Interakcje leku
Clefirem 14 mg
Teriflunomid, główny składnik leku Clefirem, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne induktory enzymów CYP450 (np. ryfampicyna 600 mg/d, karbamazepina, fenobarbital) obniżają stężenie teriflunomidu w osoczu o około 40%, co może zmniejszać skuteczność terapii. Cholestyramina i węgiel aktywowany powodują szybkie i znaczące obniżenie stężenia leku poprzez przerwanie krążenia jelitowo-wątrobowego. Teriflunomid działa jako inhibitor CYP2C8, zwiększając Cmax repaglinidu 1,7-krotnie i AUC 2,4-krotnie, co wymaga ostrożności przy stosowaniu leków metabolizowanych przez ten enzym. Ponadto, zwiększa ekspozycję doustnych środków antykoncepcyjnych (etynyloestradiol: Cmax +58%, AUC +54%; lewonorgestrel: Cmax +33%, AUC +41%), co należy uwzględnić przy doborze antykoncepcji. Jako słaby induktor CYP1A2, teriflunomid obniża stężenia kofeiny (Cmax -18%, AUC -55%), co może zmniejszać skuteczność leków metabolizowanych przez ten enzym (np. duloksetyna, teofilina).
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Teriflunomid, substancja czynna leku Clefirem, może wchodzić w interakcje z różnymi produktami leczniczymi, co wymaga szczególnej uwagi podczas prowadzenia terapii. Głównym szlakiem metabolicznym teriflunomidu jest hydroliza, natomiast utlenianie stanowi szlak drugorzędny. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę poszczególnych interakcji z uwzględnieniem ich mechanizmów i konsekwencji klinicznych.1
Wpływ innych substancji na teriflunomid
Silne induktory cytochromu P450 (CYP) oraz białek transportowych mogą znacząco obniżyć skuteczność terapeutyczną teriflunomidu. Badania wykazały, że jednoczesne stosowanie ryfampicyny (induktor CYP2B6, 2C8, 2C9, 2C19, 3A oraz induktor transporterów P-gp i BCRP) w dawce 600 mg dziennie przez 22 dni wraz z teriflunomidem (pojedyncza dawka 70 mg) powodowało około 40% redukcję ekspozycji na teriflunomid. Podobny efekt mogą wywołać inne silne induktory, takie jak karbamazepina, fenobarbital, fenytoina czy dziurawiec zwyczajny, dlatego należy zachować szczególną ostrożność przy ich jednoczesnym stosowaniu z teriflunomidem.2
Cholestyramina i węgiel aktywowany prowadzą do szybkiego i znaczącego obniżenia stężenia teriflunomidu w osoczu. Mechanizm tej interakcji polega na przerwaniu krążenia jelitowo-wątrobowego i/lub bezpośrednim usuwaniu teriflunomidu ze światła przewodu pokarmowego. Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania cholestyraminy lub węgla aktywowanego z teriflunomidem, chyba że celem jest przyspieszenie eliminacji leku z organizmu.3
Wpływ teriflunomidu na inne substancje
Substancje metabolizowane przez CYP2C8 mogą wykazywać podwyższone stężenia w osoczu podczas jednoczesnego stosowania z teriflunomidem. W badaniach wykazano, że teriflunomid zwiększał maksymalne stężenie repaglinidu (Cmax) 1,7-krotnie, a pole pod krzywą zależności stężenia od czasu (AUC) 2,4-krotnie, co wskazuje na inhibicję CYP2C8 in vivo. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu teriflunomidu z lekami metabolizowanymi przez CYP2C8, takimi jak repaglinid, paklitaksel, pioglitazon czy rozyglitazon.4
