działanie mutagenne
Działanie mutagenne to zdolność czynnika chemicznego, fizycznego lub biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym organizmu. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu komórek i całego organizmu.
Mutageny mogą powodować różne typy uszkodzeń DNA, w tym substytucje par zasad, delecje, insercje czy rearanżacje chromosomowe. Działanie mutagenne jest szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy komórek rozrodczych, ponieważ zmiany te mogą być przekazywane potomstwu. W komórkach somatycznych mutacje mogą prowadzić do zaburzenia funkcji komórek, a w konsekwencji do rozwoju chorób, w tym nowotworów.
Wśród czynników o działaniu mutagennym wyróżnia się promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, niektóre wirusy, a także liczne związki chemiczne. W praktyce klinicznej istotna jest świadomość potencjalnego działania mutagennego niektórych leków, szczególnie w kontekście ich stosowania u kobiet w ciąży. Badanie potencjału mutagennego substancji stanowi ważny element oceny bezpieczeństwa leków, kosmetyków i dodatków do żywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Effox long 50 50 mg
Dane niekliniczne dotyczące izosorbidu monoazotanu wskazują na niski profil toksyczności i wysokie bezpieczeństwo stosowania. Ostra toksyczność po podaniu doustnym wykazała wartość LD50 na poziomie około 2000-2500 mg/kg masy ciała u myszy i szczurów, co świadczy o stosunkowo niskiej toksyczności. W badaniach przewlekłej toksyczności na psach i szczurach, toksyczne efekty pojawiały się dopiero przy dawkach 90 mg/kg i 405 mg/kg masy ciała odpowiednio, co jest znacznie wyższe niż dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Kompleksowe badania reprodukcyjne, obejmujące płodność, teratogenność oraz okres perinatalny i postnatalny, nie wykazały działania teratogennego, mimo stosowania wysokich dawek, co potwierdza brak negatywnego wpływu na rozwój płodu.
badania farmakologiczne, badania in vitro, badania in vivo, badania płodności, badania rakotwórczości, badania teratogenności, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, indeks terapeutyczny, izosorbid monoazotan, LD50, model zwierzęcy, okres perinatalny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność wielokrotna - Leksykon substancji czynnych
Sodu benzoesan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania sodu benzoesanu, będącego składnikiem produktu leczniczego Gargarin (750 mg w 5 g proszku), wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych negatywnych efektów na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Wielokrotne podawanie substancji w dawkach terapeutycznych nie powodowało zmian patologicznych w narządach wewnętrznych ani zaburzeń parametrów biochemicznych. Ponadto, badania genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały mutagennego, genotoksycznego ani rakotwórczego działania sodu benzoesanu, co potwierdza jego bezpieczeństwo w długoterminowym stosowaniu.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, funkcja rozrodcza, mutacja genowa, narząd wewnętrzny, ośrodkowy układ nerwowy, parametr biochemiczny, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowo-płodowy, sodu benzoesan, substancja czynna, test genotoksyczności, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linorion 7,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności lenalidomidu wykazały, że dawki letalne po podaniu doustnym u gryzoni przekraczają 2000 mg/kg/dobę. W badaniach przewlekłych u szczurów stosowanie dawek 75, 150 i 300 mg/kg/dobę przez 26 tygodni powodowało odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg/dobę, co stanowi około 25-krotność ekspozycji u ludzi (AUC). U małp dawki 4 i 6 mg/kg/dobę przez 20 tygodni wywoływały poważną toksyczność, w tym śmiertelność, utratę masy ciała, cytopenie, krwotoki wielonarządowe oraz atrofię układu chłonnego i szpiku. Dawki 1 i 2 mg/kg/dobę przez rok powodowały odwracalne zmiany w szpiku i łagodny spadek leukocytów, przy czym 1 mg/kg/dobę odpowiada dawce ludzkiej (AUC).
atrezja odbytu, atrofia układu chłonnego, AUC, badanie toksyczności, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie teratogenne, grasica, komórki zarodkowe, krwinki białe, krwinki czerwone, lenalidomid, miedniczka nerkowa, mikrojąderko komórkowe, mutagenność, NOAEL, płat środkowy płuca, polidaktylia, rozwój zarodkowo-płodowy, stosunek mieloidalno-erytroidalny, szpik kostny, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zastawka przedsionkowo-komorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valdispert 125 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Valdispert, zawierającego wyciąg suchy z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L. s.l.), wykazały niski profil toksyczności zarówno w badaniach ostrej toksyczności, jak i po podaniu wielokrotnym przez okres 4-8 tygodni na modelach gryzoni. Test Amesa nie potwierdził działania genotoksycznego wyciągów, co wskazuje na brak mutagenności. Brak jest jednak danych dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego oraz wpływu na rozrodczość, co stanowi istotne ograniczenie w pełnej ocenie bezpieczeństwa preparatu.
depresja ośrodkowego układu nerwowego, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie synergistyczne, genotoksyczność, haloperydol, hepatotoksyczność, interakcja farmakodynamiczna, korzeń kozłka lekarskiego, midazolam, olejek eteryczny, profil toksyczności, test Amesa, tiopental, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie oksydacyjne wątroby, Valeriana officinalis, wpływ na rozrodczość, wyciąg etanolowy, znaczenie kliniczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Opokan max 15 mg
Przedkliniczne badania meloksykamu, substancji czynnej preparatu Opokan max, potwierdzają profil bezpieczeństwa charakterystyczny dla niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Długotrwałe podawanie wysokich dawek (≥1 mg/kg m.c.) u zwierząt skutkowało typowymi działaniami niepożądanymi, takimi jak owrzodzenia i nadżerki przewodu pokarmowego oraz martwica brodawek nerkowych, wskazując na ryzyko nefrotoksyczności. W badaniach reprodukcji u szczurów zaobserwowano zmniejszenie owulacji i zahamowanie implantacji zarodków, a działanie embriotoksyczne pojawiło się przy dawkach toksycznych dla matek (≥1 mg/kg m.c.). Nie stwierdzono jednak działania teratogennego przy dawkach do 4 mg/kg u szczurów i 80 mg/kg u królików, co stanowi 20-40x i 400-800x wyższe wartości niż dawki kliniczne (7,5-15 mg, ok. 0,1-0,2 mg/kg dla osoby 75 kg).
badanie in vitro, badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, implantacja zarodka, inhibitory syntezy prostaglandyn, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadżerka, nefrotoksyczność, niesteroidowe leki przeciwzapalne, Opokan max, owrzodzenia przewodu pokarmowego, profil bezpieczeństwa leku, resorpcja zarodka, toksyczność okołoporodowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cardioxane 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące deksrazoksanu, substancji czynnej w Cardioxane, wskazują na toksyczność po wielokrotnym podaniu, ze szczególnym uwzględnieniem narządów o szybkim podziale komórkowym, takich jak szpik kostny, tkanka limfatyczna, jądra i śluzówka przewodu pokarmowego. U szczurów stwierdzono atrofię jąder przy dawce 25 mg/kg mc., a u psów przy 20 mg/kg mc./tydzień. Nasilenie działań niepożądanych zależy od schematu dawkowania – pojedyncza duża dawka jest lepiej tolerowana niż podzielona. Deksrazoksan wykazuje działanie mutagenne i genotoksyczne zarówno in vitro, jak i in vivo, co podkreśla ryzyko zmian genetycznych przy długotrwałym stosowaniu. Bezpośrednie badania rakotwórczości nie były prowadzone, jednak dane dotyczące racemicznego razoksanu (zawierającego enancjomer S(+) deksrazoksanu) wykazały indukcję nowotworów układu hematopoetycznego i limfatycznego u myszy oraz gruczolakoraka macicy u szczurów po długotrwałym podawaniu dużych dawek.
atrofia jąder, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, elementy morfotyczne krwi, enancjomer, gruczolakorak macicy, komórki macierzyste szpiku kostnego, mieszanina racemiczna, nowotwór nabłonkowy, nowotwór układu hematopoetycznego, nowotwór układu limfatycznego, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, śluzówka przewodu pokarmowego, szpik kostny, tkanka limfatyczna, toksyczność wielokrotnego podania, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gabapentin Teva 100 mg
Przedkliniczne badania gabapentyny wykazały brak istotnego potencjału genotoksycznego oraz mutagennego, co potwierdzono w testach in vitro i in vivo. W dwuletnich badaniach rakotwórczości na myszach i szczurach, jedynie samce szczurów otrzymujące najwyższą dawkę 2000 mg/kg mc./dobę (około 5-krotność dawki ludzkiej w przeliczeniu na mg/m²) wykazały statystycznie istotny wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki o niskim stopniu złośliwości, bez wpływu na przeżywalność czy przerzuty. W badaniach reprodukcyjnych nie zaobserwowano negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg mc., co odpowiada około 5-krotności dawki stosowanej u ludzi (3600 mg/dobę).
aberracja chromosomowa, badanie teratologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gabapentyna, in vitro, in vivo, mikrojąderka w szpiku kostnym, opóźnienie kostnienia, organogeneza, płodność i rozrodczość, potencjał genotoksyczny, test mutagenności, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Asikreba 12,5 mg
Produkt leczniczy Asikreba zawierający sunitynib wykazuje w badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym (do 9 miesięcy na szczurach i małpach) działania niepożądane obejmujące przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica z włóknieniem), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę (degranulacja i martwica komórek pęcherzykowych), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy żeński (zanik macicy, zmniejszony wzrost pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), zmiany w nerkach i przysadce. Zmiany w macicy i płytce wzrostowej kości są związane z farmakologicznym działaniem sunitynibu i w większości odwracalne w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności i klastogenności in vivo, jednak sunitynib indukował poliploidię in vitro w ludzkich limfocytach, a ocena metabolitu aktywnego nie została przeprowadzona.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, badanie in vitro, badanie in vivo, ciałko żółte, degranulacja komórek pęcherzykowych, dysplazja chrząstki, działanie klastogenne, działanie mutagenne, ekspozycja układowa, frakcja wyrzutowa lewej komory, gruczoły Brunnera, guz chromochłonny, komórki mezangium, krwotok z przewodu pokarmowego, martwica z włóknieniem, narażenie ogólnoustrojowe, odstęp QTc, opóźnienie kostnienia, organogeneza, płytka wzrostu, poliploidia, potencjał rakotwórczy, przekrwienie kory nadnerczy, przerost gronek, przewód pokarmowy, resorpcja, rozrost rdzenia nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, rozwój prenatalny i postnatalny, śródbłoniak krwionośny, sunitynib, szpik kostny, toksyczny wpływ na rozród, wady rozwojowe szkieletu, zagnieżdżenie zarodka, zanik błony śluzowej, zanik kanalików jąder, zanik tkanki limfoidalnej - Leksykon substancji czynnych
Lewotyroksyna sodowa – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lewotyroksyny sodowej wykazały bardzo niską toksyczność ostrą, nawet przy dużych dawkach, a dawki do 10 mg u ludzi były dobrze tolerowane, z wyjątkiem pacjentów z chorobą wieńcową, u których istnieje ryzyko poważnych powikłań sercowo-naczyniowych. Toksyczność przewlekła u szczurów objawiała się hepatopatią, zespołem nerczycowym, zmianami masy narządów oraz wzrostem obumierania kłębuszków nerkowych, natomiast u psów nie stwierdzono istotnych efektów toksycznych. Dane dotyczące wpływu na reprodukcję są ograniczone; hormony tarczycy przenikają przez łożysko w minimalnych ilościach, a szkodliwe efekty na płód, takie jak śmierć płodów czy zaburzenia rozwojowe, obserwowano jedynie przy bardzo dużych dawkach. Badania teratogenności na świnkach morskich i królikach nie wykazały zwiększonego ryzyka wad wrodzonych.
choroba wieńcowa serca, dyspnea, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, hepatopatia, hormon tarczycy, krążenie krwi, lewotyroksyna sodowa, obumieranie kłębuszków nerkowych, ośrodkowy układ nerwowy, pierwotny zespół nerczycowy, test mikrojądrowy, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie wątroby, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fusacid 20 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu fusydynowego, substancji czynnej kremu Fusacid 20 mg/g, wykazały korzystny profil toksykologiczny. Testy na szczurach i świnkach morskich nie ujawniły istotnej toksyczności ogólnoustrojowej ani działania rakotwórczego, co potwierdza brak potencjału karcinogennego. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności ani klastogenności, a testy reprodukcyjne na myszach i królikach nie wskazały na teratogenność, zwiększoną częstość poronień czy porodów przedwczesnych, co świadczy o bezpieczeństwie stosowania kwasu fusydynowego w okresie ciąży.
badania farmakologiczne i toksykologiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, krem Fusacid, kwas fusydynowy, ośrodkowy układ nerwowy, poród przedwczesny, potencjał karcinogenny, profil bezpieczeństwa leku, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Clindamycin-MIP 600 600 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa klindamycyny obejmowały szeroki zakres ocen, w tym konwencjonalne badania farmakologiczne, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjalne działanie rakotwórcze oraz wpływ na reprodukcję i rozwój potomstwa. Wyniki nie wykazały istotnych działań niepożądanych ani toksycznych, co potwierdza brak kumulacji toksyczności przy długotrwałym stosowaniu. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności ani uszkodzeń DNA, a analiza kancerogenności nie wskazała na ryzyko rozwoju nowotworów. Ponadto, badania reprodukcyjne nie ujawniły efektów teratogennych ani negatywnego wpływu na płodność, przebieg ciąży czy rozwój potomstwa.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, Clindamycin-MIP, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, genotoksyczność, klindamycyna, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa leku, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnych dawek, uszkodzenie DNA, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Erdomed 300 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa erdosteiny, substancji czynnej preparatu Erdomed 300 mg, wykazały niską toksyczność ostrej i przewlekłej ekspozycji. Wartości LD50 przekraczały 5000 mg/kg masy ciała po podaniu doustnym u myszy i szczurów oraz 3500 mg/kg po podaniu dożylnym u myszy. W badaniach podostrych nie stwierdzono zmian patologicznych przy dawkach do 1000 mg/kg/dobę u szczurów i 100 mg/kg/dobę u psów (podanie doustne przez 4 tygodnie). Długoterminowe podawanie (26 tygodni) dawek do 1000 mg/kg/dobę u szczurów i 200 mg/kg/dobę u psów nie wykazało toksyczności, a jedynie najwyższe dawki u psów (400 mg/kg/dobę) powodowały niewielkie zmiany w wątrobie. Nie zaobserwowano negatywnego wpływu na kluczowe narządy, a działania niepożądane OUN pojawiały się jedynie przy ekstremalnie wysokich dawkach (5000 mg/kg doustnie, 3500 mg/kg dożylnie/dootrzewnowo). Erdosteina wykazała również dobrą tolerancję miejscową.
aberracja chromosomowa, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, LD50, mutacja punktowa, obraz histologiczny, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna aminokwasu, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność długookresowa, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność podostra, toksyczny wpływ na reprodukcję, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ceftriaxon-MIP i.v. 2 g 2 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ceftriaksonu wykazały, że stosowanie wysokich dawek soli wapniowej tego antybiotyku może prowadzić do powstawania złogów i strątów w pęcherzyku żółciowym u zwierząt doświadczalnych (psy, małpy). Proces ten jest jednak odwracalny po odstawieniu leku, co ma istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami do zaburzeń dróg żółciowych. Ponadto, badania nie wykazały toksycznego wpływu ceftriaksonu na funkcje rozrodcze, rozwój płodu ani zdolności reprodukcyjne, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania u pacjentów w wieku rozrodczym.
badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo przedkliniczne, cefalosporyny, ceftriakson, działanie mutagenne, genotoksyczność, pęcherzyk żółciowy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, schorzenia dróg żółciowych, sól wapniowa, toksyczność reprodukcyjna, układ żółciowy, złogi żółciowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ambrolytin max 30 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne ambroksolu chlorowodorku w dawce 30 mg wykazały korzystny profil bezpieczeństwa tej substancji. Standardowe testy farmakologiczne nie ujawniły negatywnego wpływu na funkcje życiowe układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie wykazały efektów niepożądanych, co pozwala na określenie bezpiecznego marginesu stosowania w terapii przewlekłej. Testy genotoksyczności nie potwierdziły działania mutagennego, a ocena potencjału rakotwórczego nie wskazała na zwiększone ryzyko rozwoju nowotworów związane z ambroksolem.
ambroksolu chlorowodorek, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, karcynogenność, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój postnatalny, rozwój pourodzeniowy, rozwój prenatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, terapia przewlekła, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Depakine Chronosphere 100 (66,66 mg + 29,03 mg)/sasz.
Badania przedkliniczne walproinianu sodu (Depakine Chronosphere) wykazały brak działania mutagennego in vitro w testach na bakteriach i komórkach chłoniaka myszy oraz brak indukcji naprawy DNA w hepatocytach szczura. W badaniach in vivo, po podaniu doustnym, nie stwierdzono aberracji chromosomowych w szpiku kostnym szczurów ani dominujących cech letalnych u myszy, natomiast podanie dootrzewnowe powodowało uszkodzenia DNA i chromosomów u gryzoni. W badaniach klinicznych obserwowano zwiększoną wymianę chromatyd siostrzanych u pacjentów leczonych walproinianem, jednak znaczenie kliniczne tych zmian pozostaje niejasne. Badania kancerogenności nie wykazały istotnego ryzyka dla człowieka. Walproinian wykazuje działanie teratogenne u myszy, szczurów i królików, powodując wady rozwojowe wielu narządów oraz zaburzenia behawioralne u potomstwa nawet do trzeciego pokolenia, co ma istotne implikacje dla stosowania u kobiet w ciąży i w wieku rozrodczym.
aberracja chromosomowa, działanie mutagenne, działanie teratogenne, maksymalna tolerowana dawka, niepłodność męska, NOAEL, padaczka, pęknięcie nici DNA, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, spermatogeneza, szpik kostny, układ rozrodczy męski, wada rozwojowa, walproinian, walproinian sodu, wymiana chromatyd siostrzanych - Leksykon substancji czynnych
Metotreksat – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności metotreksatu wykazały jego wyraźne działanie toksyczne na układ pokarmowy, szpik kostny oraz wątrobę (hepatotoksyczność) u myszy, szczurów i psów. Metotreksat, działając głównie na tkanki proliferujące, indukuje mutacje genetyczne i aberracje chromosomalne zarówno in vitro, jak i in vivo, w tym w ludzkich komórkach szpiku kostnego. Mimo potwierdzonego działania mutagennego, długoterminowe badania rakotwórczości na szczurach, myszach i chomikach nie wykazały jednoznacznego działania rakotwórczego, a uszkodzenia chromosomalne mogą mieć charakter przemijający i odwracalny. Niemniej jednak, kliniczne znaczenie mutagenności pozostaje nieustalone, co wymaga dalszej obserwacji pacjentów pod kątem potencjalnych późnych następstw terapii.
aberracja chromosomowa, dawka nietoksyczna, działanie mutagenne, embriotoksyczność, fetotoksyczność, hepatotoksyczność, komórki somatyczne, komórki szpiku kostnego, metotreksat, mutacja genetyczna, parametry hematologiczne, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, szpik kostny, teratogenność, tkanki proliferujące, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie chromosomalne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Althyxin 175 mcg
Przedkliniczne badania toksykologiczne lewotyroksyny sodowej, substancji czynnej preparatu Althyxin, wykazały niski profil toksyczności ostrej, co potwierdza minimalne ryzyko ostrych objawów toksycznych po jednorazowym podaniu wysokich dawek. W badaniach przewlekłych na szczurach i psach stwierdzono, że długotrwała ekspozycja na wysokie dawki lewotyroksyny może prowadzić do hepatopatii, pierwotnego zespołu nerczycowego oraz zmian masy narządów wewnętrznych. Brak jest jednak formalnych danych dotyczących wpływu lewotyroksyny na funkcje reprodukcyjne, w tym płodność, rozwój zarodka i płodu oraz przebieg ciąży i porodu.
aberracja chromosomowa, badanie karcynogenności, białkomocz, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, funkcja reprodukcyjna, hepatopatia, hormon tarczycy, lewotyroksyna, lewotyroksyna sodowa, mutacja genowa, mutagenność lewotyroksyny, objaw toksyczny, pierwotny zespół nerczycowy, potencjał karcynogenny, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie genomu, uszkodzenie materiału genetycznego, zmiana masy narządów wewnętrznych, zmiana narządowa, zwierzę doświadczalne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Deflegmin EFFECT 30 mg/5 ml
Ambroksolu chlorowodorek, substancja czynna preparatu Deflegmin EFFECT, wykazuje niski profil toksyczności potwierdzony szerokim zakresem badań przedklinicznych. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu doustnym nie zaobserwowano działań niepożądanych przy dawkach NOAEL: 150 mg/kg mc./dobę u myszy (4 tygodnie), 50 mg/kg mc./dobę u szczurów (52 i 78 tygodni), 40 mg/kg mc./dobę u królików (26 tygodni) oraz 10 mg/kg mc./dobę u psów (52 tygodnie). Podanie dożylne ambroksolu w dawkach do 64 mg/kg mc./dobę u szczurów i do 120 mg/kg mc./dobę u psów przez 4 tygodnie nie wywołało ciężkich działań toksycznych ani zmian histopatologicznych. Badania reprodukcyjne wykazały brak embriotoksyczności i teratogenności przy dawkach do 3000 mg/kg mc./dobę u szczurów i 200 mg/kg mc./dobę u królików, a także brak zaburzeń płodności do 500 mg/kg mc./dobę u szczurów. W zakresie rozwoju około- i pourodzeniowego NOAEL wynosił 50 mg/kg mc./dobę, przy dawce 500 mg/kg mc./dobę odnotowano nieznaczną toksyczność manifestującą się opóźnionym przyrostem masy ciała i zmniejszoną liczebnością miotu.
aberracja chromosomowa, ambroksolu chlorowodorek, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, infuzja dożylna, NOAEL, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, poziom dawkowania, rozwój okołopourodzeniowy, ryzyko onkogenne, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wpływ na reprodukcję, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diazepam Genoptim 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa diazepamu, substancji czynnej leku Diazepam Genoptim, wykazały brak istotnego ryzyka toksycznego dla układów nerwowego, sercowo-naczyniowego i oddechowego przy wielokrotnym podawaniu. Testy genotoksyczności nie potwierdziły działania mutagennego, a badania karcynogenności nie wykazały zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów. Jednakże badania toksyczności reprodukcyjnej ujawniły istotne negatywne efekty, takie jak zmniejszenie liczby ciąż oraz obniżona przeżywalność potomstwa u szczurów, przy ekspozycji na diazepam w okresie przedkoncepcyjnym, ciąży i laktacji.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, benzodiazepina, diazepam, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, nieprawidłowość ośrodkowego układu nerwowego, potencjał karcynogenny, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, rozszczep wargi i podniebienia, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, zaburzenie rozwoju układu nerwowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapine Bluefish 10 mg
Badania przedkliniczne olanzapiny wykazały typowy dla neuroleptyków profil toksyczności, obejmujący zarówno toksyczność ostrą, jak i przewlekłą. W toksyczności ostrej u myszy i szczurów LD50 wynosiło odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, z objawami takimi jak zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia i drgawki kloniczne. Psy tolerowały dawki do 100 mg/kg bez śmiertelności, jednak obserwowano sedację, ataksję, tachykardię i zaburzenia oddechowe. W toksyczności przewlekłej (do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów) dominowały objawy hamowania OUN, działanie antycholinergiczne oraz odwracalne zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, trombocytopenia i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, odpowiadających AUC 12-15-krotnie wyższemu niż u ludzi przy dawce 12 mg. U szczurów odnotowano również odwracalne zmiany endokrynologiczne, w tym hiperprolaktynemię i zmniejszenie masy narządów rozrodczych.
ataksja, badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie cytotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, leukopenia, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, prolaktyna, sedacja, szpik kostny, toksyczność hematologiczna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, trombocytopenia, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia świadomości - Leksykon substancji czynnych
Indapamid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Indapamid, pochodna sulfonamidowa z pierścieniem indolowym, jest diuretykiem tiazydopodobnym szeroko stosowanym w terapii nadciśnienia tętniczego. Dane przedkliniczne wskazują na niski potencjał toksyczności ostrej i przewlekłej, z wartościami LD50 dla dożylnego podania u myszy wynoszącymi 577-635 mg/kg, u szczurów 394-440 mg/kg, a dla podania doustnego u myszy, szczurów i świnek morskich przekraczającymi 3000 mg/kg. Objawy toksyczności ostrej, takie jak spowolnienie oddechu i rozszerzenie naczyń obwodowych, są związane z farmakologicznym działaniem leku i pojawiają się przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Badania genotoksyczności i kancerogenności wykazały brak mutagennego i rakotwórczego potencjału indapamidu, a badania reprodukcyjne nie potwierdziły embriotoksyczności, teratogenności ani negatywnego wpływu na płodność nawet przy dawkach do 6250 razy wyższych niż zalecane u ludzi.
amlodypina, badanie kancerogenności, badanie mutagenności, diuretyk tiazydopodobny, działanie embriotoksyczne, działanie moczopędne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt moczopędny, indapamid, LD50, nadciśnienie tętnicze, peryndopryl, pochodna sulfonamidowa, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozszerzenie naczyń obwodowych, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksyczny wpływ, upośledzenie płodności, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lorabex 4 mg/ml
Produkt leczniczy Lorabex zawiera lorazepam w stężeniu 4 mg/ml w formie roztworu do wstrzykiwań. W dokumentacji rejestracyjnej, w sekcji 5.3 dotyczącym przedklinicznych danych o bezpieczeństwie, brak jest szczegółowych informacji dotyczących badań toksyczności ostrej, przewlekłej, mutagenności, rakotwórczości, wpływu na rozrodczość oraz teratogenności dla tego preparatu. Lorazepam jako substancja czynna jest jednak dobrze poznany i posiada ustalony profil bezpieczeństwa w praktyce klinicznej, co pozwala na stosowanie go z zachowaniem standardowych środków ostrożności charakterystycznych dla benzodiazepin.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenzetto 1,53 mg/dawkę
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Lenzetto (estradiol 1,53 mg/dawkę, aerozol przezskórny) nie wykazały ryzyka wykraczającego poza znane profile bezpieczeństwa estradiolu i jego estrów. Badania na zwierzętach potwierdziły zwiększoną częstość nowotworów hormonozależnych, zwłaszcza w gruczole piersiowym, układzie rozrodczym żeńskim i męskim oraz wątrobie, co wymaga monitorowania zgodnie z punktem 4.4 ChPL. Ponadto, estradiol i walerian estradiolu wykazały teratogenne działanie, w tym letalność zarodkową, wady rozwojowe układu moczowo-płciowego oraz feminizację płodów męskich, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania w ciąży. Substancja pomocnicza, salicylan oktylu (8,5% w produkcie), wykazuje niską toksyczność ostrą i podprzewlekłą, brak fototoksyczności, alergii fotokontaktowej oraz mutagenności i klastogenności, co potwierdza jej bezpieczeństwo stosowania u ludzi.
aerozol przezskórny, aktywność hormonalna, działanie embriotoksyczne, działanie fotoklastogenne, działanie fotomutagenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, estradiol półwodny, feminizacja płodu, fototoksyczność, genotoksyczność, przenikanie przezskórne, rak jąder, rak macicy, rak piersi, rak wątroby, substancja czynna, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, wady układu moczowo-płciowego, zaburzenia hormonalne, zaburzenia rozrodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Betafact 500 IU 500 j.m./fiolkę
Produkt leczniczy Betafact, zawierający ludzki czynnik krzepnięcia IX, wykazuje farmakologiczne właściwości identyczne z endogennym czynnikiem IX, co stanowi podstawę do oceny jego bezpieczeństwa. Badania przedkliniczne nie wykazały działania mutagennego w teście Amesa, a tolerancja miejscowa na modelu króliczym potwierdziła dobrą akceptowalność po podaniu dożylnym, jak również po przypadkowym podaniu okołonaczyniowym i dotętniczym. Produkt dostępny jest w dawkach 250 j.m./5 ml, 500 j.m./10 ml oraz 1000 j.m./20 ml, z rekonstytucją do stężenia 50 j.m./ml i aktywnością swoistą około 110 j.m./mg białka, co świadczy o wysokiej czystości preparatu.
aktywność swoista, badanie przedkliniczne, czynnik krzepnięcia IX, droga parenteralna, działanie mutagenne, endogenny czynnik IX, heparyna, mutacja punktowa DNA, podanie dotętnicze, podanie dożylne, podanie okołonaczyniowe, profil bezpieczeństwa leku, rekonstytucja, reprodukcja, test Amesa, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Quator 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tadalafilu, substancji czynnej leku Quator, nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena farmakologii bezpieczeństwa nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani nerwowy. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa oraz badania aberracji chromosomowych in vitro i in vivo, dały wyniki negatywne, co wyklucza mutagenne i klastogenne działanie tadalafilu. Długoterminowe badania karcynogenności na gryzoniach nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym u psów, przy dawkach 25 mg/kg/dobę (3,7-18,6-krotna ekspozycja w porównaniu do jednorazowej dawki 20 mg u ludzi), zaobserwowano zanik nabłonka kanalików nasiennych i zmniejszenie spermatogenezy u niektórych zwierząt, co stanowi jedyny istotny efekt niepożądany przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne.
aberracja chromosomowa, AUC, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, potencjał karcynogenny, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, spermatogeneza, tadalafil, test Amesa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie płodności, zmniejszenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tlen medyczny TZF 99,5 %
Dokumentacja leku Tlen medyczny TZF (99,5%, gaz medyczny sprężony) nie zawiera danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa, takich jak badania toksyczności ostrej i przewlekłej, mutagenności, karcynogenności czy wpływu na rozrodczość i rozwój płodu. Brak tych informacji oznacza, że oficjalna ocena bezpieczeństwa przedklinicznego nie została przeprowadzona lub nie została uwzględniona w charakterystyce produktu leczniczego. Tlen, jako naturalnie występujący i niezbędny do życia gaz, posiada dobrze poznany profil bezpieczeństwa w warunkach fizjologicznych, co może tłumaczyć brak wymagań dotyczących standardowych badań przedklinicznych w procesie rejestracji tego preparatu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azacitidine EVER Pharma 25 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące azacytydyny wykazują istotne właściwości mutagenne i genotoksyczne, potwierdzone w badaniach in vitro na modelach bakteryjnych i komórkach ssaków. W badaniach długoterminowych na myszach i szczurach zaobserwowano działanie kancerogenne, obejmujące nowotwory układu chłonno-siateczkowego, płuc, sutków, skóry oraz guzów jądra. Embriotoksyczność leku została potwierdzona przez wysoką częstość resorpcji płodów (do 44%) po pojedynczym podaniu dootrzewnowym w okresie organogenezy, a także liczne wady rozwojowe OUN (np. egzencefalia), kończyn (mikromelia, syndaktylia, oligodaktylia) oraz innych struktur anatomicznych u szczurów i myszy. Neurotoksyczne działanie azacytydyny na rozwijający się ośrodkowy układ nerwowy podkreśla konieczność ostrożności w stosowaniu u kobiet w ciąży lub planujących ciążę.
aberracja chromosomowa, azacytydyna, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie neurotoksyczne, efekt genotoksyczny, egzencefalia, embriotoksyczność, guz gruczołu sutkowego, guz jądra, guz płucny, małoocze, mikrognacja, mikromelia, nieprawidłowość rozwojowa mózgu, nowotwór układu krwiotwórczego, oligodaktylia, ośrodkowy układ nerwowy, przepuklina mózgowa, resorpcja płodu, spermatogeneza, syndaktylia, toksyczność zarodkowa, układ chłonno-siateczkowy, wada wrodzona, wewnątrzmaciczne obumarcie zarodka, węzeł chłonny, wytrzewienie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linatra 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne linagliptyny, zawartej w produkcie Linatra (5 mg), obejmowały wielokrotne podawanie dawek zwierzętom (myszy, szczury, psy, makaki jawajskie) w dawkach przekraczających ekspozycję u ludzi nawet ponad 1500-krotnie. Zaobserwowano toksyczność głównie w wątrobie, nerkach i przewodzie pokarmowym, a także zmiany w narządach rozrodczych, tarczycy i układzie immunologicznym. U psów wystąpiły specyficzne pseudoalergiczne reakcje sercowo-naczyniowe, nieistotne klinicznie dla ludzi. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego, a dwuletnie testy karcynogenności u szczurów i myszy nie potwierdziły ryzyka nowotworowego, mimo obserwacji zwiększonej częstości chłoniaka u samic myszy przy dawkach ponad 200-krotnie wyższych niż u ludzi, co uznano za niezwiązane z terapią.
badanie genotoksyczne, badanie genotoksyczności, badanie karcynogenne, badanie karcynogenności, badanie toksykologiczne, błona śluzowa, chłoniak złośliwy, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, linagliptyna, makak jawajski, narząd limfatyczny, narząd rozrodczy, NOAEL, parametr enzymatyczny, potencjał karcynogenny, reakcja pseudoalergiczna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ immunologiczny, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, wczesny rozwój embrionalny, węzeł chłonny, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vanatex HCT 80 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności preparatu Vanatex HCT, zawierającego 80 mg walsartanu i 12,5 mg hydrochlorotiazydu, wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności są nerki, z objawami nefropatii, nacieków bazofilowych w kanalikach nerkowych oraz wzrostem stężeń mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy, a także zwiększoną diurezą i stężeniem elektrolitów w moczu. Efekty te obserwowano u szczurów od dawki 30 mg/kg mc./dobę walsartanu z 9 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (odpowiednik 0,9 i 3,5-krotności maksymalnych dawek u ludzi) oraz u marmozet od 10 mg/kg mc./dobę walsartanu z 3 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,3 i 1,2-krotności dawek ludzkich). Dodatkowo, duże dawki skojarzenia powodowały zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych (liczba erytrocytów, hemoglobina, hematokryt) oraz przerost tętniczek doprowadzających w nerkach, a u marmozet także uszkodzenia błony śluzowej żołądka. Toksyczność ta wiąże się z farmakologicznym mechanizmem blokowania angiotensyny II i pobudzania wydzielania reniny, podobnie jak w przypadku inhibitorów ACE, jednak nie ma dowodów na kliniczne znaczenie tych efektów przy stosowaniu terapeutycznych dawek u ludzi.
badanie przedkliniczne, blokowanie angiotensyny II, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, inhibitor ACE, liczba erytrocytów, nefropatia, parametr czerwonokrwinkowy, stężenie elektrolitów w moczu, stężenie hemoglobiny, stężenie mocznika i kreatyniny, stężenie potasu w surowicy, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, uszkodzenie nerki, walsartan z hydrochlorotiazydem, wartość hematokrytu, wskaźnik przeżywalności, zmiana hemodynamiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Asmag forte 34 mg
Produkt leczniczy Asmag Forte zawiera 34 mg jonów magnezu w postaci 500 mg magnezu wodoroasparaginianu czterowodnego. Chociaż brak jest bezpośrednich danych przedklinicznych dla tego preparatu, badania na zwierzętach z wykorzystaniem chelatowych związków magnezu wykazały, że dawki do 0,1 g magnezu/kg masy ciała nie wywołują działań niepożądanych. Bezpieczeństwo potwierdzono zarówno w toksyczności ostrej, jak i przewlekłej (do 6 miesięcy), przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane terapeutycznie u ludzi. Ponadto, nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego, co jest istotne zwłaszcza w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
badanie toksykologiczne, chelatowe połączenia magnezu, dane przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jony magnezu, kobieta w wieku rozrodczym, magnez wodoroasparaginian czterowodny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła - Leksykon substancji czynnych
Azotan butokonazolu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Azotan butokonazolu, substancja czynna kremu dopochwowego Gynazol (20 mg/g), nie wykazał działania mutagennego w badaniach mikrobiologicznych, jednak brak jest długoterminowych badań karcynogennych na modelach zwierzęcych. W badaniach reprodukcyjnych na królikach i szczurach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 30 mg/kg mc./dobę (króliki) oraz 100 mg/kg mc./dobę (szczury). Podawanie dopochwowe u ciężarnych szczurów w dawce 6 mg/kg mc./dobę (3-7-krotnie wyższej niż dawka ludzka) skutkowało zwiększonym wskaźnikiem resorpcji płodów i zmniejszoną liczebnością miotów, bez działania teratogennego. Doustne podawanie szczurzym dawkach do 50 mg/kg mc./dobę nie wywołało efektów niepożądanych, natomiast wyższe dawki (100-750 mg/kg mc./dobę) indukowały wady rozwojowe płodów oraz stany napięcia u samic.
azotan butokonazolu, badanie mikrobiologiczne, dystocja, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, Gynazol, krem dopochwowy, lek przeciwgrzybiczny, organogeneza, pochodna azolowa, resorpcja płodu, różnica międzygatunkowa, wada rozwojowa płodu, wpływ na reprodukcję, zaburzenie płodności, zaburzenie porodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Benzacne 100 mg/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa benzoilu nadtlenku, substancji czynnej preparatu Benzacne, wykazały brak klasyfikacji tej substancji jako kancerogenu. Badania na modelach mysich, wykazujących wysoką podatność na rozwój nowotworów, wskazały na potencjalne działanie promujące rozrost guzów, jednak nie inicjujące karcinogenezę. Znaczenie tych obserwacji dla praktyki klinicznej u ludzi pozostaje nieustalone, co wymaga ostrożnej interpretacji i dalszych badań. W kontekście długoterminowej terapii dermatologicznej, wyniki te są istotne dla oceny ryzyka stosowania benzoilu nadtlenku.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polfenon 150 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku propafenonu, substancji czynnej leku Polfenon (dostępnego w dawkach 150 mg i 300 mg), wykazały brak istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego, nerwowego oraz innych kluczowych funkcji organizmu. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym u różnych gatunków zwierząt nie ujawniły efektów toksycznych wskazujących na ryzyko przy stosowaniu terapeutycznym u ludzi, co jest istotne w kontekście przewlekłej terapii zaburzeń rytmu serca. Ponadto, badania genotoksyczności (in vitro i in vivo) nie wykazały mutagennego ani genotoksycznego działania propafenonu, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania leku.
badania genotoksyczności, badania karcynogenności, badania przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, chlorowodorek propafenonu, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, lek przeciwarytmiczny, mutacje genowe, płodność, potencjał genotoksyczny, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, substancja czynna, tabletki powlekane, toksyczność dawek wielokrotnych, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Enoxaparin sodium Ledraxen 4000 j.m.
Przeprowadzone badania przedkliniczne enoksaparyny sodowej wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu w dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym, obejmujących szczury, psy i małpy, stosowanie dawki 10-15 mg/kg/dobę przez okres 13-26 tygodni drogą podskórną i dożylną nie wykazało działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Nie stwierdzono toksyczności narządowej ani systemowej, co potwierdza selektywność działania leku względem układu krzepnięcia. Kompleksowa ocena genotoksyczności, obejmująca test Amesa, test mutacji komórek chłoniaka myszy oraz testy aberracji chromosomalnej in vitro i in vivo, nie wykazała potencjału mutagennego ani klastogennego enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, aktywność klastogenna, badanie toksykologiczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, genotoksyczność, lek przeciwzakrzepowy, mutacja powrotna, organogeneza, potencjał mutagenny, szpik kostny, test Amesa, test postępującej mutacji, toksyczność narządowa, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, toksyczność systemowa, toksyczność wielokrotnego podania, układ krzepnięcia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – GluaMet 50 mg + 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego GluaMet, łączącego wildagliptynę i metforminę, przeprowadzono na zwierzętach do 13 tygodni. Nie wykazano nowych działań toksycznych w porównaniu do podawania substancji osobno. U psów zaobserwowano opóźnienia wewnątrzsercowego przewodzenia impulsów przy dawce NOEL 15 mg/kg m.c., co odpowiada 7-krotności ekspozycji u ludzi (Cmax). W płucach szczurów i myszy stwierdzono gromadzenie piankowatych makrofagów pęcherzykowych, z dawką NOAEL odpowiednio 25 mg/kg (5x AUC u ludzi) i 750 mg/kg (142x AUC u ludzi). Objawy ze strony przewodu pokarmowego u psów obejmowały biegunkę i krwawienia, bez ustalonej dawki NOEL/NOAEL. Wildagliptyna nie wykazała działania mutagennego in vitro i in vivo, a badania reprodukcyjne u szczurów i królików nie potwierdziły zaburzeń płodności ani rozwoju zarodka przy dawkach do 75 mg/kg (10x ekspozycji u ludzi). W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów toksyczność pojawiała się przy dawkach ≥150 mg/kg m.c.
badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, badanie rozrodu, dawka NOAEL, dawka NOEL, działanie mutagenne, działanie toksyczne, genotoksyczność, gruczolakorak sutka, kardiotoksyczność, makrofagi pęcherzykowe, metformina, metformina chlorowodorek, naczyniakomięsak krwionośny, objawy żołądkowo-jelitowe, potencjał genotoksyczny, przewodzenie wewnątrzsercowe, rozwój pourodzeniowy, toksyczność płucna, toksyczność skórna, toksyczność zarodkowa, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wildagliptyna, wpływ na płodność, zmiana martwicza, zmiana skórna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zolaxa Rapid 10 mg
Badania przedkliniczne olanzapiny, substancji czynnej Zolaxa Rapid, wykazały typowe dla neuroleptyków objawy toksyczności ostrej u gryzoni, takie jak sedacja, drżenia, drgawki i zahamowanie przyrostu masy ciała. Średnia dawka śmiertelna (LD50) wynosiła około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów, natomiast psy tolerowały dawki do 100 mg/kg bez zgonów, choć z objawami neurologicznymi i kardiologicznymi. W badaniach przewlekłych (do 1 roku) obserwowano hamowanie OUN, działanie antycholinergiczne oraz odwracalne zmiany hematologiczne, w tym neutropenię i małopłytkowość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, z AUC 12-15-krotnie wyższym niż u ludzi przy dawce 12 mg. U szczurów stwierdzono odwracalne zmiany hormonalne i morfologiczne związane ze wzrostem prolaktyny.
ataksja, badanie przedkliniczne, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie cytotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, śpiączka, szpik kostny, toksyczność ostra, zaburzenie hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Histigen 8 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa dichlorowodorku betahistyny, substancji czynnej leku Histigen, wykazały korzystny profil toksykologiczny. Toksyczność przewlekła oceniana na szczurach (do 500 mg/kg mc. przez 18 miesięcy) oraz psach (do 25 mg/kg mc. przez 6 miesięcy) nie ujawniła istotnych objawów toksyczności, mimo że dawki te były wielokrotnie wyższe niż terapeutyczne (8-16 mg u ludzi). Podanie dożylne w dawkach ≥120 mg/kg mc. u psów i pawianów wywołało działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, co wiązało się z wysokim stężeniem leku we krwi. Badania mutagenności i rakotwórczości nie wykazały potencjału mutagennego ani działania rakotwórczego nawet przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek (do 500 mg/kg mc. u szczurów przez 18 miesięcy).
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, dichlorowodorek betahistyny, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja na dawkę, margines bezpieczeństwa, ośrodkowy układ nerwowy, podanie doustne, podanie dożylne, potencjał mutagenny, proces reprodukcyjny, profil bezpieczeństwa, stężenie substancji czynnej, toksyczność przewlekła, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klacid Uno 500 mg
Klarytromycyna, substancja czynna leku Klacid Uno, wykazuje wysoką tolerancję w badaniach toksyczności ostrej, podprzewlekłej i przewlekłej na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych (myszy, szczury, psy, małpy). Dawka śmiertelna (LD50) przekracza 5 g/kg masy ciała przy jednorazowym podaniu doustnym. W badaniach podawania wielokrotnego tolerowane dawki wynosiły: u naczelnych 100 mg/kg/dobę przez 14 dni i 35 mg/kg/dobę przez miesiąc, u szczurów 75 mg/kg/dobę przez miesiąc, 35 mg/kg/dobę przez 3 miesiące oraz 8 mg/kg/dobę przez 6 miesięcy, a u psów odpowiednio 50, 10 i 4 mg/kg/dobę bez działań niepożądanych. Objawy toksyczności przy dawkach wyższych obejmowały wymioty, osłabienie, zmniejszenie przyrostu masy ciała, ślinotok i odwodnienie, a głównym narządem uszkodzenia była wątroba, co potwierdzały podwyższone enzymy wątrobowe (ALP, ALT, AST, γ-GT, LDH). Zmiany te były odwracalne po zaprzestaniu podawania leku. Dodatkowo, u psów i małp przy bardzo wysokich dawkach (400 mg/kg/dobę) obserwowano zmętnienie i obrzęk rogówki oraz sporadyczne żółte przebarwienia kału u małp.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, dehydrogenaza mleczanowa, działanie cytotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, działanie toksyczne, enzym wątrobowy, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza, klarytromycyna, LD50, obrzęk rogówki, parametr biochemiczny, płytka Petriego, przekrwienie spojówek, rozszczep podniebienia, sonda żołądkowa, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, wada układu krążenia, wada wrodzona, wskaźnik reprodukcyjny, zmętnienie rogówki - Leksykon substancji czynnych
Dąb omszony – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Substancja czynna dąb omszony (Quercus pubescens Willd.) zawarta w produkcie leczniczym Kora dębu jest stosowana w medycynie tradycyjnej jako składnik ziół do zaparzania. Pomimo braku standardowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa, toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego, preparat jest dopuszczony do stosowania na podstawie długotrwałego, historycznego użycia i niskiego potencjału toksycznego przy zalecanych dawkach terapeutycznych. Nie przeprowadzono badań oceniających wpływ na płodność, rozwój prenatalny i postnatalny, ani badań mutagenności czy kancerogenności dla dębu omszonego i pozostałych gatunków dębu (Quercus robur L., Quercus petraea (Matt.) Liebl.) zawartych w produkcie.
badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, dąb bezszypułkowy, dąb omszony, dąb szypułkowy, dane toksykologiczne, dawka terapeutyczna, doświadczenie kliniczne, działanie mutagenne, genotoksyczność, medycyna tradycyjna, potencjał rakotwórczy, potencjał toksyczny, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, substancja roślinna, toksyczność reprodukcyjna, zioła do zaparzania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pokrzywa fix –
Produkt leczniczy Pokrzywa fix, zawierający liść pokrzywy (Urtica dioica L., Urtica urens L. lub ich mieszaninę) w formie ziół do zaparzania, jest klasyfikowany jako tradycyjny lek roślinny i podlega specyficznym regulacjom prawnym zgodnie z dyrektywą 2001/83/WE (art. 16c (1) (a) (iii)). W związku z tym nie wymaga się przeprowadzania pełnego zakresu badań przedklinicznych, takich jak testy genotoksyczności, kancerogenności czy wpływu na rozrodczość, o ile nie jest to konieczne do potwierdzenia bezpieczeństwa stosowania. Brak tych badań dla Pokrzywa fix wynika z wieloletniego, tradycyjnego stosowania liścia pokrzywy, które dostarcza wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności produktu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurontin 100 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny wykazały, że w dwuletnich badaniach rakotwórczości na myszach i szczurach stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę, co odpowiada do 50-krotności dawki ludzkiej (3600 mg/dobę) w przeliczeniu na mg/dobę i do 5-krotności w mg/m². U samców szczurów poddanych najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost częstości nowotworów z komórek zrazikowych trzustki, jednak nowotwory te charakteryzowały się niskim stopniem złośliwości, nie wpływały na przeżywalność, nie dawały przerzutów i miały obraz podobny do zmian u zwierząt kontrolnych. Gabapentyna nie wykazała działania mutagennego ani genotoksycznego w standardowych testach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg (około 5-krotnie wyższych niż dawka ludzka w mg/m²).
aberracja chromosomowa, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gabapentyna, komórki ssaków in vitro, margines bezpieczeństwa, mikrojąderko w szpiku kostnym, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, opóźnienie kostnienia, organogeneza, potencjał rakotwórczy, szpik kostny, teratogenność, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wzrost statystycznie znamienny