reakcja anafilaktyczna
Reakcja anafilaktyczna (anafilaksja) to nagła, ciężka, systemowa reakcja alergiczna o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze. Występuje w wyniku ekspozycji na alergen u osoby wcześniej uczulonej. Do najczęstszych czynników wywołujących należą pokarmy (szczególnie orzechy, skorupiaki), leki (antybiotyki, NLPZ), jad owadów oraz lateks.
Patofizjologicznie anafilaksja polega na masywnym uwolnieniu mediatorów zapalnych (m.in. histamina, leukotrieny) z komórek tucznych i bazofilów. Prowadzi to do rozszerzenia naczyń, zwiększenia ich przepuszczalności, skurczu oskrzeli i innych objawów. Klinicznie manifestuje się wielonarządowo – charakterystyczne są objawy skórne (pokrzywka, obrzęk), oddechowe (duszność, obrzęk krtani), sercowo-naczyniowe (spadek ciśnienia, tachykardia) oraz żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka).
Leczenie anafilaksji wymaga natychmiastowego działania. Lekiem pierwszego rzutu jest adrenalina podana domięśniowo, najlepiej w przednio-boczną część uda. Dodatkowo stosuje się tlenoterapię, płynoterapię, leki przeciwhistaminowe i glikokortykosteroidy. Każdy pacjent po przebytej anafilaksji powinien zostać zaopatrzony w ampułkostrzykawkę z adrenaliną oraz przeszkolony w jej stosowaniu. Kluczowe jest również ustalenie czynnika wywołującego i jego unikanie.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Azimycin 125 mg
Azimycin (azytromycyna) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z dominującymi zaburzeniami ze strony przewodu pokarmowego, gdzie biegunka występuje bardzo często (≥ 1/10), a wymioty, ból brzucha i nudności często (≥1/100 do <1/10). Niezbyt często obserwuje się zaparcia, wzdęcia, niestrawność, zapalenie błony śluzowej żołądka oraz dysfagię. Istotne są również rzadkie, ale poważne działania niepożądane, takie jak zaburzenia czynności wątroby, żółtaczka cholestatyczna, a także niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie i martwica wątroby o nieznanej częstości. Neurologiczne działania niepożądane obejmują ból głowy (często), zawroty głowy, senność, parestezje (niezbyt często) oraz poważne zaburzenia, takie jak drgawki i miastenia (częstość nieznana). W zakresie układu sercowo-naczyniowego odnotowano kołatania serca (niezbyt często) oraz groźne zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT (częstość nieznana).
azytromycyna, częstoskurcz komorowy, dyzuria, eozynofilia, fotowrażliwość, leukopenia, małopłytkowość, martwica wątroby, Mycobacterium avium, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, polekowa wysypka z eozynofilią, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia słuchu, zapalenie trzustki, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon substancji czynnych
L-treonina – Działania niepożądane
L-treonina, aminokwas egzogenny stosowany w terapii żywieniowej i preparatach aminokwasowych (np. Aminomel 10E i 12,5E zawierających odpowiednio 5,00 g/l i 6,25 g/l, Aminosteril N-Hepa 8% – 4,40 g/l, Ketosteril – 53 mg/tabletkę, Vamin 18 Electrolyte-Free – 5,6 g/l, Vaminolact – 3,6 g/l), może wywoływać liczne działania niepożądane wymagające ścisłego monitorowania. Najpoważniejsze z nich to reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne manifestujące się sinicą, wstrząsem, niedotlenieniem, świstem krtaniowym, uogólnionym obrzękiem i innymi objawami zagrażającymi życiu. Ponadto obserwuje się reakcje nadwrażliwości o szerokim spektrum symptomów, w tym pokrzywkę, tachykardię, duszność, wysypkę, bóle mięśni i stawów oraz gorączkę. Wśród zaburzeń metabolicznych istotne są hiperkaliemia i rzadko hiperkalcemia (szczególnie przy stosowaniu Ketosterilu), które mogą prowadzić do poważnych powikłań kardiologicznych i metabolicznych.
aminokwas egzogenny, azotemia, cholestaza, encefalopatia wątrobowa, enzym wątrobowy, hiperamonemia, hiperbilirubinemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, kamica pęcherzyka żółciowego, marskość wątroby, niedociśnienie, niewydolność wątroby, ostra niewydolność oddechowa, podwyższone enzymy wątrobowe, preparat aminokwasowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomoanafilaktyczna, stłuszczenie wątroby, świszczący oddech, tachykardia, terapia żywieniowa, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia oddychania, zaburzenie rytmu serca, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zator, zatorowość płucna, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Influvac
Szczepionka Influvac, zawierająca 15 µg antygenów hemaglutyniny i neuraminidazy na każdy szczep w dawce 0,5 ml, wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności podczas podawania. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest podanie donaczyniowe, które może prowadzić do poważnych powikłań. Szczepienie powinno odbywać się domięśniowo z uwzględnieniem ryzyka krwawienia u pacjentów z trombocytopenią lub zaburzeniami krzepnięcia – zaleca się stosowanie cieńszych igieł, przedłużony ucisk miejsca wkłucia oraz monitorowanie. Po szczepieniu pacjent powinien pozostawać pod obserwacją przez 15-30 minut z dostępem do sprzętu i leków do natychmiastowej interwencji w przypadku reakcji anafilaktycznej. Należy także uwzględnić możliwość wystąpienia reakcji wazowagalnych i psychogennych, takich jak omdlenia, hiperwentylacja czy parestezje, i stosować odpowiednie środki zapobiegawcze, w tym szczepienie w pozycji siedzącej lub leżącej.
albumina jaja kurzego, badanie serologiczne, bromek cetylotrimetyloamoniowy, chemioterapia, formaldehyd, gentamycyna, hemaglutynina, hiperwentylacja, HIV/AIDS, immunosupresja, lek immunosupresyjny, neuraminidaza, omdlenie, parestezja, pierwotny niedobór odporności, polisorbat, przeszczep narządu, reakcja anafilaktyczna, reakcja wazowagalna, ruchy toniczno-kloniczne, szczepionka przeciw grypie, trombocytopenia, zaburzenie krzepnięcia krwi - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Monkasta 10 mg
Preparat Monkasta zawiera 10 mg montelukastu sodowego i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na montelukast lub jakikolwiek składnik pomocniczy, w tym laktozę (81,94 mg na tabletkę). Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować objawy skórne oraz poważne reakcje anafilaktyczne. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z rzadkimi zaburzeniami metabolicznymi, takimi jak nietolerancja galaktozy, niedobór laktazy czy zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, ze względu na obecność laktozy w preparacie.
antagonista receptora leukotrienowego, długo działający β2-mimetyk, działanie niepożądane, laktoza, lek przeciwastmatyczny, montelukast, montelukast sodowy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, wziewny glikokortykosteroid, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Ropiwakaina – Działania niepożądane
Ropiwakaina, jako długo działający lek miejscowo znieczulający z grupy amidów, jest stosowana w znieczuleniu przewodowym, zewnątrzoponowym i podpajęczynówkowym. Profil działań niepożądanych jest zbliżony do innych leków tej grupy, z najczęstszymi objawami takimi jak nudności (bardzo często) i niedociśnienie tętnicze (bardzo często, u dzieci rzadziej >1/100 do <1/10). Należy odróżnić fizjologiczne objawy blokady współczulnej (np. nagłe obniżenie ciśnienia, bradykardia) od działań niepożądanych. Szczególnie istotna jest toksyczność ogólnoustrojowa, manifestująca się objawami ze strony OUN (drętwienie wokół ust, zawroty głowy, parestezje, drgawki, utrata przytomności) oraz układu sercowo-naczyniowego (bradykardia, zaburzenia rytmu, zatrzymanie akcji serca). Toksyczność ta może wynikać z przypadkowego podania donaczyniowego, przedawkowania lub szybkiego wchłaniania leku.
arytmia serca, blokada współczulna, bradykardia, całkowita blokada rdzeniowa, drgawki grand mal, duszność, dysartria, dysfunkcja rdzenia kręgowego, dyskineza, hiperkapnia, hipoksja, hipotermia, kwasica oddechowa, neuropatia, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, podanie donaczyniowe, reakcja anafilaktyczna, ropiwakaina, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia rytmu serca, zapalenie pajęczynówki, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zatrzymanie oddechu, zespół ogona końskiego, zespół tętnicy rdzeniowej przedniej, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie przewodowe, znieczulenie zewnątrzoponowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apo-Pentox 400 SR 400 mg
Pentoksyfilina, substancja czynna preparatu Apo-Pentox 400 SR, może indukować liczne działania niepożądane obejmujące różne układy i narządy. Wśród hematologicznych powikłań dominują trombocytopenia oraz leukopenia/neutropenia, zwiększające ryzyko krwawień i infekcji. Reakcje alergiczne mogą przyjmować formę anafilaksji, obrzęku naczynioruchowego, skurczu oskrzeli oraz wstrząsu anafilaktycznego, stanowiącego zagrożenie życia. Objawy ze strony układu nerwowego to zawroty głowy, bóle głowy oraz aseptyczne zapalenie opon mózgowych. Kardiologicznie obserwuje się arytmię, tachykardię i dławicę piersiową, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z chorobami serca. Dolegliwości żołądkowo-jelitowe obejmują nudności, wymioty, biegunki, zaparcia oraz nadmierne ślinienie się. Ponadto, pentoksyfilina może powodować cholestazę wewnątrzwątrobową, prowadzącą do żółtaczki, oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz, wskazujące na uszkodzenie hepatocytów. Reakcje skórne to świąd, pokrzywka, wysypka i zaczerwienienie skóry, a także hipotensja jako efekt hemodynamiczny.
arytmia, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, biegunka, ból głowy, cholestaza, cholestaza wewnątrzwątrobowa, dławica piersiowa, enzym wątrobowy, hipotensja, krwawienie, leukopenia, nadmierne ślinienie, niepokój, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pentoksyfilina, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świąd, tachykardia, trombocytopenia, uczucie pełności w brzuchu, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie snu, zaczerwienienie skóry, zaczerwienienie twarzy, zaparcie, zawroty głowy, żółtaczka, zwiększenie aktywności aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imigran FDT 100 mg
Imigran FDT zawiera sumatryptan (100 mg) w postaci bursztynianu sumatryptanu i jest stosowany w leczeniu napadów migreny. Działania niepożądane leku wykazują zróżnicowaną częstość występowania, od często (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000) oraz o częstości nieznanej. Najczęściej obserwuje się zawroty głowy, senność, parestezje, niedoczulicę, przemijający wzrost ciśnienia tętniczego, zaczerwienienie skóry, duszność, nudności i wymioty, uczucie ciężkości oraz bóle mięśniowe. Z nieznaną częstością występują poważne reakcje nadwrażliwości, napady drgawek, zaburzenia widzenia (w tym utrata widzenia), zaburzenia rytmu serca, skurcz naczyń wieńcowych, dławica piersiowa, zawał mięśnia sercowego, niedociśnienie, zespół Raynauda, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, sztywność karku, ból stawów, lęk oraz nadmierne pocenie.
biegunka, ból stawowy, bradykardia, bursztynian sumatryptanu, dławica piersiowa, duszność, dysfagia, dystonia, kołatanie serca, migotanie światła, mroczek, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadwrażliwość, napad drgawkowy, napad migreny, niedociśnienie, niedoczulica, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, nudności, oczopląs, parametry wątrobowe, parestezje, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, skurcz naczyń wieńcowych, sumatryptan, tachykardia, utrata widzenia, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, zaburzenia pola widzenia, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Raynauda - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rimal 5 mg + 5 mg
Lek Rimal, zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz amlodypinę (bloker kanałów wapniowych), jest stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego. Działania niepożądane mogą wynikać z obu substancji czynnych i obejmują szeroki zakres objawów według klasyfikacji MedDRA, z częstością występowania od bardzo rzadkich (<1/10 000) do często występujących (≥1/100 do <1/10). Do najważniejszych działań niepożądanych należą leukopenia, trombocytopenia, reakcje anafilaktyczne, hiperkaliemia, zaburzenia nastroju, zawroty głowy, tachykardia, niedociśnienie, kaszel suchy charakterystyczny dla ramiprylu, a także obrzęk naczynioruchowy. Monitorowanie parametrów biochemicznych, w tym stężenia potasu, kreatyniny, enzymów wątrobowych oraz glukozy u pacjentów z cukrzycą, jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii.
agranulocytoza, białkomocz, bloker kanałów wapniowych, działanie niepożądane, enzymy wątrobowe, ginekomastia, hiperkaliemia, hipotonia ortostatyczna, hormon antydiuretyczny, impotencja, inhibitor konwertazy angiotensyny, kardiomiopatia przerostowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra niewydolność nerek, pęcherzyca, poziom kreatyniny, poziom potasu we krwi, ramipryl i amlodypina, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, stenoza zastawki aortalnej, stenoza zastawki mitralnej, suchy kaszel, zaburzenie nastroju, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty błędnikowe, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bactroban 20 mg/g
Przeciwwskazaniem do stosowania maści Bactroban, zawierającej 20 mg/g mupirocyny, jest nadwrażliwość na mupirocynę lub substancje pomocnicze, w szczególności glikol polietylenowy. Reakcje alergiczne obejmują miejscowy rumień wykraczający poza obszar aplikacji, świąd, pieczenie, wysypkę kontaktową, obrzęk miejscowy lub naczynioruchowy, a w rzadkich przypadkach reakcje anafilaktyczne. Wystąpienie tych objawów wymaga natychmiastowego przerwania terapii. Mupirocyna jest składnikiem aktywnym odpowiedzialnym za działanie przeciwbakteryjne preparatu, dlatego identyfikacja nadwrażliwości na ten związek jest kluczowa dla bezpieczeństwa farmakoterapii.
antybiotyk miejscowy, Bactroban, działanie przeciwbakteryjne, glikol polietylenowy, makrogol, mupirocyna, nadwrażliwość na mupirocynę, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, oporność bakteryjna, pieczenie skóry, preparat przeciwbakteryjny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rumień, świąd, terapia przeciwbakteryjna, wysypka kontaktowa, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ceftriaxone Kabi 2 g
Ceftriaxone Kabi, zawierający 2 g ceftriaksonu w postaci proszku do infuzji, posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed zastosowaniem. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na ceftriakson, inne cefalosporyny lub beta-laktamowe antybiotyki (penicyliny, monobaktamy, karbapenemy), ze względu na ryzyko ciężkich reakcji alergicznych, w tym anafilaksji. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z astmą lub chorobami atopowymi. Ceftriakson jest bezwzględnie przeciwwskazany u wcześniaków do 41 tygodni wieku skorygowanego oraz u noworodków do 28. dnia życia z hiperbilirubinemią, żółtaczką, niedoborem albumin lub kwasicą, ze względu na ryzyko encefalopatii bilirubinowej wynikające z wypierania bilirubiny z miejsc wiązania z albuminami.
antybiotyk beta-laktamowy, bilirubina, cefalosporyna, ceftriakson sodowy, choroba atopowa, encefalopatia bilirubinowa, hiperbilirubinemia, hipokalcemia, hipowolemia, karbapenemy, kwasica, lidokaina, nadwrażliwość na ceftriakson, niedobór albumin, niewydolność serca, proszek do sporządzania roztworu, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sole wapnia, wcześniak, zaburzenia przewodnictwa serca, żółtaczka - Leksykon leków
Przedawkowanie – Nimesil 100 mg
Przedawkowanie nimesulidu, NLPZ zawartego w preparacie Nimesil 100 mg, może prowadzić do poważnych powikłań obejmujących zaburzenia świadomości (od senności do śpiączki), objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, ból w nadbrzuszu), krwawienia z przewodu pokarmowego, nadciśnienie tętnicze, ostrą niewydolność nerek (oliguria, anuria, wzrost kreatyniny), zaburzenia oddychania oraz reakcje anafilaktyczne. Wzrost aktywności enzymów wątrobowych i ryzyko ostrej niewydolności wątroby wymagają ścisłego monitorowania funkcji wątroby i nerek. Objawy te mogą wystąpić z różną częstością, od bardzo często (objawy żołądkowo-jelitowe) do rzadko (np. zatrzymanie oddechu, wstrząs).
alkalizacja moczu, anuria, białko osocza, ból nadbrzusza, czynność wątroby, dolegliwość przewodu pokarmowego, enzym wątrobowy, hemodializa, hemoperfuzja, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeczyszczający osmotyczny, monitorowanie parametrów życiowych, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, Nimesil, nimesulid, nudność, objaw wstrząsu, objawy przedawkowania, obniżenie ciśnienia tętniczego, obrzęk naczynioruchowy, oliguria, ostra niewydolność nerek, ostra niewydolność wątroby, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, senność, skurcz oskrzeli, smolisty stolec, śpiączka, stężenie kreatyniny, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywny, wstrząs, wymioty, wymioty z krwią, wymuszona diureza, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie oddychania, zaburzenie świadomości, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Trabectedin EVER PHARMA 1 mg
Trabektedyna, stosowana zarówno w monoterapii, jak i terapii skojarzonej, wiąże się z wysokim odsetkiem działań niepożądanych, występujących u 91% i 99,4% pacjentów odpowiednio. Poważne działania niepożądane stopnia 3. lub 4. dotyczą około 10% pacjentów leczonych monoterapią oraz 25% w terapii skojarzonej. Najczęściej obserwowane objawy to neutropenia, nudności, wymioty, podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych AspAT/AlAT, niedokrwistość, zmęczenie, trombocytopenia, jadłowstręt oraz biegunka. Działania niepożądane zakończone zgonem wystąpiły u 1,9% pacjentów w monoterapii i 0,6% w terapii skojarzonej, często w wyniku powikłań takich jak pancytopenia, gorączka neutropeniczna, posocznica, uszkodzenie wątroby, niewydolność nerek, niewydolność wielonarządowa oraz rabdomioliza.
enzymy wątrobowe, gorączka neutropeniczna, hiperbilirubinemia, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, mięsak tkanek miękkich, monoterapia, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wielonarządowa, odwodnienie, pancytopenia, posocznica, posocznica neutropeniczna, rabdomioliza, rak jajnika, reakcja anafilaktyczna, terapia skojarzona, trabektedyna, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, zakrzepica żył głębokich, zapalenie błony śluzowej, zapalenie otrzewnej, zatorowość płucna, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Aciclovir Aurovitas 400 mg
Przeciwwskazania do stosowania leku Aciclovir Aurovitas w postaci tabletek 400 mg obejmują przede wszystkim nadwrażliwość na substancję czynną – acyklowir – oraz na walacyklowir, będący prolekiem acyklowiru, co wynika z możliwości wystąpienia reakcji krzyżowych. Ponadto, nadwrażliwość na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie również stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do terapii. Każda tabletka zawiera 400 mg acyklowiru, a preparat dostępny jest w formie białych lub białawych, okrągłych, dwuwypukłych tabletek o średnicy 11,8 mm, z możliwością podziału na równe dawki, co może być istotne przy modyfikacji dawkowania, jednak nie wpływa na przeciwwskazania.
acyklowir, alergia pacjenta, dawkowanie leku, desensytyzacja, lek przeciwwirusowy, mechanizm działania, nadwrażliwość, nukleozyd, postać farmaceutyczna, prolek, prolek acyklowiru, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, substancja pomocnicza, tabletka niepowlekana, terapia przeciwwirusowa, walacyklowir - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telmisartan Medical Valley 80 mg
Telmisartan, dostępny w dawkach 20 mg, 40 mg i 80 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z placebo zarówno u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, jak i u osób stosujących lek w celu redukcji ryzyka sercowo-naczyniowego. Najpoważniejsze działania niepożądane obejmują rzadkie reakcje anafilaktyczne i obrzęk naczynioruchowy (częstość ≥1/10 000 do <1/1 000), a także ostrą niewydolność nerek, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. W badaniu PRoFESS odnotowano zwiększoną częstość posocznicy u pacjentów leczonych telmisartanem, choć mechanizm tego zjawiska pozostaje niejasny. Częstym działaniem niepożądanym jest niedociśnienie tętnicze, zwłaszcza u pacjentów stosujących telmisartan dodatkowo do standardowej terapii hipotensyjnej. Ponadto, u pacjentów japońskich zaobserwowano większą predyspozycję do zaburzeń czynności wątroby, a po wprowadzeniu leku zgłaszano przypadki śródmiąższowej choroby płuc, choć związek przyczynowy nie został jednoznacznie potwierdzony.
biegunka, ból stawów, bradykardia, duszność, eozynofilia, fosfokinaza kreatyninowa, hiperkaliemia, hipoglikemia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, nieżyt żołądka, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, posocznica, reakcja anafilaktyczna, rumień, rwa kulszowa, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, toksyczne uszkodzenie skóry, wyprysk, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza, zapalenie ścięgien, zapalenie zatok - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sugammadex Sandoz
Sugammadex Sandoz jest stosowany do odwracania blokady nerwowo-mięśniowej wywołanej steroidowymi środkami zwiotczającymi, takimi jak rokuronium i wekuronium. Po jego podaniu konieczne jest monitorowanie pacjentów pod kątem nawrotu blokady, który w badaniach klinicznych występował z częstością 0,20%. Zalecane jest utrzymanie wentylacji mechanicznej do czasu pełnego powrotu własnej czynności oddechowej. Dawki Sugammadexu powinny być dostosowane do stopnia blokady, gdyż mniejsze niż zalecane zwiększają ryzyko nawrotu blokady. Po podaniu dawki 4 mg/kg lub 16 mg/kg obserwowano krótkotrwałe wydłużenie aPTT o 17% i 22% oraz PT (INR) o 11% i 22%, jednak nie stwierdzono klinicznie istotnego wpływu na powikłania krwotoczne u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe. Należy zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia, szczególnie przy dawce 16 mg/kg i INR powyżej 3,5.
antagonista witaminy K, atropina, blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, choroba sercowo-naczyniowa, czas częściowej tromboplastyny po aktywacji, czas protrombinowy, dabigatran, dializoterapia, ekstubacja, hemostaza, heparyna drobnocząsteczkowa, intensywna opieka medyczna, koagulopatia, lek antycholinergiczny, lek przeciwzakrzepowy, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, niedobór czynników krzepnięcia, niefrakcjonowana heparyna, pankuronium, parametry krzepnięcia, płytkie znieczulenie, pochodna kumaryny, powikłanie krwotoczne, praktyka anestezjologiczna, profilaktyka przeciwzakrzepowa, reakcja anafilaktyczna, rokuronium, rywaroksaban, środek blokujący przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, steroidowy środek zwiotczający, wekuronium, wentylacja mechaniczna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zatrzymanie krążenia, znaczna bradykardia, związek benzyloizochinolinowy, związek sukcynylocholiny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Medoxa 50 mg
Medoxa, zawierająca prednizon w dawkach od 1 mg do 50 mg w formie tabletek, ma jedno bezwzględne przeciwwskazanie – nadwrażliwość na prednizon lub substancje pomocnicze, która może manifestować się od łagodnych reakcji skórnych do ciężkich anafilaksji. W stanach zagrożenia życia, takich jak wstrząs anafilaktyczny, ciężki stan astmatyczny, obrzęk mózgu czy ciężkie reakcje autoimmunologiczne, dopuszcza się krótkotrwałe stosowanie leku niezależnie od innych względnych przeciwwskazań, ze względu na konieczność szybkiego działania przeciwzapalnego i immunosupresyjnego.
bisfosfonian, choroba psychiczna, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, glikokortykosteroid, infekcja bakteryjna, infekcja grzybicza, infekcja pasożytnicza, infekcja wirusowa, inhibitor pompy protonowej, jaskra, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność serca, obrzęk mózgu, osteoporoza, perforacja i krwawienie, poziom glukozy, prednizon, reakcja anafilaktyczna, reakcja autoimmunologiczna, retencja sodu i wody, stan astmatyczny, stan zagrożenia życia, utrata masy kostnej, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie psychotyczne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Piramil 2,5 mg
Ramipryl, jako inhibitor ACE, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z nadmierną aktywacją układu renina-angiotensyna-aldosteron, zwłaszcza u osób z ciężkim nadciśnieniem, niewydolnością serca, zwężeniem zastawkowym, jednostronnym zwężeniem tętnicy nerkowej, niedoborem płynów lub soli, marskością wątroby oraz przed dużymi operacjami. Przed terapią należy wyrównać odwodnienie i hipowolemię, a podczas leczenia monitorować ciśnienie tętnicze, czynność nerek i elektrolity, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami nerkowymi, po przeszczepie nerki oraz w podeszłym wieku. Ramipryl jest przeciwwskazany w ciąży i wymaga natychmiastowego odstawienia po jej stwierdzeniu. Nie zaleca się łączenia ramiprylu z antagonistami receptora angiotensyny II lub aliskirenem ze względu na ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i ostrej niewydolności nerek, a w wyjątkowych przypadkach konieczne jest ścisłe monitorowanie. Zaleca się odstawienie leku na dzień przed planowaną operacją, aby uniknąć niedociśnienia śródoperacyjnego.
agranulocytoza, ciężkie nadciśnienie tętnicze, ewerolimus, hiperkaliemia, hiponatremia, hipowolemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor mTOR, jednostronne zwężenie tętnicy nerkowej, kolagenoza, małopłytkowość, marskość wątroby, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, racekadotryl, ramipryl, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sakubitryl z walsartanem, syrolimus, temsyrolimus, toczeń rumieniowaty, twardzina, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wildagliptyna, wodobrzusze, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zdekompensowana zastoinowa niewydolność serca, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon substancji czynnych
Pirosiarczyn sodu – Działania niepożądane
Pirosiarczyn sodu, obecny w roztworze do wstrzykiwań Vitaminum C Teva (0,5 mg/ml przy stężeniu witaminy C 100 mg/ml), pełni funkcję przeciwutleniacza, jednak wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych. Szczególnie narażeni są pacjenci z astmą oskrzelową, nadwrażliwością na siarczyny oraz historią reakcji alergicznych, u których mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, objawy bronchospastyczne (duszność, świszczący oddech, ucisk w klatce piersiowej) oraz reakcje skórne (zaczerwienienie, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy). Działania niepożądane obejmują także zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka), objawy neurologiczne (bóle i zawroty głowy, osłabienie, bezsenność) oraz miejscowe reakcje po podaniu domięśniowym (ból, zaczerwienienie). Ryzyko tych objawów może być potęgowane przez wysokie dawki witaminy C, zwłaszcza powyżej 600 mg/dobę, które dodatkowo mogą prowadzić do hiperoksalurii i powstawania kamieni szczawianowych, szczególnie przy zakwaszeniu moczu i zaburzeniach funkcji nerek.
alergia na siarczyny, astma oskrzelowa, atopia, duszność, działanie moczopędne, hiperoksaluria, kamień szczawianowy, kwas askorbowy, objaw bronchospastyczny, objaw gastryczny, obrzęk naczynioruchowy, pirosiarczyn sodu, podanie domięśniowe, podanie dożylne, pokrzywka, przeciwutleniacz, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, świszczący oddech, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakwaszenie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – XABOPLAX 10 mg
Rywaroksaban, substancja czynna leku XABOPLAX, jest doustnym antykoagulantem o dobrze udokumentowanym profilu bezpieczeństwa, ocenianym w 13 badaniach fazy III obejmujących 69 608 dorosłych oraz 488 pacjentów pediatrycznych. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, w tym krwawienia z nosa (4,5%) i przewodu pokarmowego (3,8%). Częstość krwawień różni się w zależności od wskazania: 6,8% w profilaktyce ŻChZZ po aloplastyce stawu biodrowego/kolanowego oraz 23% w leczeniu ZŻG i ZP. Ryzyko krwawień wzrasta u pacjentów z niekontrolowanym ciężkim nadciśnieniem tętniczym oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na hemostazę. Objawy krwawienia obejmują osłabienie, bladość, zawroty głowy, duszność, a w ciężkich przypadkach mogą prowadzić do zespołu ciasnoty przedziałów powięziowych, niewydolności nerek z hipoperfuzji oraz nefropatii związanej z antykoagulantami.
aminotransferazy, antagonista witaminy K, antykoagulant, dławica piersiowa, eozynofilowe zapalenie płuc, hemostaza, hipoperfuzja nerek, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok mózgowy, krwotok oczny, krwotok podspojówkowy, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, menorrhagia, nadciśnienie tętnicze, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rywaroksaban, tachykardia, tętniak rzekomy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytoza, zakrzepica żył głębokich, zapalenie wątroby, zastój żółci, zatorowość płucna, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Procto-Glyvenol (50 mg + 20 mg)/g
Procto-Glyvenol w kremie doodbytniczym zawiera trybenozyd (50 mg/g) oraz lidokainy chlorowodorek (20 mg/g). Najczęściej obserwowane działania niepożądane mają charakter miejscowy i obejmują pieczenie, świąd oraz wysypkę, które mogą wykraczać poza miejsce aplikacji. Rzadko występują reakcje alergiczne, w tym pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy i obrzęk twarzy. Bardzo rzadko mogą pojawić się poważne reakcje anafilaktyczne z objawami takimi jak skurcz oskrzeli oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe, które stanowią potencjalne zagrożenie życia. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana.
alkohol cetylowy, krem doodbytniczy, lidokainy chlorowodorek, metylu parahydroksybenzoesan, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, pieczenie, pokrzywka, Procto-Glyvenol, propylu parahydroksybenzoesan, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świąd, trybenozyd, wysypka, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu oddechowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alepton 75 mg
Kwas acetylosalicylowy w postaci tabletek dojelitowych (Alepton 75 mg) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu krwiotwórczego i hemostazy. Zwiększona skłonność do krwawień występuje często (≥1/100 do <1/10), a poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak trombocytopenia, agranulocytoza i niedokrwistość aplastyczna, pojawiają się niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100). Rzadko obserwuje się krwawienia z nosa i dziąseł utrzymujące się 4-8 dni po odstawieniu leku, a także jawne i utajone krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do niedokrwistości z niedoboru żelaza. Ponadto, kwas acetylosalicylowy może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i anafilaksję, oraz zaburzenia metaboliczne jak hiperurykemia i hipoglikemia. W zakresie układu nerwowego notuje się ryzyko krwawień śródczaszkowych, a także objawy takie jak ból i zawroty głowy. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do osłabienia słuchu i szumów usznych, a także do poważnych powikłań skórnych, w tym zespołu Stevensa-Johnsona i zespołu Lyella.
agranulocytoza, biegunka, ból głowy, duszność, działanie antyagregacyjne, encefalopatia, hiperurykemia, hipoglikemia, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwotoczne zapalenie naczyń, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, napad astmy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk alergiczny, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie słuchu, ostra niewydolność nerek, owrzodzenie dwunastnicy, owrzodzenie żołądka, perforacja przewodu pokarmowego, plamica, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skłonność do krwawienia, skurcz oskrzeli, szumy uszne, tabletka dojelitowa, tinnitus, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, zaburzenia czynności nerek, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół Reye’a, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fluconazole Polfarmex
Flukonazol wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby. U osób z niewydolnością nerek konieczna może być modyfikacja dawkowania. Hepatotoksyczność, w tym ciężkie uszkodzenia wątroby, choć rzadkie, może wystąpić, zwłaszcza u pacjentów z ciężkimi chorobami podstawowymi; monitorowanie funkcji wątroby jest obligatoryjne. W przypadku objawów takich jak astenia, jadłowstręt, nudności, wymioty czy żółtaczka, leczenie należy przerwać. Flukonazol może wydłużać odstęp QT, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami mięśnia sercowego, zaburzeniami elektrolitowymi oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na rytm serca, zwłaszcza metabolizowanych przez CYP3A4. Przeciwwskazane jest łączenie flukonazolu z halofantryną ze względu na ryzyko torsade de pointes.
astenia, cytochrom P450, flukonazol, gryzeofulwina, grzybica endemiczna, grzybica skóry owłosionej głowy, halofantryna, histoplazmoza, jadłowstręt, kryptokokoza ośrodkowego układu nerwowego, kryptokokoza płuc, kryptokokoza skóry, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, parakokcydioidomikoza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, sporotrychoza limfatyczno-skórna, terfenadyna, toksyczne uszkodzenie wątroby, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lirra 5 mg
Lirra, zawierająca lewocetyryzynę dichlorowodorek w dawce 5 mg w formie tabletek powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych u dorosłych i młodzieży (12-71 lat), gdzie działania niepożądane wystąpiły u 15,1% pacjentów (w porównaniu do 11,3% w grupie placebo). Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy (2,6%), senność (5,2%), suchość w jamie ustnej (2,6%) oraz zmęczenie (2,5%). Działania sedatywne (senność, zmęczenie, osłabienie) występowały istotnie częściej w grupie leczonej (8,1%) niż placebo (3,1%), co może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. U dzieci najczęściej zgłaszano biegunkę (1,9%), senność (1,9%) oraz zaburzenia snu (1,3%). W badaniach pediatrycznych stosowano dawki od 1,25 mg do 5 mg w zależności od wieku i czasu terapii.
agresja, bezsenność, biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, bolesne oddawanie moczu, drgawki, duszność, działanie niepożądane, działanie sedatywne, kołatanie serca, lewocetyryzyna dichlorowodorek, myśli samobójcze, nadwrażliwość, nieprawidłowe wyniki czynności wątroby, nudności, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, omamy, osłabienie, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rotacyjne ruchy gałek ocznych, senność, suchość jamy ustnej, świąd, tachykardia, wymioty, wyprysk polekowy, wysypka, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół odstawienia leku, żółtaczka, zwiększone łaknienie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Proxacin 250 250 mg
Cyprofloksacyna, substancja czynna leku Proxacin, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które klasyfikuje się według częstości występowania od bardzo częstych (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Najczęściej obserwowane działania to nudności i biegunka. Istotne są również zaburzenia hematologiczne, takie jak eozynofilia, leukopenia, trombocytopenia, a także poważne stany zagrażające życiu, jak agranulocytoza, pancytopenia i hamowanie czynności szpiku kostnego. Wśród reakcji alergicznych mogą wystąpić obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny oraz zespół choroby posurowiczej. Dodatkowo, cyprofloksacyna może powodować zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipoglikemia, śpiączka hipoglikemiczna), psychiczne (depresja, reakcje psychotyczne, mania), neurologiczne (drgawki, neuropatie obwodowe), a także poważne powikłania kardiologiczne, takie jak komorowe zaburzenia rytmu, torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT.
agranulocytoza, artropatia, biegunka, cyprofloksacyna, drgawki, dyzestezja, eozynofilia, fluorochinolon, hamowanie szpiku kostnego, hiperglikemia, hipoglikemia, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, komorowe zaburzenia rytmu, krwiomocz, krystaluria, leukocytoza, leukopenia, martwica wątroby, miastenia, migrena, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadkażenie grzybicze, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie, niedoczulica, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezja, polineuropatia, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja polekowa z eozynofilią, reakcja psychotyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, śpiączka hipoglikemiczna, stan padaczkowy, tachykardia, tętniak aorty, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, trombocytoza, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zapalenie naczyń, zapalenie okrężnicy, zapalenie ścięgna, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie ścięgna, zespół choroby posurowiczej, zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lisinopril Grindeks 5 mg
Lisinopril Grindeks, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg i 20 mg, jest inhibitorem konwertazy angiotensyny (ACE) o szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. Do najczęstszych należą zawroty głowy (≥1/100 do <1/10), bóle głowy (≥1/100 do <1/10), kaszel suchy i uporczywy (≥1/100 do <1/10), wymioty i biegunka (≥1/100 do <1/10), a także objawy ortostatyczne, w tym niedociśnienie tętnicze (≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się zaburzenia hematologiczne, takie jak zmniejszenie stężenia hemoglobiny i hematokrytu (≥1/10 000 do <1/1 000), a bardzo rzadko poważne powikłania, w tym zahamowanie czynności szpiku kostnego, agranulocytozę, niedokrwistość hemolityczną oraz reakcje anafilaktyczne. Wśród działań niepożądanych o potencjalnym zagrożeniu życia wymienia się obrzęk naczynioruchowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, ostrą niewydolność nerek oraz niewydolność wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hipoglikemii u pacjentów z cukrzycą oraz hiperkaliemii, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu diuretyków oszczędzających potas lub suplementów potasu.
agranulocytoza, anosmia, bezmocz, bezsenność, bronchospazm, chłoniak rzekomy skóry, choroba autoimmunologiczna, dysguezia, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, halucynacje, hemoglobina, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, hipotensja, impotencja, inhibitor konwertazy angiotensyny, leukocytoza, leukopenia, limfadenopatia, łuszczyca, łysienie, małopłytkowość, mocznica, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nieżyt nosa, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, ostra niewydolność nerek, parestezja, pokrzywka, przeciwciała przeciwjądrowe, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, splątanie, szpik kostny, udar mózgu, zapalenie naczyń, zapalenie stawów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zawroty głowy błędnikowe, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Petydyna – Przeciwwskazania stosowania
Petydyna, dostępna w preparacie Dolcontral w stężeniu 50 mg/ml jako roztwór do wstrzykiwań, jest syntetycznym opioidowym lekiem przeciwbólowym o ograniczonym zastosowaniu klinicznym ze względu na liczne bezwzględne przeciwwskazania. Należą do nich nadwrażliwość na petydynę lub substancje pomocnicze, ciężka niewydolność oddechowa, wiek poniżej 1 roku życia oraz jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (IMAO) lub okres dwóch tygodni po ich odstawieniu, co wiąże się z ryzykiem rozwoju zespołu serotoninowego. Petydyna wykazuje depresyjny wpływ na ośrodek oddechowy, co stanowi szczególne zagrożenie u pacjentów z zaawansowanymi chorobami układu oddechowego, takimi jak POChP, rozstrzenie oskrzeli czy przewlekłe infekcje płucne. W tych przypadkach stosowanie leku może prowadzić do nasilenia niewydolności oddechowej i zatrzymania oddechu.
ból przewlekły, depresja ośrodka oddechowego, Dolcontral, drgawki, działanie neurotoksyczne, hipertermia, inhibitor monoaminooksydazy, kifoskolioza, lek przeciwmigrenowy, mioklonia, nadwrażliwość na substancję czynną, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, norpetydyna, obturacyjny bezdech senny, opioid, petydyny chlorowodorek, POChP, reakcja anafilaktyczna, rozstrzenie oskrzeli, SNRI, SSRI, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wywiad alergologiczny, zaburzenia autonomiczne, zatrzymanie oddechu, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Pirosiarczyn sodu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Pirosiarczyn sodu, obecny w preparacie Vitaminum C Teva (100 mg/ml, 0,5 mg pirosiarczynu sodu/ml, 2,5 mg/ampułka 5 ml), jest substancją pomocniczą wymagającą szczególnej uwagi ze względu na ryzyko ciężkich reakcji nadwrażliwości i skurczu oskrzeli. Szczególnie narażeni są pacjenci z astmą oskrzelową, historią reakcji alergicznych, nadwrażliwością na siarczyny oraz chorobami dróg oddechowych. Zaleca się przeprowadzenie dokładnego wywiadu alergologicznego, monitorowanie pacjenta przez pierwsze 30 minut po podaniu oraz zapewnienie dostępności leków i sprzętu do leczenia reakcji anafilaktycznych. Ponadto, jedna ampułka zawiera 69,74 mg sodu, co stanowi 3,5% maksymalnej dobowej dawki sodu zalecanej przez WHO (2 g), co jest istotne u pacjentów z ograniczeniem spożycia sodu, np. z nadciśnieniem tętniczym lub niewydolnością serca.
aminotransferaza wątrobowa, astma oskrzelowa, bilirubina, choroba dróg oddechowych, dehydrogenaza mleczanowa, ferrytyna, hemochromatoza, hemoliza, hiperoksaluria, krew utajona w stolcu, kwas askorbowy, kwas moczowy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na siarczyny, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedokrwistość syderoblastyczna, niewydolność serca, pirosiarczyn sodu, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja oksydoredukcyjna, roztwór do wstrzykiwań, skurcz oskrzeli, talasemia, Vitaminum C Teva, wywiad alergologiczny, żelazo, złogi mineralne - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Lacosamide Teva 200 mg
Lakozamid, substancja czynna leku Lacosamide Teva, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na lakozamid lub substancje pomocnicze, w tym barwniki takie jak żółcień pomarańczowa (E 110) obecna w tabletkach 100 mg (0,02 mg) i 150 mg (0,29 mg) oraz czerwień koszenilowa (E 124) w dawce 200 mg (0,11 mg). Reakcje alergiczne mogą manifestować się wysypką, świądem, pokrzywką, obrzękiem naczynioruchowym, a nawet anafilaksją. Drugim bezwzględnym przeciwwskazaniem jest obecność bloku przedsionkowo-komorowego II lub III stopnia, ze względu na ryzyko pogorszenia przewodzenia sercowego i potencjalnie zagrażających życiu arytmii. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest zebranie szczegółowego wywiadu alergologicznego oraz wykonanie EKG w celu oceny przewodzenia przedsionkowo-komorowego.
badanie EKG, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy I stopnia, czerwień koszenilowa, lakozamid, lek przeciwpadaczkowy, monitoring kardiologiczny, nadwrażliwość na aspirynę, nadwrażliwość na lakozamid, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, przewodnictwo serca, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, substancja pomocnicza, terapia przeciwpadaczkowa, wysypka skórna, zaburzenie przewodzenia, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie rytmu serca, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Benodil 0,25 mg/ml
Budezonid w formie zawiesiny do nebulizacji może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości, zależne od wieku pacjenta, funkcji nerek oraz stanu ogólnego. Najczęściej obserwuje się kandydozę jamy ustnej i gardła (≥1/100), zapalenie płuc u pacjentów z POChP, kaszel, chrypkę oraz podrażnienie gardła. Rzadziej występują reakcje nadwrażliwości, w tym wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy oraz reakcje anafilaktyczne. Niezbyt często notuje się drżenia mięśniowe, zaburzenia snu, agresję i zmiany zachowania, zwłaszcza u dzieci. Wśród działań niepożądanych układu wzrokowego wymienia się zaćmę i niewyraźne widzenie, a jaskra występuje z nieznaną częstością. Paradoksalny skurcz oskrzeli, choć bardzo rzadki (<1/10 000), wymaga natychmiastowej interwencji. W przypadku stosowania maski do inhalacji możliwe jest podrażnienie skóry twarzy, które można ograniczyć poprzez umycie twarzy po inhalacji.
agresja, bezgłos, budezonid, Candida, chrypka, ciśnienie wewnątrzgałkowe, depresja, drżenie, glikokortykosteroidy, jaskra, kandydoza jamy ustnej, łatwe siniaczenie, lęk, nadmierna aktywność psychoruchowa, nadwrażliwość, nebulizacja, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, paradoksalny skurcz oskrzeli, POChP, podrażnienie gardła, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, skurcz mięśni, skurcz oskrzeli, spowolnienie wzrostu, zaburzenia psychiczne, zaburzenia snu, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zakażenie grzybicze, zapalenie płuc, zapalenie skóry kontaktowe - Leksykon substancji czynnych
Ceftazydym – Przeciwwskazania stosowania
Ceftazydym, antybiotyk cefalosporynowy III generacji, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, inne cefalosporyny oraz u osób z ciężką reakcją anafilaktyczną na beta-laktamy (penicyliny, monobaktamy, karbapenemy). Preparaty Biotum (1 g, 2 g) oraz Ceftazidime Kabi (2000 mg) zawierają odpowiednio 60 mg, 120 mg i 104 mg sodu (4,6 mmol), co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wymagającymi ograniczenia sodu, takimi jak nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca czy choroby nerek. Nadwrażliwość na substancje pomocnicze tych preparatów również stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do ich stosowania.
antybiotyk beta-laktamowy, antybiotyk cefalosporynowy trzeciej generacji, antybiotyki beta-laktamowe, Biotum, ceftazydym, choroba nerek, ciężka nadwrażliwość, konsultacja alergologiczna, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na antybiotyk cefalosporynowy, nadwrażliwość na substancję czynną, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, niewydolność serca, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, test alergiczny, wywiad alergiczny, zakażenie bakteryjne, zawartość sodu - Leksykon substancji czynnych
Ceftriakson – Działania niepożądane
Ceftriakson, antybiotyk cefalosporynowy III generacji, wykazuje szerokie spektrum działania, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych o zróżnicowanej częstości występowania. Do najczęstszych należą eozynofilia, leukopenia, małopłytkowość oraz biegunka i luźne stolce (często ≥1/100 do <1/10). Niezbyt często obserwuje się granulocytopenię, niedokrwistość, nudności, wymioty, bóle i zawroty głowy (≥1/1000 do <1/100), a rzadko encefalopatię, drgawki, wstrząs anafilaktyczny, reakcje anafilaktyczne i rzekomoanafilaktyczne (≥1/10 000 do <1/1000). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wytrącania się soli wapniowej ceftriaksonu, zwłaszcza u noworodków (wiek <28 dni) oraz dzieci otrzymujących dawki ≥80 mg/kg mc./dobę lub >10 g/dobę, co może prowadzić do powstawania strątów w pęcherzyku żółciowym i drogach moczowych, a także do poważnych powikłań, w tym ostrej niewydolności nerek i kernicterus. Występują także rzadkie, ale ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, rumień wielopostaciowy, AGEP oraz DRESS, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku i intensywnej terapii.
AGEP, agranulocytoza, cefalosporyna trzeciej generacji, ceftriakson, cholestatyczne zapalenie wątroby, Clostridioides difficile, cukromocz, drgawki, encefalopatia, enzymy wątrobowe, eozynofilia, granulocytopenia, kernicterus, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja Jarischa-Herxheimera, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skąpomocz, skurcz oskrzeli, strąty w nerkach, strąty w pęcherzyku żółciowym, test Coombsa, toksyczna nekroliza naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wytrącanie soli wapniowej, zaburzenia krzepnięcia, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żył, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atozet 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Atozet, zawierający ezetymib i atorwastatynę, był oceniany pod kątem bezpieczeństwa na grupie ponad 2400 pacjentów w 7 badaniach klinicznych. Najważniejszym aspektem monitorowania jest aktywność enzymów wątrobowych, gdzie klinicznie istotne podwyższenie aminotransferaz (AlAT i/lub AspAT ≥3 × górna granica normy) wystąpiło u 0,6% pacjentów, zwykle bezobjawowo i bez cholestazy, z powrotem do normy po przerwaniu terapii lub samoistnie. Często obserwowane działania niepożądane obejmują bóle mięśni (często), zaburzenia metaboliczne takie jak hiperglikemia i cukrzyca (częstość zależna od czynników ryzyka: glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², hipertriglicerydemia, nadciśnienie tętnicze), a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe (często). Rzadko notowano rabdomiolizę oraz śródmiąższową chorobę płuc, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu statyn.
aminotransferazy, aminotransferazy wątrobowe, antybiotyki makrolidowe, atorwastatyna, Atozet, biegunka, cholestaza, cukrzyca, dyspepsja, enzymy wątrobowe, ezetymib, fibraty, glikemia, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipertriglicerydemia, inhibitory CYP3A4, leki immunosupresyjne, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nudności, parestezje, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, śródmiąższowa choroba płuc, triglicerydy, trombocytopenia, wysypka skórna, zaparcie - Leksykon substancji czynnych
Testosteron undekanonian – Przeciwwskazania stosowania
Testosteron undekanonian, będący estryfikowaną formą testosteronu, jest stosowany w terapii zastępczej u mężczyzn z niedoborem androgenów. Kluczowe jest dokładne rozpoznanie przeciwwskazań do jego stosowania, które obejmują bezwzględne zakazy takie jak nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze (np. 117,2 mg glikolu propylenowego monolaurynianu w kapsułce Undestor Testocaps, co odpowiada 34,5 mg glikolu propylenowego, tj. 0,5 mg/kg), a także rozpoznany lub podejrzewany rak gruczołu krokowego i raka piersi u mężczyzn. Androgeny mogą bowiem przyspieszać progresję tych nowotworów, co stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta. W przypadku preparatu Undestor Testocaps należy również uwzględnić ryzyko reakcji alergicznych na barwnik żółcień pomarańczową (E110) oraz inne składniki pomocnicze.
badanie per rectum, glikol propylenowy monolaurynian, nadwrażliwość na lek, niedobór androgenów, nowotwór hormonozależny, przeciwwskazania bezwzględne, rak gruczołu krokowego, rak piersi u mężczyzn, reakcja anafilaktyczna, stężenie PSA, terapia zastępcza, testosteron undekanonian, Undestor Testocaps, żółcień pomarańczowa - Leksykon substancji czynnych
Ikatybant – Działania niepożądane
Ikatybant, stosowany w leczeniu ostrych napadów dziedzicznego obrzęku naczynioruchowego (HAE), podawany jest podskórnie w dawce 30 mg u dorosłych oraz 0,4 mg/kg masy ciała (maksymalnie 30 mg) u pacjentów pediatrycznych. W badaniach klinicznych obejmujących 236 pacjentów dorosłych i 32 dzieci oraz nastolatków, najczęstszym działaniem niepożądanym były reakcje w miejscu wstrzyknięcia (rumień, obrzęk, ból, świąd, pieczenie), występujące u niemal wszystkich pacjentów, zwykle o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu i samoistnie ustępujące. Inne często zgłaszane działania niepożądane to zawroty głowy, bóle głowy, nudności, wysypka, rumień, świąd, gorączka oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz, co wskazuje na potencjalny wpływ na funkcję wątroby. U pacjentów pediatrycznych odnotowano sporadyczne cięższe reakcje miejscowe, które ustępowały w ciągu 6 godzin. Nie zaobserwowano istotnych zmian hormonalnych ani reakcji anafilaktycznych.
aminotransferazy, ból głowy, drętwienie, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, hormony płciowe, ikatybant, krwiak, nadwrażliwość, niedoczulica, nudności, obrzęk, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, pokrzywka, przeciwciała, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, rumień, świąd, układ nerwowy, wysypka, zaburzenia skóry, zaburzenia wątroby, zaburzenia żołądka, zasinienie skóry, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Echinacea purpurea – Działania niepożądane
Substancja czynna Echinacea purpurea, obecna m.in. w produkcie leczniczym Esberitox N, może wywoływać różnorodne działania niepożądane, głównie o charakterze reakcji nadwrażliwości. Do najczęściej obserwowanych należą wysypka skórna, świąd, obrzęki twarzy, skrócenie oddechu, zawroty głowy oraz obniżenie ciśnienia tętniczego krwi. Szczególnie istotne jest ryzyko wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego, zwłaszcza u pacjentów nadwrażliwych, co wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak ból brzucha, wymioty i biegunka, również mogą wystąpić, choć ich częstość nie jest precyzyjnie określona w dokumentacji produktu. Monitorowanie bezpieczeństwa opiera się głównie na zgłaszaniu podejrzewanych działań niepożądanych po wprowadzeniu produktu do obrotu.
adrenalina, biegunka, ból brzucha, ciężka reakcja alergiczna, ciśnienie tętnicze, duszność, działanie niepożądane, hipotensja, jeżówka purpurowa, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwwymiotny, lek spazmolityczny, monitorowanie bezpieczeństwa, obrzęk twarzy, odwodnienie, pokrzywka, produkt leczniczy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, świąd, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka skórna, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie immunologiczne, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zawroty głowy