obrzęk naczynioruchowy
Obrzęk naczynioruchowy to nagła, miejscowa opuchlizna tkanek miękkich, przede wszystkim skóry i błon śluzowych, spowodowana zwiększoną przepuszczalnością naczyń krwionośnych. Charakteryzuje się szybkim rozwojem obrzęku, który może dotyczyć twarzy, warg, języka, krtani, kończyn, narządów płciowych lub przewodu pokarmowego.
Mechanizm powstawania obrzęku naczynioruchowego związany jest najczęściej z uwalnianiem mediatorów zapalnych, takich jak histamina, bradykinina czy leukotrieny. Wyróżnia się obrzęk alergiczny (mediowany przez IgE), niealergiczny (związany z działaniem leków, np. inhibitorów ACE), wrodzony (dziedziczny niedobór inhibitora C1-esterazy) oraz idiopatyczny (o nieznanej przyczynie).
Obrzęk naczynioruchowy górnych dróg oddechowych stanowi stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji. W przypadku obrzęku alergicznego leczenie obejmuje podanie adrenaliny, kortykosteroidów i leków przeciwhistaminowych. W obrzęku bradykininowym (np. dziedzicznym) stosuje się koncentrat inhibitora C1-esterazy, antagonistów receptora bradykininowego lub świeżo mrożone osocze.
Profilaktyka polega na identyfikacji i unikaniu czynników wyzwalających, edukacji pacjenta oraz, w przypadku obrzęku wrodzonego, na długoterminowym leczeniu zapobiegawczym inhibitorami C1-esterazy, antagonistami receptora bradykininowego lub lekami antyfibrynolitycznymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Senzop 7,5 mg
Podczas terapii zopiklonem w dawce 7,5 mg najczęściej obserwuje się działania niepożądane o łagodnym charakterze, takie jak gorzki smak, suchość błony śluzowej jamy ustnej oraz poranne zmęczenie. W zakresie zaburzeń psychicznych często występują objawy odstawienia, bezsenność z odbicia oraz nasilenie depresji. Niezbyt często notuje się amnezję następczą, koszmary senne, halucynacje, zaburzenia zachowania, zaburzone libido oraz reakcje psychotyczne. Rzadko pojawiają się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty i dyspepsja, a bardzo rzadko reakcje skórne (wysypka, świąd) oraz reakcje anafilaktyczne. W badaniach diagnostycznych odnotowano bardzo rzadkie przypadki umiarkowanego wzrostu aktywności aminotransferaz i/lub fosfatazy alkalicznej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w wieku podeszłym ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych o charakterze psychicznym, co może wymagać zakończenia terapii.
amnezja następcza, bezsenność, bezsenność z odbicia, dyspepsja, działanie niepożądane, fosfataza alkaliczna, halucynacja, koszmar senny, monitorowanie działań niepożądanych, nasilenie depresji, nudność, objaw odstawienia, objaw psychotyczny, obrzęk naczynioruchowy, parametr wątrobowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenie libido, zaburzenie równowagi, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie trawienia, zaburzenie zachowania, zaburzenie żołądka i jelit, zopiklon, zwiększenie aktywności aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Voltaren SR 100 100 mg
Diklofenak sodowy, substancja czynna Voltaren SR 100, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą wystąpić zarówno podczas krótkotrwałej, jak i długotrwałej terapii. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha oraz niestrawność, a także podwyższenie aktywności aminotransferaz wątrobowych (często). Rzadziej występują poważne powikłania, w tym owrzodzenia żołądka i dwunastnicy, krwawienia, zapalenie wątroby, żółtaczka, a także ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Bardzo rzadko mogą pojawić się zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, leukopenia, anemia), poważne zaburzenia neurologiczne (drgawki, jałowe zapalenie opon mózgowych), a także ostre uszkodzenia nerek (ostra niewydolność nerek, martwica brodawek nerkowych).
agranulocytoza, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, białkomocz, choroba Crohna, choroba Schönleina-Henocha, choroba wrzodowa żołądka, diklofenak sodowy, jałowe zapalenie opon mózgowych, krwiomocz, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, martwica wątroby, nadwrażliwość na światło, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, piorunujące zapalenie wątroby, plamica, reakcja anafilaktyczna, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zakrzepica tętnic, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nurofen dla dzieci 60 mg
Ibuprofen w dawce do 60 mg w postaci czopków dla dzieci, stosowany zarówno krótkotrwale (do 1200 mg/doustnie lub do 1800 mg/czopki) jak i długotrwale w większych dawkach u pacjentów reumatologicznych, wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, głównie ze strony przewodu pokarmowego. Najczęstsze objawy to ból brzucha, nudności, niestrawność, biegunka, wzdęcia, zgaga oraz niewielka utrata krwi z przewodu pokarmowego, co może prowadzić do niedokrwistości. Istnieje także ryzyko poważnych powikłań, takich jak owrzodzenia, perforacje i krwawienia, szczególnie u osób starszych. Długotrwałe stosowanie dużych dawek (do 2400 mg/dobę) może zwiększać ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu. Ponadto, ibuprofen może zaostrzać stany zapalne związane z zakażeniami, zwłaszcza wirusem ospy wietrznej, co może prowadzić do ciężkich powikłań, takich jak martwicze zapalenie powięzi.
agranulocytoza, antybiotykoterapia, astma, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba reumatyczna, choroba tkanki łącznej, choroba wrzodowa, ibuprofen, krwawienie z przewodu pokarmowego, leczenie przeciwzakaźne, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, morfologia krwi, niedobór hemoglobiny, niedokrwistość, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ospa wietrzna, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, reakcja psychotyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, stan zapalny, szumy uszne, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, udar mózgu, uszkodzenie wątroby, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie skóry, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ranigast 0,5 mg/ml
Ranigast (ranitydyna) w roztworze do infuzji 0,5 mg/ml może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania. Do bardzo rzadkich należą zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza i pancytopenia, czasem związane z aplazją lub hipoplazją szpiku kostnego. Rzadko obserwuje się reakcje nadwrażliwości, w tym pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, niedociśnienie tętnicze oraz ból w klatce piersiowej, a bardzo rzadko wstrząs anafilaktyczny, który może wystąpić nawet po pojedynczej dawce. Zaburzenia psychiczne, takie jak odwracalna dezorientacja, depresja i omamy, pojawiają się głównie u pacjentów w podeszłym wieku, ciężko chorych lub z nefropatią. Ponadto, bardzo rzadko notuje się bóle głowy, zawroty głowy, odwracalne zaburzenia ruchów mimowolnych, niewyraźne widzenie, zaburzenia rytmu serca (bradykardia, tachykardia, blok przedsionkowo-komorowy, asystolia) oraz zapalenie naczyń.
agranulocytoza, antagonista receptora H2, aplazja szpiku, asystolia, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, dezorientacja, ginekomastia, hipoplazja szpiku, impotencja, leukopenia, mlekotok, niedociśnienie tętnicze, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pokrzywka, ranitydyna, roztwór do infuzji, ruchy mimowolne, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie akomodacji, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Requip 0,5 mg
Ropinirol, agonista receptorów dopaminowych stosowany w terapii choroby Parkinsona, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które różnią się częstością występowania i nasileniem w zależności od trybu leczenia (monoterapia vs terapia skojarzona z lewodopą). Do najczęstszych należą senność (≥10%), omamy (≥1% do <10%), nudności (≥10%), omdlenia (≥10% w monoterapii) oraz dyskinezy (≥10% w terapii skojarzonej). Rzadziej obserwuje się niedociśnienie ortostatyczne i tętnicze (≥0,1% do <1%), czkawkę, reakcje nadwrażliwości oraz zaburzenia psychiczne, takie jak reakcje psychotyczne i zaburzenia kontroli impulsów, które mogą prowadzić do patologicznego hazardu, zwiększonego libido czy kompulsywnych zachowań. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko nagłych napadów snu i niepohamowanej senności dziennej, które mogą zagrażać bezpieczeństwu pacjentów, zwłaszcza podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych.
agonista dopaminy, choroba Parkinsona, dyskineza, działanie dopaminergiczne, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, hepatotoksyczność, kompulsywne jedzenie, kompulsywne wydawanie, lewodopa, majaczenie, nagły napad snu, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omam, patologiczna skłonność do hazardu, reakcja nadwrażliwości, reakcja psychotyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, REQUIP, ropinirol, spontaniczna erekcja, układ dopaminergiczny, urojenie, zaburzenie kontroli impulsów, zespół dysregulacji dopaminergicznej, zespół odstawienia agonisty dopaminy, zwiększone libido - Leksykon substancji czynnych
Ryluzol – Działania niepożądane
Ryluzol, stosowany w terapii stwardnienia zanikowego bocznego (SLA), wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi III fazy. Najczęstsze działania niepożądane obejmują osłabienie, nudności oraz nieprawidłowe wyniki testów czynnościowych wątroby, w tym podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT), które zwykle pojawia się w ciągu pierwszych 3 miesięcy leczenia i jest przejściowe. W przypadku przekroczenia pięciokrotności górnej granicy normy ALT konieczne jest przerwanie terapii. Występują także zaburzenia hematologiczne, takie jak niedokrwistość (≥1/1000 do <1/100) oraz ostra neutropenia (częstość nieznana), a także reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktoidalne i obrzęk naczynioruchowy (niezbyt często). Działania niepożądane neurologiczne to ból głowy, zawroty głowy, parestezje wokół ust i senność, natomiast ze strony układu oddechowego może wystąpić śródmiąższowa choroba płuc (niezbyt często).
aminotransferaza alaninowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, niedokrwistość, nudności, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie, parametry wątrobowe, parestezje, rasa kaukaska, reakcja anafilaktoidalna, ryluzol, senność, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie zanikowe boczne, tachykardia, testy czynnościowe wątroby, wymioty, wysypka, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia hematologiczne, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pentohexal 600 retard 600 mg
Stosowanie pentoksyfiliny w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu PentoHEXAL 600 Retard wiąże się z ryzykiem wystąpienia licznych działań niepożądanych, które należy monitorować klinicznie. Zaburzenia hematologiczne obejmują rzadkie krótkotrwałe krwawienia oraz bardzo rzadką małopłytkowość z plamicą małopłytkową i niedokrwistością aplastyczną, mogącą prowadzić do zgonu, co wymaga regularnej kontroli morfologii krwi. Reakcje nadwrażliwości występują niezbyt często (skórne) oraz bardzo rzadko (ciężkie reakcje anafilaktyczne, wstrząs). Zaburzenia układu nerwowego i psychiczne, takie jak zawroty głowy, drżenie, pobudzenie czy zaburzenia snu, pojawiają się niezbyt często, natomiast bardzo rzadko obserwuje się parestezje, drgawki, krwawienia śródczaszkowe i aseptyczne zapalenie opon mózgowych, szczególnie u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi. W obrębie narządu wzroku mogą wystąpić niezbyt często zaburzenia widzenia i zapalenie spojówek oraz bardzo rzadko krwawienie do siatkówki i odwarstwienie siatkówki, co wymaga natychmiastowego przerwania leczenia.
aseptyczne zapalenie opon mózgowych, cholestaza wewnątrzwątrobowa, dławica piersiowa, drgawka, duszność, kolagenoza mieszana, krwawienie do siatkówki, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, odwarstwienie siatkówki, parestezja, pentoksyfilina, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, światłowstręt, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uderzenie gorąca, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie psychiczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie układu nerwowego, zapalenie spojówek, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dipperam
Produkt leczniczy Dipperam, zawierający amlodypinę i walsartan, wymaga szczególnej ostrożności w określonych sytuacjach klinicznych. Leczenie nie powinno być rozpoczynane u kobiet w ciąży ze względu na obecność antagonisty receptora angiotensyny II (AIIRA), a w przypadku potwierdzenia ciąży terapia powinna zostać natychmiast przerwana. U pacjentów z niepowikłanym nadciśnieniem tętniczym odnotowano niedociśnienie tętnicze w 0,4% przypadków, szczególnie u osób odwodnionych lub z niedoborem sodu, zwłaszcza przy stosowaniu dużych dawek leków moczopędnych. Zaleca się wyrównanie niedoborów wodno-elektrolitowych przed terapią oraz ścisły nadzór medyczny. Monitorowanie stężenia potasu jest konieczne, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu suplementów potasu, leków moczopędnych oszczędzających potas, zamienników soli kuchennej zawierających potas oraz innych leków podwyższających poziom potasu (np. heparyny).
antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, hiperkaliemia, inhibitor ACE, leczenie hipotensyjne, leczenie przeciwnadciśnieniowe, lek moczopędny, lek moczopędny oszczędzający potas, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie tętnicze, niedrożność dróg oddechowych, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, ostra niewydolność nerek, pierwotny hiperaldosteronizm, podwójna blokada układu RAA, przełom nadciśnieniowy, przeszczepienie nerki, układ renina-angiotensyna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie drożności dróg żółciowych, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Interakcje leku – Aramlessa 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Aramlessa, zawierający peryndopryl z argininą oraz amlodypinę, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególnie istotne jest unikanie podwójnej blokady układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) poprzez jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu, ze względu na zwiększone ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności nerek. Przeciwwskazane jest łączenie peryndoprylu z sakubitrylem/walsartanem (wymagana 36-godzinna przerwa), aliskirenem u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami czynności nerek oraz z pozaustrojowymi metodami leczenia z użyciem niektórych błon dializacyjnych. Ponadto, stosowanie leków moczopędnych oszczędzających potas, soli potasowych, niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), heparyn, leków immunosupresyjnych (np. cyklosporyna, takrolimus) oraz trimetoprimu i kotrimoksazolu wymaga ostrożności i regularnego monitorowania stężenia potasu w surowicy, aby zapobiec hiperkaliemii.
alfuzosyna, amifostyna, amiloryd, antagonista receptora angiotensyny II, aurotiojabłczan sodu, azol przeciwgrzybiczny, cyklosporyna, dantrolen, diltiazem, doksazosyna, doustny lek hipoglikemizujący, ewerolimus, frakcja wyrzutowa lewej komory, gliptyna, heparyna, hiperkaliemia, hipertermia złośliwa, hipoglikemia, hipowolemia, induktor CYP3A4, inhibitor ACE, inhibitor CYP3A4, inhibitor kinazy mTOR, inhibitor mTOR, insulina, klarytromycyna, kortykosteroid, lek blokujący receptor alfa, lek immunosupresyjny, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwpsychotyczny, lek rozszerzający naczynia, linagliptyna, makrolid, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, prazosyna, racekadotryl, ryfampicyna, saksagliptyna, sakubitryl i walsartan, sitagliptyna, spironolakton, sulfametoksazol, symwastatyna, syrolimus, takrolimus, tamsulosyna, temsyrolimus, terazosyna, tetrakozaktyd, triamteren, trimetoprim, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, werapamil, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Solinco
Przed rozpoczęciem terapii solifenacyną bursztynianem (produkt SOLINCO) konieczne jest wykluczenie innych przyczyn częstomoczu, zwłaszcza niewydolności serca i chorób nerek. W przypadku zakażenia układu moczowego należy najpierw zastosować leczenie przeciwbakteryjne. SOLINCO wymaga ostrożności u pacjentów z istotnym zwężeniem drogi odpływu moczu, zaburzeniami obstrukcyjnymi przewodu pokarmowego, ryzykiem zwolnionej perystaltyki, ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny ≤30 ml/min, maksymalna dawka 5 mg), umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (7-9 punktów wg skali Child-Pugh, maksymalna dawka 5 mg), a także u osób przyjmujących silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol). Należy również zachować ostrożność u pacjentów z ryzykiem wydłużenia odstępu QT i hipokaliemią, ze względu na ryzyko torsade de pointes. Produkt zawiera laktozę jednowodną (109 mg w tabletce 5 mg, 104 mg w tabletce 10 mg) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
choroba nerek, ciężkie zaburzenia czynności nerek, częstomocz, działanie antycholinergiczne, hipokaliemia, inhibitor CYP3A4, klirens kreatyniny, laktoza jednowodna, leczenie przeciwbakteryjne, nadreaktywność wypieracza, nadreaktywność wypieracza pochodzenia neurogennego, neuropatia autonomicznego układu nerwowego, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, obrzęk dróg oddechowych, obrzęk naczynioruchowy, przepuklina rozworu przełykowego, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, skala Child-Pugh, solifenacyna bursztynian, torsade de pointes, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wydłużenie odstępu QT, zakażenie układu moczowego, zapalenie przełyku, zatrzymanie moczu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie drogi odpływu moczu, zwolniona perystaltyka przewodu pokarmowego - Leksykon substancji czynnych
Cyprofloksacyna – Przeciwwskazania stosowania
Cyprofloksacyna, fluorochinolonowy antybiotyk o szerokim spektrum działania, jest dostępna w postaciach doustnych, parenteralnych, okulistycznych i usznych. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do jej stosowania są nadwrażliwość na cyprofloksacynę lub inne chinolony oraz na substancje pomocnicze zawarte w preparatach. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcję z tyzanidyną, gdyż hamowanie metabolizmu tego leku przez cyprofloksacynę (blokada CYP1A2) może prowadzić do znacznego wzrostu stężenia tyzanidyny, skutkując ciężką hipotonią, sedacją, a nawet śpiączką; przeciwwskazanie dotyczy postaci doustnych i parenteralnych. Preparaty złożone, takie jak Cetraxal Plus i Ciprotic (zawierające fluocynolonu acetonid), mają dodatkowe przeciwwskazania, w tym wirusowe (ospa wietrzna, opryszczka pospolita) i grzybicze zakażenia przewodu słuchowego zewnętrznego, ze względu na ryzyko zaostrzenia infekcji i pogorszenia stanu klinicznego.
anafilaksja, antybiotyk fluorochinolonowy, chlorek benzalkoniowy, ciśnienie tętnicze krwi, dysfagia, działanie przeciwbakteryjne, fluocynolonu acetonid, izoenzym CYP1A2, karmienie piersią, kortykosteroid, krople do oczu, lek chinolonowy, lek zwiotczający mięśnie, maść oczna, miastenia, nadwrażliwość krzyżowa, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, obrzęk naczynioruchowy, oporność bakteryjna, opryszczka pospolita, ospa wietrzna, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, preparat okulistyczny, reakcja alergiczna, roztwór do infuzji, substancja pomocnicza, tyzanidyna, wchłanianie ogólnoustrojowe, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie grzybicze ucha - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Losartic
Losartan potasowy (Losartic 50 mg) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym, zaburzeniami czynności nerek (w tym nefropatią cukrzycową), niewydolnością serca oraz zaburzeniami czynności wątroby. U pacjentów z klirensem kreatyniny 30-50 ml/min oraz u dzieci w wieku 6-18 lat zaleca się monitorowanie stężenia potasu i funkcji nerek, ze względu na ryzyko hiperkaliemii i niewydolności nerek. U pacjentów z marskością wątroby wskazane jest rozważenie zmniejszenia dawki, natomiast lek jest przeciwwskazany przy ciężkich zaburzeniach wątroby. Objawowe niedociśnienie może wystąpić po pierwszej dawce, zwłaszcza u pacjentów z niedoborem sodu lub zmniejszoną objętością krwi, co wymaga wyrównania tych parametrów przed terapią lub zastosowania niższej dawki początkowej.
antagonista receptora angiotensyny II, beta-adrenolityk, choroba niedokrwienna serca, dieta niskosodowa, dysfagia, hiperkaliemia, inhibitor ACE, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, leczenie moczopędne, lek moczopędny oszczędzający potas, lek przeciwnadciśnieniowy, losartan potasowy, marskość wątroby, nefropatia cukrzycowa, niedobór laktazy, niedociśnienie objawowe, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pierwotny hiperaldosteronizm, przesączanie kłębkowe, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Androster 5 mg
Finasteryd w dawce 5 mg, stosowany w terapii, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, z których najczęściej obserwowane to impotencja oraz zmniejszenie libido, zwłaszcza w początkowej fazie leczenia, z tendencją do samoistnego ustępowania. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z wieloma efektami o częstości nieznanej. Do istotnych działań należą reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy), zaburzenia psychiczne (depresja, niepokój), neurologiczne (senność), kardiologiczne (kołatanie serca), podwyższenie enzymów wątrobowych, zmiany skórne (wysypka, świąd), oraz zaburzenia układu rozrodczego (impotencja, ginekomastia, zaburzenia ejakulacji, ból jąder). Finasteryd wpływa również na obniżenie stężenia PSA w surowicy o około 50%, co wymaga korekty wyników PSA przez pomnożenie wartości przez 2 u pacjentów leczonych powyżej 6 miesięcy, aby prawidłowo interpretować wyniki w diagnostyce raka prostaty.
antygen sterczowy PSA, badanie MTOPS, bezpłodność męska, ból jąder, depresja, doksazosyna, enzymy wątrobowe, finasteryd, ginekomastia, impotencja, kołatanie serca, łagodny rozrost prostaty, obniżone libido, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, rak gruczołu krokowego, rak piersi u mężczyzn, reakcja nadwrażliwości, skala Gleasona, wysypka skórna, zaburzenie ejakulacji, zaburzenie erekcji, zaburzenie płodności, zmniejszona objętość ejakulatu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hydroxyzinum Aflofarm 100 mg
Hydroksyzyna, stosowana w postaci syropu o stężeniu 2 mg/mL (Hydroxyzinum Aflofarm), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, głównie związanych z jej wpływem na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), działaniem przeciwcholinergicznym oraz reakcjami nadwrażliwości. Najczęściej obserwowanym działaniem jest senność (≥1/10), która może znacząco ograniczać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Często występują również ból głowy, uspokojenie oraz uczucie zmęczenia i znużenia (≥1/100 do <1/10). Rzadziej pojawiają się poważniejsze objawy neurologiczne, takie jak drgawki i dyskineza (≥1/10 000 do <1/1 000), a także zaburzenia psychiczne, w tym pobudzenie, stan splątania, dezorientacja i omamy. Działania niepożądane ze strony układu pokarmowego obejmują suchość w jamie ustnej (≥1/100 do <1/10), nudności, zaparcia i wymioty. Ze strony układu sercowo-naczyniowego rzadko obserwuje się tachykardię i hipotensję, a z nieznaną częstością – poważne zaburzenia rytmu serca, takie jak torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT.
bezsenność, ból głowy, dezorientacja, drgawki, drżenie, dysfagia, dyskineza, działanie przeciwcholinergiczne, hipotensja, komorowe zaburzenia rytmu serca, małopłytkowość, nadmierna potliwość, nieostre widzenie, niezborność ruchów, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omamy, ośrodkowy układ nerwowy, pobudzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, ruchy mimowolne, senność, skurcz oskrzeli, stan splątania, substancja czynna, suchość jamy ustnej, świąd, tachykardia, torsade de pointes, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka grudkowo-plamkowa, wysypka rumieniowa, zaburzenia akomodacji, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia hemopoezy, zaburzenia krzepnięcia, zaburzenia poznawcze, zapalenie skóry, zaparcia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cisatracurium Kabi 2 mg/ml
Cisatracurium Kabi, zawierający 2 mg/ml cisatrakurium w postaci bezylanu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na cisatrakurium, atrakurium lub kwas benzenosulfonowy. Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować wysypkę, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia tętniczego oraz wstrząs anafilaktyczny. Produkt dostępny jest w ampułkach o objętości 2,5 ml (5 mg cisatrakurium), 5 ml (10 mg) oraz 10 ml (20 mg). Przed podaniem konieczne jest dokładne zbadanie historii alergii pacjenta, a w przypadku wcześniejszych reakcji na środki zwiotczające mięśnie szkieletowe lub brak możliwości monitorowania bloku nerwowo-mięśniowego, stosowanie leku należy rozważyć bardzo ostrożnie lub odradzić. Ponadto, brak dostępu do sprzętu do intubacji i wentylacji mechanicznej stanowi przeciwwskazanie do podania.
atrakurium, blok nerwowo-mięśniowy, choroba nerwowo-mięśniowa, cisatrakurium, intubacja, kortykosteroid, kwas benzenosulfonowy, lek antyhistaminowy, miastenia gravis, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, roztwór do wstrzykiwań, skurcz oskrzeli, środek zwiotczający mięśnie szkieletowe, wentylacja mechaniczna, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zespół Lamberta-Eatona, zestaw przeciwwstrząsowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Letrozole Accord 2,5 mg
Profil bezpieczeństwa letrozolu, oparty na danych z badań klinicznych, wskazuje, że działania niepożądane występują u około 33% pacjentek leczonych z przerzutami oraz u około 80% w leczeniu uzupełniającym i przedłużonym. Najczęstsze objawy to uderzenia gorąca, hipercholesterolemia, bóle stawowe, nudności, nasilone pocenie się oraz uczucie zmęczenia. Szczególnie istotne są zdarzenia dotyczące układu kostnego (osteoporoza, złamania) oraz sercowo-naczyniowego (incydenty mózgowo-naczyniowe, zakrzepowo-zatorowe). W porównaniu z tamoksyfenem, letrozol wiąże się z wyższą częstością złamań kości (10,2% vs 7,2% podczas 5-letniego leczenia) i osteoporozy (5,1% vs 2,7%), ale niższą częstością hiperplazji endometrium i raka endometrium (0,2% vs 2,3%). W leczeniu sekwencyjnym obserwuje się zmienną częstość działań niepożądanych, z istotnie mniejszą częstością złamań kości przy schemacie letrozol → tamoksyfen (7,7%) w porównaniu do monoterapii letrozolem (10,0%).
ból nowotworowy, ból piersi, ból stawowy, dusznica, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hiperplazja endometrium, incydent niedokrwienny serca, jadłowstręt, krwawienie z dróg rodnych, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie tętnicze, nasilone pocenie, niestrawność, niewydolność serca, nudność, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, suchość pochwy, tachykardia, uczucie zmęczenia, udar naczyniowo-mózgowy, uderzenie gorąca, upławy, zaćma, zakażenie dróg moczowych, zakrzepica tętnicza, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zapalenie ścięgna, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zdarzenie mózgowo-naczyniowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zdarzenie w obrębie kośćca, zespół cieśni nadgarstka, złamanie kości, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Roswera 15 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Roswera, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa, z działaniami niepożądanymi najczęściej łagodnymi i przemijającymi. W badaniach klinicznych mniej niż 4% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych. Ryzyko powikłań, zwłaszcza mięśniowych, nerkowych i wątrobowych, wzrasta proporcjonalnie do dawki, szczególnie powyżej 20 mg, a przy dawce 40 mg obserwuje się zwiększoną częstość rabdomiolizy oraz ciężkich zdarzeń nerkowych i wątrobowych. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i u około 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępując samoistnie, bez związku z rozwojem ostrej lub postępującej choroby nerek. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) jest zależne od dawki i w większości przypadków łagodne; przerwanie terapii zaleca się przy wzroście CK >5 x GGN. Podobnie, aminotransferazy wątrobowe mogą wzrastać łagodnie i przemijająco.
aminotransferaza, ból mięśni, cukrzyca, ginekomastia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, polineuropatia, profil bezpieczeństwa, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sitagliptin Aurovitas 100 mg
Sitagliptin Aurovitas, zawierający sytagliptynę w dawce 100 mg, wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z których najpoważniejsze to zapalenie trzustki (w tym ostre oraz martwicze lub krwotoczne) oraz reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja i obrzęk naczynioruchowy. Hipoglikemia występuje często, zwłaszcza w terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika (4,7-13,8%) lub insuliną (około 9,6%). Inne działania niepożądane obejmują bóle głowy (często), zawroty głowy (niezbyt często), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (np. zaparcia, nudności, wymioty), zmiany skórne (wysypka, pokrzywka, zespół Stevensa-Johnsona) oraz zaburzenia nerek, w tym ostrą niewydolność nerek. Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży (10-17 lat) jest zbliżony do obserwowanego u dorosłych. W badaniu TECOS (7332 pacjentów na sytagliptynie vs. 7339 na placebo) częstość ciężkich działań niepożądanych była porównywalna, z zapaleniem trzustki w 0,3% vs. 0,2% oraz ciężką hipoglikemią u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomocznik odpowiednio 2,7% vs. 2,5%.
artropatia, biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból pleców, ból stawu, ciężka hipoglikemia, cukrzyca typu 2, hipoglikemia, martwicze zapalenie trzustki, nudność, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, odpowiedź anafilaktyczna, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, parametr nerkowy, pemfigoid pęcherzowy, pochodna sulfonylomocznika, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, śródmiąższowa choroba płuc, suchość jamy ustnej, świąd, sytagliptyna, tachykardia, trombocytopenia, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie świadomości, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosogardła, zapalenie kości i stawów, zapalenie naczyń skóry, zapalenie trzustki, zaparcie, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramlolan 5 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Ramlolan, zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (antagonista wapnia z grupy dihydropirydyn), wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla obu składników. Do najczęstszych działań niepożądanych należą: uporczywy, suchy kaszel i niedociśnienie tętnicze (ramipryl), a także zaczerwienienie twarzy, obrzęki obwodowe i kołatanie serca (amlodypina). Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Wśród poważnych powikłań wymienia się m.in. obrzęk naczynioruchowy, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka), zaburzenia hematologiczne (neutropenia, agranulocytoza), hiperkaliemię, incydenty sercowo-naczyniowe (zawał mięśnia sercowego, udar mózgu), niewydolność nerek i wątroby oraz zapalenie trzustki. Działania niepożądane dotyczą wielu układów, w tym krwi, immunologicznego, nerwowego, sercowo-naczyniowego, oddechowego, pokarmowego, wątroby, skóry, mięśniowo-szkieletowego i nerek.
agranulocytoza, antagonista wapnia, arytmia, białkomocz, bradykardia, częstomocz, dławica piersiowa, eozynofilia, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, leukopenia, łuszczycopodobne zapalenie skóry, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, pemfigoid, pochodna dihydropirydyny, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, zapalenie naczyń, zapalenie oskrzeli, zapalenie trzustki, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atazanavir Accord 300 mg
Atazanavir Accord, zawierający atazanawiru siarczan, jest stosowany w dawce 400 mg raz na dobę lub 300 mg z rytonawirem 100 mg raz na dobę u dorosłych pacjentów zakażonych HIV. Profil bezpieczeństwa opiera się na badaniach klinicznych obejmujących 1806 pacjentów, z medianą czasu leczenia odpowiednio 52 i 96 tygodni. Najczęstsze działania niepożądane to nudności (20%), biegunka (10%) oraz żółtaczka (13% przy dawce 400 mg, 19% w skojarzeniu z rytonawirem), pojawiająca się zwykle w ciągu kilku dni do miesięcy od rozpoczęcia terapii. Istotne jest monitorowanie funkcji nerek, gdyż obserwowano przypadki przewlekłej choroby nerek, zwłaszcza przy łącznym narażeniu na atazanawir i rytonawir, niezależnie od stosowania tenofowiru. W trakcie terapii należy także kontrolować parametry metaboliczne, ze względu na ryzyko wzrostu masy ciała oraz stężenia lipidów i glukozy we krwi.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, atazanawir, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, białkomocz, bilirubina całkowita, blok przedsionkowo-komorowy, choroba Gravesa-Basedowa, ciężki niedobór odporności, ginekomastia, granulocyty obojętnochłonne, kamica nerkowa, kinaza kreatynowa, krwiomocz, lek przeciwretrowirusowy, martwica kości, miopatia, nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, obrzęk naczynioruchowy, przewlekła choroba nerek, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, terapia przeciwretrowirusowa, toksyczny wykwit skórny, wirusowe zapalenie wątroby, wysypka, zakażenie HIV, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clindamycin Mylan 300 mg
Clindamycin Mylan w dawce 300 mg, stosowany doustnie, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥1/100 do <1/10) dotyczą układu pokarmowego, w tym rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego oraz zapalenie okrężnicy związane z Clostridium difficile, co wymaga natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia leczenia. Często obserwuje się także zakażenia pochwy. Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) występują poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, neutropenia (<1500/μl), trombocytopenia (<150 000/μl) oraz leukopenia, które zwiększają ryzyko infekcji i krwawień, wskazując na konieczność monitorowania morfologii krwi podczas terapii. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) mogą pojawić się zagrażające życiu reakcje nadwrażliwości, w tym wstrząs anafilaktyczny i reakcje anafilaktoidalne, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.
agranulocytoza, chlorowodorek klindamycyny, dysfagia, klindamycyna, leukopenia, morfologia krwi, nadwrażliwość, neutropenia, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre uszkodzenie nerek, owrzodzenie przełyku, pęcherzowe zapalenie skóry, pokrzywka, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka plamisto-grudkowa, zakażenie pochwy, zapalenie przełyku, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xanax SR 2 mg
Działania niepożądane leku Xanax SR (alprazolam o przedłużonym uwalnianiu) wynikają głównie z nadmiernego działania farmakologicznego benzodiazepiny na ośrodkowy układ nerwowy. Najczęściej obserwuje się uspokojenie, senność, ataksję, zaburzenia pamięci i mowy, zawroty głowy oraz ból głowy (≥1/10 pacjentów). Wysokie dawki zwiększają ryzyko sedacji, zmęczenia, upośledzenia koordynacji i zaburzeń mowy. Rzadziej występują zmiany nastroju, zaburzenia poznawcze, zapalenie skóry czy zaburzenia czynności płciowych. Istotnym zagrożeniem jest rozwój zależności fizycznej i psychicznej, a nagłe odstawienie może wywołać zespół odstawienia z objawami takimi jak bóle głowy, lęk, pobudzenie psychoruchowe, omamy czy napady padaczkowe, szczególnie u pacjentów leczonych długotrwale dużymi dawkami. Ryzyko działań niepożądanych może być wyższe u pacjentów z zaburzeniami osobowości typu borderline, agresywnym zachowaniem, nadużywających alkoholu lub leków oraz z zespołem stresu pourazowego.
agranulocytoza, alprazolam, anafilaksja, ataksja, benzodiazepina, bezsenność, ból głowy, depersonalizacja, derealizacja, dystonia, hiperprolaktynemia, hipomania, mania, napad padaczkowy, napięcie psychoruchowe, nieostre widzenie, niepamięć, nieregularne miesiączkowanie, nietrzymanie moczu, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omam, reakcja alergiczna, sedacja, senność, stan splątania, suchość w jamie ustnej, uspokojenie, zaburzenie mowy, zaburzenie pamięci, zależność fizyczna i psychiczna, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienia, zespół stresu pourazowego, zmęczenie, żółtaczka, zwiększenie ciśnienia wewnątrzgałkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramipril Genoptim 5 mg
Profil bezpieczeństwa ramiprylu obejmuje typowe działania niepożądane, takie jak uporczywy suchy kaszel oraz reakcje niedociśnieniowe, które są istotne w kontekście monitorowania terapii inhibitorami konwertazy angiotensyny. Do poważnych działań niepożądanych należą obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, zaburzenia czynności nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenia/agranulocytoza, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku i interwencji medycznej. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest według standardowej skali: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10 000) oraz częstość nieznana. W zakresie zaburzeń hematologicznych najczęściej obserwowano eozynofilię (często), a rzadziej poważniejsze zmiany, takie jak neutropenia, agranulocytoza, trombocytopenia, niewydolność szpiku kostnego, pancytopenia i niedokrwistość hemolityczna, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej.
eozynofilia, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, przeciwciała przeciwjądrowe, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, suchy kaszel, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, zapalenie trzustki, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – LisiHEXAL 5
LisiHEXAL 5 zawiera 5 mg lizynoprylu (lizynoprylu dwuwodnego 5,44 mg) i wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z ryzykiem niedociśnienia tętniczego, zwłaszcza przy zmniejszonej objętości płynów (leczenie moczopędne, dieta niskosodowa, dializa, biegunka, wymioty), niewydolności serca, zaburzeniach czynności nerek (klirens kreatyniny <80 ml/min) oraz u osób z zaawansowaną niewydolnością serca i hiponatremią. Leczenie należy rozpoczynać pod ścisłą kontrolą lekarską, monitorując ciśnienie tętnicze, stężenie potasu i kreatyniny. W przypadku niedociśnienia zaleca się ułożenie pacjenta na plecach i podanie dożylne 0,9% roztworu chlorku sodowego. Przemijające niedociśnienie nie jest przeciwwskazaniem do kontynuacji terapii, jednak w przypadku utrzymującej się hipotonii (ciśnienie skurczowe <90 mmHg przez ponad 1 godzinę) należy rozważyć odstawienie leku. Nie zaleca się rozpoczynania leczenia u pacjentów z ostrym zawałem serca przy ciśnieniu skurczowym ≤100 mmHg lub w stanie wstrząsu kardiogennego.
afereza lipoprotein, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, hiperkaliemia, hipoaldosteronizm, hiponatremia, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, kolagenoza, lek immunosupresyjny, lizynopryl, małopłytkowość, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze objawowe, niedokrwistość, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostry zawał serca, piorunująca martwica wątroby, reakcja rzekomoanafilaktyczna, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wstrząs kardiogenny, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aorty, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon substancji czynnych
Sytagliptyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Sytagliptyna, inhibitor DPP-4, jest przeciwwskazana u pacjentów z cukrzycą typu 1 oraz w leczeniu cukrzycowej kwasicy ketonowej. Stosowanie tego leku wiąże się z ryzykiem ostrego zapalenia trzustki, które wymaga natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia odpowiedniego leczenia. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią zapalenia trzustki. W monoterapii lub w skojarzeniu z lekami niepowodującymi hipoglikemii (np. metforminą, agonistami PPARγ) ryzyko hipoglikemii jest porównywalne do placebo, natomiast w połączeniu z insuliną lub sulfonylomocznikami ryzyko hipoglikemii wzrasta, co może wymagać zmniejszenia dawek tych leków. U pacjentów z GFR < 45 ml/min lub schyłkową niewydolnością nerek konieczne jest dostosowanie dawki sytagliptyny, a preparaty złożone z metforminą są przeciwwskazane przy GFR < 30 ml/min. Należy również monitorować czynność nerek i w razie potrzeby tymczasowo odstawiać lek.
agonista receptora PPARγ, anafilaksja, astenia, ciężka reakcja nadwrażliwości, cukrzyca typu 1, cukrzycowa kwasica ketonowa, dializa otrzewnowa, duszność kwasicza, GFR, hemodializa, hipoglikemia, hipotermia, inhibitor DPP-4, ketoza, kwasica ketonowa, kwasica mleczanowa, luka anionowa, martwicze zapalenie trzustki, metformina, nefropatia kontrastowa, neuropatia, niedobór witaminy B12, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie trzustki, pemfigoid pęcherzowy, posocznica, schyłkowa niewydolność nerek, stosunek mleczanów do pirogronianów, sulfonylomocznik, sytagliptyna, zaburzenie czynności nerek, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ketesse 25 25 mg
Dekskeptoprofen, substancja czynna leku Ketesse 25 mg, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o szerokim spektrum przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na deksketoprofen, inne NLPZ lub substancje pomocnicze, a także historię reakcji alergicznych takich jak napady astmy, skurcz oskrzeli, ostry nieżyt błony śluzowej nosa, polipy nosa, pokrzywka czy obrzęk naczynioruchowy. Leku nie należy stosować u pacjentów z aktywną chorobą wrzodową żołądka, krwawieniami z przewodu pokarmowego, chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, skazą krwotoczną, ciężką niewydolnością serca, umiarkowaną lub ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny ≤59 ml/min) oraz ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (10-15 punktów w skali Child-Pugh). Ponadto, przeciwwskazane jest stosowanie u kobiet w trzecim trymestrze ciąży oraz w okresie laktacji, a także u pacjentów ciężko odwodnionych.
W przypadku pacjentów z chorobą wrzodową w wywiadzie, stosujących leki zwiększające ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych (kortykosteroidy, inne NLPZ, SSRI, leki przeciwzakrzepowe) oraz osób w podeszłym wieku, stosowanie Ketesse 25 mg wymaga szczególnej ostrożności. Należy rozważyć odradzenie terapii u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, łagodną lub umiarkowaną niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca, chorobami naczyń obwodowych i mózgowych. Szczególnie uważnie należy podchodzić do leczenia osób powyżej 65 roku życia, z łagodną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 60-89 ml/min), łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (5-9 punktów w skali Child-Pugh), astmatyków bez wcześniejszej nadwrażliwości na NLPZ oraz kobiet w I i II trymestrze ciąży. Decyzja o zastosowaniu deksketoprofenu powinna być poprzedzona dokładną analizą stanu klinicznego pacjenta, bilansowaniem korzyści i ryzyka oraz rozważeniem alternatywnych metod leczenia.
astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa żołądka, deksketoprofen, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancje, napad astmy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, NLPZ, obrzęk naczynioruchowy, ostry nieżyt błony śluzowej nosa, perforacja, pokrzywka, polip nosa, przewlekła niestrawność, reakcja fotoalergiczna, skala Childa-Pugha, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi - Leksykon leków
Działania niepożądane – Naxalgan 150 mg
Pregabalina, dostępna w dawkach 75 mg, 150 mg i 300 mg (produkt leczniczy Naxalgan), wykazuje profil działań niepożądanych oparty na szerokich badaniach klinicznych obejmujących ponad 8900 pacjentów, z czego 5600 uczestniczyło w badaniach kontrolowanych placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zawroty głowy i senność, które występują bardzo często (≥1/10). Większość działań niepożądanych ma nasilenie łagodne do umiarkowanego, a odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosi 12% w grupie pregabaliny versus 5% w grupie placebo. W leczeniu bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego odnotowano zwiększoną częstość działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego, zwłaszcza senności. Po odstawieniu leku mogą wystąpić objawy odstawienia, takie jak bezsenność, bóle głowy, nudności, lęk, drgawki i depresja, co wskazuje na ryzyko uzależnienia, zależne od dawki. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi w postaci senności, gorączki i infekcji górnych dróg oddechowych.
anoreksja, ataksja, bezsenność, biegunka, ból głowy, bradykardia zatokowa, depresja, depresja oddechowa, drgawki, duszność, hipoglikemia, lęk, myśl samobójcza, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, napad paniki, nastrój euforyczny, nerwowość, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, omamy, parestezja, podwójne widzenie, pregabalina, rabdomioliza, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, splątanie, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uzależnienie od leku, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenie erekcji, zaburzenie koordynacji, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszone libido, żółtaczka, zwiększenie łaknienia, zwiększenie masy ciała - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rocuronium Kabi 10 mg/ml
Rokuronium Kabi, jako niedepolaryzujący lek blokujący przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się ból i reakcje w miejscu wstrzyknięcia, szczególnie przy szybkim podaniu dawki indukcyjnej, oraz przedłużony czas trwania blokady nerwowo-mięśniowej, co może prowadzić do osłabienia mięśni, a nawet niewydolności oddechowej. Reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne, choć bardzo rzadkie (<1/10 000), stanowią poważne zagrożenie życia, manifestując się skurczem oskrzeli, hipotensją, tachykardią, obrzękiem naczynioruchowym i wysypką. W populacji pediatrycznej tachykardia występuje u 1,4% pacjentów przy dawkach do 1 mg/kg mc. Ponadto, u pacjentów na OIOM z jednoczesnym stosowaniem kortykosteroidów istnieje ryzyko rozwoju miopatii steroidowej.
bezdech, blokada nerwowo-mięśniowa, bromek rokuronium, duszność, hipotensja, histamina, lek blokujący przewodnictwo, miopatia, miopatia steroidowa, mydriaza, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie mięśniowe, pokrzywka, porażenie wiotkie, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka rumieniowata, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zapaść krążeniowa, zespół Kounisa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Combigan (2 mg + 5 mg)/ml
Lek Combigan, zawierający winian brymonidyny (2,0 mg/ml, odpowiadający 1,3 mg brymonidyny) oraz tymolol (5,0 mg/ml, odpowiadający 6,8 mg maleinianu tymololu), stosowany jest w formie kropli do oczu i wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych. Najczęściej obserwowanymi objawami są przekrwienie spojówek (około 15% pacjentów) oraz uczucie palenia w oku (około 11%), zwykle o łagodnym nasileniu, co potwierdza niski odsetek przerwania terapii (3,4% i 0,5%). Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana. Wśród często występujących działań wymienia się m.in. uczucie kłucia, alergiczne zapalenie spojówek, nadżerkę rogówki, suchość oka, zapalenie powiek, zaburzenia widzenia, a także objawy ogólne jak senność, ból głowy, nadciśnienie tętnicze i suchość w jamie ustnej.
alergiczne zapalenie spojówek, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, erozja rogówki, hipoglikemia, jaskra wrodzona, kontaktowe zapalenie skóry, miastenia gravis, nadciśnienie tętnicze, nadżerka rogówki, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk rogówki, obrzęk spojówki, oddzielenie ciała szklistego, przekrwienie spojówek, punkcikowate zapalenie rogówki, skurcz oskrzeli, tachykardia, tymolol, winian brymonidyny, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie ciała rzęskowego, zapalenie tęczówki, zastoinowa niewydolność serca, zmętnienie ciała szklistego, zwapnienie rogówki, zwężenie źrenicy - Leksykon substancji czynnych
Ludzki czynnik krzepnięcia VIII – Działania niepożądane
Ludzki czynnik krzepnięcia VIII, stosowany w terapii hemofilii A, może wywoływać szereg działań niepożądanych, w tym reakcje nadwrażliwości i alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, świszczący oddech, tachykardia, niedociśnienie, a także ciężkie reakcje anafilaktyczne, włącznie ze wstrząsem anafilaktycznym. Objawy te mogą pojawić się w trakcie infuzji i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej, w tym przerwania podawania leku oraz zastosowania adrenaliny, glikokortykosteroidów i tlenoterapii. Gorączka oraz objawy ogólnoustrojowe również zostały zgłoszone, jednak ich częstość jest nieznana. Szczególną uwagę należy zwrócić na wytwarzanie przeciwciał neutralizujących (inhibitorów) czynnika VIII, które manifestują się niewystarczającą odpowiedzią kliniczną na leczenie. Częstość występowania inhibitorów jest bardzo wysoka u pacjentów uprzednio nieleczonych (≥1/10), a u pacjentów uprzednio leczonych jest niezbyt częsta. W przypadku podejrzenia inhibitorów zaleca się konsultację w specjalistycznym ośrodku hemofilii.
centrum leczenia hemofilii, choroba zakaźna, ciężka hemofilia A, czynnik krzepnięcia VIII, dreszcze, działanie niepożądane, glikokortykosteroid, hemofilia A, inaktywacja wirusów, inhibitor czynnika VIII, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, obrzęk naczynioruchowy, osocze ludzkie, pacjent uprzednio leczony, pacjent uprzednio nieleczony, parestezja, płynoterapia, pokrzywka uogólniona, przeciwciała neutralizujące, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, tachykardia, tlenoterapia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie perfuzji narządowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pikopil 7,5 mg
Lek Pikopil zawiera 7,5 mg sodu pikosiarczanu jednowodnego (odpowiadającego 7,5 mg sodu pikosiarczanu bezwodnego) i wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący różne układy organizmu. Najczęściej obserwowanymi działaniami są biegunka (bardzo często, ≥1/10), skurcze jamy brzusznej, ból i dyskomfort w obrębie jamy brzusznej (często, ≥1/100 do <1/10). Objawy neurologiczne, takie jak zawroty głowy i omdlenia (niezbyt często, ≥1/1 000 do <1/100), są najczęściej związane z reakcją wazowagalną indukowaną przez lek. Działania niepożądane ze strony układu immunologicznego i skóry, takie jak nadwrażliwość, reakcje skórne, obrzęk naczynioruchowy, wykwity polekowe, wysypka i świąd, występują niezbyt często i nie były odnotowane w badaniach klinicznych, lecz zgłaszane po wprowadzeniu leku do obrotu.
biegunka, ból brzucha, defekacja, dyskomfort jamy brzusznej, dyspepsja, laktoza, monitorowanie działań niepożądanych, nadwrażliwość, nietolerancja laktozy, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, perystaltyka jelit, Pikopil, reakcja skórna, reakcja wazowagalna, skurcze jamy brzusznej, sodu pikosiarczan jednowodny, świąd, wykwit polekowy, wymioty, wysypka, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Desloratadine Sopharma 0,5 mg/ml
Desloratadyna wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących populacje pediatryczną i dorosłych. U dzieci w wieku 6-23 miesięcy najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były biegunka (3,7%), gorączka (2,3%) oraz bezsenność (2,3%). W grupie 12-17 lat najczęstszym działaniem niepożądanym był ból głowy, występujący u 5,9% pacjentów leczonych desloratadyną, co było porównywalne z grupą placebo (6,9%). U dorosłych i młodzieży stosujących lek w zalecanej dawce, działania niepożądane występowały o 3% częściej niż w grupie placebo, z najczęstszymi objawami takimi jak zmęczenie (1,2%), suchość błon śluzowych jamy ustnej (0,8%) oraz ból głowy (0,6%).
alergiczny nieżyt nosa, anafilaksja, bezsenność, biegunka, bilirubina, ból głowy, bradykardia, depresja, desloratadyna, drgawki, duszność, dyspepsja, enzymy wątrobowe, fotowrażliwość, halucynacje, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, przewlekła pokrzywka idiopatyczna, reakcja nadwrażliwości, suchość jamy ustnej, tachykardia, wydłużenie odcinka QT, zaburzenia rytmu serca, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół suchego oka, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tirosint Sol 137 mcg
Produkt leczniczy TIROSINT SOL, zawierający lewotyroksynę sodową w roztworze doustnym, charakteryzuje się niskim ryzykiem działań niepożądanych przy prawidłowym dawkowaniu i monitorowaniu klinicznym oraz laboratoryjnym. W przypadku nietolerancji dawki lub przedawkowania, które prowadzi do stężeń suprafizjologicznych hormonu, mogą wystąpić objawy nadczynności tarczycy, takie jak tachykardia, kołatanie serca, zaburzenia rytmu, dusznica bolesna, bóle głowy, drżenie, niepokój, bezsenność, osłabienie mięśni, wymioty, biegunka, zaczerwienienie, gorączka, nadpotliwość, zaburzenia miesiączkowania oraz utrata masy ciała. Objawy te wymagają zmniejszenia dawki lub czasowego przerwania terapii. U pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu mogą pojawić się reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, wysypka i pokrzywka, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej.
bezsenność, biegunka, ból głowy, drżenie, dusznica bolesna, hormon tarczycy, kołatanie serca, lewotyroksyna sodowa, nadczynność tarczycy, nadpotliwość, niepokój wewnętrzny, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja alergiczna, rzekomy guz mózgu, skurcz mięśni, tachykardia, Tirosint Sol, wymioty, wysypka, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie rytmu serca - Leksykon chorób i schorzeń
Kurczowe zapalenie skóry na zimno – Epidemiologia
Kurczowe zapalenie skóry na zimno (cold urticaria) to rzadka, ale klinicznie istotna postać przewlekłej pokrzywki indukowanej, charakteryzująca się pojawianiem się bąbli pokrzywkowych i/lub obrzęku naczynioruchowego po ekspozycji na zimno. Częstość występowania w populacji ogólnej wynosi około 0,05%, a wśród pacjentów z przewlekłą pokrzywką indukowaną sięga 26,1% (95% CI, 14,17%-43,05%). Schorzenie najczęściej dotyka młodych dorosłych, ze szczytem zachorowań w 2. i 3. dekadzie życia, z nieznaczną przewagą kobiet. Główne czynniki wyzwalające to ekspozycja na zimną wodę (63-92%) oraz zimne powietrze (58-82%). Do 50% pacjentów ma współistniejącą atopię, a około 25% cierpi na inne typy pokrzywki indukowanej. Istotnym aspektem jest wysokie ryzyko anafilaksji, które według metaanalizy wynosi 21,49% (95% CI, 15,79%-28,54%), a w badaniu COLD-CE anafilaksję stwierdzono u 37% pacjentów. Mimo tego, tylko niewielka część chorych otrzymuje adrenalinę lub ma przepisany autowstrzykiwacz adrenaliny (AAI).
anafilaksja, atopia, autowstrzykiwacz adrenaliny, bąbel pokrzywkowy, dermografizm, epinefryna, hipotensja, krioglobulinemia, kurczowe zapalenie skóry na zimno, leczenie na żądanie, lek przeciwhistaminowy, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka cholinergiczna, pokrzywka z zimna, populacja ogólna, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła pokrzywka, przewlekła pokrzywka indukowana, przewlekła pokrzywka spontaniczna, remisja, test stymulacji zimnem, wstrząs - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka
Preparat złożony Valsartan + hydrochlorothiazide Krka wymaga ścisłego monitorowania gospodarki elektrolitowej, zwłaszcza stężenia potasu, sodu, magnezu, wapnia oraz parametrów czynności nerek (klirens kreatyniny ≥ 30 ml/min). Walsartan może powodować hiperkaliemię, dlatego nie zaleca się łączenia go z suplementami potasu czy lekami oszczędzającymi potas. Hydrochlorotiazyd natomiast niesie ryzyko hipokaliemii, hiponatremii, zasadowicy hipochloremicznej, hipomagnezemii oraz hiperkalcemii. U pacjentów z ciężką niewydolnością serca, zwężeniem tętnic nerkowych, pierwotnym hiperaldosteronizmem czy po przeszczepie nerki stosowanie leku jest przeciwwskazane lub wymaga szczególnej ostrożności. Ponadto, preparat może wywoływać obrzęk naczynioruchowy, nasilenie tocznia rumieniowatego, zaburzenia metaboliczne (tolerancji glukozy, lipidów) oraz reakcje nadwrażliwości, w tym fotouczulenie i ryzyko rozwoju nieczerniakowych nowotworów skóry (NMSC).
azotemia, cholestaza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, diuretyk oszczędzający potas, diuretyk tiazydowy, duszność, gospodarka lipidowa, gospodarka węglowodanowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, kwas moczowy, lek hipoglikemiczny, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedobór laktazy, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, przewlekła niewydolność serca, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, skąpomocz, śpiączka wątrobowa, toczeń rumieniowaty układowy, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, zasadowica hipochloremiczna, zastawka dwudzielna, zastoinowa niewydolność serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fingolimod MSN 0,5 mg
Fingolimod MSN w dawce 0,5 mg, podawany w formie kapsułek twardych, jest przeciwwskazany u pacjentów z zespołem niedoboru odporności, ciężkimi aktywnymi zakażeniami (w tym przewlekłymi, jak zapalenie wątroby czy gruźlica), aktywnymi nowotworami złośliwymi oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (stopień C wg Child-Pugh). Ponadto, terapia fingolimodem jest niewskazana u pacjentów z istotnymi schorzeniami kardiologicznymi i naczyniowymi, takimi jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dusznica bolesna, udar mózgu lub TIA w ciągu ostatnich 6 miesięcy, zaostrzenie niewydolności serca wymagające hospitalizacji, niewydolność serca klasy III/IV wg NYHA, ciężkie zaburzenia rytmu serca wymagające leczenia antyarytmikami klasy Ia lub III, blok przedsionkowo-komorowy II stopnia typu Mobitz II lub III stopnia oraz zespół chorego węzła zatokowego. Wydłużony odstęp QTc ≥ 500 ms w EKG stanowi również przeciwwskazanie. Fingolimod jest także przeciwwskazany w ciąży oraz u kobiet w wieku rozrodczym niestosujących skutecznej antykoncepcji, ze względu na ryzyko teratogenne.
antagonista kanału wapniowego, badanie EKG, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, bradyarytmia, choroba obturacyjna, fingolimod, gruźlica, klasyfikacja Child-Pugh, klasyfikacja NYHA, lek antyarytmiczny, lek immunosupresyjny, niestabilna dusznica bolesna, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół wieńcowy, przejściowy atak niedokrwienny, przewlekła niewydolność serca, reakcja anafilaktyczna, retinopatia cukrzycowa, teratogenność, udar mózgu, wydłużony odstęp QTc, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia rytmu serca, zakażenia oportunistyczne, zakażenie przewlekłe, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół niedoboru odporności, złośliwa choroba nowotworowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Plenvu
Produkt leczniczy Plenvu, stosowany jako proszek do sporządzania roztworu doustnego do przygotowania jelita, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, w tym z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min/1,73 m²), niewydolnością serca (klasy III/IV wg NYHA), zaburzeniami rytmu serca, odwodnieniem oraz ostrą postacią choroby zapalnej jelit. Przed zastosowaniem preparatu należy wyrównać stany odwodnienia i monitorować elektrolity, czynność nerek oraz EKG, zwłaszcza u pacjentów słabych, niepełnosprawnych lub z ryzykiem zaburzeń elektrolitowych. W trakcie stosowania mogą wystąpić reakcje alergiczne (wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), a także rzadkie, ale poważne zaburzenia rytmu serca, w tym migotanie przedsionków. W przypadku objawów sugerujących zaburzenia rytmu lub równowagi wodno-elektrolitowej konieczna jest natychmiastowa diagnostyka i interwencja.
anafilaksja, badanie EKG, bisakodyl, choroba sercowo-naczyniowa, choroba tarczycy, choroba zapalna jelit, duszność, klasyfikacja NYHA, klirens kreatyniny, krwawienie z odbytu, makrogol, migotanie przedsionków, niedokrwienne zapalenie jelita grubego, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, osocze, pikosiarczan sodu, pokrzywka, reakcja alergiczna, środek przeczyszczający, stężenie elektrolitów, wzdęcie, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie połykania, zaburzenie równowagi wodno-elektrolitowej, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Duexon (25 mcg + 50 mcg)/dawkę odmierzoną
Duexon, aerozol inhalacyjny zawierający salmeterol (w postaci salmeterolu ksynafonianu) oraz flutykazonu propionian, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla obu składników, bez dodatkowych interakcji wynikających z ich jednoczesnego stosowania. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują kandydozę jamy ustnej i gardła, zapalenie płuc i oskrzeli (częstość ≥1/100 do <1/10), ból głowy, podrażnienie gardła, chrypkę oraz skurcze mięśni i złamania pourazowe. Rzadziej występują reakcje nadwrażliwości, obrzęk naczynioruchowy, zespół Cushinga, zahamowanie czynności kory nadnerczy, hiperglikemia, lęk, drżenie, tachykardia, migotanie przedsionków oraz paradoksalny skurcz oskrzeli, który wymaga natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia leczenia rozszerzającego oskrzela. Zaleca się płukanie jamy ustnej po inhalacji w celu zmniejszenia ryzyka kandydozy, a w przypadku jej wystąpienia stosowanie miejscowych leków przeciwgrzybiczych.
beta2-mimetyk, ból głowy, cushingoidalne rysy twarzy, dysfonia, flutykazon, hiperglikemia, kandydoza jamy ustnej, kandydoza przełyku, kołatanie serca, księżycowata twarz, lek przeciwgrzybiczny, migotanie przedsionków, nadpobudliwość psychoruchowa, obrzęk naczynioruchowy, otyłość centralna, paradoksalny skurcz oskrzeli, podrażnienie gardła, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, skurcz mięśni, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie snu, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga, złamanie pourazowe, zmniejszenie gęstości mineralnej kości - Leksykon substancji czynnych
Erytromycyna – Działania niepożądane
Erytromycyna, makrolidowy antybiotyk, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których częstość i nasilenie zależą od drogi podania, dawki oraz indywidualnych cech pacjenta, w tym funkcji wątroby i nerek. Najczęstsze objawy dotyczą układu pokarmowego i obejmują bóle brzucha, nudności, wymioty oraz biegunkę, nasilające się przy dawkach powyżej 4 g/dobę. Rzadziej obserwuje się poważne powikłania, takie jak rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, zapalenie trzustki czy przerostowe zwężenie odźwiernika u niemowląt. Erytromycyna może indukować zaburzenia czynności wątroby, manifestujące się przemijającym wzrostem aminotransferaz, cholestatycznym zapaleniem wątroby, a w rzadkich przypadkach niewydolnością wątroby i żółtaczką. Reakcje skórne, od łagodnych wysypek i świądu po ciężkie zespoły Stevensa-Johnsona, martwicę toksyczno-rozpływną naskórka i ostrą uogólnioną osutkę krostkową (AGEP), wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Ponadto erytromycyna może wywoływać reakcje anafilaktyczne, w tym obrzęk naczynioruchowy i wstrząs anafilaktyczny.
agranulocytoza, aminotransferaza wątrobowa, antybiotyk makrolidowy, arytmia, bradykardia, cholestatyczne zapalenie wątroby, częstoskurcz komorowy, hepatotoksyczność, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor cytochromu P450, lek hepatotoksyczny, lek ototoksyczny, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oporność bakteryjna, ostra uogólniona osutka krostkowa, ototoksyczność, przerostowe zwężenie odźwiernika, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śródmiąższowe zapalenie nerek, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bulgaplin 300 mg
Program badań klinicznych pregabaliny objął ponad 8900 pacjentów, z czego ponad 5600 uczestniczyło w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Działania niepożądane były przeważnie łagodne lub umiarkowane, z częstością przerwania terapii wynoszącą 12% w grupie pregabaliny wobec 5% w grupie placebo. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to zawroty głowy i senność, które były również głównymi przyczynami odstawienia leku. W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego odnotowano zwiększoną częstość działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Działania niepożądane klasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10 000) oraz nieznana.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anorgazmia, ataksja, ból neuropatyczny ośrodkowy, depersonalizacja, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, drżenie zamiarowe, dyskineza, myśli samobójcze, napad paniki, niedoczulica, niedowidzenie, nieostre widzenie, niepamięć, niepokój ruchowy, niewydolność wątroby, objaw odstawienia, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk oka, oczopląs, omamy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, podwójne widzenie, pokrzywka, pregabalina, przeczulica, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uraz rdzenia kręgowego, wysypka grudkowa, zaburzenia koordynacji, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Amlodipine + Valsartan+ Hydrochlorothiazide Polpharma
Preparat Amlodipine + Valsartan + Hydrochlorothiazide Polpharma, zawierający amlodypinę (10 mg), walsartan (320 mg) oraz hydrochlorotiazyd (25 mg), stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi, niewydolnością nerek oraz chorobami współistniejącymi. Niedociśnienie, w tym ortostatyczne, występuje u 1,7% pacjentów przy maksymalnej dawce. Konieczne jest monitorowanie stężenia potasu, sodu, magnezu oraz funkcji nerek, zwłaszcza u osób z ryzykiem hipokaliemii, hiponatremii, hipomagnezemii czy hiperkalcemii. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²), anurią, dializowanych oraz u pacjentek w ciąży. Walsartan może powodować obrzęk naczynioruchowy, a hydrochlorotiazyd – reakcje nadwrażliwości, zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hiperlipidemia, hiperurykemia) oraz zwiększać ryzyko nieczerniakowych nowotworów skóry (NMSC) z powodu działania fotouczulającego.
antagonista kanałów wapniowych, azotemia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dna moczanowa, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, jaskra zamykającego się kąta, lek moczopędny oszczędzający potas, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, nefropatia z utratą soli, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedobór sodu, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność nerek, niewydolność serca, objawy neurologiczne, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, podwójna blokada RAA, przełom nadciśnieniowy, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, skąpomocz, stenoza aortalna, stenoza mitralna, tiazydowy lek moczopędny, toczeń rumieniowaty, zaburzenia elektrolitowe, zasadowica hipochloremiczna, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon substancji czynnych
Metokarbamol – Działania niepożądane
Metokarbamol, stosowany jako miorelaksant w terapii bolesnych skurczów mięśni szkieletowych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układy: immunologiczny, nerwowy, wątrobowy, krążenia oraz skórny. W preparacie Distem (380 mg metokarbamolu i 300 mg paracetamolu) nie odnotowano ciężkich zdarzeń niepożądanych, a najczęstszym efektem ubocznym był ból głowy. W przypadku Methocarbamolu Espefa (500 mg) obserwuje się zarówno łagodne, jak i poważne reakcje, w tym anafilaksję, obrzęk naczynioruchowy, napady drgawkowe, zaburzenia koordynacji mięśniowej, hepatotoksyczność (w tym żółtaczkę cholestatyczną), bradykardię oraz niedociśnienie tętnicze. Działania niepożądane występują z różną częstością, od bardzo rzadkich (<1/10 000) po nieznaną, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej, zwłaszcza u pacjentów z chorobami współistniejącymi.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie skóry, aminotransferaza, ataksja, ból głowy, bradykardia, ciężka reakcja skórna, dezorientacja, dyspepsja, działanie miorelaksacyjne, hepatotoksyczność, hipoglikemia, leukopenia, małopłytkowość, martwica toksyczna rozpływna naskórka, metokarbamol, napad drgawkowy, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omam, omdlenie, pancytopenia, paracetamol, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, ropomocz, skurcz mięśni szkieletowych, skurcz oskrzeli, układ nerwowy, zaburzenia układu krążenia, zaburzenia wątroby, zapalenie spojówek, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluticomb (25 mcg + 50 mcg)/dawkę odmierzoną
Fluticomb to lek złożony zawierający salmeterol (25 µg) i flutykazon propionian w dawkach 50, 125 lub 250 µg na dawkę odmierzoną. Profil bezpieczeństwa odzwierciedla działania niepożądane obu składników, bez synergistycznego nasilenia efektów niepożądanych. Najczęściej obserwowanymi działaniami są kandydoza jamy ustnej i gardła (często), zapalenie płuc i oskrzeli (często), bóle głowy (bardzo często) oraz objawy ogólnoustrojowe związane z kortykosteroidami, takie jak zespół Cushinga, zahamowanie czynności kory nadnerczy, spowolnienie wzrostu u dzieci i zmniejszenie gęstości mineralnej kości (często). Występują także zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hiperglikemia, niezbyt często) oraz objawy ze strony układu nerwowego i psychicznego, w tym lęk i zaburzenia snu (niezbyt często). Paradoksalny skurcz oskrzeli, choć rzadki, wymaga natychmiastowego przerwania leczenia i interwencji.
arytmia, bezsenność, ból mięśni, ból stawów, choroba niedokrwienna serca, chrypka, częstoskurcz nadkomorowy, flutykazon, hiperglikemia, hipokaliemia, jaskra, kandydoza jamy ustnej, kandydoza przełyku, kołatanie serca, kortykosteroid, lek beta-mimetyczny, lek przeciwgrzybiczny, migotanie przedsionków, nadpobudliwość, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, paradoksalny skurcz oskrzeli, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, salmeterol, skłonność do siniaków, skurcz mięśni, skurcz oskrzeli, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia widzenia, zaćma, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zespół Cushinga, zespół cushingoidalny, złamanie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fyremadel
Fyremadel (ganireliks 0,25 mg/0,5 ml) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaksji, obrzęku naczynioruchowego oraz pokrzywki, które mogą wystąpić już po pierwszej dawce. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentki z aktywnymi stanami alergicznymi oraz nadwrażliwością na lateks, gdyż osłona igły zawiera naturalny lateks, co może wywołać reakcje alergiczne. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie zespołu hiperstymulacji jajników (OHSS), który wymaga leczenia objawowego, w tym dożylnego podawania elektrolitów, infuzji koloidów oraz profilaktyki przeciwzakrzepowej heparyną. U pacjentek poddawanych procedurom wspomaganego rozrodu (ART), zwłaszcza IVF, istotne jest wczesne potwierdzenie prawidłowej lokalizacji ciąży w jamie macicy ze względu na zwiększone ryzyko ciąży pozamacicznej oraz potencjalnie wyższą częstość wrodzonych wad rozwojowych.
agonista GnRH, anafilaksja, badanie ultrasonograficzne, ciąża mnoga, ciąża pozamaciczna, ciężki stan alergiczny, dieta z kontrolowaną zawartością sodu, ganireliks, kontrolowana hiperstymulacja jajników, nadwrażliwość na lateks, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, stan alergiczny, stymulacja gonadotropinowa, technika wspomaganego rozrodu, uczulenie na lateks, wrodzona wada rozwojowa, wstrząs anafilaktyczny, zapłodnienie in vitro, zespół hiperstymulacji jajników - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ampicillin Adamed 500 mg
Ampicylina, jako antybiotyk beta-laktamowy, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii dożylnej lub domięśniowej. Najczęstsze reakcje obejmują świąd i wysypkę skórną, natomiast poważniejsze reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, obrzęk krtani czy zespół Stevensa-Johnsona, występują rzadziej, ale stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Wśród zaburzeń hematologicznych obserwuje się niedokrwistość, małopłytkowość, eozynofilię, leukopenię i agranulocytozę, z niedokrwistością hemolityczną o podłożu immunologicznym jako szczególnie niebezpieczną. Często występują luźne stolce, a rzekomobłoniaste zapalenie jelit związane z Clostridioides difficile jest powikłaniem niezbyt częstym, ale istotnym klinicznie. Należy również uwzględnić ryzyko zakażeń grzybiczych w obrębie jamy ustnej i narządów płciowych.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, ampicylina, beta-laktam, białaczka, biegunka, ból głowy, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, drgawki, eozynofilia, kryształy w moczu, leukopenia, luźny stolec, małopłytkowość, mdłość, mioklonia, mononukleoza, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre śródmiąższowe zapalenie nerek, osutka, podwyższone transaminazy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, rumień wysiękowy wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, świąd, toksyczna nekroliza naskórka, wymioty, wysypka skórna, zakażenie grzybicze, zapalenie jamy ustnej, zapalenie jelita, zapalenie języka, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna