lek przeciwcholinoesterazowy

Leki przeciwcholinoesterazowe (inhibitory cholinoesterazy) to grupa substancji, które hamują działanie enzymu cholinoesterazy, odpowiedzialnego za rozkład acetylocholiny – ważnego neuroprzekaźnika w układzie nerwowym. Poprzez zahamowanie tego enzymu, leki te zwiększają stężenie acetylocholiny w szczelinie synaptycznej, co wzmacnia transmisję cholinergiczną.

Mechanizm działania leków przeciwcholinoesterazowych polega na wiązaniu się z miejscem aktywnym enzymu acetylocholinoesterazy, co uniemożliwia mu rozkładanie acetylocholiny. Inhibitory te dzielą się na odwracalne (np. neostygmina, pirydostygmina, donepezil) oraz nieodwracalne (np. związki fosforoorganiczne).

W praktyce klinicznej leki przeciwcholinoesterazowe znajdują zastosowanie w leczeniu miastenii, choroby Alzheimera, jaskry, atrofii nerwu wzrokowego, a także w anestezjologii do odwracania blokady nerwowo-mięśniowej. Niektóre z nich stosowane są również jako antidotum w zatruciach atropiną i innymi antagonistami receptorów muskarynowych.

Stosowanie leków przeciwcholinoesterazowych wiąże się z możliwością wystąpienia działań niepożądanych wynikających z nadmiernej stymulacji receptorów cholinergicznych. Należą do nich: nudności, wymioty, biegunka, nadmierne wydzielanie śluzu w drogach oddechowych, bradykardia, skurcz oskrzeli oraz zwiększone napięcie mięśni gładkich przewodu pokarmowego i układu moczowego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl