metabolizacja etanolu
Metabolizacja etanolu, czyli alkoholu etylowego, to wieloetapowy proces biochemiczny zachodzący głównie w wątrobie. Około 90% etanolu ulega przemianie poprzez szlak oksydacyjny, w którym uczestniczą trzy enzymy: dehydrogenaza alkoholowa (ADH), dehydrogenaza aldehydowa (ALDH) oraz cytochrom P450 2E1 (CYP2E1).
W pierwszym etapie metabolizmu etanol jest przekształcany w aldehyd octowy przez ADH, z jednoczesną redukcją NAD+ do NADH. Aldehyd octowy, będący związkiem bardziej toksycznym niż sam etanol, jest następnie utleniany przez ALDH do kwasu octowego, który może zostać włączony do cyklu Krebsa lub wykorzystany w syntezie kwasów tłuszczowych.
Istotnym aspektem metabolizacji etanolu jest indukcja enzymu CYP2E1, co ma miejsce szczególnie przy przewlekłym spożywaniu alkoholu. Prowadzi to do zwiększonej produkcji reaktywnych form tlenu, przyczyniając się do stresu oksydacyjnego i uszkodzenia hepatocytów. Dodatkowo, zaburzenia stosunku NADH/NAD+ mogą prowadzić do zakłóceń w metabolizmie węglowodanów i lipidów, co manifestuje się m.in. stłuszczeniem wątroby.
Na szybkość metabolizacji etanolu wpływają czynniki genetyczne (polimorfizmy genów kodujących ADH i ALDH), płeć (kobiety metabolizują alkohol wolniej), masa ciała, a także stan wątroby. Średnio osoba dorosła metabolizuje około 7-10 g etanolu na godzinę, co odpowiada około 15-20 ml czystego alkoholu.