Doustne środki antykoncepcyjne wykazują zwiększoną ekspozycję systemową podczas stosowania z teriflunomidem. Badania wykazały, że teriflunomid zwiększał średnie wartości Cmax i AUC0-24 dla etynyloestradiolu (odpowiednio o 58% i 54%) oraz lewonorgestrelu (odpowiednio o 33% i 41%). Choć nie oczekuje się, aby ta interakcja negatywnie wpływała na skuteczność doustnych środków antykoncepcyjnych, należy uwzględnić ją przy wyborze lub dostosowywaniu antykoncepcji doustnej stosowanej jednocześnie z teriflunomidem.5
Substancje metabolizowane przez CYP1A2 mogą wykazywać obniżoną skuteczność podczas stosowania z teriflunomidem. Badania wykazały, że teriflunomid zmniejszał średnie wartości Cmax i AUC kofeiny (substratu CYP1A2) odpowiednio o 18% i 55%, co sugeruje jego działanie jako słabego induktora CYP1A2 in vivo. Leki metabolizowane przez CYP1A2, takie jak duloksetyna, alosetron, teofilina czy tyzanidyna, powinny być stosowane ostrożnie podczas leczenia teriflunomidem, ze względu na potencjalne zmniejszenie ich skuteczności.6
Warfaryna – teriflunomid nie wpływa na farmakokinetykę S-warfaryny, co wskazuje, że nie jest on ani inhibitorem, ani induktorem CYP2C9. Zaobserwowano jednak 25% zmniejszenie maksymalnej wartości międzynarodowego współczynnika znormalizowanego (INR) podczas jednoczesnego podawania teriflunomidu z warfaryną w porównaniu do monoterapii warfaryną. Z tego powodu zalecane jest dokładne monitorowanie wartości INR podczas jednoczesnego stosowania tych leków.7
Substraty transportera anionów organicznych 3 (OAT3) mogą wykazywać zwiększoną ekspozycję podczas jednoczesnego stosowania z teriflunomidem. W badaniach zaobserwowano zwiększenie średnich wartości Cmax i AUC cefakloru (odpowiednio o 43% i 54%) po wielokrotnym podaniu teriflunomidu, co sugeruje, że teriflunomid działa jako inhibitor OAT3 in vivo. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu teriflunomidu z substratami OAT3, takimi jak cefaklor, benzylopenicylina, cyprofloksacyna, indometacyna, ketoprofen, furosemid, cymetydyna, metotreksat czy zydowudyna.8
Substraty BCRP i/lub polipeptydów transportujących aniony organiczne B1 i B3 (OATP1B1/B3) mogą wykazywać zwiększone stężenia podczas jednoczesnego stosowania z teriflunomidem. Badania wykazały, że teriflunomid zwiększał średnie wartości Cmax i AUC rozuwastatyny (odpowiednio 2,65 i 2,51 razy). W przypadku jednoczesnego stosowania rozuwastatyny z teriflunomidem zaleca się zmniejszenie dawki rozuwastatyny o 50%. Podobne środki ostrożności należy zachować przy stosowaniu innych substratów BCRP (np. metotreksat, topotekan, sulfasalazyna, daunorubicyna, doksorubicyna) oraz rodziny polipeptydów OATP, szczególnie inhibitorów reduktazy HMG-CoA (np. symwastatyna, atorwastatyna, prawastatyna). Pacjenci powinni być dokładnie monitorowani pod kątem objawów nadmiernej ekspozycji na te leki, a ich dawki odpowiednio dostosowane.9
Interakcje teriflunomidu z alkoholem
Interakcje między teriflunomidem a alkoholem wymagają szczególnej uwagi ze względu na potencjalne zagrożenia wynikające z jednoczesnego wpływu na funkcje wątroby. Teriflunomid jest metabolizowany głównie w wątrobie, a alkohol również podlega metabolizmowi wątrobowemu, co stwarza ryzyko nadmiernego obciążenia tego narządu.
