antagoniści receptorów beta-adrenergicznych

Antagoniści receptorów beta-adrenergicznych, zwani powszechnie beta-blokerami, to klasa leków blokujących działanie noradrenaliny i adrenaliny na receptory beta-adrenergiczne. Poprzez to działanie hamują one różne mechanizmy sympatycznego układu nerwowego, co prowadzi do zwolnienia akcji serca, zmniejszenia siły skurczu mięśnia sercowego oraz obniżenia ciśnienia tętniczego.

Beta-blokery dzielą się na selektywne (kardioselektywne), działające głównie na receptory beta-1 zlokalizowane w sercu (np. metoprolol, bisoprolol) oraz nieselektywne, blokujące zarówno receptory beta-1, jak i beta-2 obecne w oskrzelach i naczyniach krwionośnych (np. propranolol). Istnieją również beta-blokery o działaniu wazodylatacyjnym (np. karwedilol, nebiwolol), które dodatkowo rozszerzają naczynia krwionośne.

Główne wskazania do stosowania beta-blokerów obejmują nadciśnienie tętnicze, chorobę niedokrwienną serca, zaburzenia rytmu serca, niewydolność serca, profilaktykę migreny oraz jaskrę. Są również stosowane w stanach zwiększonej aktywności układu współczulnego, takich jak tyreotoksykoza. Wśród przeciwwskazań wymienia się astmę oskrzelową, ciężką bradykardię, blok przedsionkowo-komorowy II i III stopnia oraz wstrząs kardiogenny.

Podczas terapii beta-blokerami należy zwrócić uwagę na potencjalne działania niepożądane, takie jak bradykardia, hipotensja, zaburzenia przewodnictwa, skurcz oskrzeli, zmęczenie, zaburzenia snu czy maskowanie objawów hipoglikemii u pacjentów z cukrzycą. Leki te należy odstawiać stopniowo, aby uniknąć efektu odbicia z nasileniem objawów choroby podstawowej.