zespół DRESS

Zespół DRESS (Drug Reaction with Eosinophilia and Systemic Symptoms) to ciężka, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja polekowa charakteryzująca się wysypką skórną, gorączką, powiększeniem węzłów chłonnych, eozynofilią oraz zajęciem narządów wewnętrznych. Najczęściej rozwija się w okresie 2-8 tygodni od rozpoczęcia terapii lekiem wywołującym reakcję.

Do leków najczęściej wywołujących zespół DRESS należą leki przeciwdrgawkowe (karbamazepina, lamotrygina, fenytoina), antybiotyki (zwłaszcza sulfonamidy), allopurynol oraz niektóre niesteroidowe leki przeciwzapalne. Patogeneza obejmuje złożone interakcje między predyspozycją genetyczną, reaktywacją wirusa (zwłaszcza HHV-6) i zaburzeniami odpowiedzi immunologicznej.

Objawy kliniczne obejmują rozległą wysypkę plamisto-grudkową, często z obrzękiem twarzy, gorączkę powyżej 38°C, limfadenopatię oraz zajęcie narządów wewnętrznych, najczęściej wątroby (50-60% przypadków), nerek, płuc i serca. W badaniach laboratoryjnych stwierdza się eozynofilię i atypowe limfocyty. Diagnostyka opiera się na kryteriach RegiSCAR lub kryteriach japońskich.

Leczenie polega na natychmiastowym odstawieniu leku wywołującego, stosowaniu kortykosteroidów systemowych oraz leczeniu wspomagającym. Śmiertelność w zespole DRESS wynosi 5-10%, głównie z powodu niewydolności narządowej. Po przebyciu zespołu DRESS pacjenci wymagają długoterminowej obserwacji ze względu na możliwość wystąpienia późnych powikłań autoimmunologicznych, takich jak cukrzyca typu 1, choroby tarczycy czy toczeń rumieniowaty układowy.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Działania niepożądane – Metafen żel Forte 100 mg/g (10%)

Metafen żel Forte zawiera sól lizynową ibuprofenu w stężeniu 100 mg/g (10%) i może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które należy uwzględnić podczas terapii. Do najważniejszych należą reakcje ze strony układu oddechowego, takie jak astma, zaostrzenie astmy, skurcz oskrzeli i duszność, występujące bardzo rzadko. Miejscowe stosowanie może powodować objawy ze strony przewodu pokarmowego, w tym ból brzucha i niestrawność, a przy długotrwałym stosowaniu na dużych powierzchniach ciała także nudności, wymioty, utratę łaknienia oraz nawrót choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Skórne działania niepożądane obejmują wysypki, świąd, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy oraz reakcje nadwrażliwości na światło o nieznanej częstości. Szczególnie istotne są ciężkie reakcje skórne (SCAR), takie jak rumień wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry, zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które występują bardzo rzadko, ale stanowią poważne zagrożenie dla pacjenta.
agranulocytoza, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, ciężka reakcja skórna, duszność, granulocytopenia, hiperurykemia, nadwrażliwość na światło, obraz krwi, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, sól lizynowa ibuprofenu, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, uszkodzenie nerek, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu oddechowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen MAX Aurovitas

Ibuprofen należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce przez najkrótszy możliwy czas, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego i układu sercowo-naczyniowego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami takimi jak wrodzone zaburzenia metabolizmu porfiryn, zaburzenia krzepnięcia, toczeń rumieniowaty układowy, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, astma oskrzelowa, choroby przewodu pokarmowego (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna) oraz u osób w podeszłym wieku. Dawkowanie powyżej 1200 mg/dobę wiąże się z większym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, a dawka 2400 mg/dobę powinna być stosowana ostrożnie, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka. U dzieci i młodzieży odwodnionych istnieje podwyższone ryzyko zaburzeń czynności nerek, dlatego konieczne jest monitorowanie stanu nawodnienia.
agregacja trombocytów, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma analgetyczna, astma oskrzelowa, bakteryjne zapalenie płuc, ból głowy z nadużywania leków, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor cyklooksygenazy-2, katar sienny, krwawienie z przewodu pokarmowego, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk Quinckego, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, pokrzywka, polip błony śluzowej nosa, porfiria przerywana, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rumień wielopostaciowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie krzepnięcia krwi, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibuprofen Aflofarm 200 mg

Ibuprofen w dawce 200 mg, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których częstość występowania klasyfikowana jest od bardzo częstych (≥10%) do bardzo rzadkich (<0,01%). Najczęstsze powikłania dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują niestrawność, ból brzucha, nudności oraz zgagę (0,1-1%). Rzadziej obserwuje się biegunki, wymioty, zapalenie błony śluzowej żołądka (0,01-0,1%), a bardzo rzadko poważne powikłania takie jak krwawienia, perforacje czy zaostrzenie chorób zapalnych jelit (<0,01%). Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują bóle głowy (0,1-1%), zawroty głowy, bezsenność i zaburzenia świadomości (<0,01%). Rzadkie są także reakcje skórne, hematologiczne i nefrologiczne, które mogą wymagać natychmiastowego odstawienia leku i specjalistycznej interwencji. Długotrwałe stosowanie ibuprofenu może prowadzić do zaburzeń czynności wątroby (<0,01%).
agranulocytoza, astma, ból kurczowy brzucha, ból nadbrzusza, choroba Crohna, choroba wrzodowa żołądka, ciężkie skórne działania niepożądane, duszność, hipotensja, ibuprofen, incydent zatorowo-zakrzepowy, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk krtani, obrzęk twarzy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, perforacja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, retencja sodu, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, synteza prostaglandyn, szumy uszne, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie świadomości, zaburzenie widzenia barwnego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie okrężnicy, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fypalan

Perampanel, substancja czynna leku Fypalan, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak myśli i zachowania samobójcze, ciężkie reakcje skórne (DRESS, SJS) oraz zaburzenia psychiczne, w tym agresja i zaburzenia psychotyczne. Zaleca się systematyczne monitorowanie pacjentów pod kątem tych objawów, zwłaszcza u dzieci, młodzieży i osób z napadami nieświadomości lub mioklonicznymi. W przypadku wystąpienia objawów ciężkich reakcji skórnych, takich jak gorączka, wysypka, limfadenopatia, eozynofilia, czy martwica naskórka obejmująca <10% powierzchni ciała, perampanel należy niezwłocznie odstawić. Dawkowanie do 12 mg/dobę może obniżać skuteczność hormonalnych środków antykoncepcyjnych zawierających progestageny, co wymaga stosowania dodatkowych metod antykoncepcji. Ponadto, perampanel może powodować zawroty głowy i senność, wpływając na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, a także zwiększać ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych.
ciężkie skórne działanie niepożądane, cytochrom CYP3A, enzym wątrobowy, eozynofilia, fenytoina, hepatotoksyczność, hormonalny środek antykoncepcyjny, idiopatyczna padaczka uogólniona, induktor cytochromu P450, inhibitor cytochromu P450, karbamazepina, laktoza jednowodna, lek przeciwpadaczkowy, limfadenopatia, martwica naskórka, myśli samobójcze, napad miokloniczny, napad nieświadomości, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, okskarbazepina, perampanel, progestagen, reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi, zaburzenie psychotyczne, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół SJS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibufen Baby 60 mg

Ibuprofen w dawce 60 mg, stosowany w postaci czopków Ibufen Baby, może wywoływać liczne działania niepożądane, głównie ze strony przewodu pokarmowego, takie jak niestrawność, ból brzucha, nudności czy miejscowe podrażnienie odbytu. Bardzo rzadko obserwuje się poważne powikłania, w tym chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy, perforację lub krwawienie z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Dodatkowo, rzadkie reakcje immunologiczne obejmują ciężkie reakcje nadwrażliwości, takie jak anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy czy wstrząs, a także aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi. Zaburzenia hematologiczne, takie jak anemia aplastyczna, leukopenia czy agranulocytoza, występują bardzo rzadko, a ich pierwsze objawy to gorączka, ból gardła i owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej.
AGEP, agranulocytoza, anafilaksja, anemia, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, polekowa reakcja z eozynofilią, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibuprom Ultramax 600 mg

Ibuprom Ultramax (ibuprofen 600 mg) wykazuje działania niepożądane zależne od dawki i indywidualnej wrażliwości pacjenta, z dominującymi objawami ze strony przewodu pokarmowego, takimi jak zgaga, bóle brzucha, nudności, wymioty, wzdęcia, biegunka i zaparcia. Stosowanie wysokich dawek (do 2400 mg/dobę) wiąże się z podwyższonym ryzykiem incydentów zatorowo-zakrzepowych tętniczych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, a także nadciśnienia tętniczego, obrzęków i niewydolności serca. Najpoważniejsze powikłania obejmują owrzodzenia, perforacje i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Dodatkowo obserwowano zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość, leukopenia, agranulocytoza), reakcje nadwrażliwości (wysypka, obrzęk krtani, wstrząs anafilaktyczny), zaburzenia neurologiczne (bóle głowy, zawroty), a także rzadkie przypadki ciężkich reakcji skórnych (SCAR) i hepatotoksyczności.
agranulocytoza, antybiotykoterapia, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba autoimmunologiczna, choroba Crohna, ibuprofen, incydent zatorowo-zakrzepowy, leczenie przeciwinfekcyjne, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pancytopenia, przewód pokarmowy, reakcja nadwrażliwości, reakcja psychotyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, uszkodzenie wątroby, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Zolafren 10 mg

Olanzapina, substancja czynna leku Zolafren, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥1%) to senność, zwiększenie masy ciała, eozynofilia, hiperprolaktynemia, hiperlipidemia, hiperglikemia, cukromocz, zawroty głowy, akatyzja, parkinsonizm, leukopenia, neutropenia, dyskineza, niedociśnienie ortostatyczne oraz przejściowe podwyższenie aktywności aminotransferaz wątrobowych. Szczególnie istotne są zaburzenia metaboliczne: po 47 dniach terapii zwiększenie masy ciała o ≥7% występowało u 22,2% pacjentów, a po 48 tygodniach u 64,4%, z towarzyszącym wzrostem stężeń cholesterolu, LDL, triglicerydów oraz glukozy (≥7 mmol/L). Rzadko obserwowano rozwój lub zaostrzenie cukrzycy, czasem z kwasicą ketonową lub śpiączką, co stanowi zagrożenie życia. Neurologiczne działania niepożądane obejmują często akatyzję, parkinsonizm i dyskinezę, a rzadko złośliwy zespół neuroleptyczny. Po nagłym odstawieniu mogą pojawić się objawy odstawienne, takie jak pocenie się, bezsenność i drżenie.
akatyzja, amenorrhea, aminotransferazy wątrobowe, bradykardia, choroba afektywna dwubiegunowa, cukrzyca polekowa, częstoskurcz komorowy, dyskineza, dyslipidemia, dystonia, efekt przeciwcholinergiczny, eozynofilia, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatyninowa, fotodermatoza, gamma-glutamylotransferaza, ginekomastia, glikozuria, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipotermia, kwasica ketonowa, leukopenia, małopłytkowość, migotanie komór, napady drgawkowe, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, obniżone libido, olanzapina, parkinsonizm, późna dyskineza, priapizm, profil bezpieczeństwa leku, przyrost masy ciała, rabdomioliza, sedacja polekowa, senność, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenia erekcji, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość zakrzepowa, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienia leku, zespół odstawienia u noworodka, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Kardatuxan

Podczas terapii rywaroksabanem (Kardatuxan) konieczny jest ścisły nadzór kliniczny, ze szczególnym uwzględnieniem monitorowania objawów krwawienia oraz badań laboratoryjnych hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrywania utajonych krwotoków. W porównaniu z antagonistami witaminy K, rywaroksaban częściej powoduje krwawienia z błon śluzowych (np. nosa, dziąseł, przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego) oraz niedokrwistość. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z ciężkim (klirens kreatyniny <30 mL/min) i umiarkowanym (30-49 mL/min) zaburzeniem czynności nerek, zaburzeniami krzepnięcia, niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, chorobami przewodu pokarmowego, retinopatią naczyniową, rozstrzeniami oskrzeli, a także u osób w podeszłym wieku. Przeciwwskazane jest stosowanie u pacjentów z klirensem kreatyniny <15 mL/min oraz u osób z zespołem antyfosfolipidowym i nowotworami złośliwymi o wysokim ryzyku krwawienia.
angioplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, antykoagulant toczniowy, brak laktazy, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba zapalna jelit, embolektomia, eozynofilia, glikoproteina p, hemoglobina i hematokryt, hemostaza, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor CYP3A4, inhibitor HIV-proteazy, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwgrzybicze, leczenie przeciwnowotworowe, leczenie przeciwzakrzepowe, leczenie trombolityczne, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja galaktozy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pochodne azolowe, pozakonazol, proteza zastawki, przeciwciało antykardiolipinowe, przeciwciało przeciwko β2 glikoproteinie-I, przezcewnikowa wymiana zastawki aorty, retinopatia naczyniowa, rozstrzenia oskrzeli, rytonawir, rywaroksaban, ryzyko krwotoku, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, stężenie hemoglobiny, test anty-Xa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, worykonazol, zaburzenia krzepnięcia krwi, zaburzenie czynności nerek, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złamanie bliższego odcinka kości udowej, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Bonogren SR

Bonogren SR (kwetiapina) wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa zależny od indywidualnej diagnozy i dawki, z potwierdzoną skutecznością i bezpieczeństwem jedynie u dorosłych w monoterapii. U dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie zaleca się stosowania ze względu na brak danych oraz zwiększone ryzyko działań niepożądanych, takich jak wzrost apetytu, hiperprolaktynemia, wymioty, zapalenie błony śluzowej nosa, omdlenia, wzrost ciśnienia tętniczego oraz zmiany w funkcji tarczycy. W badaniach klinicznych odnotowano zwiększoną częstość objawów pozapiramidowych (EPS) u młodszych pacjentów, a także ryzyko samobójstw i zachowań samookaleczających, szczególnie u osób poniżej 25 roku życia, co wymaga ścisłej kontroli klinicznej, zwłaszcza na początku terapii i przy zmianie dawki. Monitorowanie parametrów metabolicznych, takich jak masa ciała, glikemia i profil lipidowy, jest niezbędne ze względu na ryzyko pogorszenia profilu metabolicznego, w tym hiperglikemii i dyslipidemii. Kwetiapina może powodować senność, niedociśnienie ortostatyczne, akatyzję, dyskinezy późne oraz rzadkie, ale poważne reakcje skórne (SCAR), a także złośliwy zespół neuroleptyczny i ciężką neutropenię (granulocyty <0,5 x 10⁹/l), co wymaga regularnej kontroli hematologicznej i natychmiastowego zgłaszania objawów infekcji.
agranulocytoza, akatyzja, bezdech senny, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Parkinsona, ciężka niepożądana reakcja skórna, ciężkie zaburzenie depresyjne, dysfagia, dyskineza późna, działanie przeciwcholinergiczne, eozynofilia, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, jaskra wąskiego kąta, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, limfadenopatia, myśli samobójcze, napad drgawkowy, neutropenia ciężka, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, polidypsja, polifagia, poliuria, prolaktyna, remisja, schizofrenia, sedacja, senność, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zaparcie, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Działania niepożądane – Argadopin 300 mg

Argadopin zawierający allopurynol w dawkach 100 mg lub 300 mg wiąże się z ryzykiem wystąpienia różnorodnych działań niepożądanych, których częstość jest trudna do precyzyjnego określenia z powodu braku nowoczesnej dokumentacji klinicznej. Szczególnie narażeni są pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby, u których ryzyko działań niepożądanych jest zwiększone. Najpoważniejsze reakcje to ciężkie zespoły nadwrażliwości, takie jak DRESS, zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), które mogą wystąpić na każdym etapie terapii, zwłaszcza w pierwszych tygodniach. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe i trwałe odstawienie allopurynolu. Obecność allelu HLA-B*5801 zwiększa ryzyko tych reakcji, choć genotypowanie nie jest obecnie zalecane jako standard przesiewowy.
agranulocytoza, allel HLA-B*5801, allopurynol, azotemia, biegunka tłuszczowa, bradykardia, czyraczność, dławica piersiowa, eozynofilia, ginekomastia, hiperlipidemia, hormon tyreotropowy, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, krwawe wymioty, krwiomocz, leukopenia, limfadenopatia, limfadenopatia angioimmunoblastyczna, małopłytkowość, martwica wątroby, neuropatia obwodowa, niedokrwistość aplastyczna, nudności, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości wielonarządowej, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wymioty, zaburzenia wzwodu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaćma, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia obwodowego, zespół DRESS, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona, ziarniniakowe zapalenie wątroby
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ciprinol 10 mg/ml

Cyprofloksacyna (Ciprinol, 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, od najczęściej występujących nudności, biegunki, przemijającego wzrostu aktywności aminotransferaz, wysypki oraz reakcji w miejscu podania, po rzadkie, ale potencjalnie ciężkie i długotrwałe powikłania. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zapalenia i zerwania ścięgien (zwłaszcza ścięgna Achillesa), neuropatie, zaburzenia psychiczne (depresja, reakcje psychotyczne), powikłania sercowo-naczyniowe (tętniak i rozwarstwienie aorty, niedomykalność zastawek), a także ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka). Profil działań niepożądanych różni się w zależności od drogi podania, z wyższą częstością wymiotów, wysypki i trombocytopenii przy podaniu dożylnym lub terapii sekwencyjnej. W populacji pediatrycznej istotne jest ryzyko artropatii, które występuje częściej niż u dorosłych.
AGEP, agranulocytoza, aminotransferazy, artropatia, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, cyprofloksacyna, hamowanie szpiku kostnego, hiperglikemia, hipoglikemia, krystaluria, leukopenia, martwica wątroby, miastenia gravis, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadkażenie grzybicze, neuropatia, niedokrwistość hemolityczna, niedomykalność zastawki serca, nudności, pancytopenia, parestezje, podanie dożylne, podwójne widzenie, polineuropatia, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, śpiączka hipoglikemiczna, śródmiąższowe zapalenie nerek, stan padaczkowy, tendinopatia, tętniak aorty, torsade de pointes, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wydłużenie QT, zapalenie ścięgna, zapalenie trzustki, zawroty błędnikowe, zerwanie ścięgna, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka zastoinowa
Leksykon leków
Działania niepożądane – Zinnat 125 mg

Cefuroksym aksetyl, substancja czynna preparatu Zinnat, jest cefalosporyną II generacji, stosowaną w dawkach 125 mg, 250 mg oraz 500 mg. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Najczęściej obserwuje się zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, ból brzucha, wymioty), przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych oraz nadmierny wzrost Candida. Istotne jest monitorowanie ryzyka rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego związanego z nadmiernym wzrostem Clostridioides difficile. Ponadto, mogą wystąpić reakcje hematologiczne, takie jak eozynofilia, małopłytkowość, leukopenia oraz niedokrwistość hemolityczna, a także dodatni odczyn Coombsa, co wymaga kontroli parametrów morfologii krwi.
anafilaksja, antybiotyk cefalosporynowy II generacji, cefuroksym aksetyl, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, enzymy wątrobowe, eozynofilia, gorączka polekowa, kandydoza, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, odczyn Coombsa, reakcja Jarischa-Herxheimera, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka
Leksykon leków
Działania niepożądane – Explemed 30 mg

Lek Explemed zawierający arypiprazol w dawkach 10 mg, 15 mg i 30 mg wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwuje się akatyzję i nudności (>3% pacjentów). Arypiprazol może powodować poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia, neutropenia i trombocytopenia, zwiększające ryzyko infekcji i krwawień. W zakresie układu endokrynologicznego często występuje hiperprolaktynemia i jej paradoksalne obniżenie, co może skutkować zaburzeniami miesiączkowania i ginekomastią. Istotne są również zaburzenia metaboliczne, w tym cukrzyca, hiperglikemia, hiponatremia oraz anoreksja, a także ryzyko cukrzycowej śpiączki hiperosmolarnej i kwasicy ketonowej. Arypiprazol może wywoływać poważne zaburzenia psychiczne, w tym myśli i próby samobójcze, zaburzenia kontroli impulsów oraz agresję, co wymaga ścisłego nadzoru klinicznego, zwłaszcza na początku leczenia i przy zmianach dawkowania.
akatyzja, anoreksja, arypiprazol, arytmia komorowa, biegunka, ból mięśniowy, bradykardia, cukrzyca, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, czkawka, drgawki grand mal, drżenie, dysfagia, dystonia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hipoprolaktynemia, kwasica ketonowa, letarg, leukopenia, łysienie, myśli samobójcze, nadmierna potliwość, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niestrawność, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obżarstwo, patologiczne uzależnienie od hazardu, podwójne widzenie, pokrzywka, poriomania, późne dyskinezy, próba samobójcza, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, sedacja, senność, skurcz gardła, skurcz krtani, ślinotok, świąd alergiczny, światłowstręt, sztywność mięśniowa, tachykardia, torsades des pointes, trombocytopenia, wymioty, wysypka, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenia mowy, zaburzenia pozapiramidowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivaroxaban OLIMP 20 mg

Rywaroksaban, oceniany w badaniach klinicznych fazy III u 69 608 dorosłych i 488 pacjentów pediatrycznych, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla leków przeciwzakrzepowych, z dominującymi działaniami niepożądanymi w postaci krwawień. Najczęściej obserwowane są krwawienia z nosa (4,5%) oraz z przewodu pokarmowego (3,8%), przy czym częstość powikłań krwotocznych zależy od wskazania klinicznego, dawki i czasu terapii (np. 6,8% w profilaktyce po operacjach ortopedycznych, do 23% w leczeniu i profilaktyce nawrotów ZŻG i ZP). U pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym lub stosujących inne leki wpływające na hemostazę ryzyko krwawień jest zwiększone. W porównaniu z antagonistami witaminy K częściej występują krwawienia z błon śluzowych oraz niedokrwistość. Klinicznie istotne powikłania mogą manifestować się objawami takimi jak osłabienie, bladość, zawroty głowy, duszność czy wstrząs, a także powikłaniami wtórnymi do ciężkiego krwawienia, np. zespół ciasnoty przedziałów powięziowych czy nefropatia związana z antykoagulantami.
andeksanet alfa, antagonista witaminy K, antykoagulant, cholestaza, dławica piersiowa, eozynofilowe zapalenie płuc, koncentrat czynników zespołu protrombiny, krwawienie domięśniowe, krwawienie z błon śluzowych, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok mózgowy, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas traneksamowy, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie tętnicze, nadpłytkowość, nefropatia związana z antykoagulantami, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, reakcja alergiczna, rekombinowany czynnik VIIa, rywaroksaban, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wylew krwi do stawu, zakrzepica żył głębokich, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Działania niepożądane – Dexilant 60 mg

Dexilant, zawierający dekslanzoprazol w dawkach 30 mg, 60 mg oraz 90 mg, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, z częstością porównywalną do placebo lub lanzoprazolu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to biegunka, bóle brzucha, bóle głowy, nudności, dyskomfort w jamie brzusznej, wzdęcia oraz zaparcia, bez zależności od płci, wieku czy rasy. Niewielki odsetek pacjentów (2,4%) przerwał terapię z powodu działań niepożądanych, najczęściej biegunki i bólu przewodu pokarmowego. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłoszono poważne reakcje nadwrażliwości, w tym ciężkie skórne zespoły takie jak zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka oraz zespół DRESS, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku i leczenia glikokortykosteroidami lub lekami przeciwhistaminowymi. Ponadto, odnotowano przypadki ciężkiej autoimmunologicznej niedokrwistości hemolitycznej, szczególnie po 4-7 miesiącach terapii dawką 60 mg.
autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, ból brzucha, ból głowy, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, dekslanzoprazol, dyskomfort w jamie brzusznej, glikokortykosteroid, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, idiopatyczna plamica małopłytkowa, kandydoza, kapsułka o zmodyfikowanym uwalnianiu, lanzoprazol, lek przeciwhistaminowy, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, nieostre widzenie, parestezja, podostra postać skórna tocznia rumieniowatego, pokrzywka, polekowe zapalenie wątroby, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, wstrząs anafilaktyczny, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie smaku, zaburzenie widzenia, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej
Leksykon leków
Działania niepożądane – Meropenem Accord 500 mg

Analiza bezpieczeństwa meropenemu Accord, przeprowadzona na 4872 pacjentach (5026 zastosowań), wykazała, że najczęstsze działania niepożądane obejmują biegunkę (2,3%), wysypkę skórną (1,4%), nudności/wymioty (1,4%) oraz reakcje zapalne w miejscu podania (1,1%). W badaniach laboratoryjnych dominują trombocytoza (1,6%) oraz podwyższone enzymy wątrobowe (1,5–4,3%). Rzadziej obserwuje się poważne zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna), reakcje anafilaktyczne, majaczenie, drgawki (zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami neurologicznymi) oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy DRESS. Monitorowanie parametrów hematologicznych, wątrobowych i nerkowych jest wskazane, szczególnie u pacjentów z istniejącymi schorzeniami lub przy długotrwałej terapii.
agranulocytoza, anafilaksja, antybiotyk karbapenemowy, Clostridioides difficile, fosfataza alkaliczna, leukopenia, majaczenie, meropenem, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, trombocytoza, zakażenie drożdżakowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jelita poantybiotykowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon substancji czynnych
Metamizol sodu – Działania niepożądane

Metamizol sodu, stosowany m.in. w preparacie Vemonis Intense, może wywoływać poważne działania niepożądane, zwłaszcza hematologiczne i immunologiczne. Do najważniejszych należą agranulocytoza, leukopenia, małopłytkowość oraz reakcje anafilaktyczne i ciężkie reakcje skórne (SCAR), takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna nekroliza naskórka (TEN) i zespół DRESS. Agranulocytoza objawia się m.in. zapaleniem błon śluzowych, bólem gardła i gorączką, a małopłytkowość zwiększa ryzyko krwawień i wybroczyn. Reakcje nadwrażliwości mogą pojawić się nawet po kilku dawkach, a ich przebieg może być gwałtowny, obejmując objawy od pokrzywki po wstrząs anafilaktyczny. Metamizol może także powodować przemijające niedociśnienie, uszkodzenie wątroby (ostre zapalenie, żółtaczka, wzrost enzymów wątrobowych) oraz ostrą niewydolność nerek, szczególnie u pacjentów z chorobami nerek.
agranulocytoza, anuria, astma aspirynowa, białkomocz, leukopenia, małopłytkowość, metamizol sodu, niedociśnienie, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, ostry zespół wieńcowy, pancytopenia, pęcherzyca, polekowe uszkodzenie wątroby, reakcja anafilaktyczna, reakcja polekowa z eozynofilią, sedymentacja erytrocytów, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczna nekroliza naskórka, wybroczynę krwawe, zaburzenia układu krwiotwórczego, zapalenie błon śluzowych, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibum Femina

Stosowanie Ibum Femina wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami takimi jak toczeń rumieniowaty układowy, przewlekłe zapalne choroby jelit, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia czynności nerek i wątroby oraz po dużych zabiegach chirurgicznych. U osób z astmą oskrzelową istnieje ryzyko skurczu oskrzeli. Lek należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce przez najkrótszy możliwy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego i układu krążenia. U pacjentów w podeszłym wieku zwiększa się ryzyko krwawień i perforacji przewodu pokarmowego, które mogą być śmiertelne. W przypadku wystąpienia krwawienia lub owrzodzenia należy natychmiast przerwać terapię. Zaleca się rozważenie leczenia osłonowego (np. inhibitorami pompy protonowej) u pacjentów z podwyższonym ryzykiem, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych, kortykosteroidów lub kwasu acetylosalicylowego.
agregacja trombocytów, astma oskrzelowa, bakteryjne zapalenie płuc, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, hiperlipidemia, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor pompy protonowej, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwotok z przewodu pokarmowego, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, polekowa reakcja z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi, przewlekła zapalna choroba jelit, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół AGEP, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Accord 800 mg

Darunavir Accord, stosowany w dawkach 600/100 mg dwa razy na dobę lub 800/100 mg raz na dobę (u pacjentów wcześniej nieleczonych), wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących 2613 pacjentów z przeciętnym czasem terapii 95,3 tygodnia. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka (≥10%), nudności, wysypka, ból głowy i wymioty (≥1/100 do <1/10). W terapii z kobicystatem (średni czas leczenia 58,4 tygodnia) odsetek działań niepożądanych wynosił 66,5%, z podobnym profilem. Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, małopłytkowość, martwicę kości oraz zapalenie wątroby. Występują także zaburzenia metaboliczne, takie jak cukrzyca, hipertriglicerydemia i hiperlipidemia, które mogą zwiększać ryzyko sercowo-naczyniowe. Wysypka, w tym ciężkie postacie jak zespół DRESS i zespół Stevensa-Johnsona, wymaga natychmiastowego odstawienia leku.
aftowe zapalenie jamy ustnej, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir, darunawir z kobicystatem, darunawir z rytonawirem, dławica piersiowa, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, kamica nerkowa, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nefropatia krystaliczna, neuropatia obwodowa, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, stłuszczenie wątroby, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Xiltess

Rywaroksaban w dawce 2,5 mg stosowany dwa razy na dobę, jako składnik produktu Xiltess, wykazuje skuteczność i bezpieczeństwo w leczeniu pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym (OZW) oraz chorobą wieńcową (CAD) i tętnic obwodowych (PAD) obciążonych wysokim ryzykiem zdarzeń niedokrwiennych, zwłaszcza w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym (ASA) i krótkotrwałą terapią klopidogrelem lub tyklopidyną. Należy unikać długotrwałej podwójnej terapii przeciwpłytkowej, a jednoczesne stosowanie z prasugrelem lub tikagrelorem nie jest zalecane. Pacjenci powinni być monitorowani pod kątem objawów krwawienia, w tym krwawień z błon śluzowych i niedokrwistości, a w przypadku poważnych krwotoków leczenie należy przerwać. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w wieku ≥ 75 lat, o masie ciała < 60 kg, z ciężką niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 30 mL/min), a także u osób z chorobami nowotworowymi, zwłaszcza zlokalizowanymi w przewodzie pokarmowym lub układzie moczowo-płciowym, ze względu na zwiększone ryzyko krwawienia.
antykoagulant toczniowy, badanie hematokrytu, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, choroba zapalna jelit, ciśnienie tętnicze krwi, inhibitor agregacji płytek, inhibitor HIV-proteazy, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, leczenie przeciwgrzybicze, leczenie przeciwnowotworowe, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, podwójna terapia przeciwpłytkowa, polekowa reakcja z eozynofilią, powikłanie krwotoczne, proteza zastawki serca, przeciwciało antykardiolipinowe, przemijający napad niedokrwienny, przezcewnikowa wymiana zastawki aorty, retinopatia naczyniowa, rewaskularyzacja kończyny dolnej, rozstrzenie oskrzeli, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, stężenie hemoglobiny, terapia przeciwpłytkowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe
Leksykon leków
Działania niepożądane – Excedrin Duo 200 mg + 500 mg

Excedrin Duo to preparat zawierający 500 mg paracetamolu oraz 200 mg ibuprofenu w formie tabletek powlekanych. Profil bezpieczeństwa leku jest zgodny z działaniami niepożądanymi obserwowanymi przy monoterapii tymi substancjami. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu żołądkowo-jelitowego i obejmują ból brzucha, nudności, wymioty, biegunkę oraz niestrawność. Rzadziej występują poważniejsze powikłania, takie jak wrzody, perforacje przewodu pokarmowego czy krwotoki, które mogą być szczególnie niebezpieczne u osób starszych. Wśród działań niepożądanych odnotowano także zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna), reakcje nadwrażliwości (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), zaburzenia neurologiczne (bóle głowy, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych), a także nefrotoksyczność i hepatotoksyczność, zwłaszcza przy przedawkowaniu paracetamolu.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, choroba Leśniowskiego-Crohna, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatynowa, gamma-glutamylotransferaza, hepatotoksyczność, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, krwotok z przewodu pokarmowego, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwica wątroby, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nefrotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność wątroby, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, paracetamol i ibuprofen, parestezje, perforacja przewodu pokarmowego, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, smoliste stolce, śródmiąższowe zapalenie nerek, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, udar mózgu, wrzód trawienny, zaburzenia układu krwiotwórczego, zaostrzenie astmy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka
Leksykon leków
Działania niepożądane – Kventiax SR 300 mg

Profil bezpieczeństwa kwetiapiny w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu Kventiax SR obejmuje liczne działania niepożądane, z których najczęstsze (≥10%) to senność, zawroty głowy, ból głowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, objawy odstawienia oraz zaburzenia metaboliczne, takie jak wzrost stężenia triglicerydów, cholesterolu całkowitego (zwłaszcza LDL), zmniejszenie HDL, zwiększenie masy ciała i obniżenie hemoglobiny. W zakresie hematologicznym obserwuje się często zmniejszenie hemoglobiny (≥1/10), leukopenię, neutropenię, małopłytkowość oraz rzadko agranulocytozę, stanowiącą poważne zagrożenie życia. Istotne klinicznie są ciężkie reakcje skórne (SCAR), w tym zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka oraz zespół DRESS. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia endokrynologiczne (np. niedoczynność tarczycy, zmniejszenie wolnej T3), metaboliczne (hiperglikemia, hiponatremia, cukrzyca), neurologiczne (objawy pozapiramidowe, dyzartria, niedociśnienie ortostatyczne) oraz psychiczne (nietypowe sny, skłonności samobójcze).
agranulocytoza, ból głowy, ciężkie skórne działania niepożądane, cukrzyca, dyzartria, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, kwetiapina, leukopenia, małopłytkowość, neuroleptyki, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, objawy pozapiramidowe, reakcja anafilaktyczna, senność, suchość jamy ustnej, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej nosa, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół odstawienia, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Seizpat 150 mg

Lakozamid, substancja czynna preparatu Seizpat, jest stosowany w terapii napadów częściowych oraz pierwotnie uogólnionych napadów toniczno-klonicznych. W badaniach klinicznych działania niepożądane wystąpiły u 61,9% pacjentów leczonych lakozamidem, najczęściej były to zawroty głowy, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Częstość przerywania terapii z powodu działań niepożądanych wynosiła 12,2%, najczęściej z powodu zawrotów głowy. Lakozamid powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępu PR w EKG, co może prowadzić do bloków przedsionkowo-komorowych i innych zaburzeń rytmu serca, szczególnie u pacjentów z istniejącymi chorobami serca lub przyjmujących leki wpływające na przewodnictwo. W badaniach klinicznych częstość bloku przedsionkowo-komorowego I stopnia wynosiła do 0,7% przy dawkach 200-600 mg. Ponadto obserwowano podwyższenie aktywności AlAT (>3x ULN) u 0,7% pacjentów oraz rzadkie, ale poważne reakcje nadwrażliwości, w tym zespół DRESS i ciężkie reakcje skórne (Stevens-Johnson, toksyczna nekroliza naskórka).
agranulocytoza, ataksja, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, drżenie, dysfagia, dyzartria, hepatotoksyczność, karbamazepina, lakozamid, lek przeciwpadaczkowy, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad częściowy, napad miokloniczny, napad toniczno-kloniczny, niedoczulica, nieostre widzenie, nudności, oczopląs, omdlenie, osłabienie apetytu, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka idiopatyczna, padaczka miokloniczna, podwójne widzenie, podwyższenie AlAT, przewód pokarmowy, reakcja nadwrażliwości, skurcz mięśni, stan splątania, szumy uszne, tachyarytmia komorowa, toksyczna nekroliza naskórka, zaburzenia poznawcze, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia równowagi, zapalenie gardła, zapalenie nosogardła, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rivahib

Rywaroksaban w dawce 2,5 mg stosowany dwa razy na dobę wykazuje skuteczność i bezpieczeństwo u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym (OZW) w skojarzeniu z ASA lub ASA plus klopidogrelem/tyklopidyną, u chorych z chorobą wieńcową (CAD) i chorobą tętnic obwodowych (PAD) o wysokim ryzyku zdarzeń niedokrwiennych oraz po rewaskularyzacji kończyny dolnej z powodu PAD. Podwójna terapia przeciwpłytkowa z klopidogrelem powinna być krótkotrwała, a jednoczesne stosowanie prasugrelu lub tikagreloru nie jest zalecane. Należy prowadzić ścisły nadzór kliniczny pod kątem krwawień, zwłaszcza u pacjentów w wieku ≥75 lat, o masie ciała <60 kg, z ciężką niewydolnością serca, zaburzeniami krzepnięcia, niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, chorobami przewodu pokarmowego, retinopatią naczyniową czy rozstrzeniami oskrzeli. W przypadku ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny <30 mL/min) rywaroksaban może kumulować się (średnio 1,6-krotnie), co zwiększa ryzyko krwawienia; stosowanie u pacjentów z klirensem <15 mL/min jest przeciwwskazane.
antykoagulant toczniowy, brak laktazy, choroba nowotworowa, choroba refluksowa przełyku, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, choroba zapalna jelit, hemoglobina hematokryt, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor HIV-proteazy, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak podpajęczynówkowy, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwgrzybiczny, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, podwójna terapia przeciwpłytkowa, przeciwciało antykardiolipinowe, przeciwciało przeciwko β2 glikoproteinie-I, przemijający napad niedokrwienny, przezcewnikowa wymiana zastawki aorty, retinopatia naczyniowa, rewaskularyzacja kończyny dolnej, rozstrzenie oskrzeli, rywaroksaban, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie przełyku, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Helicid Control

Omeprazol wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza ze względu na możliwość maskowania objawów nowotworów przewodu pokarmowego, co może opóźniać diagnozę. Należy zwrócić uwagę na objawy alarmowe takie jak: istotna utrata masy ciała, nawracające wymioty, dysfagia, krwiste wymioty (hematemeza), smoliste stolce (melena) oraz podejrzenie owrzodzenia żołądka. Jednoczesne stosowanie omeprazolu z atazanawirem jest przeciwwskazane ze względu na obniżenie biodostępności atazanawiru; w razie konieczności należy monitorować miano wirusa, zwiększyć dawkę atazanawiru do 400 mg z rytonawirem 100 mg oraz ograniczyć dawkę omeprazolu do maksymalnie 20 mg. Omeprazol może również obniżać wchłanianie witaminy B12 poprzez indukcję hipo- lub achlorhydrii, co wymaga monitorowania poziomu witaminy B12 u pacjentów z ryzykiem niedoboru, zwłaszcza przy długotrwałej terapii.
achlorhydria, agregacja płytek, atazanawir, ciężkie skórne działanie niepożądane, cyjanokobalamina, dysfagia, działanie przeciwpłytkowe, enzym CYP2C19, gastrektomia, hematemeza, inhibitor pompy protonowej, klopidogrel, melena, nowotwór przewodu pokarmowego, omeprazol, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie żołądka, toksyczna rozpływna martwica naskórka, utrata masy ciała, witamina B12, wymioty nawracające, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibum

Stosowanie zawiesiny doustnej Ibum (100 mg/5 ml ibuprofenu) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi (toczeń rumieniowaty układowy, mieszana choroba tkanki łącznej), chorobami przewodu pokarmowego (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), nadciśnieniem tętniczym, zaburzeniami czynności serca, nerek i wątroby. U osób w podeszłym wieku ryzyko działań niepożądanych jest zwiększone. Istotne jest monitorowanie pacjentów pod kątem powikłań ze strony przewodu pokarmowego, takich jak krwawienia, owrzodzenia i perforacje, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki oraz ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu kortykosteroidów, leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryna, acenokumarol) i antyagregacyjnych (np. ASA), które zwiększają ryzyko krwawień.
acenokumarol, benzoesan sodu, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, cyklooksygenaza, glikol propylenowy, hiperlipidemia, ibuprofen, incydent zatorowo-zakrzepowy, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, maltitol, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja fruktozy, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, rumień wielopostaciowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Denofix

Febuksostat w dawce 120 mg (Denofix) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, ze względu na zwiększone ryzyko zgonów sercowo-naczyniowych zaobserwowane w badaniu CARES, choć badanie FAST nie potwierdziło różnic w częstości zdarzeń sercowo-naczyniowych w porównaniu z allopurynolem. Monitorowanie kardiologiczne jest wskazane, zwłaszcza u pacjentów poddawanych chemioterapii z ryzykiem zespołu rozpadu guza (TLS). Należy zwracać uwagę na rzadkie, ale ciężkie reakcje alergiczne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, DRESS, czy wstrząs anafilaktyczny, które najczęściej pojawiają się w pierwszych miesiącach terapii. W przypadku wystąpienia takich reakcji febuksostat należy natychmiast odstawić, a ponowne leczenie jest przeciwwskazane. Terapia nie powinna być rozpoczynana podczas ostrego napadu dny moczanowej, a profilaktyka zaostrzeń (NLPZ lub kolchicyna) powinna trwać co najmniej 6 miesięcy. Zaostrzenia dny w trakcie leczenia nie są wskazaniem do przerwania terapii.
azatiopryna, brak laktazy, ciężka reakcja alergiczna, febuksostat, hiperurykemia, kolchicyna, merkaptopuryna, niestabilna dławica piersiowa, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja galaktozy, NLPZ, oksydaza ksantynowa, ostra reakcja anafilaktyczna, ostry napad dny moczanowej, profilaktyka dny moczanowej, ryzyko sercowo-naczyniowe, teofilina, test czynnościowy wątroby, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, zaburzenia czynności tarczycy, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Lescha-Nyhana, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złogi ksantyny
Leksykon leków
Działania niepożądane – Lamitrin 100 mg

Lamotrygina (Lamitrin) stosowana w leczeniu padaczki i zaburzeń afektywnych dwubiegunowych wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy monitorować w trakcie terapii. Najczęściej obserwowane działania to ból głowy (bardzo często), wysypka skórna (8-12% pacjentów, bardzo często), senność, zawroty głowy, drżenie, bezsenność i pobudzenie (często), a także nudności, wymioty, biegunka i suchość w jamie ustnej (często). Rzadziej występują poważne reakcje hematologiczne, takie jak neutropenia, leukopenia, niedokrwistość, trombocytopenia, pancytopenia, agranulocytoza (bardzo rzadko), oraz zespół nadwrażliwości polekowej z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS), który może prowadzić do niewydolności wielonarządowej. Wysypka skórna, pojawiająca się zwykle w ciągu pierwszych 8 tygodni leczenia, może mieć charakter grudkowo-plamisty i wymaga natychmiastowego odstawienia leku w przypadku nasilenia, zwłaszcza przy ryzyku zespołu Stevensa-Johnsona lub toksycznej nekrolizy naskórka.
agranulocytoza, ataksja, chłoniak rzekomy, choreoatetoza, choroba Parkinsona, hipogammaglobulinemia, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, lamotrygina, limfadenopatia, limfohistiocytoza hemofagocytarna, napad padaczkowy, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, objawy pozapiramidowe, oczopląs, osteopenia, parkinsonizm, rozsiane krzepnięcie śródnaczyniowe, rumień wielopostaciowy, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, walproinian, wysypka grudkowo-plamisty, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół nadwrażliwości, zespół rzekomotoczniowy, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Linorion 20 mg

Lenalidomid, substancja czynna preparatu Linorion, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które różnią się w zależności od wskazań klinicznych i schematów terapeutycznych. Do najpoważniejszych należą żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (zakrzepica żył głębokich i zatorowość płucna), neutropenia 3. i 4. stopnia (występująca u 74,6% pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi), zapalenie płuc (często u pacjentów po przeszczepie ASCT), gorączka neutropeniczna oraz niewydolność nerek, w tym ostra. Zaburzenia hematologiczne są bardzo częste: neutropenia do 83,3%, trombocytopenia do 72,3%, niedokrwistość do 70,7%, leukopenia do 38,8%. Układ pokarmowy jest często dotknięty biegunką (30,8-54,5%), zaparciami (19,6-56,1%), nudnościami (ok. 19,6%) oraz zapaleniem żołądka i jelit (22,5%), a rzadko perforacją przewodu pokarmowego. Wysypka i świąd skóry występują u 18,1-31,7% i do 25,4% pacjentów, a ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna nekroliza naskórka (TEN) i DRESS, choć rzadkie, mogą zagrażać życiu.
biegunka, chłoniak grudkowy, cholestaza, cytolityczne zapalenie wątroby, drugi nowotwór pierwotny, gorączka neutropeniczna, hipokalcemia, krwiomocz, krwotok wewnątrzczaszkowy, lenalidomid, leukopenia, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra białaczka szpikowa, ostra niewydolność wątroby, perforacja przewodu pokarmowego, przeszczep komórek macierzystych, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, szpiczak mnogi, teratogenność, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, zakrzepica żył głębokich, zapalenie żołądka i jelit, zaparcie, zatorowość płucna, zespół DRESS, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibufen dla dzieci FORTE o smaku malinowym 200 mg/5 ml

Produkt leczniczy Ibufen dla dzieci FORTE (ibuprofen 200 mg/5 ml, zawiesina doustna o smaku malinowym) wykazuje profil działań niepożądanych zależny od dawki i czasu terapii. Bardzo rzadko obserwuje się poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak anemia aplastyczna, leukopenia, trombocytopenia czy agranulocytoza, których pierwsze objawy to gorączka, ból gardła i krwawienia. Reakcje nadwrażliwości, w tym pokrzywka i świąd, występują niezbyt często, natomiast ciężkie reakcje anafilaktyczne są bardzo rzadkie. U pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi mogą pojawić się aseptyczne zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego, w tym biegunka (często), niestrawność, ból brzucha, nudności i wzdęcia (niezbyt często), a także rzadkie przypadki choroby wrzodowej, perforacji i krwawień, które mogą mieć charakter zagrażający życiu, zwłaszcza u osób starszych.
AGEP, agranulocytoza, anemia, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, ibuprofen, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwiomocz, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, morfologia krwi, nadciśnienie, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, perforacja, pokrzywka, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, tinnitus, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka
Leksykon leków
Działania niepożądane – Kwetaplex 300 mg

Kwetiapina w formie tabletek powlekanych wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Do bardzo częstych należą senność, zawroty głowy, ból głowy, suchość błon śluzowych jamy ustnej, a także istotne zaburzenia metaboliczne, takie jak podwyższone stężenie triglicerydów (≥200 mg/dl, ≥2,258 mmol/l), cholesterolu całkowitego (≥240 mg/dl, ≥6,2064 mmol/l, głównie LDL), obniżenie cholesterolu HDL (<40 mg/dl u mężczyzn, <50 mg/dl u kobiet), przyrost masy ciała >7% oraz hiperglikemia (glukoza na czczo ≥126 mg/dl, ≥7,0 mmol/l). Kwetiapina może również powodować zmniejszenie stężenia hemoglobiny u 11% pacjentów (spadek średnio o 1,50 g/dl), a rzadko leukopenię, neutropenię (<0,5×10⁹/L), małopłytkowość (≤100×10⁹/l) i agranulocytozę. W zakresie układu nerwowego często obserwuje się objawy pozapiramidowe, dyzartrię, napady padaczkowe, zespół niespokojnych nóg oraz omdlenia, szczególnie u dzieci i młodzieży, u których występują one z większą częstością niż u dorosłych.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, bradykardia, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba zakrzepowo-zatorowa, dysfagia, dyskineza późna, dyzartria, hemoglobina, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, kardiomiopatia, kwetiapina, leukopenia, małopłytkowość, napad padaczkowy, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, palpitacje, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, senność, suchość jamy ustnej, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, transaminaza asparaginianowa, triglicerydy we krwi, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia lipidowe, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół DRESS, zespół metaboliczny, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienia, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibuprom 200 mg

Ibuprofen w dawce 200 mg, stosowany jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Bardzo rzadko (<1/10 000) obserwuje się zaburzenia morfologii krwi, takie jak anemia, leukopenia, trombocytopenia, pancytopenia i agranulocytoza, objawiające się gorączką, bólem gardła, owrzodzeniami jamy ustnej i krwawieniami. Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) występują reakcje alergiczne, np. pokrzywka i świąd, a bardzo rzadko ciężkie reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk twarzy, języka, krtani, duszność, tachykardia, hipotensja i wstrząs anafilaktyczny. U pacjentów z astmą możliwe jest zaostrzenie choroby i skurcz oskrzeli. Neurologiczne działania niepożądane obejmują bóle głowy (niezbyt często), zawroty głowy, bezsenność, pobudzenie, drażliwość, zmęczenie, a rzadko depresję, reakcje psychotyczne i jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, szczególnie u osób z chorobami autoimmunologicznymi.
agranulocytoza, anemia, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Crohna, choroba wrzodowa żołądka, ciężkie działania niepożądane skórne, fotodermatoza, hipotensja, ibuprofen, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostry zespół wieńcowy, pancytopenia, perforacja, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Działania niepożądane – Arthrotec 50 mg + 0,2 mg

Arthrotec, zawierający 50 mg diklofenaku sodowego oraz 0,2 mg mizoprostolu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującymi objawami ze strony układu pokarmowego, takimi jak ból brzucha, biegunka, nudności i niestrawność, występującymi bardzo często (≥1/10). Często obserwuje się również owrzodzenia przewodu pokarmowego, zapalenia dwunastnicy i żołądka oraz inne powikłania, w tym rzadkie, ale poważne, jak krwotok z przewodu pokarmowego czy perforacje. Reakcje skórne, od wysypki i świądu po ciężkie zespoły, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, również należą do potencjalnych działań niepożądanych. Wśród rzadkich powikłań wymienia się zaburzenia hematologiczne (np. trombocytopenia, agranulocytoza) oraz poważne uszkodzenia nerek, w tym niewydolność i martwicę brodawek nerkowych. Mizoprostol w składzie leku może powodować nieregularne krwawienia menstruacyjne, krwotok z pochwy oraz, w bardzo rzadkich przypadkach, poważne powikłania położnicze, w tym obumarcie płodu i poronienie.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, ból brzucha, diklofenak sodowy, krwotok macicy, krwotok z przewodu pokarmowego, martwica brodawek nerkowych, mizoprostol, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedokrwistość hemolityczna, niepłodność kobieca, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obumarcie płodu, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pęcherzowe zapalenie skóry, pęknięcie macicy, perforacja macicy, perforacja przewodu pokarmowego, poród przedwczesny, poronienie niepełne, reakcja anafilaktyczna, retencja płynów, rumień wielopostaciowy, skurcz macicy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wada rozwojowa płodu, zahamowanie agregacji płytek krwi, zakrzepica tętnic, zapalenie dwunastnicy, zapalenie kłębuszków nerkowych, zapalenie naczyń, zapalenie pochwy, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zator płynem owodniowym, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Re-Algin

Metamizol sodowy powinien być stosowany wyłącznie krótkotrwale (3-5 dni) i tylko wtedy, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają ryzyko lub inne leki przeciwbólowe są nieskuteczne bądź przeciwwskazane. Kluczowe zagrożenia obejmują agranulocytozę i trombocytopenię, które mogą wystąpić niezależnie od dawki i czasu stosowania. Objawy agranulocytozy to gorączka, ból gardła, dysfagia, zapalenie błon śluzowych nosa, jamy ustnej oraz okolic narządów płciowych i odbytu. W przypadku długotrwałej terapii konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi, ze szczególnym uwzględnieniem liczby leukocytów. Ponadto, należy zwracać uwagę na objawy reakcji anafilaktycznych, takich jak duszność, obrzęk języka i naczynioruchowy, wysypka czy pokrzywka, zwłaszcza u pacjentów z astmą oskrzelową, alergiami lub nadwrażliwością na leki i pokarmy.
agranulocytoza, astma oskrzelowa, celiakia, choroba wrzodowa żołądka, ciężkie niepożądane reakcje skórne, dysfagia, eozynofilia, hipotensja, hipowolemia, metamizol sodowy, morfologia krwi, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność wątroby, ostre zapalenie wątroby, pokrzywka, polipowate zapalenie błony śluzowej, reakcja anafilaktyczna, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wysypka skórna, zapalenie jamy ustnej, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – IBU-SPA

Produkt IBU-SPA, zawierający ibuprofen, powinien być stosowany z zachowaniem zasad minimalizacji ryzyka, tj. w najmniejszej skutecznej dawce i przez najkrótszy możliwy czas. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), schorzeniami układu krążenia (nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca), zaburzeniami czynności nerek i wątroby, a także u osób z nadwrażliwością na NLPZ. Istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania innych NLPZ, zwłaszcza inhibitorów COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, takich jak krwawienia z przewodu pokarmowego, owrzodzenia i perforacje, które mogą wystąpić nawet bez wcześniejszych objawów. W przypadku czynników ryzyka (np. wiek podeszły, choroba wrzodowa w wywiadzie) zaleca się stosowanie leków osłonowych (mizoprostol, inhibitory pompy protonowej). Dawkowanie ibuprofenu powyżej 1200 mg/dobę wiąże się z podwyższonym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego i czynnikami ryzyka (nadciśnienie, cukrzyca, palenie tytoniu).
agregacja trombocytów, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma polekowa, ból głowy z nadużywania leków, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, cukrzyca, hiperlipidemia, hipovolemia, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek osłonowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra porfiria przerywana, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, polip nosa, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przewlekła zapalna choroba jelit, rumień polekowy, rumień wielopostaciowy, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie hematopoetyczne, zaburzenie metabolizmu porfiryn, zaburzenie płytek krwi, zaburzenie rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zwężenie tętnic wieńcowych
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Azithromycin ZIM

Azithromycin ZIM, jako antybiotyk makrolidowy, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych reakcji alergicznych, takich jak obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja oraz ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN, AGEP, DRESS), które mogą zagrażać życiu. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku i wdrożenie odpowiedniego leczenia, z uwzględnieniem możliwości nawrotów objawów. U pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby istnieje ryzyko piorunującego zapalenia wątroby, co wymaga monitorowania objawów takich jak astenia, żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, skłonność do krwawień oraz encefalopatia wątrobowa, a w razie nieprawidłowości – przerwania terapii. U noworodków do 42 dnia życia zgłaszano przypadki przerostowego zwężenia odźwiernika, dlatego należy informować opiekunów o konieczności obserwacji objawów takich jak wymioty i rozdrażnienie podczas karmienia.
antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, biegunka poantybiotykowa, bradykardia, encefalopatia wątrobowa, ergotyzm, hipokaliemia, hipomagnezemia, miastenia, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QT, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, przerostowe zwężenie odźwiernika, reakcja anafilaktyczna, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, wydłużenie repolaryzacji serca, zaburzenia rytmu serca, zapalenie okrężnicy, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Działania niepożądane – Normeg 1000 mg

Lewetyracetam, substancja czynna leku Normeg, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych na 3416 pacjentach z różnymi wskazaniami padaczki. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zapalenie błony śluzowej nosa i gardła (≥10%), senność (≥10%), ból głowy (≥10%), zmęczenie (≥10%) oraz zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia (≥1%). Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) i bardzo rzadko (<1/10 000). Wśród poważniejszych reakcji odnotowano m.in. pancytopenię, zespół DRESS, reakcje anafilaktyczne, encefalopatię, zespół Stevensa-Johnsona oraz zaburzenia psychiczne, w tym próby samobójcze i myśli samobójcze. Profil bezpieczeństwa jest spójny we wszystkich grupach wiekowych, choć u dzieci i młodzieży częściej występują wymioty (11,2%), pobudzenie (3,4%), agresja (8,2%) oraz zaburzenia zachowania (5,6%).
agranulocytoza, choreoatetoza, diplopia, dyskineza, encefalopatia, hiperkinezja, hiponatremia, jadłowstręt, lek przeciwpadaczkowy, leukopenia, lewetyracetam, małopłytkowość, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, pancytopenia, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenia psychotyczne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy błędnikowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Cipropol 500 mg

Cyprofloksacyna (Cipropol 500 mg) jest fluorochinolonowym antybiotykiem o szerokim spektrum działania, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, zarówno często występujących (nudności, biegunka), jak i rzadkich, ale potencjalnie zagrażających życiu. Do najpoważniejszych należą reakcje anafilaktyczne, zaburzenia czynności szpiku kostnego, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz niewydolność wątroby. Ponadto, zgłaszano przypadki tętniaka i rozwarstwienia aorty, często z powikłaniami śmiertelnymi, a także niedomykalności zastawek serca. Wśród działań niepożądanych neurologicznych i psychicznych obserwuje się drgawki, neuropatie, depresję, reakcje psychotyczne oraz zaburzenia sensoryczne (słuch, wzrok, smak, węch). Szczególną uwagę należy zwrócić na artropatię u dzieci, która występuje często w tej grupie wiekowej.
AGEP, agranulocytoza, antybiotyk fluorochinolonowy, arytmia komorowa, cyprofloksacyna, drgawki, eozynofilia, fotowrażliwość, hiperglikemia, hipoglikemia, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, leukopenia, martwica wątroby, miastenia, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadkażenie grzybicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niedomykalność zastawek serca, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności i biegunka, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja i dyzestezja, polineuropatia, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, śpiączka hipoglikemiczna, tętniak i rozwarstwienie aorty, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności szpiku kostnego, zapalenie naczyń, zapalenie okrężnicy, zapalenie ścięgna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie ścięgna, zespół choroby posurowiczej, zespół DRESS, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna
Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibufen Baby 125 mg

Ibufen Baby w postaci czopków zawierających 125 mg ibuprofenu może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, obejmujące układy: nerwowy, krwiotwórczy, immunologiczny, oddechowy, pokarmowy, skórny, wątrobowy oraz nerkowy. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak niestrawność, ból brzucha, nudności i miejscowe podrażnienie odbytu. Bardzo rzadko mogą wystąpić poważne powikłania, w tym aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zaburzenia hematologiczne (anemia, leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza), ciężkie reakcje nadwrażliwości (anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy), choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy z ryzykiem perforacji i krwawienia, a także zaburzenia czynności wątroby i ostra niewydolność nerek. W trakcie długotrwałej terapii konieczne jest monitorowanie parametrów morfologii krwi oraz funkcji nerek i wątroby.
agranulocytoza, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, ibuprofen, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, SCAR, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Działania niepożądane – Amoxicillin/Clavulanic Acid Kabi 1000 mg + 200 mg

Amoxicillin/Clavulanic Acid Kabi (1000 mg + 200 mg) jest związkiem beta-laktamowym z inhibitorem beta-laktamaz, którego stosowanie wiąże się z występowaniem licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwuje się zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak biegunka (często, ≥1/100 do <1/10), nudności, wymioty i niestrawność (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100). Istotne są również potencjalne powikłania wątrobowe, w tym podwyższenie AspAT i/lub AlAT (niezbyt często), zapalenie wątroby oraz żółtaczka cholestatyczna (częstość nieznana). Reakcje skórne obejmują wysypkę, świąd i pokrzywkę (niezbyt często), a także ciężkie, zagrażające życiu zespoły, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, pęcherzowe złuszczające zapalenie skóry, AGEP i DRESS (częstość nieznana). Zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza i niedokrwistość hemolityczna, mogą predysponować do powikłań infekcyjnych i krwotocznych.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, amoksycylina z kwasem klawulanowym, anafilaksja, antybiotyk beta-laktamowy, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, biegunka, ból głowy, choroba posurowicza, drgawki, dysbakterioza, inhibitor beta-laktamaz, kandydoza, krystaluria, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pęcherzowe złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wydłużenie czasu krwawienia, wydłużenie czasu protrombinowego, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jelita grubego, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Metafen Ibuprofen

Ibuprofen, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wymaga stosowania w najmniejszej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, zaburzeniami czynności serca, nerek, wątroby, chorobami przewodu pokarmowego (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), astmą oskrzelową oraz u osób w podeszłym wieku. Ibuprofen może powodować ciężkie powikłania ze strony przewodu pokarmowego, takie jak owrzodzenia, perforacje i krwotoki, które mogą wystąpić bez objawów ostrzegawczych. W przypadku krwawienia lub owrzodzenia stosowanie leku należy natychmiast przerwać. Równoczesne stosowanie ibuprofenu z lekami przeciwzakrzepowymi, antyagregacyjnymi lub kortykosteroidami zwiększa ryzyko krwawień. Dawkowanie powyżej 2400 mg/dobę wiąże się z podwyższonym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar, szczególnie u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego i czynnikami ryzyka.
astma oskrzelowa, brak laktazy, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, czas krwawienia, działanie antyagregacyjne, dziedziczna nietolerancja galaktozy, hiperlipidemia, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwotok z przewodu pokarmowego, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, powikłania bakteryjne ospy wietrznej, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie widzenia, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Działania niepożądane – Moloxin 400 mg

Moksyfloksacyna (Moloxin 400 mg) jest fluorochinolonem o szerokim spektrum działania, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, zarówno często występujących (nudności, biegunka – częstość ≥1/100 do <1/10), jak i rzadkich (<1/1000). Szczególnie istotne są potencjalnie zagrażające życiu reakcje, takie jak anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, piorunujące zapalenie wątroby, ciężkie zapalenie jelita grubego oraz tętniak i rozwarstwienie aorty. Długotrwałe powikłania obejmują zapalenie i zerwanie ścięgien, neuropatie obwodowe, zaburzenia neurologiczne (depresja, zaburzenia pamięci, zaburzenia snu) oraz zaburzenia narządów zmysłów (słuch, wzrok, smak, węch). Wśród działań niepożądanych neurologicznych dominują bóle i zawroty głowy, parestezje, drgawki, a także poważne zaburzenia poznawcze i neuropatie obwodowe.
agranulocytoza, dyzestezja, eozynofilia, fluorochinolony, fotodermatoza, hiperglikemia, hipoestezja, hipoglikemia, leukopenia, majaczenie, miastenia, nadkażenie bakteryjne, neuropatia obwodowa, neutropenia, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezje, piorunujące zapalenie wątroby, pobudzenie psychoruchowe, polineuropatia, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja lękowa, reakcja psychotyczna, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śpiączka hipoglikemiczna, tętniak aorty, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, trombocytoza, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony naczyniowej oka, zawroty błędnikowe, zerwanie ścięgna, zespół DRESS, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Normeg 750 mg

Lewetyracetam, substancja czynna leku Normeg, wykazuje profil bezpieczeństwa podobny u dorosłych i dzieci stosowanych w leczeniu padaczki. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zapalenie błony śluzowej nosa i gardła (≥1/10), senność (≥1/10), ból głowy (≥1/10), zmęczenie (≥1/100) oraz zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia (≥1/100). Rzadziej występują poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość, leukopenia (≥1/1000 do <1/100), pancytopenia, neutropenia, agranulocytoza (≥1/10 000 do <1/1000), a także reakcje immunologiczne, w tym zespół DRESS i wstrząs anafilaktyczny. Wśród działań niepożądanych neurologicznych dominują drgawki, zaburzenia równowagi, ataksja, a także encefalopatia, która jest odwracalna po odstawieniu leku. Występują również zaburzenia psychiczne, takie jak depresja, lęk, agresja, a w rzadkich przypadkach próby samobójcze i majaczenie. U dzieci częściej niż u dorosłych obserwuje się wymioty (11,2%), pobudzenie (3,4%), agresję (8,2%) oraz zaburzenia zachowania (5,6%).
ataksja, ból głowy, choreoatetoza, drgawki, dyskineza, dyspepsja, encefalopatia, hiperkinezja, hiponatremia, jadłowstręt, lewetyracetam, małopłytkowość, napady częściowe, napady padaczkowe, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie mięśni, ostre uszkodzenie nerek, padaczka, pancytopenia, parestezja, podwójne widzenie, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, senność, toksyczna nekroliza naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pamięci, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia równowagi, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Teva 50 mg

Lacosamide Teva, dostępny w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się ponad 60% częstością występowania działań niepożądanych u pacjentów, w porównaniu do 35% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Występuje zależność dawka-odpowiedź, co umożliwia modyfikację dawkowania w celu zmniejszenia objawów. W terapii obserwuje się wydłużenie odstępu PR w EKG, co może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, bradykardii i omdleń; częstość bloku I stopnia wynosiła do 0,7% przy dawce 200 mg. W badaniach klinicznych 12,2% pacjentów przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, głównie zawrotów głowy. Dodatkowo, rzadko zgłaszano poważne reakcje, takie jak zespół DRESS, agranulocytoza czy zespół Stevensa-Johnsona.
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, bradykardia, dawka nasycająca, dyskineza, dyzartria, hipestezja, karbamazepina CR, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, napad miokloniczny, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, odstęp PR, parestezja, podwójne widzenie, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wysypka polekowa z eozynofilią, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie stężenia ALT
Leksykon leków
Działania niepożądane – Bendamustine Eugia 2,5 mg/ml

Chlorowodorek bendamustyny, stosowany w terapii nowotworów hematologicznych, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, z dominującą mielosupresją manifestującą się leukopenią, trombocytopenią, limfopenią oraz niedokrwistością. Częstość leukopenii i trombocytopenii wynosi ≥1/10, co znacząco zwiększa ryzyko infekcji i krwawień. Wśród poważnych powikłań wymienia się reakcje anafilaktyczne, zespół rozpadu guza, niewydolność narządową (wątroby, nerek, wielonarządową) oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Długoterminowo bendamustyna zwiększa ryzyko rozwoju wtórnych nowotworów, w tym zespołu mielodysplastycznego i ostrej białaczki szpikowej, co wymaga długotrwałej obserwacji pacjentów po zakończeniu terapii.
alopecja, ataksja, chlorowodorek bendamustyny, hemoliza, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotoczne zapalenie przełyku, krwotok płucny, lek przeciwnowotworowy, leukopenia, limfopenia, mielosupresja, migotanie przedsionków, moczówka prosta nerkowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność narządowa, niewydolność serca, niewydolność szpiku kostnego, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, nowotwór hematologiczny, nudności i wymioty, ostra białaczka szpikowa, pancytopenia, posocznica, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, włóknienie płuc, wysięk osierdziowy, wysypka plamisto-grudkowa, zakażenie oportunistyczne, zapalenie jamy ustnej, zapalenie mózgu, zapalenie płuc Pneumocystis, zawał mięśnia sercowego, zespół antycholinergiczny, zespół DRESS, zespół mielodysplastyczny, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Normeg 250 mg

Lewetyracetam, substancja czynna leku Normeg, wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, potwierdzony badaniami klinicznymi i doświadczeniem po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zapalenie błony śluzowej nosa i gardła (bardzo często ≥1/10), senność i bóle głowy (również bardzo często), a także zmęczenie, zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, jadłowstręt i zmiany masy ciała (często ≥1/100 do <1/10). Rzadziej występują poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak pancytopenia czy agranulocytoza, oraz reakcje nadwrażliwości, w tym zespół DRESS. Wśród zaburzeń psychicznych często zgłaszane są depresja, lęk, agresja i bezsenność, a u dzieci i młodzieży obserwuje się częstsze występowanie wymiotów (11,2%), pobudzenia (3,4%) i agresji (8,2%). Profil bezpieczeństwa jest spójny we wszystkich grupach wiekowych, w tym u niemowląt poniżej 12 miesięcy, bez nowych zagrożeń.
agranulocytoza, ataksja, choreoatetoza, drgawki, dyskineza, dyspepsja, encefalopatia, fosfokinaza kreatynowa, hiperkinezja, hiponatremia, jadłowstręt, leukopenia, lewetyracetam, małopłytkowość, martwicze toksyczne oddzielanie się naskórka, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, omam, ostre uszkodzenie nerek, padaczka, pancytopenia, parestezja, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, splątanie, topiramat, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenia psychotyczne, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivanoptim 2,5 mg

Rywaroksaban, substancja czynna leku Rivanoptim, był oceniany w 19 badaniach fazy III obejmujących 69 608 dorosłych oraz w 4 badaniach fazy II i III z udziałem 488 pacjentów pediatrycznych. Najczęstszym działaniem niepożądanym były krwawienia, w tym krwawienia z nosa (4,5%) i przewodu pokarmowego (3,8%). Częstość krwawień i anemii różniła się w zależności od wskazania terapeutycznego, np. profilaktyka ŻChZZ po alloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego wiązała się z 6,8% krwawień i 5,9% anemii, natomiast leczenie ŻChZZ u dzieci poniżej 18 lat – z 39,5% krwawień i 4,6% anemii. W profilaktyce udaru u pacjentów z migotaniem przedsionków częstość krwawień wynosiła 28 na 100 pacjentolat, a anemii 2,5 na 100 pacjentolat. Profil bezpieczeństwa obejmował także inne działania niepożądane, takie jak niedokrwistość, trombocytopenia, reakcje alergiczne, krwotoki mózgowe, krwawienia z różnych narządów, zaburzenia czynności wątroby i nerek oraz powikłania krwotoczne, w tym zespół ciasnoty przedziałów powięziowych i nefropatię antykoagulantową.
alloplastyka stawu biodrowego, aminotransferazy, eozynofilowe zapalenie płuc, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok oczny, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, migotanie przedsionków, nadpłytkowość, nefropatia antykoagulacyjna, niedokrwistość pokrwotoczna, niedokrwistość pooperacyjna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół wieńcowy, profilaktyka ŻChZZ, reakcja anafilaktyczna, Rivanoptim, rywaroksaban, tętniak rzekomy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ultop

Omeprazol, jako inhibitor pompy protonowej (IPP), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z podejrzeniem lub rozpoznaniem choroby wrzodowej żołądka, zwłaszcza przy objawach takich jak znaczna, niezamierzona utrata masy ciała, nawracające wymioty, zaburzenia połykania, wymioty z krwią czy smoliste stolce, które mogą wskazywać na proces nowotworowy. Leczenie omeprazolem może maskować objawy nowotworu, opóźniając diagnozę. W terapii skojarzonej z atazanawirem zaleca się ograniczenie dawki omeprazolu do 20 mg/dobę oraz monitorowanie wiremii i dostosowanie dawkowania atazanawiru (400 mg z 100 mg rytonawiru). Omeprazol, jako inhibitor CYP2C19, może osłabiać działanie klopidogrelu, dlatego zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków. Długotrwałe stosowanie omeprazolu wiąże się z ryzykiem niedoboru witaminy B12, hipomagnezemii (objawy: zmęczenie, tężyczka, majaczenie, arytmie), ciężkich reakcji skórnych (SJS, TEN, DRESS, AGEP) oraz zwiększonym ryzykiem złamań kości biodrowej, nadgarstka i kręgosłupa, szczególnie u osób starszych i z innymi czynnikami ryzyka osteoporozy.
arytmia komorowa, atazanawir, choroba nowotworowa, choroba wrzodowa żołądka, chromogranina A, ciężkie skórne działania niepożądane, Clostridium difficile, CYP2C19, digoksyna, diuretyk, dysfagia, guz neuroendokrynny, hematemeza, hipomagnezemia, inhibitor pompy protonowej, klopidogrel, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, osteoporoza, ostra uogólniona osutka krostkowa, rytonawir, smoliste stolce, tężyczka, toczeń rumieniowaty skórny, toksyczna rozpływna martwica naskórka, wiek podeszły, witamina B12, zakażenie przewodu pokarmowego, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Działania niepożądane – Levofloxacin Genoptim 500 mg

Lewofloksacyna, fluorochinolon dostępny w tabletkach 250 mg i 500 mg, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, potwierdzonych na podstawie danych klinicznych od ponad 8300 pacjentów. Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalnie nieodwracalne powikłania, takie jak zapalenie i zerwanie ścięgien, neuropatie obwodowe, zaburzenia psychiczne (w tym myśli i próby samobójcze), a także poważne reakcje sercowo-naczyniowe, w tym tętniaki i rozwarstwienia aorty oraz arytmie typu torsade de pointes. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), co umożliwia precyzyjną ocenę ryzyka w trakcie terapii.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, arytmia komorowa, biegunka krwawa, częstoskurcz komorowy, eozynofilia, fluorochinolony, fotonadwrażliwość, hiperglikemia, hipoglikemia, kandydoza, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, miastenia, nadciśnienie śródczaszkowe, neuropatia czuciowo-ruchowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, oporność drobnoustrojów, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, porfiria, reakcja anafilaktyczna, reakcja psychotyczna, rumień trwały polekowy, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, skurcz oskrzeli, śpiączka hipoglikemiczna, śródmiąższowe zapalenie nerek, tętniak aorty, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie ścięgna, zapalenie trzustki, zerwanie ścięgna, zespół DRESS, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Działania niepożądane – Tiorfan 100 mg

Racekadotryl, substancja czynna preparatu Tiorfan 100 mg, stosowana w leczeniu ciężkiej biegunki, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. W badaniach klinicznych obejmujących 2193 pacjentów leczonych racekadotrylem oraz 282 pacjentów otrzymujących placebo, najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym były bóle głowy (częstość ≥1/100 do <1/10). Działania skórne, takie jak wysypka i rumień, występowały niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), natomiast ciężkie reakcje skórne, w tym rumień wielopostaciowy, obrzęki (języka, twarzy, warg, powiek), pokrzywka, rumień guzowaty, wysypka grudkowa, świerzbiączka, świąd oraz toksyczny wykwit skórny i reakcja DRESS, mają częstość nieznaną, ale wymagają szczególnej uwagi klinicznej ze względu na potencjalne zagrożenie życia. Ponadto, zgłaszano wstrząs anafilaktyczny jako nagłą, zagrażającą życiu reakcję alergiczną o nieznanej częstości występowania.
ból głowy, ciężka biegunka, ciężkie skórne działania niepożądane, działanie niepożądane, obrzęk języka, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk powiek, obrzęk twarzy, obrzęk warg, placebo, pokrzywka, racekadotryl, reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi, reakcja polekowa z eozynofilią, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, substancja czynna, świąd, świerzbiączka, tiorfan, toksyczny wykwit skórny, wstrząs anafilaktyczny, wysypka grudkowa, zespół DRESS