Działania niepożądane
Voltaren SR 100 100 mg
Diklofenak sodowy, substancja czynna Voltaren SR 100, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą wystąpić zarówno podczas krótkotrwałej, jak i długotrwałej terapii. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha oraz niestrawność, a także podwyższenie aktywności aminotransferaz wątrobowych (często). Rzadziej występują poważne powikłania, w tym owrzodzenia żołądka i dwunastnicy, krwawienia, zapalenie wątroby, żółtaczka, a także ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Bardzo rzadko mogą pojawić się zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, leukopenia, anemia), poważne zaburzenia neurologiczne (drgawki, jałowe zapalenie opon mózgowych), a także ostre uszkodzenia nerek (ostra niewydolność nerek, martwica brodawek nerkowych).
- ból spowodowany pooperacyjnym stanem zapalnym i obrzękiem
- ból spowodowany pourazowym stanem zapalnym i obrzękiem
- choroba zwyrodnieniowa stawów
- pierwotne bolesne miesiączkowanie
- reumatoidalne zapalenie stawów
- reumatyzm pozastawowy
- zapalenie przydatków
- zapalenie stawów kręgosłupa
- zespoły bólowe związane ze zmianami w kręgosłupie
- zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa
Działania niepożądane leku Voltaren SR 100
Diklofenak sodowy, substancja czynna produktu leczniczego Voltaren SR 100, podobnie jak inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Działania niepożądane przedstawione poniżej zostały zaobserwowane podczas stosowania produktu Voltaren SR 100 oraz innych postaci diklofenaku, zarówno w przypadku terapii krótko-, jak i długoterminowej.1
Klasyfikacja działań niepożądanych
Działania niepożądane zostały pogrupowane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów MedDRA. W obrębie każdej z klasyfikacji, działania wymieniono według częstości występowania, zaczynając od najczęstszych i zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem.2
Kategorie częstości występowania działań niepożądanych określono następująco:3
- Bardzo często: ≥1/10 (występuje częściej niż u 1 na 10 pacjentów)
- Często: ≥1/100 do <1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
- Niezbyt często: ≥1/1000 do <1/100 (występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów)
- Rzadko: ≥1/10000 do <1/1000 (występuje u 1 do 10 na 10000 pacjentów)
- Bardzo rzadko: <1/10000 (występuje rzadziej niż u 1 na 10000 pacjentów)
- Nieznana: częstość nie może zostać określona na podstawie dostępnych danych
Ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych
Szczególną uwagę należy zwrócić na zwiększone ryzyko zakrzepicy tętnic przy długotrwałym stosowaniu diklofenaku, zwłaszcza w dużych dawkach. Badania kliniczne i dane epidemiologiczne wskazują, że przyjmowanie diklofenaku, zwłaszcza w dawkach 150 mg na dobę przez dłuższy czas, zwiększa ryzyko poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar.4
Tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działania niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Trombocytopenia, leukopenia, anemia (w tym anemia hemolityczna i aplastyczna), agranulocytoza | Bardzo rzadko | Zaburzenia krwiotworzenia, które mogą objawiać się zmniejszeniem liczby płytek krwi, białych krwinek oraz różnymi postaciami niedokrwistości, włącznie z ciężkimi formami |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość, reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne (w tym hipotensja i wstrząs) | Rzadko | Reakcje alergiczne mogące prowadzić do nagłego spadku ciśnienia tętniczego i wstrząsu |
| Obrzęk naczynioruchowy (w tym obrzęk twarzy) | Bardzo rzadko | Opuchlizna tkanek miękkich, szczególnie w obrębie twarzy, potencjalnie zagrażająca życiu w przypadku obrzęku dróg oddechowych | |
| Zaburzenia psychiczne | Dezorientacja, depresja, bezsenność, koszmary senne, drażliwość, zaburzenia psychotyczne | Bardzo rzadko | Różnorodne zaburzenia psychiczne wpływające na nastrój, zachowanie i świadomość |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy, zawroty głowy | Często | Najczęstsze neurologiczne działania niepożądane |
| Senność | Rzadko | Zwiększona potrzeba snu, osłabienie czujności | |
| Parestezje, zaburzenia pamięci, drgawki, lęk, drżenie, jałowe zapalenie opon mózgowych, zaburzenia smaku, udar naczyniowy mózgu | Bardzo rzadko | Poważne zaburzenia neurologiczne, w tym mrowienie i drętwienie kończyn, napady drgawkowe oraz jałowe zapalenie opon mózgowych | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia, niewyraźne widzenie, podwójne widzenie | Bardzo rzadko | Różne zaburzenia widzenia wymagające okulistycznej diagnostyki |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy | Często | Uczucie wirowania i zaburzenia równowagi |
| Szumy uszne, zaburzenia słuchu | Bardzo rzadko | Odczuwanie dźwięków bez zewnętrznego bodźca, pogorszenie słuchu | |
| Zaburzenia serca | Zawał mięśnia sercowego, niewydolność serca, kołatanie serca, ból w klatce piersiowej | Niezbyt często | Poważne powikłania kardiologiczne, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu i większych dawkach |
| Zespół Kounisa | Nieznana | Ostry zespół wieńcowy wywołany reakcją alergiczną | |
