żółtaczka
Żółtaczka to objaw kliniczny charakteryzujący się zażółceniem skóry, błon śluzowych i twardówek, spowodowany podwyższonym stężeniem bilirubiny w surowicy krwi (hiperbilirubinemia). Pojawia się zwykle przy stężeniu bilirubiny przekraczającym 2-3 mg/dl (34-51 μmol/l).
Etiologicznie żółtaczkę można podzielić na trzy główne typy: przedwątrobową (hemolityczną), wątrobową (hepatocelularną) i pozawątrobową (mechaniczną). Żółtaczka przedwątrobowa powstaje w wyniku nadmiernego rozpadu erytrocytów, wątrobowa – wskutek zaburzeń funkcji hepatocytów, a pozawątrobowa – z powodu blokady odpływu żółci.
W diagnostyce żółtaczki kluczowe znaczenie ma oznaczenie stężenia bilirubiny całkowitej i jej frakcji (związanej i niezwiązanej), aktywności enzymów wątrobowych (ALT, AST, ALP, GGTP), badania obrazowe (USG, CT, MRCP, ERCP) oraz w wybranych przypadkach biopsja wątroby. Leczenie żółtaczki jest ukierunkowane na przyczynę podstawową.
U noworodków fizjologiczna żółtaczka pojawia się w 2-3 dobie życia i ustępuje samoistnie, jednak przedłużająca się lub nasilona żółtaczka wymaga pilnej interwencji medycznej z uwagi na ryzyko encefalopatii bilirubinowej. W przypadku żółtaczki u osób dorosłych zawsze konieczne jest przeprowadzenie szczegółowej diagnostyki w celu ustalenia jej przyczyny.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Melisa – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Preparaty zawierające melisę (Melissa officinalis L.) wymagają szczególnej ostrożności ze względu na różnorodność postaci farmaceutycznych oraz ograniczenia wiekowe wynikające z braku danych klinicznych u dzieci. Syropy z melisą nie są zalecane u dzieci poniżej 3 lat, a inne preparaty, takie jak Melisal forte, Intractum Melissae Phytopharm czy Iberogast, mają określone minimalne granice wieku (od 6 do 18 lat). Wiele z tych preparatów to wyciągi alkoholowe o zawartości etanolu od 7% do nawet 70% (V/V), co przekłada się na istotne dawki etanolu w pojedynczej dawce (np. 2,5 ml Intractum Melissae Phytopharm zawiera 1,26 g etanolu, odpowiadające 32 ml piwa lub 13 ml wina). Z tego powodu preparaty te są przeciwwskazane u osób z chorobą alkoholową, chorobami wątroby, padaczką oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Podanie 5 ml Nervosolu dziecku 6-12 lat (20-40 kg) może podnieść stężenie alkoholu we krwi o 9-18 mg/100 ml, a 5 ml Intractum Melissae Phytopharm u osoby dorosłej (70 kg) o około 6 mg/100 ml. Dodatkowo, niektóre syropy zawierają znaczne ilości sacharozy (np. Apetiherb 62 g/100 g, Melissed 4,05 g/5 ml), co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy oraz niedoborem sacharazy-izomaltazy.
alkoholizm, bezkwaśność, ból nadbrzusza, choroba wątroby, dane kliniczne, fotoalergia, furokumaryna, kamica żółciowa, korzeń kozłka, melisa lekarska, nadwrażliwość skóry, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, padaczka, polekowe uszkodzenie wątroby, psoralen, refluks żołądkowo-przełykowy, schorzenie dróg żółciowych, stężenie alkoholu we krwi, uzależnienie od alkoholu, wyciąg alkoholowy, wyciąg z melisy, zapalenie dróg żółciowych, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, ziele serdecznika, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Seractil 400 mg
Deksibuprofen, stosowany w dawce do 1200 mg/dobę, wykazuje profil bezpieczeństwa zbliżony do racemicznej postaci ibuprofenu (2400 mg/dobę). Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu żołądkowo-jelitowego i obejmują niestrawność oraz ból brzucha (≥10%), a także biegunkę, nudności i wymioty (1-10%). Istnieje ryzyko poważnych powikłań, takich jak choroba wrzodowa, perforacja i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do niedokrwistości i zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Deksibuprofen może także powodować objawy neurologiczne (senność, ból głowy, zawroty głowy) oraz reakcje skórne, od wysypki po rzadkie, ale ciężkie zespoły Stevensa-Johnsona i Lyella. Występują również rzadkie reakcje nadwrażliwości, w tym aseptyczne zapalenie opon mózgowych i anafilaksja.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba uchyłkowa, choroba wrzodowa żołądka, choroba zatorowo-zakrzepowa, deksibuprofen, działanie niepożądane, granulocytopenia, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotoczne zapalenie jelita grubego, leukopenia, martwicze zapalenie powięzi, nadwrażliwość na światło, nekroliza naskórka, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa uogólniona ostra, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, smolisty stolec, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne niedowidzenie, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydłużenie czasu krwawienia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, zwężenie przełyku - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polpanto 40 mg
Stosowanie pantoprazolu w dawce 40 mg (Polpanto) wiąże się z występowaniem działań niepożądanych u około 5% pacjentów. Działania te obejmują m.in. zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, małopłytkowość, leukopenia, pancytopenia), reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksja), zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), a także zaburzenia psychiczne (depresja, dezorientacja, omamy). Częstość występowania tych działań jest różna, od niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) do nieznanej, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej, zwłaszcza w kontekście potencjalnie zagrażających życiu powikłań, takich jak uszkodzenie wątroby, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella) czy cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek.
agranulocytoza, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, dezorientacja, dysguezia, fotowrażliwość, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pantoprazol, parestezja, pokrzywka, polip dna żołądka, Polpanto, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśniowy, toczeń rumieniowaty, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Perazin 25 mg 25 mg
Perazin (perazyna dimaleinian) jest neuroleptykiem stosowanym w dawkach 25 mg oraz 100 mg, którego profil działań niepożądanych obejmuje szerokie spektrum objawów o różnej częstości występowania, sklasyfikowanych zgodnie z konwencją MedDRA. Do najważniejszych i potencjalnie zagrażających życiu powikłań należą bardzo rzadko występujący złośliwy zespół poneuroleptyczny (charakteryzujący się hipertermią, sztywnością mięśni, zaburzeniami autonomicznymi i zmianami stanu psychicznego), agranulocytoza (drastyczne zmniejszenie granulocytów zwiększające ryzyko infekcji) oraz napady drgawkowe. Często obserwuje się mlekotok (≥1/10), dysfunkcje seksualne (≥1/100 do <1/10), zaparcia, suchość błon śluzowych jamy ustnej, przyrost masy ciała oraz zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego. Rzadziej występują parestezje, zapaść naczyniowa, fotofobia, ginekomastia, a także poważne reakcje skórne i zaburzenia wątroby, w tym cholestaza i podwyższenie enzymów wątrobowych.
agranulocytoza, akatyzja, cholestaza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dyskineza, epistaxis, fotofobia, ginekomastia, hipertermia, hipotensja, jaskra, lek neuroleptyczny, leukopenia, majaczenie, małopłytkowość, mlekotok, napad drgawkowy, objawy pozapiramidowe, parestezja, parkinsonizm, perazyna dimaleinian, podwyższone enzymy wątrobowe, reakcja fototoksyczna, stan splątania, tachykardia, toczeń rumieniowaty, zaburzenie erekcji, zaburzenie oddychania, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie świadomości, zapaść naczyniowa, zgorzelinowe zapalenie jelit, złośliwy zespół poneuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ridlip 20 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Ridlip, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z badań klinicznych oraz obserwacji porejestracyjnej. Działania niepożądane występują u mniej niż 4% pacjentów i są przeważnie łagodne oraz przemijające. Częstość występowania działań niepożądanych jest zależna od dawki, przy czym dawka 40 mg wiąże się z wyższym ryzykiem poważnych zdarzeń, takich jak rabdomioliza, miopatia czy zwiększenie aktywności aminotransferaz. Najczęściej obserwowane działania obejmują bóle mięśni, osłabienie, bóle głowy, zaburzenia snu, nudności, zaparcia oraz zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK), które w większości przypadków jest łagodne i przemijające. W przypadku wzrostu CK powyżej 5 x GGN zaleca się przerwanie terapii. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje u około 3% pacjentów przy dawce 40 mg, jednak nie wiąże się z progresją choroby nerek.
aminotransferaza, ból mięśni, ginekomastia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, upośledzenie pamięci, zaburzenia endokrynologiczne, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Vilantrin
Lek Vilantrin 500 mg, zawierający metronidazol w postaci globulek dopochwowych, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentek z aktywną chorobą ośrodkowego układu nerwowego (zwłaszcza padaczką), ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby lub encefalopatią wątrobową oraz u pacjentek z leukopenią lub historią leukopenii. Metronidazol może wpływać na wyniki badań laboratoryjnych, w tym AspAT, AlAT, LDH, triglicerydów, liczby leukocytów oraz heksokinazy glukozy, co może utrudniać interpretację wyników. W trakcie terapii obserwuje się zwiększone ryzyko zakażeń grzybiczych, zwłaszcza kandydozy szyjki macicy i pochwy, wymagającej leczenia przeciwgrzybiczego. Ponadto, pacjentki powinny unikać spożywania alkoholu podczas terapii i przez co najmniej 2 dni po jej zakończeniu ze względu na ryzyko reakcji disulfiramopodobnej (nudności, wymioty, bóle głowy, zaczerwienienie skóry).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, choroba ośrodkowego układu nerwowego, dehydrogenaza mleczanowa, drożdżaki, encefalopatia wątrobowa, heksokinaza glukozy, hepatotoksyczność, kandydoza, leczenie przeciwgrzybicze, leukocyty, leukopenia, metronidazol, ostra niewydolność wątroby, padaczka, parametry wątrobowe, reakcja disulfiramowa, triglicerydy, zaburzenia czynności wątroby, zakażenie grzybicze, zapalenie szyjki macicy, zespół Cockayne’a, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Wirusowe zapalenie wątroby typu c – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Wirusowe zapalenie wątroby typu C (WZW C) jest przewlekłą infekcją wirusową prowadzącą do uszkodzenia wątroby, w tym marskości i raka wątrobowokomórkowego, z często bezobjawowym przebiegiem. Diagnostyka opiera się na wykrywaniu przeciwciał anty-HCV oraz potwierdzeniu aktywnej infekcji testem PCR RNA HCV. Ocena stopnia uszkodzenia wątroby (włóknienie F3-F4) jest kluczowa dla decyzji terapeutycznych i monitorowania powikłań, takich jak wodobrzusze, encefalopatia czy krwawienia z żylaków przełyku. Nowoczesne leczenie oparte na bezpośrednio działających lekach przeciwwirusowych (DAA) trwa 8-12 tygodni i osiąga skuteczność powyżej 95% w uzyskaniu trwałej odpowiedzi wirusologicznej (SVR). Terapia jest dobrze tolerowana, a działania niepożądane, takie jak nudności, zmęczenie czy ból brzucha, są łagodne i możliwe do kontrolowania farmakologicznie. Pielęgniarki odgrywają kluczową rolę w edukacji pacjentów, monitorowaniu terapii, zarządzaniu objawami oraz koordynacji opieki multidyscyplinarnej.
biopsja wątroby, ból brzucha, czas protrombinowy, elbaswir/grazoprewir, encefalopatia wątrobowa, enzymy wątrobowe, funkcja wątroby, glekaprewir/pibrentaswir, krwawienie z żylaków przełyku, krwiomocz, ledipaswir/sofosbuwir, lek przeciwwymiotny, lek zobojętniający, marskość wątroby, metoklopramid, niewydolność wątroby, przeciwciała anty-HCV, przeszczep wątroby, przewlekłe zakażenie HCV, rak wątrobowokomórkowy, smolisty stolec, sofosbuwir/welpataswir, test przeciwciał anty-HCV, trwała odpowiedź wirusologiczna, wirus HCV, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wodobrzusze, zapalenie otrzewnej, żółtaczka, żylaki przełyku - Leksykon leków
Działania niepożądane – Roswera 40 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Roswera, wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa z działaniami niepożądanymi najczęściej łagodnymi i przemijającymi. W badaniach klinicznych mniej niż 4% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to cukrzyca typu 2, bóle głowy, zawroty głowy, zaparcia, nudności, bóle brzucha oraz bóle mięśni. Rzadziej występują małopłytkowość, leukopenia, reakcje nadwrażliwości, zapalenie trzustki, zwiększenie aktywności aminotransferaz i miopatia. Bardzo rzadko notowano rabdomiolizę, zespół Stevensa-Johnsona oraz immunozależną miopatię nekrotyzującą. Proteinuria, głównie kanalikowego pochodzenia, pojawiała się u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i u 3% przy dawce 40 mg, zwykle ustępując samoistnie bez związku z ostrą chorobą nerek.
aminotransferazy, amnezja, białkomocz, cukrzyca typu 2, immunozależna miopatia nekrotyzująca, inhibitory reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, mialgia, miopatia, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, profil bezpieczeństwa, proteinuria, rabdomioliza, rozuwastatyna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, statyny, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dorin
Produkt leczniczy Dorin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg dienogestu, wymaga szczegółowej oceny stanu pacjentki przed rozpoczęciem terapii oraz regularnego monitorowania podczas stosowania. Istotnym ryzykiem jest zwiększone prawdopodobieństwo wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), które u użytkowniczek Dorin wynosi około 8-11 na 10 000 kobiet rocznie, co jest 1,6-krotnie wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel. Wskazane jest przerwanie terapii w przypadku podejrzenia lub potwierdzenia ŻChZZ lub tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z migreną, cukrzycą, nadciśnieniem tętniczym, hipertriglicerydemią, chorobami autoimmunologicznymi (np. toczeń rumieniowaty układowy) oraz u kobiet z predyspozycjami genetycznymi do zakrzepicy. Należy również monitorować objawy sugerujące incydenty naczyniowo-mózgowe lub zawał serca, a w przypadku ich wystąpienia natychmiast przerwać stosowanie leku i wdrożyć odpowiednie postępowanie.
brak laktazy, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, depresja endogenna, dienogest, dyslipoproteinemia, działanie teratogenne, epilepsja, etynyloestradiol, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, kamień żółciowy, krwotok do jamy brzusznej, leczenie przeciwzakrzepowe, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, nietolerancja galaktozy, noretisteron, norgestymat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pochodna kumaryny, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, wada zastawkowa serca, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie trzustki, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Doloxib 30 mg
Etorykoksyb (Doloxib) wykazuje spójny profil działań niepożądanych niezależnie od wskazań klinicznych, potwierdzony w badaniach obejmujących łącznie ponad 17 000 pacjentów, w tym długoterminową terapię trwającą do 3,5 roku. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są dolegliwości ze strony układu pokarmowego, zwłaszcza ból brzucha (≥10%), zaparcia, wzdęcia, zapalenie błony śluzowej żołądka oraz zgaga. Istotne są również powikłania owrzodzeniowe żołądka i dwunastnicy, w tym perforacje i krwawienia, które występują niezbyt często (≥0,1% do <1%) i mogą stanowić zagrożenie życia. Profil bezpieczeństwa obejmuje także często występujące obrzęki, zaburzenia sercowo-naczyniowe takie jak nadciśnienie tętnicze (≥1%), kołatanie serca i arytmie, a także rzadziej migotanie przedsionków, zastoinową niewydolność serca i zawał mięśnia sercowego. Zgłaszano również działania niepożądane ze strony układu nerwowego (zawroty głowy, ból głowy), wątroby (często podwyższone AlAT i AspAT, rzadko zapalenie i niewydolność wątroby) oraz skóry, w tym rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje nadwrażliwości i zespół Stevensa-Johnsona.
arytmia, białkomocz, ból brzucha, ból głowy, choroba zwyrodnieniowa stawów, dna moczanowa, dusznica bolesna, etorykoksyb, hiperkaliemia, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja układu moczowego, kołatanie serca, krwawienie z nosa, krwawienie żołądkowo-jelitowe, leukopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostry ból pooperacyjny, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej, owrzodzenie dwunastnicy, owrzodzenie żołądka, parestezja, perforacja, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, przewlekły ból okolicy lędźwiowo-krzyżowej, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reumatoidalne zapalenie stawów, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar naczyniowy mózgu, układ sercowo-naczyniowy, wykwity polekowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie wyrostka zębodołowego, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół jelita drażliwego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Nitrazepam – Działania niepożądane
Nitrazepam, jako benzodiazepina, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości występowania, z istotnym znaczeniem klinicznym, zwłaszcza przy długotrwałej terapii. Do często obserwowanych (≥1/100 do <1/10) należą zaburzenia psychiczne i neurologiczne, takie jak zahamowanie emocji, splątanie, depresja, bóle głowy, zmęczenie, osłabienie siły mięśniowej oraz senność dzienna wynikająca z ośrodkowego działania depresyjnego. Działania te są dawkozależne i zwykle ustępują przy kontynuacji leczenia. Rzadziej występują zaburzenia libido, dyskomfort w jamie brzusznej oraz wysypki skórne. Wśród działań o nieznanej częstości odnotowano poważne reakcje alergiczne (w tym anafilaksję i obrzęk naczynioruchowy), dyskrazję krwi, zaburzenia funkcji poznawczych, majaczenie, bezsenność, a także uzależnienie fizyczne i psychiczne z ryzykiem zespołu odstawienia manifestującego się zmianami nastroju, lękiem, pobudzeniem, agresją, urojonymi przekonaniami, koszmarami i zaburzeniami psychotycznymi. Niepamięć następcza, nawet po dawkach terapeutycznych, stanowi istotne ryzyko, nasilające się wraz ze wzrostem dawki, często towarzyszą jej zaburzenia zachowania.
ataksja, benzodiazepiny, depresja oddechowa, diplopia, dyskomfort brzuszny, dyskrazja krwi, hipokineza, majaczenie, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niepamięć następcza, nitrazepam, obrzęk naczynioruchowy, reakcja alergiczna skórna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, splątanie, uzależnienie od benzodiazepin, zaburzenia libido, zaburzenia poznawcze, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienia, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Kamienie żółciowe – Objawy
Kamienie żółciowe (cholelithiasis) to złogi zbudowane z cholesterolu, bilirubiny i soli wapnia, które mogą mieć rozmiar od ziarnka piasku do piłki golfowej. U około 70-80% pacjentów pozostają bezobjawowe i nie wymagają leczenia. Najczęstszym objawem jest kolka żółciowa, charakteryzująca się nagłym, silnym, stałym bólem w prawym górnym kwadrancie brzucha lub nadbrzuszu, trwającym od 15 minut do 12 godzin (zwykle 1-6 godzin), często po posiłkach tłuszczowych. Powikłania obejmują ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego (ból >6 godzin, gorączka, dreszcze), zapalenie dróg żółciowych (triada Charcota: żółtaczka, gorączka, ból), ostre zapalenie trzustki oraz żółtaczkę mechaniczną. Ryzyko powikłań wzrasta wraz z wielkością kamieni (>1 cm predysponuje do zapalenia pęcherzyka, >3 cm do raka pęcherzyka), liczbą kamieni oraz czasem trwania blokady przewodów żółciowych.
bilirubina, brodawka Vatera, cholecystektomia, cholelithiasis, cholesterol, choroba refluksowa przełyku, drzewo żółciowe, dyspepsja, kamień żółciowy, kolka żółciowa, kwas żółciowy, niedrożność jelita, pęcherzyk żółciowy, perforacja pęcherzyka żółciowego, przewód trzustkowy, przewód żółciowy, rak pęcherzyka żółciowego, triada Charcota, wyrostek robaczkowy, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, złóg, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Micafungin Viatris 100 mg
Micafungin Viatris, zawierający mykafunginę sodową, wykazuje działania niepożądane u około 32,2% pacjentów, z najczęstszymi objawami takimi jak nudności (2,8%), podwyższenie fosfatazy zasadowej (2,7%), zapalenie żył (2,5%), wymioty (2,5%) oraz wzrost aminotransferazy asparaginianowej (2,3%). Szczególną uwagę należy zwrócić na hepatotoksyczność, występującą u 8,6% pacjentów, z podwyższeniem AlAT (2,0%), AspAT (2,3%), bilirubiny (1,6%) oraz fosfatazy zasadowej (2,7%). Ciężkie uszkodzenia wątroby stanowiły 0,4%, a przerwanie terapii z powodu działań hepatotoksycznych dotyczyło 1,1% leczonych. Reakcje alergiczne, w tym anafilaktoidalne, występowały rzadko (0,2%), głównie u pacjentów z ciężkimi chorobami podstawowymi. Reakcje miejscowe, takie jak zakrzep i zapalenie w miejscu podania, nie ograniczały kontynuacji leczenia.
AIDS, AlAT, aminotransferaza asparaginianowa, AspAT, badania czynnościowe wątroby, bilirubina, cholestaza, dehydrogenaza mleczanowa, eozynofilia, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, hepatomegalia, hiperbilirubinemia, hiperkaliemia, hipoalbuminemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, jadłowstręt, leukopenia, mocznik, mykafungina sodowa, nadciśnienie, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, nowotwór krwi, nowotwór złośliwy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, powiększenie wątroby, przeszczepienie komórek krwiotwórczych, reakcja anafilaktoidalna, rumień wielopostaciowy, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, wykwit skórny, zakrzep, zapalenie, zapalenie wątroby, zapalenie żył, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Taromentin 500 mg + 125 mg
Preparat Taromentin, zawierający 500 mg amoksycyliny oraz 125 mg kwasu klawulanowego w formie tabletek powlekanych, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne (amoksycylinę trójwodną i klawulanian potasu) oraz na penicyliny i substancje pomocnicze zawarte w preparacie. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów, którzy doświadczyli ciężkiej natychmiastowej reakcji nadwrażliwości (anafilaksji) na inne antybiotyki beta-laktamowe, takie jak cefalosporyny II generacji, karbapenemy czy monobaktamy, ze względu na wysokie ryzyko reakcji krzyżowej i potencjalnie zagrażających życiu powikłań.
amoksycylina, amoksycylina trójwodna, anafilaksja, antybiotyk beta-laktamowy, cefalosporyna, działanie przeciwbakteryjne, hepatotoksyczność, karbapenem, klawulanian potasu, kwas klawulanowy, monobaktam, nadwrażliwość na substancje czynne, natychmiastowa reakcja nadwrażliwości, penicylina, reakcja krzyżowa, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, Taromentin, zaburzenie czynności wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Biseptol 480
Kotrimoksazol, będący połączeniem sulfametoksazolu i trimetoprimu, wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna nekroliza naskórka (TEN), DRESS, ostra martwica wątroby oraz zaburzenia hematologiczne (np. niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza). Objawy alarmowe, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku, to wysypka skórna z gorączką, ból gardła, gorączka, ból stawów, kaszel, duszność oraz żółtaczka. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 15-30 mL/min), niedoborem kwasu foliowego, astmą oskrzelową, a także u osób w podeszłym wieku i chorych na AIDS, u których ryzyko działań niepożądanych jest zwiększone. Monitorowanie parametrów biochemicznych, w tym stężenia potasu i funkcji nerek, jest kluczowe, zwłaszcza przy stosowaniu wysokich dawek lub u pacjentów z zaburzeniami metabolizmu potasu. W przypadku niewydolności nerek konieczna jest modyfikacja dawki oraz zapewnienie odpowiedniej diurezy i podaży płynów, aby zapobiec krystalurii.
agranulocytoza, aminotransferazy, astma oskrzelowa, biseptol, Clostridioides difficile, cytopenia, diureza, ferrytyna, hemofagocytoza, hemoliza, hepatosplenomegalia, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, hipofibrynogenemia, hiponatremia, kotrimoksazol, krystaluria, leukopenia, limfohistiocytoza hemofagocytowa, metronidazol, niedobór G6PD, niedobór kwasu foliowego, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność nerek, ostra martwica wątroby, paciorkowcowe zapalenie gardła, pancytopenia, porfiria, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, zaburzenia tarczycy, zapalenie płuc Pneumocystis, zespół ARDS, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pelafen MED 0,8 mg/ml
Produkt leczniczy Pelafen MED, zawierający nalewkę z korzenia pelargonii (Pelargonium sidoides DC i/lub Pelargonium reniforme Curt.), charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa, choć może wywoływać działania niepożądane, które występują bardzo rzadko (< 1/10 000). Do najczęściej obserwowanych należą łagodne zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak biegunka, ból w nadbrzuszu, nudności, wymioty oraz utrudnione połykanie, które mają charakter przejściowy i ustępują po przerwaniu terapii. Również bardzo rzadko odnotowano łagodne krwawienia z dziąseł lub nosa oraz reakcje alergiczne, manifestujące się zmianami skórnymi lub reakcjami układowymi u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu.
biegunka, ból nadbrzusza, choroba wątroby, dolegliwości przewodu pokarmowego, dysfagia, funkcja wątroby, hepatotoksyczność, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, lek hepatotoksyczny, nadwrażliwość na składniki leku, nalewka z korzenia pelargonii, nudności i wymioty, objawy hepatotoksyczności, Pelargonium reniforme, Pelargonium sidoides, podwyższone enzymy wątrobowe, postępowanie diagnostyczne, reakcja alergiczna, reakcja układowa, uszkodzenie wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fenardin
Fenofibrat w dawce 160 mg wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z wtórnymi przyczynami hipercholesterolemii, takimi jak niekontrolowana cukrzyca typu 2, niedoczynność tarczycy, zespół nerczycowy, dysproteinemia, choroby wątroby z zastojem żółci oraz alkoholizm. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć lub leczyć te stany. Fenofibrat może powodować wzrost aktywności aminotransferaz, dlatego zaleca się kontrolę enzymów wątrobowych co 3 miesiące przez pierwszy rok terapii, a następnie okresowo. Leczenie należy przerwać, jeśli AspAT i AlAT przekroczą 3-krotność górnej granicy normy lub pojawią się objawy zapalenia wątroby. Ponadto, fenofibrat jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką hipertrójglicerydemią ze względu na ryzyko zapalenia trzustki.
alkoholizm, aminotransferazy, antykoncepcja doustna, beta-bloker, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca typu 2, diuretyk, dyslipidemia mieszana, dysproteinemia, enzymy wątrobowe, fenofibrat, hipercholesterolemia wtórna, hiperlipidemia, hipertrójglicerydemia, hipoalbuminemia, hormonoterapia, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kreatynina, lek immunosupresyjny, miopatia, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, przesączanie kłębuszkowe, rabdomioliza, statyna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zespół nerczycowy, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z kłącza pluskwicy groniastej – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Wyciąg z kłącza pluskwicy groniastej (Cimicifuga racemosa), stosowany w terapii objawów menopauzy, wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentek z zaburzeniami czynności wątroby. Preparat Klimadynon zawiera 2,8 mg suchego wyciągu (DER 5-10:1) oraz 17,2 mg laktozy jednowodnej na tabletkę, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentek z nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Zaleca się monitorowanie funkcji wątroby przed i w trakcie terapii, a także natychmiastowe przerwanie leczenia w przypadku objawów uszkodzenia wątroby, takich jak zmęczenie, utrata apetytu, żółtaczka, silny ból brzucha, nudności, wymioty czy ciemne zabarwienie moczu. Krwawienia z pochwy podczas stosowania preparatu są objawem alarmowym wymagającym pilnej konsultacji lekarskiej.
choroby układu sercowo-naczyniowego, Cimicifuga racemosa, dieta niskosodowa, dolegliwości menopauzalne, krwawienie z pochwy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwory hormonozależne, objawy menopauzy, pluskwica groniasta, preparaty estrogenowe, rak piersi, schorzenia hepatologiczne, testy czynnościowe wątroby, uszkodzenie wątroby, zaburzenia czynności wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lenzetto
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) z użyciem produktu Lenzetto jest wskazana wyłącznie u pacjentek z objawami pomenopauzalnymi obniżającymi jakość życia, z coroczną oceną stosunku korzyści do ryzyka. Szczególną ostrożność należy zachować u kobiet z przedwczesną menopauzą, chorobami współistniejącymi (np. mięśniaki macicy, endometrioza, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, migrena, toczeń rumieniowaty układowy) oraz czynnikami ryzyka zakrzepowo-zatorowymi i nowotworowymi zależnymi od estrogenów. U kobiet z zachowaną macicą stosowanie wyłącznie estrogenów zwiększa ryzyko rozrostu endometrium i raka endometrium (2-12-krotnie), co można zminimalizować przez dodanie progestagenu. Ryzyko raka piersi wzrasta po 3 latach stosowania HTZ, zwłaszcza skojarzonej estrogenowo-progestagenowej, a po odstawieniu może utrzymywać się do 10 lat. HTZ zwiększa także ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (1,3-3-krotnie), szczególnie w pierwszym roku terapii, oraz ryzyko udaru niedokrwiennego (do 1,5-krotnego). W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak żółtaczka, znaczne nadciśnienie tętnicze, migrena czy ciąża, leczenie należy natychmiast przerwać.
astma, biopsja endometrium, choroba wieńcowa, cukrzyca, endometrioza, ginekomastia, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca kortykosteroidy, globulina wiążąca tyroksynę, gruczolak wątroby, hipertriglicerydemia, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, krwawienie śródcykliczne, mięśniak gładkokomórkowy, mięśniak macicy, migrena, migrenowy ból głowy, nadciśnienie tętnicze, niedobór antytrombiny, objawy pomenopauzalne, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, otoskleroza, padaczka, przedwczesna menopauza, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rozrost endometrium, toczeń rumieniowaty układowy, udar niedokrwienny, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie wątroby, zakrzepica naczyń siatkówki, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lincocin 300 mg/ml
Lincocin (linkomycyna chlorowodorek 300 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań i infuzji) wiąże się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości i ciężkości, sklasyfikowanych według układów narządów. Do najpoważniejszych należą zaburzenia hematologiczne (pancytopenia, agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, neutropenia, leukopenia, plamica małopłytkowa) oraz reakcje nadwrażliwości (reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy, zespół choroby posurowiczej), które mogą stanowić zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji. Zgłaszano również rzadkie przypadki zatrzymania krążenia i oddechu po zbyt szybkim podaniu dożylnym oraz niedociśnienie i zakrzepowe zapalenie żył. W obrębie przewodu pokarmowego obserwuje się rzekomobłoniaste zapalenie jelit wywołane Clostridium difficile, biegunki, nudności i wymioty, co wskazuje na zaburzenia mikroflory jelitowej. Ponadto, lek może indukować hepatotoksyczność manifestującą się żółtaczką i nieprawidłowymi wynikami badań czynności wątroby.
agranulocytoza, chlorowodorek linkomycyny, Clostridium difficile, flora jelitowa, hepatotoksyczność, jałowy ropień, leukopenia, linkomycyna, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, pęcherzowe zapalenie skóry, plamica małopłytkowa, podanie domięśniowe, podanie dożylne, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błony śluzowej przełyku, zatrzymanie krążenia i oddechu, zespół choroby posurowiczej, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aporoza 40 mg
Rozuwastatyna (lek Aporoza) charakteryzuje się profilem działań niepożądanych, które są przeważnie łagodne i przemijające, a mniej niż 4% pacjentów przerywa terapię z ich powodu. Częstość działań niepożądanych jest zależna od dawki, przy czym dawka 40 mg wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poważnych powikłań, takich jak rabdomioliza, ciężkie uszkodzenia nerek i wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na działania niepożądane mięśniowe, w tym bóle mięśni, miopatię i rabdomiolizę, zwłaszcza przy dawkach powyżej 20 mg/dobę. W trakcie terapii obserwuje się wzrost aktywności kinazy kreatynowej, który przy przekroczeniu 5-krotności górnej granicy normy (GGN) wymaga przerwania leczenia. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje rzadziej przy dawkach 10-20 mg (<1%), a przy dawce 40 mg u około 3% pacjentów, jednak zwykle ustępuje samoistnie i nie prowadzi do progresji choroby nerek. Ponadto, rozuwastatyna może powodować łagodne, przemijające podwyższenie aminotransferaz wątrobowych, a u dzieci i młodzieży obserwuje się częstsze występowanie wzrostu kinazy kreatyniny >10 x GGN oraz objawów mięśniowych po wysiłku fizycznym.
aminotransferaza wątrobowa, białko w moczu, ból mięśni, cukrzyca, DRESS, ginekomastia, hepatotoksyczność, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, rozuwastatyna, stężenie kinazy kreatyniny, trombocytopenia, utrata pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pregabalin Reddy 150 mg
Pregabalin Reddy, zawierający pregabalinę, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych na ponad 8900 pacjentach, z czego 5600 w kontrolowanych badaniach placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zawroty głowy i senność, które występują bardzo często (≥1/10) i są główną przyczyną odstawienia leku (12% vs. 5% w grupie placebo). Działania niepożądane obejmują szeroki zakres układów i narządów, w tym zaburzenia psychiczne (np. depresja, myśli samobójcze, uzależnienie), neurologiczne (drgawki, ataksja, parestezje), sercowo-naczyniowe (tachykardia, bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie QT), skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka), wątrobowe (podwyższenie enzymów, żółtaczka, zapalenie i niewydolność wątroby) oraz inne poważne powikłania jak rabdomioliza i niewydolność nerek. Profil bezpieczeństwa u dzieci (1 miesiąc do 16 lat) jest zbliżony do dorosłych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi takimi jak senność, gorączka i infekcje górnych dróg oddechowych.
anorgazmia, arytmia zatokowa, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny ośrodkowy, bradykardia zatokowa, depersonalizacja, depresja oddechowa, drgawki, dyskineza, dyzuria, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hipoglikemia, metoda podwójnie ślepej próby, napady padaczkowe częściowe wtórnie uogólnione, neutropenia, niedoczulica, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, parkinsonizm, podwójne widzenie, pregabalina, rabdomioliza, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, retencja moczu, senność, tachykardia zatokowa, uraz rdzenia kręgowego, uzależnienie lekowe, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia koordynacji, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aleric Deslo Active 2,5 mg
Desloratadyna w dawce 2,5 mg (Aleric Deslo Active) wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny do placebo w badaniach klinicznych u dzieci i dorosłych, z najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi takimi jak ból głowy (do 5,9% u nastolatków), suchość w jamie ustnej (0,8%) oraz uczucie zmęczenia (1,2%). W dawce 5 mg/dobę odnotowano wzrost częstości działań niepożądanych o 3% względem placebo. Rzadkie, ale istotne klinicznie działania obejmują reakcje nadwrażliwości (anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy), zaburzenia rytmu serca (wydłużenie QT, arytmia, bradykardia) oraz zaburzenia psychiczne (omamy, agresja, nietypowe zachowanie). Występują również bardzo rzadkie objawy ze strony wątroby, takie jak zapalenie wątroby, żółtaczka i podwyższenie enzymów wątrobowych, wymagające monitorowania parametrów biochemicznych.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, anafilaksja, arytmia, astenia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, bradykardia, desloratadyna, drgawki, duszność, kołatanie serca, nadwrażliwość na światło, napad drgawkowy, niestrawność, nudności, obniżony nastrój, obrzęk naczynioruchowy, omamy, pobudzenie psychoruchowe, pokrzywka, przewlekła pokrzywka idiopatyczna, reakcja nadwrażliwości, suchość jamy ustnej, suchość oczu, świąd, tachykardia, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenia zachowania, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie rytmu serca, zachowanie agresywne, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zmęczenie, żółtaczka, zwiększone łaknienie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Glenmark 400 mg
Analiza danych klinicznych dotyczących stosowania Darunaviru Glenmark w dawkach 400 mg i 800 mg (tabletki powlekane) wykazała, że działania niepożądane występują u ponad połowy pacjentów (51,3%) przy dawce 600/100 mg darunawiru z rytonawirem podawanej dwa razy na dobę, z średnim okresem obserwacji 95,3 tygodni. Profil bezpieczeństwa u pacjentów wcześniej nieleczonych, stosujących dawkę 800/100 mg raz na dobę przez 96 tygodni, był porównywalny, z wyjątkiem częstszych, łagodnych nudności. Długoterminowa terapia (średnio 162,5 tygodnia) nie ujawniła nowych zagrożeń. Najczęstsze działania niepożądane obejmują zaburzenia przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty), wysypkę, ból głowy oraz rzadziej ciężkie reakcje skórne, małopłytkowość, ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej (IRIS) oraz martwicę kości. Działania te sklasyfikowano według częstości występowania od bardzo często (≥ 1/10) do rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000).
biegunka, ból głowy, ciężkie reakcje skórne, darunawir, dializoterapia, enzymy wątrobowe, funkcja wątroby, gorączka, kamica nerkowa, małopłytkowość, martwica kości, morfologia krwi, neutropenia, nudności, ostra niewydolność nerek, reakcja nadwrażliwości, terapia przeciwretrowirusowa, toksyczna nekroliza naskórka, wymioty, wysypka, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Romazic 20 mg
Rozuwastatyna wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi i przemijającymi działaniami niepożądanymi, które występują u mniej niż 4% pacjentów w badaniach klinicznych. Częstość działań niepożądanych jest zależna od dawki, przy czym dawka 40 mg wiąże się z wyższym ryzykiem wystąpienia proteinurii (około 3% pacjentów), miopatii, rabdomiolizy oraz wzrostu aktywności kinazy kreatynowej (CK) i aminotransferaz. Proteinuria, głównie kanalikowego pochodzenia, jest zwykle przemijająca i nie wiąże się z ostrą lub postępującą chorobą nerek. W przypadku wzrostu aktywności CK powyżej 5-krotności górnej granicy normy (>5 x GGN) zaleca się przerwanie terapii. U dzieci i młodzieży obserwowano częstsze zwiększenie stężenia kinazy kreatyniny >10 x GGN oraz objawy mięśniowe po wysiłku, jednak ogólny profil bezpieczeństwa jest zbliżony do dorosłych.
aminotransferaza, białkomocz, ból brzucha, ból mięśni, choroba ścięgien, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, miopatia, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, podwyższone aminotransferazy wątrobowe, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Przedawkowanie – Cytarabine Kabi 100 mg/ml
Przedawkowanie cytarabiny, silnego leku cytostatycznego, stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, prowadząc do ciężkich i potencjalnie nieodwracalnych powikłań, zwłaszcza w obrębie układu krwiotwórczego i ośrodkowego układu nerwowego. Nie istnieje specyficzne antidotum na cytarabinę, dlatego kluczowe jest natychmiastowe przerwanie podawania leku oraz wdrożenie leczenia objawowego. Objawy toksyczności obejmują głęboką mielosupresję (pancytopenię), neurotoksyczność (nieodwracalne uszkodzenie OUN, drgawki, śpiączka), nasilone zaburzenia żołądkowo-jelitowe, infekcje wtórne do mielosupresji, a także uszkodzenia wątroby, nerek i serca. Szczególnie niebezpieczne są dawki 4,5 g/m² podawane dożylnie w 12 dawkach co 12 godzin, które mogą prowadzić do śmierci wskutek toksycznego uszkodzenia OUN.
antidotum, antybiotyk, badania laboratoryjne, cytarabina, cytopenia, drgawki, enzymy wątrobowe, funkcje neurologiczne, kardiomiopatia, lek cytostatyczny, leukopenia, małopłytkowość, mielosupresja, morfologia krwi obwodowej, neurotoksyczność, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, pancytopenia, parametry nerkowe, parametry wątrobowe, parametry życiowe, płytki krwi, przetoczenie preparatów krwi, śpiączka, szpik kostny, tkanka nerwowa, toksyczne uszkodzenie OUN, układ krwiotwórczy, uszkodzenie nerek, uszkodzenie wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zahamowanie czynności szpiku, zapalenie błon śluzowych, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Co-Prestarium 5 mg + 10 mg
Lek Co-Prestarium, zawierający peryndopryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (bloker kanału wapniowego), wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla obu substancji czynnych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to obrzęk obwodowy (zwłaszcza kostek), zaburzenia neurologiczne (senność, zawroty głowy, ból głowy), zaburzenia sensoryczne (w tym podwójne widzenie, szum uszny), objawy sercowo-naczyniowe (kołatanie serca, zaczerwienienie, niedociśnienie tętnicze), duszność i kaszel charakterystyczne dla inhibitorów ACE, a także dolegliwości żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, zmiany rytmu wypróżnień). Działania te występują z częstością od bardzo często (≥1/10) do rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) i zwykle ustępują samoistnie lub po dostosowaniu terapii.
agranulocytoza, amlodypina, arytmia, bloker kanału wapniowego, bradykardia, częstoskurcz komorowy, dławica piersiowa, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, inhibitor ACE, leukopenia, migotanie przedsionków, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, parestezja, peryndopryl z argininą, podwójne widzenie, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aricogan 10 mg
Arycogan (arypiprazol) w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg wykazuje profil działań niepożądanych, w którym najczęściej obserwuje się akatyzję (≥3%) oraz nudności. Objawy pozapiramidowe (EPS) występują u 19% pacjentów w badaniach kontrolowanych placebo, a ich częstość jest niższa niż w przypadku haloperydolu (25,8% vs 57,3% u dorosłych ze schizofrenią). Akatyzja dotyczy 6,2% pacjentów ze schizofrenią i 12,1% z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi, przy czym u młodzieży (13-17 lat) częstość EPS i senności jest wyższa (≥10%). Dystonia może pojawić się w pierwszych dniach leczenia, szczególnie u młodszych mężczyzn, manifestując się skurczami mięśni szyi, trudnościami w przełykaniu i oddychaniu. W badaniach klinicznych obserwowano także zmiany stężenia prolaktyny, z niskim poziomem u 29,5% dziewcząt i 48,3% chłopców w populacji młodzieży ze schizofrenią leczonej do 2 lat.
akatyzja, arypiprazol, aspiracyjne zapalenie płuc, choroba zakrzepowo-zatorowa, dysfagia, dystonia, fosfokinaza kreatynowa, haloperydol, hiperglikemia, hiperseksualność, hiponatremia, hipotermia, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność wątroby, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, patologiczne uzależnienie od hazardu, późna dyskineza, priapizm, prolaktyna, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, schizofrenia, śpiączka hiperosmolarna, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Candezek Combi 16 mg + 5 mg
Candezek Combi to preparat złożony zawierający kandesartan cyleksetylu i amlodypinę w dawkach 8 mg + 5 mg, 8 mg + 10 mg, 16 mg + 5 mg oraz 16 mg + 10 mg, stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Działania niepożądane produktu opierają się na danych dotyczących poszczególnych składników. Kandesartan wywołuje najczęściej łagodne i przemijające objawy, takie jak zawroty głowy, ból głowy oraz zakażenia dróg oddechowych, bez zależności od dawki czy wieku pacjenta. Amlodypina natomiast często powoduje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie twarzy, obrzęki obwodowe oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności). U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek zaleca się monitorowanie stężenia potasu i kreatyniny, a u wszystkich pacjentów należy zwracać uwagę na potencjalne zmniejszenie hemoglobiny.
agranulocytoza, amlodypina, bradykardia, cholestaza, częstoskurcz komorowy, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiponatremia, kandesartan cyleksetylu, leukopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, stężenie hemoglobiny, stężenie potasu, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie czynności nerek, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Ostra białaczka szpikowa – Objawy
Ostra białaczka szpikowa (AML) to agresywny nowotwór hematopoetyczny charakteryzujący się szybkim namnażaniem niedojrzałych blastów w szpiku kostnym, co prowadzi do zaburzeń w produkcji prawidłowych elementów morfotycznych krwi. Objawy kliniczne rozwijają się zwykle w ciągu 4-6 tygodni przed rozpoznaniem i obejmują symptomy ogólne takie jak zmęczenie, gorączka, poty nocne, utrata masy ciała oraz objawy wynikające z cytopenii: niedokrwistość (bladość, duszność, tachykardia), małopłytkowość (łatwe siniaczenie, krwawienia z błon śluzowych, wybroczyny) oraz neutropenia (częste infekcje, gorączka o nieznanym pochodzeniu). W zaawansowanym stadium mogą pojawić się powiększenie wątroby, śledziony, węzłów chłonnych, bóle kostne, a także objawy neurologiczne związane z zajęciem OUN. Szczególną uwagę wymaga leukostaza, stan zagrożenia życia spowodowany zatkaniem naczyń przez liczne blasty, manifestujący się m.in. bólami głowy, zaburzeniami świadomości i objawami neurologicznymi. Ostra białaczka promielocytowa (APL) wyróżnia się ryzykiem DIC i krwawień z błon śluzowych.
allogeniczny przeszczep komórek macierzystych, blasty, czerwone krwinki, duszność, grypa, hepatosplenomegalia, komórki białaczkowe, krzepnięcie krwi, leukostaza, limfadenopatia, małopłytkowość, neutropenia, niedobór białych krwinek, niedokrwistość, niewydolność wielonarządowa, nowotwór układu krwiotwórczego, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka promielocytowa, ostra białaczka szpikowa, plamica, remisja całkowita, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, udar mózgu, wybroczyny, zawał serca, zdarzenie zakrzepowe, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Binabic 150 mg
Binabic (bikalutamid) w dawce 150 mg jest stosowany w terapii raka gruczołu krokowego, jednak jego podawanie wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają monitorowania. Najczęściej obserwowane działania obejmują ginekomastię i ból piersi (bardzo często, ≥1/10), a także wysypkę, suchość skóry, astenie, zmniejszone libido, depresję, zawroty głowy, senność, uderzenia gorąca, bóle brzucha, zaparcia, niestrawność, nudności, krwiomocz oraz zaburzenia wątroby manifestujące się hipertransaminazemią i żółtaczką. Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak niewydolność wątroby i śródmiąższowe zapalenie płuc, które mogą prowadzić do zgonu. Wydłużenie odcinka QT w EKG jest obserwowane z nieznaną częstością i może predysponować do groźnych arytmii. Ponadto, bikalutamid może wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi pochodnymi kumaryny, zwiększając ryzyko krwawień poprzez podwyższenie wartości PT/INR.
anemia, astenia, bikalutamid, depresja, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, fotowrażliwość, ginekomastia, hemoglobina, hipertransaminazemia, interakcje lekowe, krwiomocz, leki przeciwzakrzepowe, łysienie, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pochodne kumaryny, pokrzywka, rak gruczołu krokowego, śródmiąższowe zapalenie płuc, transaminazy, uderzenia gorąca, wskaźnik INR, wydłużenie odcinka QT, wysypka, zaburzenia erekcji, zaparcie, zawroty głowy, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lemena
Stosowanie preparatu Lemena, zawierającego dezogestrel jako jedyny progestagen, wymaga szczegółowej oceny klinicznej oraz monitorowania pacjentek pod kątem potencjalnych zagrożeń, takich jak zwiększone ryzyko raka piersi, które wzrasta z wiekiem i może być nieznacznie podwyższone przez progestageny. Dane epidemiologiczne wskazują, że ryzyko to jest porównywalne, choć słabiej wyrażone, niż przy stosowaniu złożonych środków antykoncepcyjnych. Należy również uwzględnić możliwy wpływ progestagenów na rozwój nowotworów wątroby, zwłaszcza u pacjentek z istniejącą chorobą wątroby. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie stanu klinicznego, w tym kontroli ciśnienia tętniczego, funkcji wątroby oraz ewentualnych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Pacjentki z cukrzycą powinny pozostawać pod ścisłą kontrolą, mimo braku konieczności modyfikacji leczenia, a także należy uwzględnić wpływ leku na profil krwawień menstruacyjnych, który może ulegać znacznym zmianom.
chloasma, ciąża pozamaciczna, depresja, dojrzewanie pęcherzyków jajnikowych, estradiol, gęstość mineralna kości, HIV, insulinooporność, kamica żółciowa, laktoza jednowodna, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, skąpe miesiączki, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel czynnościowa, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sedalia
Produkt leczniczy Sedalia w formie syropu jest wskazany do stosowania u dzieci powyżej 1. roku życia oraz młodzieży, z zachowaniem szczególnej ostrożności u dzieci w wieku 1-2,5 roku (30 miesięcy), gdzie konieczna jest wcześniejsza konsultacja lekarska. Przed rozpoczęciem terapii należy przeprowadzić dokładną diagnostykę przyczyn zaburzeń snu, gdyż samo podanie leku bez eliminacji pierwotnych czynników może być nieskuteczne. Syrop zawiera substancje pomocnicze, takie jak sacharoza (przeciwwskazana u pacjentów z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy), etanol (16 mg na 5 ml dawki, co odpowiada mniej niż 1 ml piwa lub wina) oraz kwas benzoesowy (5,53 mg na 5 ml, tj. 1,1 mg/ml), który może zwiększać ryzyko żółtaczki u noworodków do 4. tygodnia życia.
Chamomilla vulgaris, działanie niepożądane, etanol, Gelsemium, Hyoscyamus niger, interakcja lekowa, Kalium bromatum, kwas benzoesowy, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, Passiflora incarnata, rozcieńczenie homeopatyczne, Stramonium, substancja pomocnicza, zaburzenia snu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wątroby alkoholowe – Epidemiologia
Zapalenie wątroby alkoholowe (ALD) jest poważną manifestacją alkoholowej choroby wątroby, charakteryzującą się ostrym pogorszeniem funkcji wątroby u osób z przewlekłym nadużywaniem alkoholu, często współistniejącym z zaawansowanym zwłóknieniem lub marskością. Częstość występowania ALD w populacjach z przewlekłym spożyciem alkoholu wynosi około 20-33%, z wyższą zapadalnością w krajach europejskich i wśród kobiet. Spożycie powyżej 100 g alkoholu dziennie, a u kobiet nawet 40 g, znacząco zwiększa ryzyko rozwoju zapalenia wątroby alkoholowego. Choroba dotyka głównie osoby w wieku 20-60 lat, z nasileniem w grupie 40-50 lat, a jej epidemiologia wskazuje na rosnące zachorowania, szczególnie wśród młodszych dorosłych i kobiet, co potwierdzają dane z USA i Danii. Współistniejące czynniki ryzyka to m.in. otyłość, cukrzyca, palenie tytoniu oraz warianty genetyczne, np. PNPLA3. Pandemia COVID-19 przyczyniła się do wzrostu zachorowań i śmiertelności związanej z ALD, z 53% wzrostem zapaleń wątroby alkoholowego w USA w latach 2019-2020.
alkoholowa choroba wątroby, biopsja wątroby, BMI, chorobowość i śmiertelność, dekompensacja, etanol, gen PNPLA3, intensywne spożycie alkoholu, karcynogeneza, kortykosteroidy, marskość alkoholowa, marskość wątroby, niewydolność wątroby, ostra niewydolność wątroby, powikłania wielonarządowe, przewlekłe zapalenie wątroby typu C, rak wątrobowokomórkowy, spontaniczne bakteryjne zapalenie otrzewnej, zapalenie jelita, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie wątroby alkoholowe, żółtaczka, zwłóknienie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Agomelatine +pharma 25 mg
Agomelatyna w dawce 25 mg, stosowana w terapii, wykazuje profil działań niepożądanych o różnym nasileniu, z dominacją objawów łagodnych i umiarkowanych, najczęściej pojawiających się w pierwszych dwóch tygodniach leczenia. Najczęstsze działania niepożądane to ból głowy (bardzo często, ≥1/10), nudności i zawroty głowy (często, ≥1/100 do <1/10). Istotne klinicznie są zaburzenia psychiczne, w tym myśli lub zachowania samobójcze oraz stany manii/hipomanii (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100), które wymagają natychmiastowej interwencji. Z neurologicznych objawów często obserwuje się senność i bezsenność, a rzadziej parestezje, zespół niespokojnych nóg czy akatyzję. W zakresie bezpieczeństwa wątrobowego, wzrost aktywności enzymów AlAT i AspAT >3x górnej granicy normy wystąpił u 1,2% pacjentów przy dawce 25 mg oraz 2,6% przy dawce 50 mg, co podkreśla konieczność regularnego monitorowania funkcji wątroby, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka uszkodzenia tego narządu.
agomelatyna, akatyzja, aminotransferazy, ból głowy, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, hipomania, mialgia, myśli samobójcze, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, parestezja, pokrzywka, profil bezpieczeństwa leku, szumy uszne, wysypka rumieniowa, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół niespokojnych nóg, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Torbiele trzustki – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Torbiele trzustki to wypełnione płynem struktury, które mogą mieć charakter łagodny lub przedrakowy, z częstością występowania 10-20% u osób powyżej 60. roku życia. Najczęściej spotykane typy to torbiele surowicze (SCN) o charakterze łagodnym oraz śródprzewodowe brodawkowate nowotwory śluzowe (IPMN) i torbielakogruczolaki śluzowe (MCN), które mogą ulegać przemianie nowotworowej. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych, takich jak CT, MRI z MRCP oraz endoskopowej ultrasonografii (EUS) z biopsją cienkoigłową (EUS-FNA). Kluczowe czynniki ryzyka złośliwości to rozmiar torbieli >3 cm, obecność litych komponentów, rozszerzenie przewodu trzustkowego, guzki na ścianach oraz szybki wzrost. Postępowanie zależy od tych cech i obejmuje nadzór, drenaż lub leczenie chirurgiczne, przy czym nadzór jest zalecany dla torbieli niskiego ryzyka, z kontrolą obrazową co 6 miesięcy do 2 lat zgodnie z wytycznymi Fukuoka.
badanie fizykalne, biomarker, biopsja cienkoigłowa, ból brzucha, cholangiopankreatografia rezonansu magnetycznego, drenaż chirurgiczny, drenaż endoskopowy, drenaż przezskórny, droga żółciowa, endoskopowa ultrasonografia, ostre zapalenie trzustki, pęknięcie torbieli, przewód trzustkowy, pseudotorbiel trzustki, rak trzustki, rezonans magnetyczny, śródprzewodowy brodawkowaty nowotwór śluzowy, tomografia komputerowa, torbiel surowicza, torbiel trzustki, torbiel zapalna, zapalenie trzustki, żółtaczka, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Neurontin 400 400 mg
Gabapentyna (Neurontin w dawkach 100 mg, 300 mg, 400 mg) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania na podstawie badań klinicznych u pacjentów z padaczką oraz bólem neuropatycznym. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/10) to senność, zawroty głowy, ataksja, zakażenia wirusowe, uczucie zmęczenia oraz gorączka. Często (≥1/100 do <1/10) występują zakażenia układu oddechowego, zapalenie płuc, leukopenia, zaburzenia psychiczne (wrogość, splątanie, depresja, lęk), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, ból brzucha), obrzęki twarzy i obwodowe, bóle mięśni i stawów, a także kołatanie serca i nadciśnienie tętnicze. Rzadziej obserwuje się hipoglikemię, depresję oddechową, utratę przytomności oraz objawy odstawienia, które mogą pojawić się w ciągu 48 godzin po przerwaniu leczenia i obejmują m.in. niepokój, bezsenność, nudności, drżenia i depresję.
ataksja, ból neuropatyczny, depresja oddechowa, drgawka, duszność, dysfagia, dyzartria, fosfokinaza kreatynowa, gabapentyna, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkineza, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, kołatanie serca, leukopenia, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niepamięć, objaw abstynencyjny, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, padaczka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, schyłkowa niewydolność nerek, senność, splątanie, szum uszny, trombocytopenia, uzależnienie lekowe, zaburzenie widzenia, zakażenie dróg moczowych, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Przedawkowanie – Voltaren SR 100 100 mg
Przedawkowanie diklofenaku sodowego w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu Voltaren SR 100 może prowadzić do wieloukładowych objawów toksycznych, w tym uporczywych wymiotów, krwawień z przewodu pokarmowego (np. krwiste wymioty, smoliste stolce), biegunki, zawrotów głowy, szumów usznych oraz drgawek. Najpoważniejsze powikłania obejmują ostrą niewydolność nerek (z oligurią i zaburzeniami elektrolitowymi), uszkodzenie wątroby (wzrost enzymów wątrobowych, żółtaczka, zaburzenia krzepnięcia), znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego prowadzące do wstrząsu oraz zaburzenia oddychania. Warto podkreślić, że nie istnieją specyficzne objawy kliniczne jednoznacznie wskazujące na przedawkowanie diklofenaku, co wymaga wysokiej czujności klinicznej i monitorowania funkcji nerek oraz wątroby u pacjentów z podejrzeniem toksycznej ekspozycji.
dializa, diklofenak sodowy, drgawki, duszność, enzymy wątrobowe, hipotensja, krwotok z przewodu pokarmowego, melena, niesteroidowe leki przeciwzapalne, ostra niewydolność nerek, płukanie żołądka, przedłużone uwalnianie, smolisty stolec, szumy uszne, transfuzja krwi, uszkodzenie wątroby, węgiel aktywowany, wstrząs, wymuszona diureza, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia krzepnięcia, zaburzenia oddychania, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Acytretyna – Działania niepożądane
Acytretyna, retinoid stosowany w leczeniu ciężkich postaci łuszczycy i zaburzeń rogowacenia skóry, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, często wynikającymi z hiperwitaminozy A. Najczęstsze objawy to suchość błon śluzowych (np. ust, spojówek, nosa) oraz zmiany skórne, takie jak zapalenie czerwieni warg, świąd, łysienie i łuszczenie się skóry, szczególnie na dłoniach i stopach. W zakresie układu nerwowego dominują bóle głowy (≥1/100), senność i zawroty głowy (≥1/1 000), a rzadko neuropatia obwodowa i łagodne nadciśnienie śródczaszkowe (<1/10 000). Występują także zaburzenia widzenia, w tym suchość spojówek (≥1/10), niewyraźne widzenie (≥1/1 000), a bardzo rzadko ślepota nocna i owrzodzenia rogówki (<1/10 000). Działania niepożądane obejmują również zaburzenia przewodu pokarmowego (suchość ust, zapalenie żołądka, nudności), zmiany w badaniach enzymów wątrobowych (często przemijające) oraz podwyższenie stężenia trójglicerydów i cholesterolu, szczególnie przy dużych dawkach i długotrwałym leczeniu.
aminotransferaza, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból kości, ból mięśniowo-stawowy, Candida albicans, cholesterol, choroba niedokrwienna serca, dysfonia, egzostoza, enzymy wątrobowe, fosfataza zasadowa, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hiperostoza kręgosłupa, hipertrójglicerydemia, hiperwitaminoza A, krwawienie z nosa, krwawienie z odbytnicy, kseroftalmia, leczenie przeciwgrzybicze, łuszczenie skóry, łuszczyca, łysienie, madaroza, nadciśnienie śródczaszkowe, nadwrażliwość na światło, nadwrażliwość typu I, narośl kostna, neuropatia obwodowa, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, owrzodzenie rogówki, pęcherzowe zapalenie skóry, pokrzywka, przedwczesne zamknięcie nasad kości, retinoid, rogowacenie skóry, rumień, ślepota nocna, suchość jamy ustnej, tolerancja glukozy, trójglicerydy, wymioty, zakażenie grzybicze, zanokcica, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie czerwieni wargowej, zapalenie dziąseł, zapalenie rogówki, zapalenie skóry, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, ziarniniak ropotwórczy, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka, zwapnienie pozakostne