Należy brać pod uwagę, że teriflunomid może wykazywać działanie hepatotoksyczne, podobnie jak alkohol. Jednoczesne stosowanie obu substancji może prowadzić do zwiększonego ryzyka uszkodzenia wątroby. Pacjenci przyjmujący teriflunomid powinni zostać poinformowani o potencjalnym ryzyku wynikającym z łączenia leku z alkoholem i zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii.
Ponadto, alkohol może teoretycznie wpływać na metabolizm teriflunomidu, co potencjalnie mogłoby prowadzić do zmian w stężeniu leku we krwi. Zaleca się szczególną ostrożność i regularne monitorowanie parametrów wątrobowych u pacjentów, którzy nie są w stanie całkowicie zrezygnować ze spożywania alkoholu podczas terapii teriflunomidem.
Tabela interakcji teriflunomidu z innymi lekami
| Lek/Grupa leków | Mechanizm interakcji | Efekt kliniczny | Poziom ważności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Silne induktory CYP i białek transportowych (ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, dziurawiec) | Indukcja enzymów metabolizujących i transporterów wyrzucających leki | ↓ stężenia teriflunomidu o ok. 40% | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność, rozważyć alternatywne leczenie |
| Cholestyramina, węgiel aktywowany | Przerwanie krążenia jelitowo-wątrobowego, eliminacja ze światła przewodu pokarmowego | Szybkie i znaczące ↓ stężenia teriflunomidu | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania, chyba że celem jest przyspieszona eliminacja teriflunomidu |
| Substraty CYP2C8 (repaglinid, paklitaksel, pioglitazon, rozyglitazon) | Inhibicja CYP2C8 przez teriflunomid | ↑ Cmax repaglinidu 1,7x, ↑ AUC 2,4x | Średni | Ostrożne stosowanie, monitorowanie działań niepożądanych |
| Doustne środki antykoncepcyjne (etynyloestradiol, lewonorgestrel) | Prawdopodobna inhibicja enzymów metabolizujących | ↑ Cmax etynyloestradiolu 1,58x, ↑ AUC 1,54x; ↑ Cmax lewonorgestrelu 1,33x, ↑ AUC 1,41x | Niski | Uwzględnić przy doborze lub dostosowywaniu doustnej antykoncepcji |
| Substraty CYP1A2 (duloksetyna, alosetron, teofilina, tyzanidyna) | Indukcja CYP1A2 przez teriflunomid | ↓ Cmax kofeiny o 18%, ↓ AUC o 55% | Średni | Ostrożne stosowanie, możliwość zmniejszenia skuteczności tych leków |
| Warfaryna | Wpływ na efekt farmakodynamiczny | ↓ maksymalnego INR o 25% | Wysoki | Dokładne monitorowanie wartości INR |
| Substraty OAT3 (cefaklor, benzylopenicylina, cyprofloksacyna, indometacyna, ketoprofen, furosemid, cymetydyna, metotreksat, zydowudyna) | Inhibicja OAT3 przez teriflunomid | ↑ Cmax cefakloru 1,43x, ↑ AUC 1,54x | Średni | Ostrożne stosowanie, monitorowanie działań niepożądanych |
| Substraty BCRP i/lub OATP1B1/B3 (rozuwastatyna, metotreksat, topotekan, sulfasalazyna, daunorubicyna, doksorubicyna, symwastatyna, atorwastatyna, prawastatyna) | Inhibicja BCRP i/lub OATP1B1/B3 przez teriflunomid | ↑ Cmax rozuwastatyny 2,65x, ↑ AUC 2,51x | Wysoki | Zmniejszenie dawki rozuwastatyny o 50%, ostrożne stosowanie innych substratów, monitorowanie objawów nadmiernej ekspozycji |
| Alkohol | Potencjalne sumowanie działania hepatotoksycznego, możliwe zaburzenia metabolizmu | Zwiększone ryzyko uszkodzenia wątroby | Średni | Ograniczenie spożycia alkoholu, monitorowanie parametrów wątrobowych |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania