i agresji. U pacjentów starszych istnieje podwyższone ryzyko hiponatremii, a u osób z niewydolnością nerek i wątroby konieczne jest dostosowanie dawkowania. W trakcie terapii należy monitorować ryzyko myśli i prób samobójczych, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia oraz po zmianie dawki, szczególnie u pacjentów poniżej 25. roku życia. U pacjentów z zespołem lęku napadowego może wystąpić paradoksalne nasilenie objawów lękowych, które zwykle ustępuje po około dwóch tygodniach. Ponadto, SSRI mogą wywoływać akatyzję, a u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym istnieje ryzyko przejścia w fazę maniakalną, co wymaga przerwania terapii.
akatyzja, arytmia komorowa, bezsenność, bradykardia, brak laktazy, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cukrzyca, cytalopram, depresja, dziurawiec zwyczajny, elektrowstrząsy, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor MAO, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, kołatanie serca, krwotok poporodowy, lek przeciwdepresyjny, napad drgawkowy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, padaczka, parestezja, psychoza, SSRI, SSRI/SNRI, torsade de pointes, wybroczynę, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie czynności seksualnej, zawał mięśnia sercowego, zespół lęku napadowego, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Divigel 0,1% 0,5 mg

Divigel 0,1%, zawierający estradiol, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie związane z indukcją lub inhibicją enzymów cytochromu P450. Podanie przezskórne ogranicza efekt pierwszego przejścia wątrobowego, co zmniejsza wpływ induktorów enzymatycznych w porównaniu do doustnych estrogenów. Induktory enzymów, takie jak leki przeciwdrgawkowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) oraz leki przeciwinfekcyjne (ryfampicyna, ryfabutyna, newirapina, efawirenz), mogą nasilać metabolizm estradiolu, potencjalnie obniżając skuteczność terapii. Inhibitory proteazy HIV (rytonawir, nelfinawir) wykazują paradoksalne działanie indukujące metabolizm estradiolu, co wymaga monitorowania stężenia hormonu i dostosowania dawki. Preparaty ziołowe, zwłaszcza ziele dziurawca zwyczajnego, również indukują metabolizm estrogenów, co może skutkować zmianami w profilu krwawień macicznych. Ponadto, estrogeny mogą indukować glukuronidację lamotryginy, co obniża jej stężenie i może pogorszyć kontrolę napadów u pacjentek stosujących jednocześnie HTZ i lamotryginę.
AlAT, aminotransferaza, cytochrom P450, dazabuwir, duszność, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, efekt pierwszego przejścia, estradiol, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, glekaprewir/pibrentaswir, glukuronidacja, hormon steroidowy, hormonalna terapia zastępcza, hormonalny lek antykoncepcyjny, Hypericum perforatum, induktor enzymatyczny, inhibitor HCV, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, krwawienie maciczne, lamotrygina, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwinfekcyjny, napad drgawkowy, nelfinawir, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, ombitaswir parytaprewir rytonawir, podanie przezskórne, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, zakażenie HCV
Leksykon leków
Interakcje leku – Escipram 5 mg

Escytalopram wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Przeciwwskazane jest łączenie go z nieodwracalnymi nieselektywnymi inhibitorami MAO oraz odwracalnymi selektywnymi inhibitorami MAO-A (np. moklobemid) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Podobne zagrożenie występuje przy stosowaniu linezolidu i selegiliny (do 10 mg/dobę). Escytalopram nie powinien być łączony z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki jak sparfloksacyna, erytromycyna IV) z powodu ryzyka arytmii. Współistniejące stosowanie leków serotoninergicznych (tramadol, buprenorfina, sumatryptan) wymaga ścisłego monitorowania. Należy także zachować ostrożność przy łączeniu z lekami obniżającymi próg drgawkowy oraz doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi, ze względu na ryzyko krwawień i konieczność kontroli parametrów krzepnięcia. Preparaty z dziurawca zwyczajnego zwiększają częstość działań niepożądanych i nie są zalecane w terapii skojarzonej z escytalopramem.
arytmia złośliwa, cymetydyna, demetylowany escytalopram, dezypramina, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie sedatywne, dziurawiec zwyczajny, escytalopram, flukonazol, fluwoksamina, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor CYP2C19, inhibitor izoenzymu, interakcja leku z alkoholem, izoenzym CYP, izoenzym CYP2C19, lanzoprazol, lek obniżający próg drgawkowy, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, lek wydłużający odstęp QT, linezolid, lit, nieodwracalny nieselektywny inhibitor MAO, niesterydowy lek przeciwzapalny, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, omeprazol, selegilina, tiorydazyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Orlifique 0,1 mg + 0,02 mg

Produkt leczniczy Orlifique, zawierający 0,10 mg lewonorgestrelu i 0,02 mg etynyloestradiolu, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą wpływać na jego skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo stosowania. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne (np. barbiturany, karbamazepina, ryfampicyna, dziurawiec zwyczajny), które zwiększają klirens hormonów płciowych, prowadząc do zmniejszenia skuteczności antykoncepcji i ryzyka krwawień śródcyklicznych. Indukcja enzymów pojawia się już po kilku dniach terapii, osiągając maksimum po kilku tygodniach i utrzymując się do 4 tygodni po zakończeniu leczenia. W przypadku krótkotrwałego stosowania leków indukujących zaleca się dodatkową metodę antykoncepcji przez cały czas terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu, natomiast przy długotrwałym stosowaniu wskazane jest stosowanie niehormonalnych metod antykoncepcji lub pomijanie tabletek placebo w celu zachowania ciągłości działania.
antybiotyk makrolidowy, azolowy lek przeciwgrzybiczny, barbiturat, bloker kanałów wapniowych, bozentan, cyklosporyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, efekt indukcyjny, erytromycyna, felbamat, fenytoina, flukonazol, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, hormon płciowy, indukcja enzymów, indukcja enzymów mikrosomalnych, indukcja enzymów wątrobowych, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymów, inhibitor HCV, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja z alkoholem, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, klirens hormonu płciowego, lamotrygina, lek indukujący enzymy mikrosomalne, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, metabolizm węglowodanów, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbazepina, profil lipidowy, prymidon, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, steroid antykoncepcyjny, topiramat, werapamil, worykonazol, wskaźnik krzepnięcia i fibrynolizy
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sandimmun Neoral 50 mg

Cyklosporyna w postaci kapsułek miękkich Sandimmun Neoral jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, takie jak etanol (50 mg/kapsułkę w kapsułkach 50 mg, co stanowi 11,8% objętościowo), glikol propylenowy, oraz makrogologlicerolu hydroksystearynian/Uwodorniony olej rycynowy Polyoxyl 40 (202,5 mg/kapsułkę). Ze względu na obecność tych substancji, szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z alergią na olej rycynowy lub historią nadwrażliwości na alkohol etylowy, a także u osób z chorobami wątroby. Wystąpienie reakcji alergicznej na którykolwiek składnik jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku.
aliskiren, alkohol etylowy, białko transportujące aniony organiczne, bozentan, choroba wątroby, cyklosporyna, cytochrom P450, dysfagia, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, eteksylan dabigatranu, glikol propylenowy, glikoproteina p, Hypericum perforatum, interakcja lekowa, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwzakrzepowy, makrogologlicerolu hydroksystearynian, nadciśnienie płucne, nadwrażliwość na substancję czynną, odrzucenie przeszczepu, powikłanie nerkowe, reakcja alergiczna, Sandimmun Neoral, terapia immunosupresyjna, uwodorniony olej rycynowy
Leksykon leków
Skład i postać leku – Traumeel S –

Traumeel S to maść o działaniu miejscowym, zawierająca kompleks 14 składników aktywnych w homeopatycznych rozcieńczeniach, m.in. Arnica montana D3 (1,5 g/100 g), Calendula officinalis TM (0,45 g/100 g), Hamamelis virginiana TM (0,45 g/100 g) oraz Symphytum officinale D4 (0,1 g/100 g). Preparat zawiera również alkohol cetostearylowy, który może wykazywać właściwości alergizujące. Formuła maści oparta jest na emulgowanym alkoholu cetostearylowym, parafinie ciekłej, wazelinie białej, wodzie oczyszczonej oraz etanolu, co zapewnia odpowiednią konsystencję i stabilność produktu. Traumeel S jest dostępny w tubach aluminiowych o pojemności 50 g lub 100 g, przeznaczonych do stosowania zewnętrznego na skórę.
achillea millefolium, aconitum napellus, alergen, alkohol cetostearylowy, arnica montana, arnika górska, atropa bella-donna, bellis perennis, calendula officinalis, chamomilla recutita, dziurawiec zwyczajny, Echinacea, echinacea purpurea, emulgator, etanol, Hamamelis virginiana, hepar sulfuris, Hypericum perforatum, jeżówka, jeżówka purpurowa, krwawnik pospolity, maść, mercurius solubilis, nagietek lekarski, nalewka macierzysta, niezgodność farmaceutyczna, oczar wirginijski, parafina ciekła, pokrzyk wilcza jagoda, rozcieńczenie dziesiętne, rumianek pospolity, stokrotka pospolita, symphytum officinale, tojad mocny, wątroba siarkowa, wazelina biała, woda oczyszczona, związek rtęciowy, żywokost lekarski
Leksykon leków
Interakcje leku – Panzol 40 mg

Pantoprazol, substancja czynna Panzol 40 mg, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie poprzez hamowanie wydzielania kwasu solnego i metabolizm wątrobowy przez CYP2C19 oraz CYP3A4. Najważniejsze klinicznie interakcje dotyczą leków, których biodostępność zależy od kwaśnego pH żołądka, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynib oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir). W przypadku inhibitorów proteazy HIV zaleca się nie przekraczać dawki 20 mg pantoprazolu na dobę i ścisłe monitorowanie miana wirusa. Ponadto, pantoprazol może zwiększać wartości INR i czas protrombinowy u pacjentów stosujących warfarynę lub fenprokumon, co wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. U pacjentów przyjmujących wysokie dawki metotreksatu (np. 300 mg) zaleca się rozważenie czasowego odstawienia pantoprazolu ze względu na ryzyko zwiększenia stężenia metotreksatu.
amoksycylina, atazanawir, azole przeciwgrzybicze, biodostępność leku, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP2E1, CYP3A4, cytochrom P-450, czas protrombinowy, diazepam, digoksyna, diklofenak, dziurawiec zwyczajny, erlotynib, etynyloestriadol, fenprokumon, fluwoksamina, glibenklamid, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, kwas solny, lek przeciwzakrzepowy, lewonorgestrel, łuszczyca, metotreksat, metronidazol, naproksen, nifedypina, P-glikoproteina, pantoprazol, pH żołądka, piroksykam, pochodna kumaryny, pozakonazol, ryfampicyna, środek zobojętniający, teofilina, tetrahydrokanabinol, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Gastrostad 20 mg

Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, znacząco podnosi pH żołądka, co wpływa na biodostępność leków zależnych od kwaśnego środowiska, takich jak azolowe leki przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol) oraz erlotynib. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV (np. atazanawirem) ze względu na ryzyko znacznego obniżenia ich stężenia, co wymaga ograniczenia dawki pantoprazolu do 20 mg i monitorowania miana wirusa. Ponadto, pantoprazol może zwiększać ryzyko wzrostu INR i wydłużenia czasu protrombinowego u pacjentów leczonych warfaryną lub fenprokumonem, co wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. U pacjentów przyjmujących wysokie dawki metotreksatu (np. 300 mg) zaleca się rozważenie czasowego odstawienia pantoprazolu ze względu na ryzyko zwiększenia stężenia metotreksatu.
amoksycylina, atazanawir, biodostępność leku, choroba wrzodowa, CYP2C19, cytochrom P-450, czas protrombinowy, diazepam, digoksyna, diklofenak, dziurawiec zwyczajny, erlotynib, etanol, etynyloestriadol, fenprokumon, fluwoksamina, glibenklamid, induktor CYP2C19, inhibitor CYP2C19, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, kwas solny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lewonorgestrel, metoprolol, metotreksat, metronidazol, naproksen, nifedypina, pantoprazol, pH żołądka, piroksykam, pozakonazol, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, środek zobojętniający, teofilina, terapia eradykacyjna H. pylori, warfaryna, wartość INR
Leksykon leków
Interakcje leku – Sagalix 10 mg

Omeprazol, substancja czynna preparatu Sagalix, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym, głównie poprzez modulację pH soku żołądkowego oraz hamowanie enzymu CYP2C19. Zmiana pH wpływa na wchłanianie leków takich jak nelfinawir (zmniejszenie ekspozycji o 40%, metabolit M8 o 75-90%), atazanawir (redukcja ekspozycji o 75% przy dawce 40 mg omeprazolu), ketokonazol, itrakonazol i pozakonazol (znaczne zmniejszenie biodostępności). Omeprazol zwiększa stężenie sakwinawiru o około 70% oraz może podnosić poziomy leków metabolizowanych przez CYP2C19, takich jak fenytoina, diazepam, cylostazol (wzrost Cmax i AUC odpowiednio o 18% i 26%) oraz warfaryna, co wymaga monitorowania terapeutycznego. W przypadku klopidogrelu obserwuje się zmniejszenie ekspozycji na aktywny metabolit o 46% i redukcję hamowania agregacji płytek o 16%, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania.
agregacja płytek, aktywny metabolit, antagonista witaminy K, atazanawir, błona śluzowa żołądka, choroba wrzodowa, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, enzym CYP, farmakokinetyka leku, fenytoina, induktor CYP2C19, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, ketokonazol, klopidogrel, kwas solny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwwirusowy, metabolizm omeprazolu, metotreksat, nelfinawir, refluks żołądkowo-przełykowy, sakwinawir, substancja aktywna, takrolimus, wchłanianie zależne od pH, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Darunavir Aurovitas 800 mg

Darunavir Aurovitas w dawce 800 mg w postaci tabletek powlekanych jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub substancje pomocnicze, w tym 111,12 mg glikolu propylenowego w tabletce, oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh). Lek wzmocniony rytonawirem lub kobicystatem wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, szczególnie z silnymi induktorami CYP3A (np. ryfampicyna, dziurawiec zwyczajny, karbamazepina, fenobarbital, fenytoina), które mogą obniżać stężenia darunawiru i wzmacniaczy, prowadząc do utraty skuteczności terapii i rozwoju oporności. Przeciwwskazane jest także łączenie z produktem zawierającym lopinawir i rytonawir ze względu na zmiany stężenia darunawiru w osoczu.
alfuzosyna, alkaloid sporyszu, amiodaron, astemizol, awanafil, chinidyna, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cyzapryd, dapoksetyna, Darunavir Aurovitas, darunawir, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dihydroergotamina, domperydon, dronedaron, działanie hipotensyjne, dziurawiec zwyczajny, elbaswir/grazoprewir, ergometryna, ergotamina, fenobarbital, fenytoina, hamowanie CYP3A, Hypericum perforatum, induktor CYP3A, inhibitor PDE5, interakcja lekowa, iwabradyna, karbamazepina, klirens, kobicystat, kolchicyna, kwetiapina, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpadaczkowy, lomitapid, lowastatyna, lurazydon, metylergonowina, midazolam, miopatia, nadciśnienie płucne, nadwrażliwość, naloksegol, oporność lekowa, pimozyd, rabdomioliza, ranolazyna, ryfampicyna, rytonawir, sertindol, skala Child-Pugh, skurcz naczyń, syldenafil, symwastatyna, terapia antyretrowirusowa, terfenadyna, tętnicze nadciśnienie płucne, tikagrelor, triazolam, wydłużenie odstępu QT, wzmacniacz farmakokinetyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie rytmu serca
Leksykon substancji czynnych
Dziurawiec – Właściwości farmakodynamiczne

Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum L.) jest składnikiem preparatów ziołowych takich jak Hepatosan fix oraz Krople żołądkowe Aflofarm, występując w formie ziela (Hyperici herba) lub intraktum (Hyperici intractum). W Kroplach żołądkowych Aflofarm intraktum z dziurawca stanowi 25% składu (25 g/100 g produktu) i jest przygotowany z DER 1:1, z użyciem etanolu 70° lub 96% (V/V). Dziurawiec współdziała synergistycznie z innymi składnikami, m.in. nalewką walerianową, miętową i gorzką, co wpływa na pobudzenie łaknienia oraz wydzielania soku żołądkowego i śliny poprzez drażnienie zakończeń nerwowych kubków smakowych i stymulację nerwów wydzielniczych błony śluzowej żołądka. Działanie to jest wspomagane przez obecność substancji goryczkowych i olejków eterycznych, a także wykazuje łagodne działanie rozkurczające, głównie dzięki nalewce miętowej, z możliwym udziałem dziurawca.
błona śluzowa żołądka, działanie rozkurczające, działanie wiatropędne, dziurawiec zwyczajny, intraktum dziurawca, klasyfikacja ATC, kod ATC, kubki smakowe, nerw wydzielniczy, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, sok żołądkowy, substancje goryczkowe, współczynnik DER, wydzielanie śliny, zakończenia nerwowe, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Dipperam 5 mg + 160 mg

Preparat Dipperam, zawierający amlodypinę (bloker kanału wapniowego metabolizowany przez CYP3A4) oraz walsartan (antagonista receptora angiotensyny II), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Amlodypina nie powinna być stosowana jednocześnie z grejpfrutem lub sokiem grejpfrutowym ze względu na zwiększoną biodostępność i nasilenie działania hipotensyjnego. Silne inhibitory CYP3A4 (np. inhibitory proteazy, azolowe leki przeciwgrzybicze, makrolidy) mogą znacząco podnosić stężenie amlodypiny, co wymaga monitorowania ciśnienia i ewentualnej redukcji dawki. Induktory CYP3A4 (karbamazepina, fenobarbital, ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie amlodypiny, co może skutkować niedostateczną kontrolą ciśnienia tętniczego. Jednoczesne stosowanie amlodypiny (10 mg) z symwastatyną (80 mg) zwiększa ekspozycję na symwastatynę o 77%, dlatego dawkę symwastatyny należy ograniczyć do 20 mg/dobę. Ponadto, unikać należy kojarzenia z dantrolenem w infuzji ze względu na ryzyko hiperkaliemii i poważnych zaburzeń rytmu serca, szczególnie u pacjentów z predyspozycją do hipertermii złośliwej.
alfa-adrenolityk, aliskiren, amlodypina i walsartan, antagonista receptora angiotensyny II, antybiotyk makrolidowy, atenolol, atorwastatyna, azolowy lek przeciwgrzybiczny, bloker kanału wapniowego, cyklosporyna, cymetydyna, dantrolen, digoksyna, diltiazem, działanie hipotensyjne, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, fosfenytoina, furosemid, glibenklamid, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, hydrochlorotiazyd, indometacyna, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor CYP3A4, inhibitor transportera wychwytu, karbamazepina, klarytromycyna, kwas acetylosalicylowy, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lek moczopędny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwnadciśnieniowy, migotanie komór, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objaw ortostatyczny, ostra niewydolność nerek, prymidon, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, symwastatyna, transporter wychwytu OATP1B1, transporter wyrzutu MRP2, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, układ enzymatyczny CYP3A4, warfaryna, werapamil, zapaść krążeniowa
Leksykon leków
Interakcje leku – Efectin ER 75 75 mg

Wenlafaksyna, substancja czynna leku Efectin ER 75, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym, zwłaszcza z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO). Stosowanie wenlafaksyny z nieodwracalnymi, nieselektywnymi IMAO jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, wymagając co najmniej 14-dniowego okresu wymywania po IMAO przed rozpoczęciem wenlafaksyny oraz 7-dniowej przerwy po zakończeniu terapii wenlafaksyną przed włączeniem IMAO. Podobne przeciwwskazania dotyczą odwracalnych, selektywnych inhibitorów MAO-A (np. moklobemid) oraz odwracalnych, nieselektywnych IMAO (np. linezolid). Ponadto, wenlafaksyna wchodzi w interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tryptany, opioidy takie jak buprenorfina, fentanyl, tramadol), co zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego i wymaga ścisłego monitorowania pacjenta. Spożywanie alkoholu podczas terapii jest zdecydowanie niezalecane z powodu nasilenia depresyjnego działania na ośrodkowy układ nerwowy oraz ryzyka pogorszenia zaburzeń psychicznych. Również jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT (np. chinidyna, amiodaron, sotalol, tiorydazyna, erytromycyna, moksyfloksacyna) zwiększa ryzyko arytmii komorowych, w tym torsade de pointes, co wymaga unikania takiego połączenia.
arytmia komorowa, diazepam, dziurawiec zwyczajny, haloperydol, imipramina, indynawir, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny, lek serotoninergiczny, linezolid, metabolizm CYP2D6, metoprolol, nadciśnienie tętnicze, nieodwracalny nieselektywny IMAO, odwracalny nieselektywny inhibitor MAO, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, pozakonazol, rysperydon, sakwinawir, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, suplement tryptofanu, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazol Krka 20 mg

Pantoprazol Krka (20 mg) jako inhibitor pompy protonowej wywiera istotny wpływ na farmakokinetykę leków zależnych od kwaśnego pH żołądka, co prowadzi do zmniejszenia ich biodostępności, zwłaszcza azoli przeciwgrzybiczych (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynibu oraz inhibitorów proteazy HIV (np. atazanawiru). W przypadku jednoczesnego stosowania z inhibitorami proteazy HIV zaleca się nie przekraczać dawki 20 mg pantoprazolu na dobę, ścisłe monitorowanie miana wirusa oraz ewentualne dostosowanie dawki leku przeciwwirusowego. Ponadto, u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny (warfaryna, fenprokumon) obserwowano ryzyko zwiększenia INR i czasu protrombinowego, co wymaga monitorowania tych parametrów. Wysokie dawki metotreksatu (≥300 mg) stosowane jednocześnie z pantoprazolem mogą prowadzić do podwyższenia stężenia metotreksatu w surowicy, co wskazuje na konieczność rozważenia czasowego odstawienia pantoprazolu w trakcie terapii metotreksatem.
amoksycylina, atazanawir, azol przeciwgrzybiczny, biodostępność leku, błona śluzowa żołądka, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, demetylacja, diazepam, digoksyna, diklofenak, doustny lek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja ogólnoustrojowa, erlotynib, etynyloestradiol, fenprokumon, fluwoksamina, glibenklamid, induktor CYP2C19, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, izoenzym cytochromu, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, kwas solny, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lewonorgestrel, łuszczyca, metoprolol, metotreksat, metronidazol, miano wirusa, naproksen, nieprawidłowe krwawienie, nifedypina, P-glikoproteina, pantoprazol, piroksykam, pochodna kumaryny, pozakonazol, ryfampicyna, teofilina, terapia nowotworowa, warfaryna, wartość INR, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Cinie 50 50 mg

Sumatryptan, aktywny składnik leku Cinie 50, wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, które mają kluczowe znaczenie w terapii przeciwmigrenowej. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie sumatryptanu z ergotaminą oraz innymi agonistami receptora 5-HT1, co zwiększa ryzyko skurczu naczyń wieńcowych. Zaleca się zachowanie odstępów czasowych: minimum 24 godziny po ergotaminie przed podaniem sumatryptanu, 6 godzin po sumatryptanie przed podaniem ergotaminy oraz 24 godziny po sumatryptanie przed zastosowaniem innego tryptanu. Ponadto, stosowanie sumatryptanu z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) jest niezalecane ze względu na ryzyko zwiększenia stężenia sumatryptanu i nasilenia działań niepożądanych. Bezpieczne jest natomiast łączenie sumatryptanu z propranololem, flunaryzyną oraz pizotypenem, bez istotnych interakcji farmakodynamicznych czy farmakokinetycznych.
agonista receptorów 5-HT₁, antagonista kanałów wapniowych, antagonista receptorów serotoninowych, beta-adrenolityk, dziurawiec zwyczajny, efekt wazokonstrykcyjny, ergotamina, flunaryzyna, Hypericum perforatum, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, napad migreny, pizotypen, profilaktyka migreny, propranolol, receptor histaminowy, skurcz naczyń wieńcowych, sumatryptan, terapia przeciwmigrenowa, tryptan
Leksykon leków
Interakcje leku – Midazolam Accord 5 mg/ml

Midazolam Accord jest metabolizowany głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP3A5, co powoduje liczne interakcje farmakokinetyczne wpływające na jego stężenie w osoczu oraz okres półtrwania. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol i worykonazol, zwiększają stężenie midazolamu odpowiednio 5- i 3-4-krotnie, wydłużając okres półtrwania około trzykrotnie, co wymaga podawania leku w warunkach intensywnej opieki medycznej z koniecznością zmniejszenia dawki i ścisłego monitorowania. Podobne efekty obserwuje się przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów proteazy HIV (np. lopinawir/rytonawir) oraz inhibitorów proteazy HCV (boceprewir, telaprewir), które zwiększają stężenie midazolamu do 3,4-5,4-krotnie i wydłużają jego okres półtrwania do 4-krotnie. Z kolei induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, karbamazepina czy fenytoina, znacząco obniżają stężenie midazolamu (do 90%) i skracają okres półtrwania o około 50-60%, co może wymagać zwiększenia dawki midazolamu. Interakcje farmakodynamiczne z lekami uspokajająco-nasennymi, opiatami, barbituranami oraz alkoholem prowadzą do nasilonej sedacji, depresji oddechowej i innych poważnych działań niepożądanych, dlatego jednoczesne stosowanie alkoholu jest kategorycznie przeciwwskazane.
amnezja anterogradowa, antagonista receptora histaminowego H2, antagonista receptora NK1, antybiotyk makrolidowy, atorwastatyna, barbiturat, benzodiazepina, bezdech, bloker kanału wapniowego, cymetydyna, CYP3A4, depresja oddechowa, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etomidat, fentanyl, fenytoina, flukonazol, hipotensja, hipoventylacja, induktor CYP3A, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor proteazy HCV, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, karbamazepina, ketamina, ketokonazol, klarytromycyna, klobazam, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwpsychotyczny, minimalne stężenie pęcherzykowe, nefazodon, pozakonazol, propofol, roksytromycyna, ryfampicyna, telitromycyna, tikagrelor, wemurafenib, werapamil, worykonazol
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Aurex 40

Cytalopram, stosowany w leczeniu depresji i innych zaburzeń psychicznych, wiąże się z ryzykiem nasilenia myśli i zachowań samobójczych, szczególnie u pacjentów poniżej 25. roku życia oraz u osób z historią zachowań samobójczych. Konieczna jest ścisła obserwacja pacjentów zwłaszcza na początku terapii i po zmianie dawki. Leku nie należy stosować u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, w tym agresji i zachowań buntowniczych. U osób starszych oraz pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby zaleca się ostrożność i dostosowanie dawkowania. W trakcie terapii mogą wystąpić działania niepożądane takie jak hiponatremia, akatyzja, ryzyko przejścia w fazę maniakalną u chorych z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym, a także ryzyko napadów drgawkowych, co wymaga monitorowania i ewentualnego przerwania leczenia.
akatyzja, bezsenność, bradykardia, cytalopram, depresja, dziurawiec zwyczajny, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem, krwotok poporodowy, lek przeciwdepresyjny, lek serotoninergiczny, napad drgawkowy, niewydolność serca, parestezja, pobudzenie psychomotoryczne, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, terapia elektrowstrząsowa, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie czynności seksualnej, zawał mięśnia sercowego, zespół lęku napadowego, zespół serotoninowy
Leksykon substancji czynnych
Owoc ostropestu – Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Owoce ostropestu (Silybi mariani fructus) są składnikiem preparatu Gastrobonisol, dostępnego w formie nalewki o stężeniu 1:45-55, z ekstraktem na bazie etanolu 65% (V/V), gdzie owoce stanowią 15 g na 100 g produktu. Ze względu na wysoką zawartość etanolu (50-60% V/V) oraz brak danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży i podczas laktacji, preparat jest przeciwwskazany w tych okresach. Lekarz powinien jednoznacznie poinformować pacjentki o zakazie stosowania nalewki z owoców ostropestu w ciąży i podczas karmienia piersią, a także dokładnie udokumentować przekazanie tych informacji w dokumentacji medycznej. Dodatkowo, złożony skład preparatu Gastrobonisol, zawierający także ekstrakty z innych roślin, podkreśla konieczność ostrożności i unikania stosowania w tych grupach pacjentek.
antykoncepcja, boże drzewko, ciąża, dziurawiec zwyczajny, etanol, karmienie piersią, kobieta ciężarna, konsultacja lekarska, krwawnik pospolity, laktacja, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, nalewka z ostropestu, okres rozrodczy, owoc ostropestu, planowanie ciąży, płodność, przeciwwskazanie, Silybum marianum
Leksykon leków
Interakcje leku – Clefirem 14 mg

Teriflunomid, główny składnik leku Clefirem, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne induktory enzymów CYP450 (np. ryfampicyna 600 mg/d, karbamazepina, fenobarbital) obniżają stężenie teriflunomidu w osoczu o około 40%, co może zmniejszać skuteczność terapii. Cholestyramina i węgiel aktywowany powodują szybkie i znaczące obniżenie stężenia leku poprzez przerwanie krążenia jelitowo-wątrobowego. Teriflunomid działa jako inhibitor CYP2C8, zwiększając Cmax repaglinidu 1,7-krotnie i AUC 2,4-krotnie, co wymaga ostrożności przy stosowaniu leków metabolizowanych przez ten enzym. Ponadto, zwiększa ekspozycję doustnych środków antykoncepcyjnych (etynyloestradiol: Cmax +58%, AUC +54%; lewonorgestrel: Cmax +33%, AUC +41%), co należy uwzględnić przy doborze antykoncepcji. Jako słaby induktor CYP1A2, teriflunomid obniża stężenia kofeiny (Cmax -18%, AUC -55%), co może zmniejszać skuteczność leków metabolizowanych przez ten enzym (np. duloksetyna, teofilina).
alosetron, atorwastatyna, AUC, benzylopenicylina, białka transportowe, cefaklor, cholestyramina, cymetydyna, CYP1A2, CYP2C8, cyprofloksacyna, daunorubicyna, doksorubicyna, doustny środek antykoncepcyjny, duloksetyna, dziurawiec zwyczajny, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, furosemid, hepatotoksyczność, hydroliza, indometacyna, induktor CYP, induktor CYP1A2, induktor cytochromu P450, induktor transporterów, inhibicja CYP2C8, inhibitor OAT3, inhibitor reduktazy HMG-CoA, INR, karbamazepina, ketoprofen, krążenie jelitowo-wątrobowe, lewonorgestrel, metotreksat, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, OAT3, OATP1B1/B3, obciążenie wątroby, paklitaksel, pioglitazon, prawastatyna, repaglinid, rozuwastatyna, rozyglitazon, ryfampicyna, substrat BCRP, substrat CYP1A2, substrat CYP2C8, substrat OAT3, sulfasalazyna, symwastatyna, teofilina, teriflunomid, topotekan, tyzanidyna, utlenianie, warfaryna, węgiel aktywowany, zydowudyna
Leksykon leków
Interakcje leku – Faxolet ER 150 mg

Wenlafaksyna (Faxolet ER) wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO): nieodwracalne, nieselektywne IMAO są przeciwwskazane, wymagając 14-dniowego odstępu po ich odstawieniu przed rozpoczęciem wenlafaksyny oraz 7-dniowego odstępu po zakończeniu terapii wenlafaksyną przed włączeniem IMAO. Odwracalne selektywne inhibitory MAO-A (np. moklobemid) oraz nieselektywne (np. linezolid) również są przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, który może objawiać się m.in. drżeniem mięśni, hipertermią, drgawkami, a nawet zgonem. Ponadto, wenlafaksyna w połączeniu z lekami serotoninergicznymi (tryptany, SSRI, SNRI, opioidy takie jak fentanyl, tramadol, metadon, a także preparaty dziurawca) zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, co wymaga uważnego monitorowania pacjenta, zwłaszcza na początku terapii i przy zmianie dawki.
2-hydroksydezypramina, 2-hydroksyimipramina, 9-hydroksyrysperydon, amiodaron, antybiotyk chinolonowy, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, atazanawir, błękit metylenowy, buprenorfina, chinidyna, dekstrometorfan, demetylodiazepam, diazepam, dofetylid, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fentanyl, haloperydol, imipramina, indynawir, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny, linezolid, metadon, metoprolol, moklobemid, moksyfloksacyna, nelfinawir, nieodwracalny nieselektywny inhibitor MAO, O-demetylowenlafaksyna, odwracalny nieselektywny inhibitor MAO, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, pentazocyna, petydyna, posakonazol, rysperydon, rytonawir, sakwinawir, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sotalol, suplement tryptofanu, tapentadol, telitromycyna, tiorydazyna, torsade de pointes, tramadol, tryptan, wenlafaksyna, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, α-hydroksymetoprolol
Leksykon leków
Interakcje leku – Levothyroxine Accord 112 mcg

Lewotyroksyna sodowa, składnik preparatu Levothyroxine Accord, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z różnymi grupami leków, które mogą wpływać na jej skuteczność i bezpieczeństwo terapii. Leki przeciwcukrzycowe wymagają częstej kontroli glikemii z powodu nasilonego metabolizmu glukozy pod wpływem hormonów tarczycy, co zwiększa zapotrzebowanie na insulinę i doustne leki hipoglikemizujące. Pochodne kumaryny mogą ulegać nasileniu działania przeciwzakrzepowego wskutek wypierania z białek osocza przez lewotyroksynę, co zwiększa ryzyko krwawień i wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. Inhibitory proteazy, fenytoina, inhibitory kinazy tyrozynowej oraz leki indukujące enzymy wątrobowe (np. barbiturany, karbamazepina, dziurawiec) mogą zmieniać metabolizm lewotyroksyny, co wymaga ścisłej kontroli funkcji tarczycy i dostosowania dawki. Preparaty wiążące lewotyroksynę w przewodzie pokarmowym, takie jak cholestyramina, kolestypol, glin, żelazo, wapń, a także orlistat i sewelamer, obniżają jej biodostępność, dlatego zaleca się odpowiednie odstępy czasowe między podaniem leków.
amiodaron, badanie immunologiczne, barbiturat, beta-bloker, białko osocza, biotyna, chlorochina, choroba wątroby, dikumarol, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, estrogen, fenytoina, furosemid, glikokortykoid, hormon tarczycy, hormonalna terapia zastępcza, imatynib, induktor enzymatyczny, indynawir, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, karbamazepina, klofibrat, konwersja T4 do T3, lek hipoglikemizujący, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający, lewotyroksyna sodowa, lopinawir, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, orlistat, pochodna kumaryny, preparat glinu, proguanil, propylotiouracyl, przewlekła choroba nerek, rytonawir, salicylan, sertralina, sewelamer, sól wapnia, środek kontrastowy jodowy, streptawidyna, sukralfat, sunitynib, wole guzkowe, żywica jonowymienna
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Coldrex MaxGrip C

Lek Coldrex MaxGrip C zawiera paracetamol, co wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko hepatotoksyczności, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu innych preparatów zawierających paracetamol lub sympatykomimetyków (np. fenylefryny). Przedawkowanie paracetamolu, nawet w dawce 5 g u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. przewlekły alkoholizm, niedożywienie, terapia induktorami enzymów wątrobowych), może prowadzić do ciężkiej niewydolności wątroby, wymagającej przeszczepu lub skutkującej zgonem. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję paracetamolu z flukloksacyliną, która może wywołać kwasicę metaboliczną z dużą luką anionową (HAGMA), zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, posocznicą, niedożywieniem lub przewlekłym alkoholizmem. Zalecana jest ścisła kontrola kliniczna i monitorowanie 5-oksoproliny w moczu w trakcie takiej terapii.
5-oksoprolina, anoreksja, beta-adrenolityk, choroba zakrzepowo-zatorowa, choroby sercowo-naczyniowe, cukrzyca, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, dziurawiec zwyczajny, fenobarbital, fenytoina, flukloksacylina, glutation, guz chromochłonny, jaskra zamkniętego kąta, karbamazepina, kwasica metaboliczna z dużą luką anionową, mukowiscydoza, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niewydolność wątroby, prymidon, przerost prostaty, przewlekłe zapalenie oskrzeli, reduktaza methemoglobinowa, rozedma płuc, ryfampicyna, Sunset Yellow, sympatykomimetyk, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, zakażenie HIV, zespół Raynauda
Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazole Genoptim 40 mg

Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, wpływa na farmakokinetykę wielu leków poprzez zmniejszenie kwasowości soku żołądkowego, co prowadzi do obniżenia biodostępności substancji zależnych od kwaśnego środowiska, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol) oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir). W przypadku tych ostatnich niezalecane jest jednoczesne stosowanie pantoprazolu w dawce przekraczającej 20 mg/dobę ze względu na ryzyko znacznego zmniejszenia ich stężenia i skuteczności terapeutycznej. Ponadto, pantoprazol może zwiększać wartości INR i czas protrombinowy u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny (warfaryna, fenprokumon), co wymaga monitorowania parametrów krzepnięcia. W terapii dużymi dawkami metotreksatu (≥300 mg) obserwuje się wzrost stężenia leku, co może wymagać czasowego odstawienia pantoprazolu. Metabolizm pantoprazolu odbywa się głównie przez CYP2C19 i CYP3A4, a inhibitory tych enzymów (np. fluwoksamina) zwiększają ekspozycję na pantoprazol, natomiast induktory (ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają jego stężenie, co może wpływać na skuteczność leczenia.
amoksycylina, atazanawir, azol przeciwgrzybiczny, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P-450, czas protrombinowy, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja ogólnoustrojowa, erlotynib, fenprokumon, fluwoksamina, induktor enzymu, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwzakrzepowy, łuszczyca, metotreksat, metronidazol, nowotwór, pantoprazol, pochodna kumaryny, pozakonazol, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, środek zobojętniający, warfaryna, wchłanianie zależne od pH, wydzielanie soku żołądkowego, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie przełyku