zapalenie błony śluzowej żołądka
Zapalenie błony śluzowej żołądka (gastropatia) to stan zapalny błony śluzowej wyściełającej żołądek. Może występować w formie ostrej lub przewlekłej, a jego etiologia jest zróżnicowana – od infekcji bakteryjnych (szczególnie Helicobacter pylori), przez czynniki farmakologiczne (NLPZ, kortykosteroidy), po autoimmunologiczne, stresowe i związane z nadużywaniem alkoholu.
Objawy kliniczne obejmują ból i dyskomfort w nadbrzuszu, nudności, wymioty, uczucie pełności, wzdęcia, zgagę oraz utratę apetytu. W ciężkich przypadkach może wystąpić krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego manifestujące się krwawymi wymiotami lub smolistymi stolcami.
Diagnostyka opiera się na obrazie klinicznym, badaniu endoskopowym górnego odcinka przewodu pokarmowego z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego, testach na obecność H. pylori oraz badaniach laboratoryjnych. Leczenie jest ukierunkowane na przyczynę – obejmuje eradykację H. pylori, odstawienie leków drażniących błonę śluzową, stosowanie inhibitorów pompy protonowej, blokerów H2 oraz leków osłaniających błonę śluzową żołądka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dexak
Deksleketoprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, takich jak osoby z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, w podeszłym wieku, z wrzodziejącym zapaleniem okrężnicy, chorobą Leśniowskiego-Crohna oraz u pacjentów stosujących jednocześnie małe dawki kwasu acetylosalicylowego lub inne leki zwiększające ryzyko zaburzeń żołądkowo-jelitowych. Istotne jest stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas, aby ograniczyć ryzyko powikłań, takich jak krwawienia, owrzodzenia czy perforacje przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić bez objawów ostrzegawczych. Zaleca się monitorowanie pacjentów z wywiadem chorób przewodu pokarmowego oraz rozważenie stosowania leków ochronnych, np. inhibitorów pompy protonowej lub mizoprostolu. W przypadku wystąpienia krwawienia z przewodu pokarmowego należy natychmiast przerwać terapię deksketoprofenem.
agregacja płytek, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, deksketoprofen, hiperlipidemia, hipowolemia, inhibitor pompy protonowej, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek antyagregacyjny, lek moczopędny, lek przeciwzakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, ospa wietrzna, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie, perforacja, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, selektywny inhibitor cyklooksygenazy-2, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clatra 20 mg
Bilastyna w dawce 20 mg (lek Clatra) wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z placebo, z częstością działań niepożądanych wynoszącą odpowiednio 12,7% i 12,8%. Najczęściej zgłaszane objawy to ból głowy (4,01% vs 3,38%), senność (3,06% vs 2,86%), zawroty głowy (0,83% vs 0,59%) oraz zmęczenie (0,83% vs 1,32%). U młodzieży (12-17 lat) oraz dzieci (2-11 lat) profil działań niepożądanych jest zbliżony do dorosłych, z najczęstszymi objawami u dzieci takimi jak ból głowy, alergiczne zapalenie spojówek, zapalenie błony śluzowej nosa i ból brzucha. W badaniach klinicznych odnotowano również rzadkie zaburzenia kardiologiczne, w tym wydłużenie odstępu QT (0,53%), arytmię zatokową (0,30%) oraz blok prawej odnogi (0,24%).
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek, alergiczne zapalenie spojówek, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, arytmia zatokowa, bezsenność, biegunka, bilastyna, blok prawej odnogi, ból brzucha, ból głowy, Clatra, częstoskurcz, duszność, gamma-glutamylotransferaza, kołatanie serca, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka twarzy, pokrzywka, przewlekła pokrzywka idiopatyczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, senność, suchość w jamie ustnej, świąd, szumy uszne, utrata świadomości, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Arcoxia 30 mg
Etorykoksyb, substancja czynna leku Arcoxia, został oceniony pod kątem bezpieczeństwa w licznych badaniach klinicznych obejmujących 9295 pacjentów, w tym 6757 z chorobami reumatologicznymi takimi jak choroba zwyrodnieniowa stawów (ChZS) i reumatoidalne zapalenie stawów (RZS). Długoterminowe stosowanie (≥1 rok) u około 600 pacjentów wykazało spójny profil działań niepożądanych niezależnie od jednostki chorobowej. W leczeniu dny moczanowej stosowano dawkę 120 mg/dobę przez 8 dni, a w badaniach układu sercowo-naczyniowego (17 412 pacjentów) dawki 60 mg lub 90 mg przez średnio 18 miesięcy. Profil działań niepożądanych w różnych wskazaniach, w tym w leczeniu ostrego bólu pooperacyjnego (dawki 90 mg lub 120 mg), był zasadniczo podobny i obejmował m.in. zapalenie wyrostka zębodołowego (częstość 1-10%), zapalenie błony śluzowej żołądka i jelit, infekcje dróg oddechowych i moczowych (0,1-1%), a także zaburzenia hematologiczne takie jak niedokrwistość, leukopenia i trombocytopenia (0,1-1%).
ból pooperacyjny, choroba zwyrodnieniowa stawów, dna moczanowa, etorykoksyb, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja układu moczowego, krwawienie żołądkowo-jelitowe, lek przeciwzakrzepowy, leukopenia, niedokrwistość, przewlekły ból lędźwiowo-krzyżowy, reakcja nadwrażliwości, reumatoidalne zapalenie stawów, trombocytopenia, układ sercowo-naczyniowy, zabieg stomatologiczny, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie wyrostka zębodołowego, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – RIXACAM
Leczenie rywaroksabanem (RIXACAM 10 mg) wymaga ścisłego nadzoru klinicznego ze względu na ryzyko powikłań krwotocznych, zwłaszcza u pacjentów z podwyższonym ryzykiem krwawienia. Monitorowanie obejmuje ocenę objawów krwawienia oraz badania laboratoryjne poziomu hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrywania utajonego krwawienia. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), stosujących jednocześnie silne inhibitory CYP3A4 i glikoproteiny P (np. azole, inhibitory proteazy HIV), a także u osób przyjmujących leki wpływające na hemostazę, takie jak NLPZ, ASA, SSRI i SNRI. Rywaroksaban jest przeciwwskazany u pacjentów z klirensem kreatyniny <15 ml/min oraz u tych z nowotworami złośliwymi o wysokim ryzyku krwawienia. Nie zaleca się stosowania u pacjentów po TAVR, z zespołem antyfosfolipidowym oraz w stanach wymagających pilnej trombolizy lub embolektomii.
alloplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba zapalna jelit, ciężkie zaburzenie czynności nerek, embolektomia, eozynofilia, glikoproteina p, hematokryt, hemoglobina, inhibitor agregacji płytek, inhibitor proteazy HIV, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, leczenie trombolityczne, lek przeciwgrzybiczny, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, powikłanie krwotoczne, przeciwciało anty-beta 2-glikoproteina I, przeciwciało antykardiolipinowe, przezcewnikowa wymiana zastawki aortalnej, retinopatia naczyniowa, rozstrzenie oskrzelowe, rywaroksaban, ryzyko krwawienia, schorzenie przewodu pokarmowego, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenie krzepnięcia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złamanie bliższego odcinka kości udowej, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketesse 25 mg
Deksktetoprofen w postaci roztworu doustnego Ketesse (25 mg) wykazuje wyższe maksymalne stężenie (Cmax) w osoczu niż tabletki, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony układu pokarmowego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) to nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka i niestrawność. U osób starszych istnieje podwyższone ryzyko poważnych powikłań, takich jak choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, perforacja oraz krwawienia, które mogą mieć charakter śmiertelny. Rzadkie działania niepożądane (≥1/10 000 do <1/1 000) obejmują m.in. miąższowe uszkodzenie wątroby, ostra niewydolność nerek, zapalenie nerek oraz zespół nerczycowy. Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella), obrzęk naczynioruchowy oraz reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny.
agranulocytoza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka, deksketoprofen, hipoplazja szpiku, jadłowstręt, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, krwawienie z żołądka, małopłytkowość, miąższowe uszkodzenie wątroby, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, perforacja, plamica, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, stolec smolisty, szum uszny, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wstrząs anafilaktyczny, wymioty krwawe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie nerek, zapalenie okrężnicy, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – MEL MAX 15 mg
Meloksykam (Mel Forte, 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej) jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) wiążącym się z ryzykiem działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, zaparcia, a także poważne powikłania, w tym chorobę wrzodową, perforację i krwawienia, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Dodatkowo, meloksykam może powodować zaburzenia hematologiczne (np. niedokrwistość, leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza – bardzo rzadko), reakcje alergiczne, zaburzenia neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, splątanie), a także rzadkie, ale poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Wśród działań niepożądanych odnotowano również zaburzenia czynności wątroby i nerek, w tym ostrą niewydolność nerek u pacjentów z grup ryzyka.
agranulocytoza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, działanie niepożądane, hiperkaliemia, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, napad astmy, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie żołądka, perforacja, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, rumień polekowy, rumień wielopostaciowy, splątanie, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zaburzenie nastroju, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie okrężnicy, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clarithromycin Genoptim 500 mg
Klarytromycyna, substancja czynna leku Clarithromycin Genoptim 500 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla antybiotyków makrolidowych, z dominującymi działaniami niepożądanymi ze strony układu pokarmowego, takimi jak bóle brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz zaburzenia smaku. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest według standardowych kategorii: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) oraz częstość nieznana. U pacjentów pediatrycznych profil bezpieczeństwa jest zbliżony do dorosłych. W grupie pacjentów z obniżoną odpornością, w tym chorych na AIDS, przy dawkach 1000 mg/dobę obserwuje się częstsze występowanie zaburzeń żołądkowo-jelitowych, neurologicznych, skórnych oraz metabolicznych, w tym istotne podwyższenie aktywności AspAT i AlAT u 2-3% pacjentów oraz leukopenię, neutropenię i trombocytopenię. Działania te mogą być trudne do odróżnienia od objawów chorób współistniejących.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, antybiotyk makrolidowy, azot mocznikowy, białe krwinki, ból brzucha, cholestaza, działanie niepożądane klarytromycyny, gamma-glutamylotransferaza, kandydoza, leukopenia, migotanie komór, miopatia, neutropenia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, płytki krwi, przewód pokarmowy, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, wydłużenie odcinka QT, zaburzenie smaku, zakażenie mykobakteryjne, zakażenie oportunistyczne, zakażenie prątkami, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nabytego niedoboru odporności, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Klopidogrel – Działania niepożądane
Klopidogrel, stosowany w dawce 75 mg/dobę, wykazuje działanie przeciwpłytkowe i jest szeroko stosowany w profilaktyce zdarzeń zakrzepowo-zatorowych. Bezpieczeństwo terapii zostało potwierdzone w dużych badaniach klinicznych (CAPRIE, CURE, CLARITY, COMMIT, ACTIVE-A) obejmujących ponad 44 000 pacjentów, w tym ponad 12 000 leczonych powyżej roku. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, występujące u 9,3% pacjentów, z podobną częstością ciężkich krwawień jak w grupie leczonej ASA 325 mg/dobę. Szczególnie istotne są krwawienia wewnątrzczaszkowe (1,4% vs 0,8% w grupie placebo z ASA) oraz z przewodu pokarmowego (3,5% vs 1,8%). Kontynuacja klopidogrelu w okresie okołooperacyjnym zwiększa ryzyko krwawień (9,6% vs 6,3%). Intensywna terapia przeciwpłytkowa z udziałem klopidogrelu (np. w badaniu TARDIS) wiąże się z istotnym wzrostem częstości i nasilenia krwawień (OR 2,54, 95% CI 2,05-3,16, p<0,001).
agranulocytoza, badanie kliniczne, choroba posurowicza, działanie przeciwpłytkowe, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, granulocytopenia, hemofilia nabyta A, krwawienie, krwawienie wewnątrzczaszkowe, krwiomocz, krwioplucie, krwotok płucny, krwotok pozaotrzewnowy, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwpłytkowe, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, pęcherzowe zapalenie skóry, plazmafereza, pomostowanie tętnic wieńcowych, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz naczyń wieńcowych, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc, tienopirydyna, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar niedokrwienny mózgu, wrzód dwunastnicy, wrzód żołądka, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie kłębuszkowe nerek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, zespół Kounisa, zespół nadwrażliwości indukowany lekami, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Co-Prestarium 5 mg + 5 mg
Co-Prestarium, zawierający peryndopryl z argininą oraz amlodypinę, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, jednak jego profil bezpieczeństwa obejmuje liczne działania niepożądane wynikające z działania obu substancji czynnych. Najczęściej obserwowane objawy to obrzęki, zwłaszcza okołostawowe, zawroty głowy (zarówno ośrodkowe, jak i błędnikowe), bóle głowy, niedociśnienie tętnicze, kaszel suchy charakterystyczny dla inhibitorów ACE, zaburzenia widzenia (w tym podwójne widzenie), a także objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak ból brzucha, nudności, wymioty i zmiany rytmu wypróżnień. Działania niepożądane mogą również obejmować zmęczenie, astenie, parestezje, zaburzenia smaku, kołatanie serca, flush, świąd, wysypki, obrzęk naczynioruchowy, kurcze mięśni oraz poważniejsze powikłania, takie jak ostra niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, udar mózgu czy zespół Stevensa-Johnsona. Monitorowanie parametrów nerkowych, wątrobowych oraz elektrolitów (hiperkaliemia, hiponatremia) jest kluczowe, zwłaszcza u pacjentów z grup ryzyka, w tym osób starszych i z chorobami współistniejącymi.
agranulocytoza, amlodypina, astenia, bezsenność, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, depresja, duszność, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaszel, kołatanie serca, kurcz mięśni, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nagłe zaczerwienienie, neuropatia obwodowa, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność nerek, nudności, objaw Raynauda, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obrzęk stawów, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, peryndopryl z argininą, podwójne widzenie, rumień wielopostaciowy, senność, skurcz oskrzeli, splątanie, świąd, szum uszny, tachykardia, tachykardia komorowa, trombocytopenia, udar mózgu, wykwit skórny, wymioty, wysypka, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia snu, zaburzenia widzenia, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, zmęczenie, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibutact 40 mg/ml
Ibutact w postaci zawiesiny doustnej zawiera ibuprofen w stężeniu 40 mg/ml (5 ml zawiesiny zawiera 200 mg ibuprofenu). Profil działań niepożądanych obejmuje szeroki zakres objawów, które różnią się częstością występowania i nasileniem, głównie przy krótkotrwałym stosowaniu w dawkach OTC. Bardzo rzadko obserwuje się nasilenie zakażeń, w tym martwicze zapalenie powięzi, oraz ciężkie reakcje nadwrażliwości, takie jak anafilaksja czy obrzęk naczynioruchowy. Zaburzenia hematologiczne (anemia, leukopenia, trombocytopenia, pancytopenia, agranulocytoza) również występują bardzo rzadko, z objawami prodromalnymi jak gorączka, ból gardła i krwawienia. Neurologiczne działania niepożądane obejmują bóle głowy (niezbyt często), zawroty głowy (rzadko) oraz aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (bardzo rzadko), szczególnie u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi. W układzie sercowo-naczyniowym odnotowano bardzo rzadko obrzęk i niewydolność serca, a stosowanie dużych dawek (do 2400 mg/dobę) może zwiększać ryzyko incydentów zatorowo-zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu.
