przewlekła pokrzywka indukowana
Przewlekła pokrzywka indukowana to specyficzna postać pokrzywki, w której zmiany skórne (bąble pokrzywkowe i/lub obrzęk naczynioruchowy) pojawiają się w odpowiedzi na konkretny bodziec fizyczny lub chemiczny. Choroba uznawana jest za przewlekłą, gdy objawy utrzymują się dłużej niż 6 tygodni.
Wyróżnia się kilka typów pokrzywki indukowanej, w zależności od czynnika wyzwalającego: dermografizm (reakcja na ucisk mechaniczny), pokrzywka z zimna, pokrzywka cieplna, pokrzywka słoneczna, pokrzywka opóźniona z ucisku, obrzęk naczynioruchowy wibracyjny, pokrzywka cholinergiczna (indukowana wzrostem temperatury ciała), pokrzywka kontaktowa i pokrzywka wodna (akwageniczna).
Diagnostyka opiera się na wywiadzie i testach prowokacyjnych specyficznych dla podejrzewanego czynnika wyzwalającego. Leczenie obejmuje przede wszystkim unikanie zidentyfikowanych bodźców oraz farmakoterapię (głównie leki przeciwhistaminowe II generacji). W przypadkach opornych na leczenie standardowe można rozważyć omalizumab lub cyklosporynę A. Istotne znaczenie ma również edukacja pacjenta dotycząca natury schorzenia i sposobów radzenia sobie z czynnikami wyzwalającymi.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Kurczowe zapalenie skóry na zimno – Epidemiologia
Kurczowe zapalenie skóry na zimno (cold urticaria) to rzadka, ale klinicznie istotna postać przewlekłej pokrzywki indukowanej, charakteryzująca się pojawianiem się bąbli pokrzywkowych i/lub obrzęku naczynioruchowego po ekspozycji na zimno. Częstość występowania w populacji ogólnej wynosi około 0,05%, a wśród pacjentów z przewlekłą pokrzywką indukowaną sięga 26,1% (95% CI, 14,17%-43,05%). Schorzenie najczęściej dotyka młodych dorosłych, ze szczytem zachorowań w 2. i 3. dekadzie życia, z nieznaczną przewagą kobiet. Główne czynniki wyzwalające to ekspozycja na zimną wodę (63-92%) oraz zimne powietrze (58-82%). Do 50% pacjentów ma współistniejącą atopię, a około 25% cierpi na inne typy pokrzywki indukowanej. Istotnym aspektem jest wysokie ryzyko anafilaksji, które według metaanalizy wynosi 21,49% (95% CI, 15,79%-28,54%), a w badaniu COLD-CE anafilaksję stwierdzono u 37% pacjentów. Mimo tego, tylko niewielka część chorych otrzymuje adrenalinę lub ma przepisany autowstrzykiwacz adrenaliny (AAI).
anafilaksja, atopia, autowstrzykiwacz adrenaliny, bąbel pokrzywkowy, dermografizm, epinefryna, hipotensja, krioglobulinemia, kurczowe zapalenie skóry na zimno, leczenie na żądanie, lek przeciwhistaminowy, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka cholinergiczna, pokrzywka z zimna, populacja ogólna, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła pokrzywka, przewlekła pokrzywka indukowana, przewlekła pokrzywka spontaniczna, remisja, test stymulacji zimnem, wstrząs