ciężka nadwrażliwość

Ciężka nadwrażliwość to poważna reakcja immunologiczna organizmu, która charakteryzuje się gwałtownymi i potencjalnie zagrażającymi życiu objawami. Najczęściej występuje jako reakcja anafilaktyczna, będąca najcięższą postacią alergii typu I według klasyfikacji Gella i Coombsa, mediowaną przez przeciwciała IgE.

W patofizjologii ciężkiej nadwrażliwości kluczową rolę odgrywa masywne uwolnienie mediatorów zapalnych (głównie histaminy) z komórek tucznych i bazofilów, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, zwiększenia ich przepuszczalności, skurczu mięśni gładkich oskrzeli oraz zwiększonej sekrecji śluzu. Klinicznie objawia się to hipotensją, obrzękiem krtani, skurczem oskrzeli, pokrzywką, obrzękiem naczynioruchowym czy zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi.

Diagnostyka ciężkiej nadwrażliwości opiera się głównie na obrazie klinicznym, wywiadzie medycznym oraz testach alergicznych. W przypadku reakcji anafilaktycznej postępowanie obejmuje natychmiastowe podanie adrenaliny domięśniowo, tlenoterapię, płynoterapię oraz zastosowanie leków przeciwhistaminowych i kortykosteroidów. Profilaktyka polega na identyfikacji i unikaniu czynników wyzwalających oraz, w uzasadnionych przypadkach, prowadzeniu immunoterapii swoistej.

Najczęstszymi przyczynami ciężkiej nadwrażliwości są leki (szczególnie antybiotyki β-laktamowe, NLPZ, środki kontrastowe), jady owadów błonkoskrzydłych, pokarmy (orzeszki ziemne, owoce morza, mleko, jaja) oraz lateks. U pacjentów z historią ciężkich reakcji alergicznych zaleca się stałe noszenie autowstrzykiwacza z adrenaliną oraz opaski/karty informacyjnej o schorzeniu.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl