przetwarzanie antygenów

Przetwarzanie antygenów to kluczowy proces immunologiczny, w którym białka obcego pochodzenia (antygeny) są poddawane degradacji na mniejsze fragmenty peptydowe, które następnie są prezentowane na powierzchni komórek w kontekście cząsteczek głównego układu zgodności tkankowej (MHC). Ten mechanizm stanowi fundament rozpoznawania antygenów przez limfocyty T i inicjacji odpowiedzi immunologicznej.

Wyróżniamy dwie główne drogi przetwarzania antygenów: egzogenną (związaną z MHC klasy II) oraz endogenną (związaną z MHC klasy I). W drodze egzogennej, antygeny pochodzące z zewnątrz komórki są internalizowane przez komórki prezentujące antygen (APC), takie jak komórki dendrytyczne, makrofagi czy limfocyty B, a następnie degradowane w endosomach i lizosomach. Powstałe peptydy łączą się z cząsteczkami MHC II i są prezentowane limfocytom T pomocniczym (CD4+).

W drodze endogennej, antygeny wewnątrzkomórkowe (np. wirusowe) są degradowane w cytozolu przez proteasom, transportowane do retikulum endoplazmatycznego, gdzie łączą się z cząsteczkami MHC I, a następnie prezentowane na powierzchni komórki limfocytom T cytotoksycznym (CD8+). Istnieje również proces nazywany prezentacją krzyżową, umożliwiający prezentację antygenów egzogennych w kontekście MHC I.

Zaburzenia w procesie przetwarzania antygenów mogą prowadzić do rozwoju chorób autoimmunologicznych, nieefektywnej odpowiedzi przeciwinfekcyjnej lub upośledzenia nadzoru immunologicznego nad komórkami nowotworowymi. Zrozumienie mechanizmów przetwarzania antygenów ma kluczowe znaczenie dla rozwoju nowoczesnych terapii immunomodulujących i szczepionek.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl