analgetyk o działaniu ośrodkowym

Analgetyki o działaniu ośrodkowym to grupa leków przeciwbólowych oddziałujących na ośrodkowy układ nerwowy, które modyfikują przekazywanie oraz percepcję bodźców bólowych na poziomie mózgu i rdzenia kręgowego. W przeciwieństwie do analgetyków obwodowych, nie działają one bezpośrednio w miejscu powstawania bólu.

Do głównych przedstawicieli tej grupy należą opioidy (np. morfina, oksykodon, fentanyl, tramadol), które wiążą się z receptorami opioidowymi w OUN, oraz analgetyki nieopioidowe o działaniu ośrodkowym (np. paracetamol, metamizol), których mechanizm działania jest złożony i nie w pełni poznany. Działanie ośrodkowe wykazują również niektóre leki przeciwdepresyjne i przeciwpadaczkowe stosowane w terapii bólu neuropatycznego.

Analgetyki ośrodkowe znajdują zastosowanie w leczeniu bólu o różnym nasileniu i pochodzeniu, w tym bólu ostrego, przewlekłego oraz nowotworowego. Wybór konkretnego leku zależy od intensywności bólu, jego charakteru, schorzeń współistniejących oraz indywidualnych cech pacjenta. W przypadku opioidów istotnym ograniczeniem jest ryzyko rozwoju tolerancji, uzależnienia oraz działań niepożądanych, takich jak depresja oddechowa czy zaparcia.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl