Przedawkowanie
L-fenyloalanina

Przedawkowanie L-fenyloalaniny

L-fenyloalanina jest aminokwasem niezbędnym, który wchodzi w skład różnych produktów leczniczych stosowanych w żywieniu pozajelitowym, takich jak Aminomel 10E/12,5E, Aminosteril N-Hepa 8%, Vamin 18 Electrolyte-Free oraz Vaminolact. Zawartość L-fenyloalaniny w tych produktach jest zróżnicowana: od 0,88 g/l w Aminosteril N-Hepa 8% do 7,9 g/l w Vamin 18 Electrolyte-Free.¹²³⁴

Mechanizm przedawkowania

Przedawkowanie L-fenyloalaniny może wystąpić w wyniku nieprawidłowego stosowania produktów leczniczych zawierających ten aminokwas, zwłaszcza gdy są podawane z szybkością większą niż zalecana lub w zbyt dużej objętości. Szczególnie narażeni są pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby, u których metabolizm aminokwasów jest upośledzony.⁵

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie L-fenyloalaniny, podobnie jak innych aminokwasów wchodzących w skład roztworów do żywienia pozajelitowego, może prowadzić do wystąpienia różnorodnych objawów klinicznych. W przypadku infuzji z szybkością większą niż zalecana obserwuje się zwiększone ryzyko występowania reakcji nietolerancji oraz innych działań niepożądanych.⁶⁷

Powikłania elektrolitowe

Przy przedawkowaniu preparatów zawierających L-fenyloalaninę wraz z elektrolitami, mogą wystąpić poważne zaburzenia równowagi elektrolitowej. Istnieje ryzyko hiperkaliemii (szczególnie u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek), hiperkalcemii oraz hipermagnezemii. Podanie zbyt dużej objętości produktu może również prowadzić do przeciążenia płynami z ryzykiem wystąpienia obrzęków (obwodowych i/lub płucnych), szczególnie w przypadku zaburzeń wydalania sodu przez nerki.⁸

Zatrucie aminokwasami

W przypadku przedawkowania L-fenyloalaniny może dojść do zatrucia aminokwasami, co objawia się zwiększonym wydalaniem aminokwasów przez nerki. Jest to szczególnie niebezpieczne u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, gdyż może prowadzić do pogorszenia istniejących zaburzeń metabolicznych.⁹¹⁰

Zaburzenia naczyniowe

Infuzja do żyły obwodowej z szybkością większą niż zalecana może spowodować zakrzepowe zapalenie żyły. To powikłanie obserwuje się zwłaszcza przy stosowaniu preparatów o wysokiej osmolarności, jak Vamin 18 Electrolyte-Free (osmolalność 1130 mOsm/kg wody).¹¹¹²

Objawy ogólnoustrojowe

Przedawkowanie L-fenyloalaniny w składzie preparatów do żywienia pozajelitowego może prowadzić do wystąpienia objawów ogólnoustrojowych, takich jak uderzenia gorąca i pocenie się. W przypadku Vaminolact, przy podawaniu z szybkością większą niż zalecana, obserwuje się wymioty, uderzenia gorąca i pocenie.¹³

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku wystąpienia objawów przedawkowania L-fenyloalaniny należy podjąć odpowiednie działania terapeutyczne. Brak jest specyficznego antidotum do zastosowania w przedawkowaniu, dlatego postępowanie opiera się na środkach korygujących zaistniałe zaburzenia.¹⁴

Natychmiastowe działania

W pierwszej kolejności należy natychmiast przerwać infuzję lub zmniejszyć jej szybkość, co pozwoli na ograniczenie dalszego dostarczania L-fenyloalaniny do organizmu pacjenta.¹⁵¹⁶¹⁷

Leczenie powikłań

W zależności od rodzaju występujących objawów, należy wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne ukierunkowane na korektę zaburzeń związanych z przedawkowaniem. W przypadku zaburzeń elektrolitowych konieczne jest wyrównanie gospodarki elektrolitowej. Przy przeciążeniu płynami może być konieczne zastosowanie diuretyków. W sytuacji zakrzepowego zapalenia żył należy wdrożyć leczenie przeciwzakrzepowe i przeciwzapalne.¹⁸

Monitorowanie pacjenta

Po przedawkowaniu L-fenyloalaniny konieczne jest ścisłe monitorowanie stanu klinicznego pacjenta oraz parametrów laboratoryjnych. Szczególną uwagę należy zwrócić na parametry nerkowe, wątrobowe oraz równowagę kwasowo-zasadową i elektrolitową. W ocenie przedawkowania należy także wziąć pod uwagę wszelkie dodatki w roztworze, które mogły być źródłem dodatkowych zaburzeń.¹⁹

Tabela objawów przedawkowania

^20212223