astygmatyzm siatkówkowy
Astygmatyzm siatkówkowy to zaburzenie okulistyczne, w którym obraz na siatkówce ulega zniekształceniu z powodu nieregularnego kształtu siatkówki. W przeciwieństwie do klasycznego astygmatyzmu, który jest spowodowany nieprawidłową krzywizną rogówki lub soczewki, astygmatyzm siatkówkowy wynika z anomalii strukturalnych samej siatkówki.
Najczęściej astygmatyzm siatkówkowy jest związany z obecnością fałdów siatkówki, błony nasiatkówkowej, obrzęku plamki żółtej lub innych zmian patologicznych wpływających na topografię siatkówki. Stan ten może prowadzić do zniekształcenia widzenia, gdzie linie proste mogą wydawać się zakrzywione lub faliste (metamorfopsje).
Diagnostyka astygmatyzmu siatkówkowego obejmuje badanie dna oka, OCT (optyczną koherentną tomografię) oraz angiografię fluoresceinową. Leczenie zależy od przyczyny podstawowej i może obejmować terapię farmakologiczną, fotokoagulację laserową lub w niektórych przypadkach interwencję chirurgiczną, taką jak witrektomia z usunięciem błony nasiatkówkowej.
Astygmatyzm siatkówkowy należy różnicować z astygmatyzmem refrakcyjnym, gdyż metody korekcji i podejście terapeutyczne są zdecydowanie odmienne. Wczesne rozpoznanie i leczenie jest kluczowe dla zapobiegania trwałemu upośledzeniu widzenia u pacjentów.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Astygmatyzm – Etiologia i przyczyny
Astygmatyzm, dotykający około 13% populacji, jest wadą refrakcji wynikającą z nieregularnego kształtu rogówki lub soczewki, prowadzącą do powstania dwóch różnych punktów obrazu i nieostrego widzenia na wszystkich odległościach. Wyróżnia się astygmatyzm rogówkowy (najczęstszy) oraz soczewkowy (rzadszy, często związany z cukrzycą). Czynniki genetyczne odgrywają kluczową rolę w jego etiologii, z identyfikacją trzech głównych genów oraz zwiększonym ryzykiem u potomstwa osób dotkniętych astygmatyzmem (około 50% wzrost ryzyka). Astygmatyzm może również rozwinąć się wtórnie w wyniku urazów, zabiegów chirurgicznych (np. usunięcie zaćmy, LASIK), chorób rogówki (np. stożek rogówki, dystrofie, stany zapalne) oraz czynników środowiskowych i fizjologicznych, takich jak wiek, wcześniactwo, cukrzyca, czy nadmierne pocieranie oczu.
akomodacja, astygmatyzm krótkowzroczny, astygmatyzm mieszany, astygmatyzm nadwzroczny, astygmatyzm nieregularny, astygmatyzm regularny, astygmatyzm rogówkowy, astygmatyzm siatkówkowy, astygmatyzm soczewkowy, dalekowzroczność, dioptria, diplopia, dystrofia rogówki, emmetropizacja, film łzowy, krótkowzroczność, plamka żółta, siatkówka, stożek rogówki, wada refrakcji, zaćma, zapalenie rogówki - Leksykon chorób i schorzeń
Astygmatyzm – Patofizjologia i mechanizm
Astygmatyzm jest powszechnym błędem refrakcji, dotykającym około 13% populacji, charakteryzującym się nierównomiernym załamaniem światła w różnych meridianach oka, co skutkuje powstaniem dwóch punktów ogniskowych zamiast jednego (zjawisko stożka Sturma). Główne przyczyny to nieregularny kształt rogówki lub soczewki, prowadzący do astygmatyzmu rogówkowego, soczewkowego lub siatkówkowego. Astygmatyzm dzieli się na regularny (główne meridiany pod kątem 90°) i nieregularny (meridiany nieprostopadłe lub nieregularna moc refrakcyjna), z podtypami takimi jak astygmatyzm zgodny z regułą, przeciwny do reguły, skośny i bi-skośny. Patogeneza jest wieloczynnikowa, obejmująca czynniki genetyczne (m.in. geny CLDN7, ACP2, TNFAIP8L3), fizjologiczne (nacisk powiek, napięcie mięśni zewnątrzgałkowych, akomodacja, film łzowy) oraz nabyte (urazy, zabiegi chirurgiczne, choroby rogówki jak stożek rogówki). Astygmatyzm ulega zmianom wraz z wiekiem, z tendencją do przejścia z astygmatyzmu zgodnego z regułą na przeciwny do reguły, a także jest częstszy u wcześniaków.
amblyopia, astenopia, astygmatyzm nieregularny, astygmatyzm przeciwny do reguły, astygmatyzm regularny, astygmatyzm rogówkowy, astygmatyzm siatkówkowy, astygmatyzm skośny, astygmatyzm soczewkowy, astygmatyzm zgodny z regułą, dalekowzroczność, dysfagia, emmetropizacja, film łzowy, keratoconus, keratoplastyka, krótkowzroczność, niedowidzenie, nieostre widzenie, nieprawidłowy kształt rogówki, oftalmopatia Gravesa, plamka żółta, pterygium, stożek rogówki, topografia rogówki, zaćma