| Zaburzenia naczyniowe | Nadciśnienie tętnicze, zapalenie naczyń | Bardzo rzadko | Podwyższone ciśnienie tętnicze, stan zapalny ścian naczyń krwionośnych |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Astma (w tym duszność) | Rzadko | Trudności w oddychaniu, napad astmatyczny |
| Zapalenie płuc | Bardzo rzadko | Stan zapalny tkanki płucnej o różnej etiologii | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, wymioty, biegunka, niestrawność, ból brzucha, wzdęcia, zmniejszony apetyt | Często | Najczęstsze objawy z przewodu pokarmowego, zazwyczaj o niewielkim nasileniu |
| Zapalenie błony śluzowej żołądka, krwawienia z przewodu pokarmowego, krwawe wymioty, krwawe biegunki, smoliste stolce, choroba wrzodowa żołądka i (lub) dwunastnicy (z krwawieniem lub bez i perforacją) | Rzadko | Poważne powikłania dotyczące górnego odcinka przewodu pokarmowego, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Zapalenie okrężnicy (także krwotoczne zapalenie okrężnicy oraz zaostrzenie wrzodziejącego zapalenia okrężnicy, choroba Crohna), zaparcia, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej (w tym wrzodziejące zapalenie jamy ustnej), zapalenie języka, zaburzenia w obrębie przełyku, błoniaste zwężenie jelit, zapalenie trzustki | Bardzo rzadko | Ciężkie powikłania dotyczące różnych odcinków przewodu pokarmowego | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Niedokrwienne zapalenie okrężnicy | Nieznana | Stan zapalny okrężnicy spowodowany niewystarczającym dopływem krwi |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności aminotransferaz | Często | Podwyższone wartości enzymów wątrobowych w badaniach laboratoryjnych |
| Zapalenie wątroby, żółtaczka, zaburzenia czynności wątroby | Rzadko | Stany zapalne wątroby, zażółcenie skóry i białkówek oczu | |
| Piorunujące zapalenie wątroby, martwica wątroby, niewydolność wątroby | Bardzo rzadko | Potencjalnie śmiertelne powikłania wątrobowe | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka | Często | Zmiany skórne o różnym charakterze |
| Pokrzywka | Rzadko | Bąble pokrzywkowe, świąd | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka pęcherzowa, wyprysk, rumień, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella), złuszczające zapalenie skóry, łysienie, reakcje nadwrażliwości na światło, plamica, choroba Schönleina i Henocha, świąd | Bardzo rzadko | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne, w tym zespoły obejmujące złuszczanie naskórka i martwicę |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Ostra niewydolność nerek, krwiomocz, białkomocz, zespół nerczycowy, śródmiąższowe zapalnie nerek, martwica brodawek nerkowych | Bardzo rzadko | Poważne uszkodzenia nerek, mogące prowadzić do niewydolności tego narządu |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Obrzęk | Rzadko | Zatrzymywanie płynów w organizmie |
Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego. Mogą wystąpić owrzodzenia żołądka i (lub) dwunastnicy, perforacja lub krwawienia z przewodu pokarmowego, czasami prowadzące do zgonu, szczególnie u osób w podeszłym wieku.5
Po podaniu produktu zgłaszano nudności, wymioty, biegunkę, wzdęcia, zaparcia, niestrawność, ból brzucha, smoliste stolce, krwawe wymioty, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej i zaostrzenie wrzodziejącego zapalenia okrężnicy oraz choroby Crohna. Rzadziej obserwowano zapalenie błony śluzowej żołądka.6
Zaburzenia sercowo-naczyniowe
Stosowanie diklofenaku, zwłaszcza w dużych dawkach (150 mg/dobę) i przez długi okres, może wiązać się z niewielkim zwiększeniem ryzyka zakrzepicy tętnic (np. zawału mięśnia sercowego lub udaru mózgu). Zgłaszano również przypadki obrzęków, nadciśnienia i niewydolności serca w związku ze stosowaniem NLPZ.7
Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia Zespołu Kounisa, ostrego zespołu wieńcowego związanego z reakcją alergiczną.8
Zaburzenia wątroby
Działania niepożądane dotyczące wątroby mogą mieć różne nasilenie – od łagodnego podwyższenia enzymów wątrobowych (występującego często), poprzez zapalenie wątroby i żółtaczkę (rzadko), aż do ciężkich powikłań, takich jak piorunujące zapalenie wątroby, martwica wątroby i niewydolność wątroby, które mogą zagrażać życiu pacjenta.9
Ciężkie reakcje skórne
W związku ze stosowaniem diklofenaku bardzo rzadko zgłaszano ciężkie reakcje skórne, niektóre z nich prowadzące do zgonu, w tym złuszczające zapalenie skóry, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczną nekrolizę naskórka (zespół Lyella). Największe ryzyko wystąpienia tych reakcji występuje na początku terapii, w większości przypadków w pierwszym miesiącu leczenia.10
Zaburzenia nerek
Bardzo rzadko mogą wystąpić poważne zaburzenia czynności nerek, w tym ostra niewydolność nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek, zespół nerczycowy, martwica brodawek nerkowych oraz obecność krwi lub białka w moczu. Zaburzenia te mogą być szczególnie groźne u pacjentów z wcześniej istniejącymi chorobami nerek.11
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49 21 301, Faks: + 48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.12
Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu leczniczego do obrotu.13
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania