supresja hormonu wzrostu
Supresja hormonu wzrostu to proces hamowania wydzielania somatotropiny (GH) przez przysadkę mózgową. Może występować fizjologicznie lub patologicznie, a także może być indukowana farmakologicznie w celach terapeutycznych.
W warunkach fizjologicznych supresja GH zachodzi głównie poprzez działanie somatostatyny uwalnianej przez podwzgórze oraz jako element ujemnego sprzężenia zwrotnego, gdy stężenie IGF-1 (insulinopodobnego czynnika wzrostu 1) jest podwyższone. Patologiczna supresja hormonu wzrostu może występować w przypadku nowotworów przysadki (nieczynnych gruczolaków), guzów podwzgórza, po urazach czaszkowo-mózgowych lub w przebiegu chorób autoimmunologicznych.
W praktyce klinicznej supresja hormonu wzrostu jest stosowana w leczeniu akromegalii, gdzie wykorzystuje się analogi somatostatyny (oktreotyd, lanreotyd), antagonisty receptora GH (pegwisomant) oraz agonisty dopaminy (bromokryptyna, kabergolina). Testy supresji GH, takie jak doustny test obciążenia glukozą (OGTT), są wykorzystywane w diagnostyce akromegalii – u osób zdrowych glukoza powinna hamować wydzielanie GH, czego nie obserwuje się u pacjentów z akromegalią.
Długotrwała supresja hormonu wzrostu może prowadzić do zaburzeń metabolicznych, zmniejszenia masy mięśniowej, zwiększenia tkanki tłuszczowej oraz obniżenia gęstości mineralnej kości. U dzieci przewlekła supresja GH powoduje zahamowanie wzrastania i może prowadzić do niskorosłości.