agranulocytoza, anafilaksja, anemia, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Crohna, ciężkie skórne działanie niepożądane, hipernatremia, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadreaktywność dróg oddechowych, nadwrażliwość na światło, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, polekowa reakcja z eozynofilią, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tętniczy incydent zatorowo-zakrzepowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rivaroxaban Reddy
Rywaroksaban w dawce 2,5 mg stosowany jest w skojarzeniu z ASA lub ASA i klopidogrelem/tyklopidyną w leczeniu ostrych zespołów wieńcowych (OZW), choroby wieńcowej/choroby tętnic obwodowych (CAD/PAD) z wysokim ryzykiem zdarzeń niedokrwiennych oraz po rewaskularyzacji kończyny dolnej z powodu objawowej PAD. Podwójna terapia przeciwpłytkowa z klopidogrelem powinna być krótkotrwała, a jednoczesne stosowanie prasugrelu lub tikagreloru nie jest zalecane. Rywaroksaban wymaga ścisłego monitorowania pod kątem krwawień, które najczęściej dotyczą błon śluzowych i mogą prowadzić do niedokrwistości. W przypadku niewyjaśnionego spadku hemoglobiny lub ciśnienia tętniczego należy poszukiwać źródła krwawienia. W wyjątkowych sytuacjach pomocne może być oznaczenie stężenia rywaroksabanu testem anty-Xa.
antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, badanie hemoglobiny, brak laktazy, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, choroba zapalna jelit, inhibitor agregacji płytek, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor HIV-proteazy, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, lek przeciwgrzybiczny, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, produkt przeciwzakrzepowy, proteza zastawki serca, przeciwciało antykardiolipinowe, przeciwciało przeciwko β2 glikoproteinie-I, przemijający napad niedokrwienny, przezcewnikowa wymiana zastawki aorty, retinopatia naczyniowa, rewaskularyzacja kończyny dolnej, rozstrzenie oskrzeli, rywaroksaban, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, substancja przeciwpłytkowa, terapia przeciwpłytkowa, test anty-Xa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cardilopin 5 mg
Amlodypina, antagonista kanałów wapniowych z grupy dihydropirydyn, stosowana w leczeniu nadciśnienia tętniczego i choroby niedokrwiennej serca, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych. Do najczęstszych należą senność, zawroty głowy, ból głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie twarzy, ból brzucha, nudności, obrzęki kostek oraz zmęczenie. Zaburzenia neurologiczne obejmują również drżenie, parestezje, a rzadziej splątanie i neuropatię obwodową. Ze strony układu sercowo-naczyniowego obserwuje się kołatanie serca, zaburzenia rytmu (bradykardia, tachykardia komorowa, migotanie przedsionków) oraz bardzo rzadko zawał mięśnia sercowego. Często występują objawy naczyniowe, takie jak nagłe zaczerwienienie twarzy i niedociśnienie tętnicze. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego to ból brzucha, nudności, zmiany rytmu wypróżnień, a bardzo rzadko zapalenie trzustki i rozrost dziąseł. Monitorowanie funkcji wątroby jest wskazane ze względu na możliwość zapalenia wątroby, żółtaczki i cholestazy.
antagonista wapnia, bezsenność, choroba niedokrwienna serca, częstomocz, enzym wątrobowy, ginekomastia, hiperglikemia, impotencja, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, nykturia, obrzęk kostek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, parestezja, plamica, rozrost dziąseł, rumień wielopostaciowy, splątanie, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenie mikcji, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie smaku, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał serca, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sinupret extract 160 mg
Sinupret extract (160 mg tabletki drażowane) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym glukozę (3,141 mg) i sacharozę (133,736 mg). Preparat zawiera wyciąg suchy z korzenia goryczki, kwiatu pierwiosnka, ziela szczawiu, kwiatu bzu czarnego oraz ziela werbeny w stosunku 1:3:3:3:3, ekstraktowany w 51% etanolu. Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować objawy skórne oraz reakcje anafilaktyczne, co wymaga bezwzględnego odrzucenia stosowania u pacjentów z historią alergii na składniki leku.
choroba wrzodowa, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, dwunastnica, dysfagia, etanol, korzeń goryczki, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwiat bzu czarnego, kwiat pierwiosnka, nadwrażliwość, nietolerancja cukrów, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, Sinupret extract, sok żołądkowy, substancja czynna, substancja pomocnicza, tabletka drażowana, wyciąg roślinny, wyciąg suchy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zespół jelita drażliwego, ziele szczawiu, ziele werbeny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Goprazol 20 mg 20 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (ATC: A02BC01), działa poprzez specyficzne, odwracalne hamowanie wydzielania kwasu solnego w komórkach okładzinowych żołądka, co prowadzi do redukcji 24-godzinnej kwaśności soku żołądkowego o około 80% przy dawce 20 mg/dobę. Maksymalny efekt terapeutyczny osiągany jest po 4 dniach stosowania. Lek utrzymuje pH żołądka ≥ 3 przez średnio 17 godzin na dobę, co jest kluczowe w leczeniu choroby wrzodowej dwunastnicy oraz refluksowej choroby przełyku. Omeprazol wykazuje korelację skuteczności z polem pod krzywą stężenia w osoczu (AUC), bez obserwacji tachyfilaksji. W terapii eradykacyjnej zakażenia Helicobacter pylori, omeprazol w połączeniu z antybiotykami wykazuje wysoką skuteczność, szczególnie w schematach trójlekowych, które przewyższają dwulekowe pod względem wygojenia zmian błony śluzowej i remisji wrzodów.
amoksycylina, Campylobacter, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, Clostridium difficile, dyspepsja, enancjomer, GERD, guz neuroendokrynny, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, klarytromycyna, komórka enterochromafinowa, komórki okładzinowe żołądka, lek przeciwbakteryjny, mieszanina racemiczna, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, Salmonella, tachyfilaksja, terapia eradykacyjna, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wrzód trawienny, wydzielanie kwasu solnego, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Feldene 20 mg/ml
Piroksykam, substancja czynna leku Feldene, jest generalnie dobrze tolerowany, jednak jak inne NLPZ może wywoływać działania niepożądane, głównie ze strony przewodu pokarmowego, ale także innych układów. Dawka 20 mg/dobę, podawana jednorazowo lub w dawkach podzielonych, wykazuje mniejsze działanie drażniące na błonę śluzową żołądka oraz mniejszą utratę krwi z jelit w porównaniu do kwasu acetylosalicylowego. W trakcie terapii obserwowano także obrzęki, nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca. Działania niepożądane sklasyfikowano według MedDRA i częstości występowania: bardzo często (>1/10), często (>1/100, <1/10), niezbyt często (>1/1000, <1/100), rzadko (>1/10 000, <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Najczęstsze działania obejmują niedokrwistość, eozynofilię, leukopenię, małopłytkowość, bóle głowy, zawroty głowy, nudności, wymioty, biegunki, świąd i wysypki skórne.
aminotransferaza, anafilaksja, azot mocznikowy, błona śluzowa żołądka, Feldene, hematokryt, hemoglobina, hiperglikemia, hipoglikemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, morfologia krwi obwodowej, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, piroksykam, plamica Henocha-Schoenleina, przeciwciało przeciwjądrowe, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie kłębuszków nerkowych, zapalenie naczyń, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rivaroxaban Intas
Rywaroksaban 2,5 mg jest przeciwzakrzepowym lekiem stosowanym głównie w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym (ASA) lub ASA plus klopidogrelem/tyklopidyną u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym (OZW) oraz u chorych z chorobą wieńcową (CAD) lub tętnic obwodowych (PAD) o wysokim ryzyku zdarzeń niedokrwiennych. Terapia wymaga ścisłego nadzoru klinicznego, zwłaszcza ze względu na zwiększone ryzyko krwawień, które manifestują się m.in. krwawieniami z błon śluzowych i niedokrwistością. Monitorowanie hemoglobiny i hematokrytu jest zalecane w celu wykrywania utajonych krwawień. U pacjentów z klirensem kreatyniny <30 ml/min ryzyko krwawienia jest istotnie podwyższone (średnio 1,6-krotnie wzrost stężenia rywaroksabanu), a stosowanie leku jest przeciwwskazane przy klirensie <15 ml/min. Rywaroksaban nie jest zalecany u pacjentów stosujących silne inhibitory CYP3A4 i glikoproteiny P (np. azolowe leki przeciwgrzybicze, inhibitory proteazy HIV), ze względu na ryzyko istotnego wzrostu stężenia leku (średnio 2,6-krotnie) i powikłań krwotocznych.
antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, azolowy lek przeciwgrzybiczny, choroba refluksowa przełyku, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, choroba zapalna jelit, hematokryt, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor proteazy HIV, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, klopidogrel, krwawienie z błon śluzowych, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, nadciśnienie tętnicze, nakłucie podpajęczynówkowe, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, powikłanie krwotoczne, prasugrel, produkt przeciwzakrzepowy, przeciwciało antykardiolipinowe, przezcewnikowa wymiana zastawki aorty, retinopatia naczyniowa, rozstrzenie oskrzeli, rywaroksaban, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, terapia przeciwpłytkowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar niedokrwienny, udar zatokowy, utajone krwawienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xaleba 90 mg
Etorykoksyb, substancja czynna leku Xaleba dostępnego w dawkach 30 mg, 60 mg, 90 mg i 120 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa oceniany na podstawie danych od 9295 pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów (ChZS), reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS), przewlekłym bólem lędźwiowo-krzyżowym oraz zesztywniającym zapaleniem stawów kręgosłupa. Terapia obejmowała zarówno krótkoterminowe, jak i długoterminowe stosowanie (do 3,5 roku w programie MEDAL). Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból brzucha (bardzo często), zapalenie wyrostka zębodołowego, reakcje nadwrażliwości, obrzęki, zawroty głowy, kołatanie serca oraz nadciśnienie tętnicze (często). Rzadziej występowały poważne powikłania, takie jak zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, niewydolność nerek czy zapalenie wątroby. W badaniach pooperacyjnych i w leczeniu ostrej dny moczanowej profil bezpieczeństwa był zbliżony do obserwowanego w chorobach przewlekłych.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, białkomocz, ból pooperacyjny, choroba zwyrodnieniowa stawów, depresja, dławica piersiowa, dna moczanowa, etorykoksyb, incydent naczyniowo-mózgowy, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja układu moczowego, inhibitor COX-2, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie żołądka, parestezja, przejściowy napad niedokrwienny, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowy, reumatoidalne zapalenie stawów, skurcz oskrzeli, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, zabieg stomatologiczny, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie wyrostka zębodołowego, zastoinowa niewydolność serca, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół jelita drażliwego, zespół Stevensa-Johnsona, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Węglan dihydroksyglinowo-sodowy – Interakcje
Węglan dihydroksyglinowo-sodowy wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez zmniejszenie wchłaniania leków z przewodu pokarmowego, co wynika z tworzenia nierozpuszczalnych kompleksów lub zmiany pH. Szczególnie istotne są interakcje z lekami o wchłanianiu zależnym od pH lub tworzące kompleksy, takimi jak fenytoina (zalecane odstępy 2-3 godziny), fluorochinolony (Alugastrin przyjmować minimum 2 godziny po antybiotyku), ketokonazol (minimum 3 godziny odstępu), tetracykliny (3-4 godziny odstępu), glikozydy naparstnicy (kilkugodzinna przerwa) oraz preparaty żelaza (maksymalne rozdzielenie podania). W przypadku salicylanów alkalizacja moczu przez węglan może zwiększać ich wydalanie, co wymaga korekty dawkowania. Interakcje z antagonistami receptorów H2 wymagają przyjmowania Alugastrinu 30-60 minut przed lub po antagonistach, natomiast jednoczesne stosowanie z sukralfatem, mimo potencjalnej korzyści klinicznej, nie jest zalecane ze względu na zmniejszenie wiązania sukralfatu z błoną śluzową i ryzyko zatrucia glinem u pacjentów z niewydolnością nerek.
alkalizacja moczu, antagonista receptora H2, biodostępność leku, choroba wrzodowa, farmakokinetyka, fenytoina, fluorochinolon, glikozyd naparstnicy, ketokonazol, preparat żelaza, przewlekła niewydolność nerek, refluks żołądkowo-przełykowy, salicylan, sukralfat, tetracyklina, wchłanianie z przewodu pokarmowego, węglan dihydroksyglinowo-sodowy, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rivaroxaban Bluefish
Podczas terapii rywaroksabanem konieczny jest ścisły nadzór kliniczny, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka krwawień, które mogą obejmować błony śluzowe (np. nosa, dziąseł, przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego) oraz niedokrwistość. Monitorowanie obejmuje ocenę objawów krwawienia oraz badania laboratoryjne hemoglobiny i hematokrytu, zwłaszcza u pacjentów z podwyższonym ryzykiem krwotoków. U chorych z klirensem kreatyniny <30 ml/min stężenie rywaroksabanu może wzrosnąć średnio 1,6-krotnie, co wymaga ostrożności, a przy klirensie <15 ml/min lek jest przeciwwskazany. Rywaroksaban nie jest zalecany u pacjentów leczonych azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi lub inhibitorami proteazy HIV ze względu na ryzyko wzrostu stężenia leku w osoczu średnio 2,6-krotnie i zwiększone ryzyko krwawienia. Ponadto, stosowanie rywaroksabanu jest przeciwwskazane u pacjentów z zespołem antyfosfolipidowym, protezami zastawek serca oraz u hemodynamicznie niestabilnych chorych z zatorowością płucną, a także u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek i nowotworami o wysokim ryzyku krwawienia.
angioplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, azolowe leki przeciwgrzybicze, badanie hemoglobiny, brak laktazy, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba zapalna jelit, ciężkie nadciśnienie tętnicze, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ciśnienie tętnicze krwi, embolektomia płucna, glikoproteina p, hemostaza, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor agregacji płytek, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, koagulopatia, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwawienie z nosa, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, leczenie trombolityczne, nadwrażliwość, nakłucie lędźwiowe, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, objaw krwawienia, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pęcherz moczowy, porażenie, poważne krwawienie, przeciwciało antykardiolipinowe, przeciwciało przeciwko β2 glikoproteinie-I, przewód pokarmowy, retinopatia naczyniowa, rozstrzenie oskrzeli, ryzyko krwawienia, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, stężenie hemoglobiny, test anty-Xa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, układ moczowo-płciowy, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynnościowe jelit, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie neurologiczne, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złamanie bliższego odcinka kości udowej, znieczulenie przewodowe, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Niquitin
Preparat NiQuitin w postaci pastylek do ssania 4 mg, zawierający nikotynę, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności wątroby i/lub nerek, guzem chromochłonnym nadnerczy, nadczynnością tarczycy oraz schorzeniami układu sercowo-naczyniowego, takimi jak stabilna dławica piersiowa, niewydolność serca, zaburzenia krążenia mózgowego czy ciężkie choroby naczyń obwodowych. U pacjentów z cukrzycą zaleca się częstsze monitorowanie glikemii podczas terapii ze względu na ryzyko wahań stężenia glukozy. W przypadku hospitalizowanych pacjentów po zawale mięśnia sercowego, ciężkich zaburzeniach rytmu serca lub udarze mózgu, terapia powinna być prowadzona pod ścisłą kontrolą lekarską, a w razie wystąpienia istotnych działań niepożądanych, takich jak wzrost ciśnienia tętniczego, dawka powinna zostać zmniejszona lub leczenie przerwane.
cukrzyca, dławica piersiowa, drgawki, fenyloketonuria, guz chromochłonny nadnerczy, lek przeciwdrgawkowy, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, nikotynowa terapia zastępcza, padaczka, schorzenia naczyń obwodowych, skurcz naczyń, stężenie glukozy, udar mózgu, uzależnienie od nikotyny, wrzód trawienny, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia krążenia mózgowego, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jamy ustnej, zapalenie przełyku, zatrucie nikotyną, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mantreda
Rywaroksaban (produkt Mantreda) wymaga ścisłego nadzoru klinicznego ze względu na zwiększone ryzyko powikłań krwotocznych, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 15-29 ml/min, przeciwwskazany poniżej 15 ml/min), stosujących jednocześnie leki wpływające na hemostazę (NLPZ, ASA, inhibitory agregacji płytek, SSRI, SNRI), z zaburzeniami krzepnięcia, niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, chorobami przewodu pokarmowego, retinopatią naczyniową, rozstrzeniami oskrzeli, w podeszłym wieku oraz z aktywną chorobą nowotworową. W trakcie terapii należy monitorować objawy krwawienia oraz wykonywać badania hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrycia ukrytego krwawienia. W przypadku poważnego krwawienia konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia. Rywaroksaban jest przeciwwskazany u pacjentów z zespołem antyfosfolipidowym oraz po przezcewnikowej wymianie zastawki aorty (TAVR).
antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, badanie hemoglobiny, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba zapalna jelit, dysfagia, dysfunkcja pęcherza moczowego, embolektomia płucna, GFR, glikoproteina p, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor agregacji płytek, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, leczenie przeciwzakrzepowe, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie przewodu pokarmowego, PCI, pochodna azolowa, powikłanie krwotoczne, pozakonazol, proteza zastawki serca, przeciwciało antykardiolipinowe, retinopatia naczyniowa, rozstrzenie oskrzelowe, rywaroksaban, ryzyko krwawienia, środek ostrożności, SSRI, TAVR, TIA, udar mózgu, worykonazol, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia krwi, zakażenie OUN, zakrzepica żył mózgowych, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, znieczulenie podpajęczynówkowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ostenil 70 70 mg
Profil bezpieczeństwa alendronianu został potwierdzony w badaniach klinicznych trwających od 1 do 3 lat u kobiet po menopauzie z osteoporozą. W badaniu jednorocznym porównującym dawkę 70 mg raz w tygodniu (n=519) z dawką 10 mg raz dziennie (n=370) stwierdzono podobny profil działań niepożądanych. W badaniach trzyletnich (alendronian 10 mg/dobę: n=196; placebo: n=397) częstość działań niepożądanych była zbliżona w obu grupach. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane obejmowały dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak ból brzucha (do 6,6%), niestrawność (do 3,6%), zarzucanie kwaśnej treści do przełyku (do 4,3%), nudności (do 4,0%) oraz wzdęcia i zaparcia. Rzadziej obserwowano poważniejsze powikłania, takie jak owrzodzenia przełyku, perforacje czy krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego.
alendronian sodu, bisfosfoniany, choroba wrzodowa żołądka, dysfagia, dyspepsja, hipokalcemia, krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, kurcze mięśni, martwica kości przewodu słuchowego, martwica kości szczęki, nadżerki przełyku, obrzęk naczynioruchowy, okres pomenopauzalny, osteoporoza, owrzodzenie przełyku, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja ostrej fazy, refluks żołądkowo-przełykowy, smoliste stolce, toksyczno-rozpływna martwica naskórka, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie nadtwardówki, zapalenie przełyku, zapalenie twardówki, zawroty głowy błędnikowe, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie przeciążeniowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aglan 15 mg
Meloksykam w dawce 15 mg/1,5 ml (Aglan, roztwór do wstrzykiwań) wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla NLPZ, z dominującymi objawami ze strony układu pokarmowego, takimi jak dyspepsja, nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcia, wzdęcia i biegunka. Poważne powikłania obejmują chorobę wrzodową, perforację oraz krwawienia z przewodu pokarmowego, które szczególnie u osób starszych mogą prowadzić do zgonu. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do ≤1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana. W badaniach klinicznych obejmujących 15 197 pacjentów stosujących meloksykam doustnie w dawkach 7,5 mg lub 15 mg przez okres do 1 roku, odnotowano także działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego (obrzęki, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca) oraz ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych (zawał mięśnia sercowego, udar mózgu), zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek.
agranulocytoza, biegunka, ból brzucha, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, dyspepsja, krwawienie z przewodu pokarmowego, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, nudności, obrzęk, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, skórne działania niepożądane, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, tętnicze zdarzenie zakrzepowe, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, układ pokarmowy, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Moklobemid – Działania niepożądane
Moklobemid, odwracalny i selektywny inhibitor MAO-A, stosowany w leczeniu depresji i fobii społecznej, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Najczęstsze objawy obejmują zaburzenia snu (≥1/10), zawroty głowy i bóle głowy (≥1/10), suchość błony śluzowej jamy ustnej oraz nudności (≥1/10). Często obserwuje się także pobudzenie, lęk, niepokój, niedociśnienie tętnicze, wysypkę oraz drażliwość (≥1/100 do <1/10). Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) występują myśli samobójcze, stany splątania, zaburzenia smaku, zgaga, zapalenie błony śluzowej żołądka, obrzęk, świąd, pokrzywka, zaburzenia widzenia, a także zaburzenia oddawania moczu i krwawienia z dróg rodnych. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) notowano zespół serotoninowy, hiponatremię, zachowania samobójcze, omamy oraz zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, które zwykle nie miało następstw klinicznych. Hiponatremia, szczególnie u osób starszych, wymaga monitorowania elektrolitów ze względu na ryzyko poważnych powikłań neurologicznych.
astenia, biegunka, ból dławicowy, ból głowy, choroba afektywna dwubiegunowa, drżenie mięśniowe, dyzartria, enzymy wątrobowe, fobia społeczna, hipomania, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, inhibitor MAO-A, migrena, moklobemid, myśli samobójcze, nasilenie depresji, niedociśnienie tętnicze, nudności, obrzęk, omamy, palpitacje serca, parestezje, pokrzywka, stan splątania, suchość jamy ustnej, świąd, szumy uszne, tachykardia, wymioty, zaburzenia pamięci, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia smaku, zaburzenia snu, zaburzenia widzenia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zaparcia, zawroty głowy, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bosutinib Zentiva 500 mg
Profil bezpieczeństwa bosutynibu został oceniony na podstawie badań klinicznych obejmujących 1372 pacjentów z białaczką, którzy otrzymali co najmniej jedną dawkę leku w monoterapii, z medianą czasu leczenia wynoszącą 26,3 miesiąca (zakres 0,03–170,49 miesiąca). Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi (≥20% pacjentów) były biegunka (80,4%), nudności (41,5%), ból brzucha (35,6%), małopłytkowość (34,4%), wymioty (33,7%), wysypka (32,8%), wzrost aktywności AlAT (28,0%), niedokrwistość (27,2%), gorączka (23,4%), wzrost aktywności AspAT (22,5%), zmęczenie (32,0%) oraz ból głowy (20,3%). Działania niepożądane stopnia 3. lub 4. wystąpiły u 68,7% pacjentów, z najczęstszymi zdarzeniami takimi jak małopłytkowość (19,7%), wzrost aktywności AlAT (14,6%), neutropenia (10,6%), biegunka (10,6%) i niedokrwistość (10,3%). Mediana czasu do wystąpienia niedokrwistości wynosiła 29 dni, neutropenii 56 dni, a małopłytkowości 28 dni, z medianą czasu trwania zdarzeń od 15 do 22 dni. Zgłoszono także rzadkie przypadki polekowego uszkodzenia wątroby (0,1%) oraz reaktywacji wirusowego zapalenia wątroby typu B, które mogły prowadzić do ciężkich powikłań.
aktywność AlAT, aktywność AspAT, aktywność lipazy, białaczka, biegunka, ból brzucha, bosutynib, chromosom Philadelphia, dysfagia, gorączka neutropeniczna, granulocytopenia, hepatotoksyczność, krwawienie z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, nudności, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra niewydolność wątroby, ostre uszkodzenie nerek, piorunujące zapalenie wątroby, płyn w jamie opłucnej, polekowe uszkodzenie wątroby, przeszczepienie wątroby, przewlekła białaczka szpikowa, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, toksyczna nekroliza naskórka, trądzik, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie nosogardzieli, zapalenie osierdzia, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telmix Plus 80 mg + 25 mg
Produkt leczniczy Telmix Plus, zawierający telmisartan 80 mg i hydrochlorotiazyd 25 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa zgodny z danymi z badań klinicznych oraz doświadczeniem po wprowadzeniu do obrotu. W badaniach kontrolowanych z udziałem 1471 pacjentów częstość działań niepożądanych była porównywalna między grupą stosującą kombinację telmisartanu z hydrochlorotiazydem a grupą stosującą sam telmisartan. Najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym są zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (częstość ≥1/100 do <1/10). Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) obserwowano ciężki obrzęk naczynioruchowy, który w skrajnych przypadkach może prowadzić do zgonu. Inne działania niepożądane obejmują hipokaliemię (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100), hiponatremię, zaburzenia rytmu serca, niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia widzenia, a także reakcje skórne takie jak rumień, świąd i pokrzywka. Hydrochlorotiazyd może nasilać hipowolemię i zaburzenia elektrolitowe, a także wiązać się z ryzykiem nieczerniakowych nowotworów skóry, co podkreśla konieczność monitorowania pacjentów pod kątem tych powikłań.
agranulocytoza, cukromocz, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hipowolemie, leukopenia, małopłytkowość, martwicze zapalenie naczyń, neutropenia, nieczerniakowe nowotwory złośliwe skóry, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, posocznica, rak kolczystokomórkowy skóry, rak podstawnokomórkowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, telmisartan i hydrochlorotiazyd, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie trzustki, zasadowica hipochloremiczna, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół zaburzeń oddechowych, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka miąższowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Loratan 5 mg/5 ml
Loratan w postaci syropu (5 mg loratadyny/5 ml) wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący głównie ośrodkowy układ nerwowy oraz ogólne objawy, z częstością występowania od 1 do 10% (często). Do najczęstszych działań należą ból głowy, nerwowość, senność oraz zmęczenie. Rzadziej obserwuje się zaburzenia snu (bezsenność) i zwiększenie apetytu (1/1000 do <1/100). Bardzo rzadkie działania niepożądane (<1/10 000) obejmują zawroty głowy, nudności, suchość błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zaburzenia czynności wątroby, anafilaksję, wysypkę, łysienie, tachykardię oraz kołatanie serca. Warto podkreślić, że syrop zawiera także sacharozę (3,125 g/5 ml), glikol propylenowy (250 mg/5 ml) i sodu benzoesan (8,125 mg/5 ml), które mogą wpływać na występowanie działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą lub nietolerancją fruktozy.
anafilaksja, bezsenność, ból głowy, działanie niepożądane, glikol propylenowy, kołatanie serca, konwencja MedDRA, lek przeciwhistaminowy, loratadyna, łysienie, nerwowość, nietolerancja fruktozy, nudności, ośrodkowy układ nerwowy, sacharoza, senność, sodu benzoesan, substancja pomocnicza, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardia, układ immunologiczny, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, wysypka, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawroty głowy, zwiększenie apetytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lisinopril/Amlodipine Alkaloid-INT 10 mg + 5 mg
Lisinopril/Amlodipine Alkaloid-INT to lek łączący lizynopryl (inhibitor ACE) i amlodypinę (bloker kanału wapniowego), dostępny w dawkach 10 mg+5 mg, 20 mg+10 mg oraz 20 mg+5 mg. Terapia skojarzona wymaga monitorowania ze względu na potencjalne działania niepożądane, które są zazwyczaj łagodne i przemijające, najczęściej ból głowy (8%), kaszel (5%) oraz zawroty głowy (3%). Istotne są jednak poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, leukopenia, neutropenia, małopłytkowość oraz niedokrwistość hemolityczna, a także reakcje anafilaktyczne i zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH) prowadzący do hiponatremii. Należy również monitorować metabolizm glukozy i elektrolitów, gdyż mogą wystąpić hipoglikemia, hiperglikemia, hiperkaliemia i hiponatremia.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, amlodypina, ból głowy, eozynofilia, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent mózgowo-naczyniowy, kołatanie serca, leukocytoza, leukopenia, lizynopryl, małopłytkowość, mocznica, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy jelit, obrzęk Quinckego, odczyn Biernackiego, ostra niewydolność nerek, parestezje, pęcherzyca, podwójne widzenie, przeciwciała przeciwjądrowe, reakcja anafilaktyczna, rozrost dziąseł, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, szumy uszne, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia snu, zaburzenia widzenia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Areplex 75 mg
Klopidogrel, substancja czynna leku Areplex (tabletki powlekane 75 mg), był szeroko badany u ponad 44 000 pacjentów, z czego ponad 12 000 leczonych było przez co najmniej rok. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest krwawienie, które najczęściej występuje w pierwszym miesiącu terapii. W badaniu CAPRIE częstość krwawień wynosiła 9,3% zarówno dla klopidogrelu, jak i ASA, z podobnym odsetkiem ciężkich krwawień. W badaniach CURE, CLARITY, COMMIT i ACTIVE-A odnotowano wzrost ryzyka krwawień przy terapii skojarzonej klopidogrel + ASA, zwłaszcza w przewodzie pokarmowym (3,5% vs 1,8%) oraz krwawieniach wewnątrzczaszkowych (1,4% vs 0,8%), jednak bez istotnego wzrostu krwawień śmiertelnych. Intensywne leczenie przeciwpłytkowe trzema lekami (ASA + klopidogrel + dipirydamol) po udarze niedokrwiennym zwiększało ryzyko krwawień (OR 2,54, 95% CI 2,05-3,16, p<0,0001).
agranulocytoza, autoimmunologiczny zespół insulinowy, choroba posurowicza, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, granulocytopenia, hemofilia nabyta A, hipoglikemia, klopidogrel, krwawienie, krwawienie dostawowe, krwawienie wewnątrzczaszkowe, krwiomocz, krwioplucie, krwotok płucny, krwotok pozaotrzewnowy, kwas acetylosalicylowy, leczenie fibrynolityczne, leczenie przeciwpłytkowe, leukopenia, limfocytowe zapalenie jelita grubego, liszaj płaski, małopłytkowość, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, omamy, ostra niewydolność wątroby, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezja, pęcherzowe zapalenie skóry, pomostowanie tętnic wieńcowych, reakcja rzekomo-anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc, stan splątania, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar niedokrwienny mózgu, wrzód dwunastnicy, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie kłębuszkowe nerek, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ursopol 150 mg
Produkt leczniczy Ursopol, zawierający kwas ursodeoksycholowy w dawkach 150 mg i 300 mg w formie kapsułek twardych, jest wskazany przede wszystkim do rozpuszczania cholesterolowych kamieni żółciowych o średnicy ≤15 mm, przepuszczalnych dla promieni rentgenowskich, u pacjentów z zachowaną czynnością pęcherzyka żółciowego. Ponadto, Ursopol znajduje zastosowanie w leczeniu pierwotnej marskości żółciowej wątroby, pod warunkiem braku niewyrównanej marskości, oraz w szerokim spektrum schorzeń wątroby i dróg żółciowych, gdzie wykazuje działanie hepatoprotekcyjne i choleretyczne. Szczególne wskazania obejmują wewnątrzwątrobową cholestazę ciężarnych (II i III trymestr), zapalenie błony śluzowej żołądka spowodowane zarzucaniem żółci oraz zaburzenia czynności wątroby i dróg żółciowych u dzieci i młodzieży z mukowiscydozą (6-18 lat).
czynność pęcherzyka żółciowego, dekompensacja wątroby, działanie choleretyczne, działanie hepatoprotekcyjne, kamienie cholesterolowe, kamienie żółciowe cholesterolowe, kwas ursodeoksycholowy, nietolerancja laktozy, niewyrównana marskość wątroby, pierwotna marskość żółciowa wątroby, pierwotne zapalenie dróg żółciowych, refluks żółci, refluks żółciowy, wewnątrzwątrobowa cholestaza ciężarnych, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dutilox 60 mg
Duloksetyna, dostępna w dawkach 30 mg i 60 mg w postaci kapsułek dojelitowych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej obserwowane objawy to nudności, ból głowy, suchość w jamie ustnej, senność oraz zawroty głowy, które zwykle mają łagodny lub umiarkowany przebieg i ustępują podczas kontynuacji terapii. Działania niepożądane dotyczą wielu układów, w tym nerwowego (ból głowy, senność, drżenie, parestezje, rzadko zespół serotoninowy i drgawki), pokarmowego (nudności, suchość w jamie ustnej, zaparcia, biegunka, rzadko krwotok z przewodu pokarmowego), psychicznego (bezsenność, lęk, zmniejszenie libido, rzadko myśli samobójcze i mania), sercowo-naczyniowego (często wzrost ciśnienia tętniczego, rzadko przełom nadciśnieniowy i kardiomiopatia stresowa) oraz wątroby (niezbyt często zapalenie wątroby i wzrost enzymów wątrobowych). Profil bezpieczeństwa obejmuje także reakcje skórne, zaburzenia endokrynologiczne (hiperglikemia, niedoczynność tarczycy) oraz objawy odstawienne, które mogą być łagodne lub ciężkie i wymagają stopniowego zmniejszania dawki.
akatyzja, arytmia nadkomorowa, bruksizm, duloksetyna, dyskineza, hiperglikemia, hiponatremia, jaskra, kapsułki dojelitowe, kardiomiopatia stresowa, krwotok z przewodu pokarmowego, migotanie przedsionków, mikroskopowe zapalenie jelita, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, opóźniona ejakulacja, ostre uszkodzenie wątroby, parestezja, przełom nadciśnieniowy, reakcja anafilaktyczna, skorygowany odstęp QT, suchość jamy ustnej, zaburzenia erekcji, zaburzenia smaku, zaburzenia układu nerwowego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń skóry, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia obwodowego, zespół nadwrażliwości, zespół niespokojnych nóg, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół takotsubo - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibuprom Rapid 200 mg
Ibuprom Rapid zawiera 200 mg ibuprofenu (w postaci ibuprofenu sodowego dwuwodnego 256 mg) na tabletkę, stosowany w dawkach do 1200 mg na dobę w terapii krótkoterminowej. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego, w tym ból brzucha, nudności, niestrawność, a w rzadkich przypadkach wrzody trawienne, perforacje i krwawienia, które mogą mieć charakter zagrażający życiu, szczególnie u osób starszych. Długotrwałe stosowanie wysokich dawek (do 2400 mg/dobę) wiąże się z niewielkim wzrostem ryzyka incydentów zatorowo-zakrzepowych tętniczych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar mózgu. Reakcje nadwrażliwości obejmują pokrzywkę, świąd, obrzęk naczynioruchowy, a także ciężkie dermatozy, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. U pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi odnotowano rzadkie przypadki aseptycznego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych.
agranulocytoza, anafilaksja, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Crohna, ciężkie skórne działanie niepożądane, hipernatremia, ibuprofen sodowy dwuwodny, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadreaktywność dróg oddechowych, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, polekowa reakcja z eozynofilią, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia hematopoezy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie psychotyczne, zapalenie błony śluzowej żołądka, zator tętnicy, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metafen Ibuprofen Caps 200 mg
Ibuprofen, jako NLPZ, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które najczęściej dotyczą układu pokarmowego, ze zgagą, bólami brzucha, nudnościami, wymiotami, wzdęciami, biegunką i zaparciami występującymi z częstością ≥1/100 do <1/10 przy dawkach dobowych do 1200 mg. Niezbyt często obserwuje się wrzodziejące zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaostrzenie chorób zapalnych jelit oraz zapalenie błony śluzowej żołądka. Bardzo rzadkie, ale poważne powikłania obejmują wrzody żołądka, perforacje, krwawienia z przewodu pokarmowego, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość, leukopenia, agranulocytoza), ciężkie reakcje nadwrażliwości (obrzęk krtani, wstrząs anafilaktyczny), a także powikłania skórne typu SCAR (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka). Długotrwałe stosowanie dużych dawek (do 2400 mg/dobę) wiąże się z niewielkim wzrostem ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar, oraz nadciśnienia tętniczego.
agranulocytoza, antybiotykoterapia, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba reumatyczna, ciężkie skórne działania niepożądane, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, leczenie przeciwinfekcyjne, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk języka, obrzęk twarzy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, perforacja, polekowa reakcja z eozynofilią i objawami ogólnymi, reakcja nadwrażliwości, reakcja psychotyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenie autoimmunologiczne, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie ośrodkowego układu nerwowego, zaburzenie widzenia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dexak SL
Dexketoprofen w postaci leku Dexak SL wymaga ostrożności szczególnie u pacjentów z wywiadem alergicznym oraz chorobami przewodu pokarmowego, w tym wrzodową chorobą żołądka i/lub dwunastnicy, zwłaszcza jeśli była powikłana krwotokiem lub perforacją. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, oraz stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas, aby zminimalizować ryzyko powikłań ze strony przewodu pokarmowego i układu sercowo-naczyniowego. W trakcie terapii mogą wystąpić ciężkie działania niepożądane, takie jak krwawienia, owrzodzenia i perforacje przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, dlatego w przypadku ich wystąpienia lek należy natychmiast odstawić.
choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, deksketoprofen, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kortykosteroid doustny, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, mizoprostol, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie, perforacja, warfaryna, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku - Leksykon substancji czynnych
Wodorotlenek glinu – Właściwości farmakodynamiczne
Wodorotlenek glinu pełni kluczową rolę jako adiuwant w szczepionkach, takich jak D-Szczepionka błonicza adsorbowana, Szczepionka tężcowa adsorbowana, NeisVac-C oraz Infanrix-IPV. Jego właściwości adsorpcyjne umożliwiają powolne uwalnianie antygenów (np. toksoidów błoniczego i tężcowego, polisacharydu Neisseria meningitidis grupy C), co zwiększa immunogenność i stymuluje silną odpowiedź immunologiczną. Badania kliniczne wykazały wysoką skuteczność immunologiczną: w przypadku NeisVac-C niemal 100% niemowląt i dzieci osiągnęło miano rSBA ≥ 1:8, a w grupie młodzieży 100% uzyskało ochronne miano przeciwciał. Szczepionka Infanrix-IPV wykazała ochronne miana przeciwciał u ≥ 99% pacjentów przeciwko błonicy, krztuścowi, tężcowi i poliowirusom. Odpowiedź immunologiczna utrzymuje się przez lata, co potwierdza długotrwałą skuteczność szczepień z użyciem wodorotlenku glinu jako adiuwanta.
choroba wrzodowa, dolny zwieracz przełyku, działanie cytoprotekcyjne, działanie ściągające, działanie zobojętniające, hemaglutynina włókienkowa, komórka prezentująca antygen, kwas solny, martwica błony śluzowej, meningokoki grupy C, odpowiedź immunologiczna, pamięć immunologiczna, pertaktyna, pH treści żołądkowej, poliowirus, prostaglandyny, refluks żołądkowo-przełykowy, test ELISA, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, układ immunologiczny, właściwości adsorpcyjne, wodorotlenek glinu, wodorotlenek magnezu, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ibuprofen B. Braun 200 mg/50 ml
Ibuprofen B. Braun w postaci roztworu do infuzji 200 mg/50 ml jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o licznych przeciwwskazaniach klinicznych. Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na ibuprofen, inne NLPZ lub substancje pomocnicze, w tym chlorek sodu (455 mg/50 ml, co odpowiada 179 mg sodu), co jest istotne u osób na diecie niskosodowej. Przeciwwskazania obejmują reakcje alergiczne po ASA lub NLPZ (skurcz oskrzeli, astma indukowana NLPZ, nieżyt nosa, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka), aktywne krwawienia (m.in. z naczyń mózgowych, przewodu pokarmowego), małopłytkowość, czynną chorobę wrzodową, ciężką niewydolność wątroby, nerek i serca (IV klasa NYHA), ciężkie odwodnienie oraz ostatni trymestr ciąży ze względu na ryzyko przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego płodu i powikłań krwotocznych.
antykoagulant, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa, kortykosteroid, krwawienie z naczyń mózgowych, krwawienie z owrzodzenia trawiennego, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, nawracająca choroba wrzodowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nieżyt błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, substancja czynna, trzeci trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie wodno-elektrolitowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alotendin 5 mg + 5 mg
Alotendin, zawierający bisoprolol fumaran i amlodypinę (w dawkach 5 mg + 5 mg, 5 mg + 10 mg, 10 mg + 5 mg, 10 mg + 10 mg), wykazuje profil działań niepożądanych charakterystyczny dla obu składników. Amlodypina często powoduje objawy takie jak senność, zawroty głowy, ból głowy, kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie skóry, ból brzucha, nudności, obrzęk okolicy kostek oraz zmęczenie. Bisoprolol natomiast może wywoływać bradykardię, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego (częstość niezbyt częsta) oraz rzadko nasilenie niewydolności serca. Obie substancje często powodują ból i zawroty głowy, a amlodypina dodatkowo senność, szczególnie na początku terapii. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują zawał mięśnia sercowego (amlodypina), skurcz oskrzeli u pacjentów z astmą (bisoprolol), oraz ciężkie reakcje skórne jak zespół Stevensa-Johnsona (amlodypina).
alergiczny nieżyt nosa, amlodypina, astma oskrzelowa, bezsenność, bisoprolol, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, depresja, duszność, ginekomastia, hiperglikemia, hipertonia, impotencja, kołatanie serca, leukopenia, łuszczyca, łysienie, małopłytkowość, neuropatia obwodowa, niestrawność, niewydolność serca, obrzęk kostek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obturacyjna choroba płuc, omam, parestezja, plamica, podwójne widzenie, reakcja alergiczna, rozrost dziąseł, rumień, rumień wielopostaciowy, senność, skurcz oskrzeli, splątanie, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia erekcji, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ortanol 40 Plus 40 mg
Ortanol 40 Plus zawiera omeprazol w dawce 40 mg, będący inhibitorem pompy protonowej (ATC: A02BC05), stosowanym w leczeniu chorób związanych z nadmierną kwasowością soku żołądkowego, chorobie wrzodowej oraz refluksowej. Omeprazol działa poprzez odwracalne hamowanie enzymu H+/K+-ATP-azy w komórkach okładzinowych, co prowadzi do skutecznego zahamowania wydzielania kwasu solnego zarówno w stanie podstawowym, jak i stymulowanym. Dawka 20 mg u pacjentów z wrzodem dwunastnicy zmniejsza średnią dobową kwaśność soku żołądkowego o co najmniej 80%, utrzymując pH ≥3 przez około 17 godzin na dobę. Terapia omeprazolem jest szybka (maksymalny efekt w 4 dni) i nie wykazuje tachyfilaksji. W leczeniu zakażenia Helicobacter pylori omeprazol w połączeniu z antybiotykami zapewnia wysoką skuteczność eradykacji, przewyższającą terapię dwulekową, co jest istotne w profilaktyce nawrotów wrzodów i zapalenia błony śluzowej żołądka.
amoksycylina, Campylobacter, choroba refluksowa, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, Clostridium difficile, eradykacja Helicobacter pylori, gastryna, guz neuroendokrynny, H+ K+ ATP-aza, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, klarytromycyna, komórki ECL, komórki okładzinowe, kwas solny, niestrawność, omeprazol, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, Salmonella, terapia dwulekowa, terapia trójlekowa, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód trawienny, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Progastim 20 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (IPP) z grupy A02BC01, działa poprzez specyficzne, odwracalne hamowanie enzymu H+/K+-ATP-azy w komórkach okładzinowych żołądka, co skutkuje znacznym zmniejszeniem wydzielania kwasu solnego. Doustne podanie omeprazolu w dawce 20 mg/dobę u pacjentów z wrzodem dwunastnicy redukuje kwaśność soku żołądkowego o około 80% oraz maksymalne wydzielanie kwasu po stymulacji pentagastryną o około 70% w ciągu 24 godzin. Efekt terapeutyczny utrzymuje się przez 24 godziny, a maksymalna skuteczność obserwowana jest po 4 dniach regularnego stosowania. Omeprazol nie wykazuje tachyfilaksji, co umożliwia długotrwałą terapię bez utraty efektywności. W leczeniu choroby refluksowej przełyku zmniejsza ekspozycję przełyku na kwaśną treść żołądkową, a stopień hamowania wydzielania kwasu koreluje z polem pod krzywą stężenia leku w osoczu (AUC).
błona śluzowa żołądka, Campylobacter, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, Clostridium difficile, guz neuroendokrynny, H+ K+ ATP-aza, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, kanalik wydzielniczy, komórka enterochromafinopochodna, komórka okładzinowa żołądka, nadkwaśność, objawy dyspeptyczne, omeprazol, pole pod krzywą stężenia, pompa protonowa, racemiczna mieszanina, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, Salmonella, sekrecja kwasu solnego, tachyfilaksja, terapia eradykacyjna, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wrzód trawienny, wydzielanie kwasu solnego, zanikowe zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie błony śluzowej żołądka, zarzucanie treści żołądkowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dasatinib Krka 20 mg
Dasatinib Krka, zawierający dazatynib, jest stosowany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Profil bezpieczeństwa leku opiera się na danych z badań klinicznych obejmujących 2900 pacjentów, z medianą czasu leczenia wynoszącą od 6,2 do 60 miesięcy w zależności od fazy choroby i grupy wiekowej. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zahamowanie czynności szpiku kostnego (niedokrwistość, neutropenia, małopłytkowość), zatrzymanie płynów (wysięk opłucnowy u 28% po 60 miesiącach, obrzęki powierzchowne 14%, nadciśnienie płucne 5%), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty), wysypka skórna oraz bóle mięśniowo-szkieletowe. U 19% pacjentów działania niepożądane doprowadziły do przerwania terapii, przy czym u dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej odsetek ten wyniósł 1,5%. Występują również poważne powikłania, takie jak krwawienia z przewodu pokarmowego stopnia 3/4 oraz tętnicze nadciśnienie płucne, które może ustępować po odstawieniu leku.
aplazja czerwonokrwinkowa, ból mięśniowo-szkieletowy, cholestaza, chromosom Philadelphia, dazatynib, ginekomastia, gorączka neutropeniczna, krwawienie śródczaszkowe, łysienie, małopłytkowość, martwica kości, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, nadciśnienie płucne tętnicze, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca zastoinowa, nudności, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra niewydolność wątroby, owrzodzenie żołądka, piorunujące zapalenie wątroby, przewlekła białaczka szpikowa, rabdomioliza, retencja płynów, tachykardia, udar mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie QT, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, wysypka, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zespół nerczycowy, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Prestozek Combi 8 mg + 5 mg
Lek Prestozek Combi, zawierający peryndopryl z tert-butyloaminą oraz amlodypinę, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, sklasyfikowanych według systemu MedDRA i podzielonych na kategorie częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000) oraz częstość nieznana. Do najważniejszych działań niepożądanych należą obrzęk naczynioruchowy, zaburzenia czynności nerek (w tym ostra niewydolność nerek), zaburzenia elektrolitowe (hiperkaliemia, hiponatremia), reakcje hematologiczne (agranulocytoza, pancytopenia, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna), a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i rumień wielopostaciowy. Częstość występowania poszczególnych działań niepożądanych różni się w zależności od substancji czynnej, np. kaszel i duszność występują często przy stosowaniu peryndoprylu, natomiast obrzęk kostek i zaczerwienienie twarzy są częste przy amlodypinie.
agranulocytoza, amlodypina, bloker kanału wapniowego, cholestaza, dławica piersiowa, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, leukopenia, małopłytkowość, niedobór G-6PDH, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, peryndopryl, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, system MedDRA, udar mózgu, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zapalenie wątroby cytolityczne, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka, zwężenie tętnicy nerkowej