wysoka osmolarność

Wysoka osmolarność odnosi się do stanu, w którym stężenie cząsteczek rozpuszczonych w płynie (najczęściej w osoczu krwi) jest zwiększone powyżej wartości referencyjnych. Normalna osmolarność osocza wynosi 280-295 mOsm/kg, a wartości przekraczające 310 mOsm/kg uznaje się za hiperosmolalność.

Stan podwyższonej osmolarności może być spowodowany wzrostem stężenia elektrolitów (szczególnie sodu), glukozy, mocznika, alkoholu lub innych substancji osmotycznie czynnych. Najczęstsze przyczyny kliniczne to odwodnienie, hiperglikemia, niewydolność nerek, zatrucie alkoholem metylowym lub glikolem etylenowym oraz podanie hipertonicznych roztworów dożylnych.

Konsekwencje wysokiej osmolarności obejmują przemieszczanie wody z komórek do przestrzeni pozakomórkowej, co może prowadzić do odwodnienia komórkowego, szczególnie niebezpiecznego dla komórek mózgowych. Objawami klinicznymi są pragnienie, suchość błon śluzowych, zaburzenia świadomości, drgawki, a w skrajnych przypadkach śpiączka i zgon.

Diagnostyka hiperosmolarności opiera się na bezpośrednim pomiarze osmolarności osocza lub jej wyliczeniu na podstawie stężenia sodu, glukozy i mocznika. Leczenie polega na usunięciu przyczyny oraz ostrożnym wyrównywaniu zaburzeń wodnych i elektrolitowych, ze szczególnym uwzględnieniem tempa korekcji, aby uniknąć powikłań neurologicznych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl