mutagenność
Mutagenność to zdolność substancji chemicznej, promieniowania lub czynnika biologicznego do wywoływania mutacji w materiale genetycznym komórki. Mutacje są trwałymi zmianami w sekwencji DNA, które mogą prowadzić do zmian w funkcjonowaniu genów i w konsekwencji do zmian fenotypowych organizmu.
Ocena mutagenności jest kluczowym elementem badań toksykologicznych nowych związków chemicznych, leków, pestycydów oraz innych substancji. Do standardowych testów oceniających potencjał mutagenny należą: test Amesa (na bakteriach), test aberracji chromosomowych, test mikrojądrowy oraz testy z wykorzystaniem komórek ssaków. Badania mutagenności są obowiązkowe w procesie rejestracji nowych leków i substancji chemicznych.
Substancje mutagenne często wykazują również działanie kancerogenne, ponieważ uszkodzenia DNA mogą inicjować proces kancerogenezy. Z tego powodu identyfikacja potencjalnych mutagenów ma fundamentalne znaczenie dla zdrowia publicznego i bezpieczeństwa środowiskowego. W praktyce klinicznej znajomość mutagennego potencjału stosowanych terapii jest istotna szczególnie w przypadku pacjentów w wieku reprodukcyjnym, kobiet w ciąży oraz przy długotrwałym leczeniu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Movalis 10 mg/ml (15 mg/1,5 ml)
Badania przedkliniczne meloksykamu, substancji czynnej leku Movalis, wykazały, że jego profil bezpieczeństwa jest zbliżony do innych NLPZ. Długotrwałe podawanie wysokich dawek (≥1 mg/kg mc.) u zwierząt prowadziło do typowych dla NLPZ zmian patologicznych, takich jak owrzodzenia i nadżerki przewodu pokarmowego oraz martwica brodawek nerkowych. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej u szczurów zaobserwowano zmniejszenie owulacji, zahamowanie implantacji oraz embriotoksyczność przy dawkach toksycznych dla matki (≥1 mg/kg mc.). Nie stwierdzono działania teratogennego przy dawkach do 4 mg/kg mc. u szczurów i 80 mg/kg mc. u królików, co stanowi 5-10-krotny margines bezpieczeństwa względem dawek klinicznych (7,5-15 mg dla osoby 75 kg). W końcowym okresie ciąży meloksykam wykazywał toksyczność płodową typową dla inhibitorów syntezy prostaglandyn.
dawka toksyczna, działanie teratogenne, embriotoksyczność, implantacja zarodka, inhibitor syntezy prostaglandyn, kancerogenność, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, mutagenność, nadżerka przewodu pokarmowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie przewodu pokarmowego, owulacja, profil bezpieczeństwa leku, resorpcja zarodka, toksyczność płodowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polsart Plus 80 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Polsart Plus, zawierającego telmisartan i hydrochlorotiazyd, przeprowadzone na szczurach i psach wykazały, że dawki odpowiadające ekspozycji klinicznej nie powodowały dodatkowych toksycznych efektów poza tymi obserwowanymi przy podawaniu poszczególnych składników. Charakterystyczne zmiany toksykologiczne telmisartanu obejmowały obniżenie parametrów erytrocytarnych (liczba erytrocytów, hemoglobina, hematokryt), zmiany hemodynamiczne nerek skutkujące wzrostem stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny, zwiększoną aktywność reniny w osoczu, hipertrofię lub hiperplazję komórek aparatu przykłębuszkowego oraz uszkodzenia śluzówki żołądka. U psów dodatkowo obserwowano rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co wiązano z farmakologicznym mechanizmem działania telmisartanu. Uszkodzeniom przewodu pokarmowego zapobiegano poprzez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt.
antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy we krwi, badanie in vitro, ciśnienie tętnicze, czerwone krwinki, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, fetotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hiperplazja, hipertrofia, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, komórki aparatu przykłębuszkowego, mutagenność, nadciśnienie tętnicze, potencjał genotoksyczny, renina w osoczu, telmisartan z hydrochlorotiazydem, uszkodzenie śluzówki żołądka, zanik kanalików nerkowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Beriate 250 250 j.m.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Beriate, zawierającego ludzki czynnik VIII krzepnięcia, obejmowały ocenę toksyczności ogólnej oraz immunogenności, z uwzględnieniem specyfiki białka osoczopochodnego. Nie przeprowadzono standardowych badań toksyczności po podaniu wielokrotnym ze względu na powstawanie przeciwciał przeciwko heterologicznemu białku u zwierząt laboratoryjnych, co uniemożliwiało długoterminową ocenę. Podawanie dawek wielokrotnie przekraczających zalecane dawkowanie dla ludzi (w przeliczeniu na kg masy ciała) nie wywołało objawów toksyczności, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa w aspekcie toksyczności ostrej. Proces inaktywacji wirusów metodą ogrzewania nie wpływał negatywnie na właściwości immunogenne czynnika VIII, co potwierdzono testem Ouchterlony’ego oraz testem biernej anafilaksji skórnej u świnek morskich.
białko heterologiczne, czynnik VIII krzepnięcia, czynnik VIII osoczopochodny, immunodyfuzja podwójna, immunogenność, inaktywacja wirusów, kancerogenność, mutagenność, nadwrażliwość typu I, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, preparat osoczopochodny, przeciwciała, specyficzność gatunkowa, toksyczność ogólna, toksyczność ostra - Leksykon substancji czynnych
Fenofibrat – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania fenofibratu wykazały niską toksyczność ostrą przy bardzo wysokich dawkach (3200-24000 mg/kg m.c. przez 7 dni) bez zgonów zwierząt. W badaniach podostrych i przewlekłych na szczurach (0-1000 mg/kg m.c./dobę) zaobserwowano wzrost aktywności AspAT, powiększenie wątroby oraz rozrost peroksysomów przy dawkach >30 mg/kg. Trzymiesięczne podawanie kwasu fenofibrynowego skutkowało toksycznym działaniem na mięśnie szkieletowe typu I, degeneracją mięśnia sercowego, niedokrwistością i spadkiem masy ciała, przy czym toksyczność mięśniowa nie występowała do dawki 30 mg/kg (około 17-krotność maksymalnej dawki dla ludzi). U psów obserwowano zmniejszenie masy ciała, kamicę żółciową, śródmiąższowe zapalenie nerek oraz odwracalne zmiany w przewodzie pokarmowym przy dawkach 25 mg/kg m.c./dobę (długoterminowo) i 50-100 mg/dobę (krótkoterminowo). Fenofibrat nie wykazał mutagenności w testach Amesa, aberracji chromosomowych ani innych testach genotoksyczności.
aberracja chromosomowa, aminotransferaza asparaginianowa, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, fenofibrat, gruczolak trzustki, hipospermia, kamica żółciowa, kwas fenofibrynowy, mutagenność, niedojrzałość jajników, niedokrwistość, nowotwór komórek śródmiąższowych jąder, nowotwór wątroby, opóźnienie porodu, owrzodzenie przewodu pokarmowego, potencjał rakotwórczy, rozrost peroksysomów, rozszczep kręgosłupa, śródmiąższowe zapalenie nerek, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wakuolizacja jąder, włókno mięśniowe typu I, wpływ na reprodukcję - Leksykon substancji czynnych
Sultamycylina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sultamycyliny, proleku sulbaktamu (147 mg) i ampicyliny (220 mg) w preparacie Unasyn, wykazały przemijającą glikogenezę zależną od dawki i czasu terapii u zwierząt laboratoryjnych. Efekt ten nie jest przewidywany u ludzi przy standardowych dawkach terapeutycznych, ze względu na krótkotrwałe utrzymywanie się stężeń w osoczu. Badania mutagenności produktów hydrolizy sultamycyliny nie wykazały właściwości mutagennych, co wskazuje na niskie ryzyko indukcji zmian genetycznych. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej, badania na myszach i szczurach przy dawkach przekraczających standardowe nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój płodu ani zdolności rozrodcze.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Syntarpen 1 g
Produkt leczniczy Syntarpen zawiera 1 g kloksacyliny sodowej, antybiotyku β-laktamowego z grupy penicylin przeciwgronkowcowych. W dokumentacji przedklinicznej brak jest danych dotyczących długoterminowych badań oceniających potencjalne właściwości mutagenne, rakotwórcze oraz teratogenne kloksacyliny, zarówno in vitro, jak i in vivo. Brak tych informacji wynika z faktu, że kloksacylina, jako substancja o długiej historii klinicznego stosowania, nie była poddawana tak rygorystycznym badaniom przedklinicznym, jakie obecnie obowiązują dla nowych leków. Mimo to, wieloletnie doświadczenie kliniczne dostarcza istotnych danych dotyczących profilu bezpieczeństwa tego antybiotyku.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metypred 16 mg
Metyloprednizolon wykazuje potwierdzoną skuteczność jako silny środek przeciwzapalny oraz bezpieczeństwo stosowania w krótkotrwałych terapiach stanów zapalnych, co potwierdzają dane przedkliniczne i kliniczne. Badania toksykologiczne na myszach, szczurach, królikach i psach, obejmujące różne drogi podania (dożylna, dootrzewnowa, podskórna, domięśniowa, doustna), nie wykazały nieoczekiwanych zagrożeń. Działania toksyczne obserwowane po wielokrotnym podaniu odpowiadały znanym efektom długotrwałej ekspozycji na egzogenne glikokortykosteroidy. Brak jest jednak danych dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego przy długotrwałym stosowaniu, gdyż nie przeprowadzono odpowiednich badań długoterminowych na modelach zwierzęcych. Badania mutagenności, przeprowadzone na komórkach bakterii i ssaków, nie wykazały działania genotoksycznego metyloprednizolonu.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt teratogenny, glikokortykosteroid, kortykosteroid, metyloprednizolon, mutagenność, opóźnienie rozwoju wewnątrzmacicznego, rozszczep podniebienia, ryzyko karcynogenne, stan zapalny, steroid kory nadnerczy, zniekształcenie szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aclexa 200 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące celekoksybu, substancji czynnej leku Aclexa, wskazują na potencjalne ryzyko teratogenne i negatywny wpływ na reprodukcję. W badaniach na królikach doustne podawanie celekoksybu w dawkach ≥150 mg/kg/dobę (około 2-krotnie większych niż u ludzi przy dawce 200 mg 2×/dobę, na podstawie AUC0-24) powodowało wady rozwojowe, takie jak ubytek przegrody międzykomorowej oraz anomalie kostne (zrośnięte żebra, mostek). U szczurów dawki ≥30 mg/kg/dobę (około 6-krotnie większe niż u ludzi) podczas organogenezy zwiększały częstość przepukliny przeponowej, co wiązano z hamowaniem syntezy prostaglandyn. Ponadto, celekoksyb indukował przed- i poimplantacyjne poronienia oraz zmniejszenie przeżywalności zarodków, a także przenikał do mleka karmiących samic, co ma znaczenie dla oceny ryzyka w okresie laktacji.
celekoksyb, działanie teratogenne, ekspozycja leku, hamowanie syntezy prostaglandyn, mechanizm działania substancji, mutagenność, organogeneza, poronienie poimplantacyjne, poronienie przedimplantacyjne, przenikanie do mleka, przepuklina przeponowa, rakotwórczość, ryzyko sercowo-naczyniowe, toksyczność dla noworodków, toksyczność po podaniu wielokrotnym, ubytek przegrody międzykomorowej, wada rozwojowa serca, zakrzepica, zrośnięte żebra, zrośnięty mostek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Proursan 400 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu ursodeoksycholowego (UDCA), substancji czynnej leku Proursan, wykazały brak istotnej toksyczności ostrej przy jednorazowym podaniu nawet dużych dawek. W badaniach toksyczności przewlekłej na małpach zaobserwowano hepatotoksyczność objawiającą się zaburzeniami enzymów wątrobowych oraz zmianami morfologicznymi, takimi jak proliferacja przewodów żółciowych, ogniskowe zapalenie wrotne i martwica hepatocytów. Mechanizm toksyczności wiązał się z kumulacją kwasu litocholowego, metabolitu UDCA, który u małp nie ulega detoksykacji, natomiast u ludzi jest skutecznie unieczynniany, co eliminuje ryzyko hepatotoksyczności w praktyce klinicznej. Badania genotoksyczności i rakotwórczości na myszach i szczurach nie wykazały działania mutagennego ani kancerogennego, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa UDCA.
aplazja, badania in vitro, badania in vivo, enzymy wątrobowe, genotoksyczność, hepatotoksyczność, karcynogeneza, kwas litocholowy, kwas ursodeoksycholowy, martwica hepatocytów, mutagenność, proliferacja przewodów żółciowych, przestrzeń wrotna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, zapalenie wrotne - Leksykon substancji czynnych
Kamfora racemiczna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kamfora racemiczna, obecna w preparatach takich jak Aromatol Hot żel (10,0 g/100 g), Dernilan (1 g/100 g), Rub-Arom (5,00 g/100 g) oraz Vicks VapoRub (5% w 100 g maści), wykazuje brak toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz nie wykazuje właściwości mutagennych ani rakotwórczych na podstawie dostępnych danych przedklinicznych. W przypadku Vicks VapoRub przeprowadzono kompleksowe badania obejmujące toksyczność, genotoksyczność, rakotwórczość oraz wpływ na rozród i rozwój potomstwa, które nie wykazały istotnego zagrożenia dla pacjenta. Miejscowe stosowanie kamfory może powodować umiarkowane podrażnienia skóry, manifestujące się krótkotrwałym uczuciem pieczenia i mrowienia, co należy uwzględnić w praktyce klinicznej, zwłaszcza przy stosowaniu preparatów takich jak Dernilan.
alantoina, badania farmakologiczne, działanie drażniące, działanie niepożądane, genotoksyczność, interakcje składników, kamfora racemiczna, kwas salicylowy, lewomentol, mutagenność, nikotynamid, olejek eteryczny, potencjał mutagenny, preparat złożony, rakotwórczość, rozwój potomstwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, tolerancja miejscowa, tymol - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ginkofar 40 mg
Przedkliniczne badania toksyczności przewlekłej preparatu Ginkofar, zawierającego suchy ekstrakt z liści Ginkgo biloba, wykazały niską toksyczność przy dawkach do 100 mg/kg masy ciała podawanych doustnie przez 6 miesięcy u szczurów i psów, z marginesem bezpieczeństwa odpowiednio do 3,3 i 11,6. Wyższe dawki (300-500 mg/kg u szczurów i 300-400 mg/kg u psów) również nie wywołały istotnych efektów toksycznych, poza nieznaczną toksycznością u psów przy najwyższej dawce. Testy mutagenności i kancerogenności przeprowadzone na podobnych ekstraktach wskazały na pozytywny wynik w teście mutagenności u bakterii oraz występowanie nowotworów gruczołu tarczowego u szczurów i raka wątrobowokomórkowego u myszy, jednak zmiany te są specyficzne dla gryzoni i związane z wysokimi dawkami induktorów enzymów wątrobowych, co nie ma istotnego znaczenia klinicznego dla ludzi. Podawanie dawek do 2000 mg/kg u myszy nie wykazało efektu genotoksycznego.
anoftalmia, efekt genotoksyczny, erytrocyt obwodowy, ginkgo biloba, hipopigmentacja, induktor enzymów wątrobowych, kancerogenność, krwawienie pochwowe, krwotok podskórny, miłorząb, miłorząb japoński, mutagenność, nowotwór gruczołu tarczowego, rak wątrobowokomórkowy, test mikrojądrowy, test mutagenności, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na reprodukcję, wpływ teratogenny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aciclovir Altan 250 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa acyklowiru, obejmujące testy mutagenności in vitro i in vivo, wykazały brak potencjału mutagennego, co wskazuje na niskie ryzyko genotoksyczności u ludzi. Długoterminowe badania na szczurach i myszach nie potwierdziły działania karcynogennego leku. Wpływ na płodność był obserwowany jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne, manifestując się przemijającymi zaburzeniami spermatogenezy u szczurów i psów, natomiast badania na dwóch pokoleniach myszy nie wykazały negatywnego wpływu na funkcje reprodukcyjne. Ocena teratogenności zgodnie z międzynarodowymi standardami nie wykazała działania embriotoksycznego ani teratogennego u szczurów, królików i myszy, z wyjątkiem niestandardowych badań na szczurach, gdzie wady płodów pojawiły się jedynie po podaniu podskórnym toksycznych dawek.
acyklowir, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, karcynogenność, mutagenność, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, spermatogeneza, teratogenność, toksyczność, wada płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ProHance 279,3 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gadoteridolu (ProHance) wykazały szeroki margines bezpieczeństwa, z dawkami nieletalnymi u myszy i szczurów wynoszącymi odpowiednio 7 mmol/kg i 10 mmol/kg masy ciała, co przekracza maksymalną dawkę kliniczną 20- i 30-krotnie. W badaniach toksyczności podostrej (28 dni) obserwowano odwracalne zmiany w nerkach przy dawkach powyżej 0,3 mmol/kg u szczurów i 1 mmol/kg u psów. Pojedyncze dożylne podanie do 1,5 mmol/kg nie wpływało negatywnie na hemostazę ani poziom żelaza, a brak działania drażniącego po podaniu dotętniczym podkreśla bezpieczeństwo stosowania w praktyce klinicznej. Kompleksowe testy genotoksyczności, w tym testy bakteryjne, komórkowe i in vivo, nie wykazały mutagenności gadoteridolu, co uzasadnia brak długoterminowych badań rakotwórczości ze względu na jego jednorazowe zastosowanie.
aberracja chromosomalna, ciężar właściwy, dawka NOEL, działanie drażniące, gadoteridol, genotoksyczność, lepkość, mutagenność, osmolalność, parametr hemostatyczny, podanie dotętnicze, poród przedwczesny, poronienie samoistne, rakotwórczość, rozrodczość, roztwór hipertoniczny, rozwój embrionalno-płodowy, środek kontrastowy, szpik kostny, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podostra, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hytrin 2 mg
Przedkliniczne badania farmakologiczne terazosyny, substancji czynnej leku Hytrin, nie wykazały istotnego ryzyka dla człowieka przy stosowaniu terapeutycznym. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego. W badaniach na szczurach, przy podawaniu dawek 20-30-krotnie przekraczających maksymalną dawkę zalecaną u ludzi, zaobserwowano zmniejszenie płodności oraz atrofia jąder. Działania toksyczne na reprodukcję, takie jak resorpcje płodów, zmniejszenie masy ciała płodów, nadliczbowe żebra oraz obniżona przeżywalność pourodzeniowa, wystąpiły przy dawkach 60-280 razy wyższych niż u ludzi.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neomycinum Jelfa 5 mg/g
Produkt leczniczy Neomycinum Jelfa w postaci maści do oczu zawiera 5 mg/g neomycyny siarczanu, jednak dostępne dane przedkliniczne dotyczące jego bezpieczeństwa są ograniczone. Nie przeprowadzono długotrwałych badań na zwierzętach oceniających potencjał mutagenny, karcynogenny oraz wpływ na płodność tej substancji czynnej. Brak tych badań utrudnia pełną ocenę ryzyka związanego z długotrwałym stosowaniem leku, zwłaszcza w kontekście mutagenności i rakotwórczości, które są kluczowymi aspektami bezpieczeństwa farmakologicznego.
bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, maść do oczu, mutacja genetyczna, mutagenność, Neomycinum Jelfa, neomycyna siarczan, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, potencjalne zagrożenie, profil bezpieczeństwa, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lovastin 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lowastatyny wykazały istotne zmiany patologiczne przy stosowaniu dawek znacznie przekraczających te stosowane klinicznie u ludzi. W długoterminowych badaniach rakotwórczości na myszach podawano lowastatynę w dawce 500 mg/kg mc./dobę przez 21 miesięcy, co skutkowało zwiększoną częstością nowotworów i włókniaków wątroby u obu płci. U samic myszy zaobserwowano także wzrost częstości włókniaków płuc przy dawkach czterokrotnie wyższych niż terapeutyczne. Dodatkowo, w populacji myszy wystąpiła zwiększona częstość brodawczaka niegruczołowej części śluzówki żołądka przy dawkach równych lub dwukrotnie wyższych od ludzkich. U szczurów, którym podawano lowastatynę przez 24 miesiące w dawkach 2-7-krotnie przekraczających maksymalną dawkę terapeutyczną, odnotowano wzrost częstości nowotworów wątroby u samców. Testy mutagenności, w tym test mikrobiologiczny z Salmonella typhimurium oraz testy in vitro i in vivo na hepatocytach i szpiku kostnym, nie wykazały działania mutagennego lowastatyny.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fluoxetine Aurovitas 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fluoksetyny wykazały brak potencjału mutagennego i kancerogennego, co jest istotne dla długoterminowego stosowania leku. W badaniach reprodukcyjnych na szczurach, przy dawkach 1,5, 3,9 i 9,7 mg/kg mc., nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność, rozwój ani teratogenności. Jednak u samców myszy poddanych dawce około 31 mg/kg mc./dobę przez 3 miesiące zaobserwowano zmniejszenie masy jąder i zaburzenia spermatogenezy, co wiązało się z przekroczeniem maksymalnej dawki tolerowanej (MTD) i toksycznością ogólnoustrojową. W badaniach na młodych szczurach podawanie fluoksetyny w dawce 30 mg/kg mc./dobę od 21 do 90 dnia życia wywołało nieodwracalne zmiany w narządach rozrodczych, zmniejszenie płodności oraz opóźnienie dojrzewania płciowego, a także zmiany w układzie kostno-mięśniowym, takie jak skrócenie kości udowej i zwyrodnienia mięśni szkieletowych.
badanie toksykologiczne, chlorowodorek fluoksetyny, fluoksetyna, kancerogenność, maksymalna dawka tolerowana, mutagenność, niedojrzałość narządów rozrodczych, norfluoksetyna, opóźnienie dojrzewania płciowego, spermatogeneza, stężenie leku w osoczu, transporter serotoniny, wakuolizacja nabłonka najądrzy, zaburzenie depresyjne, zmniejszenie płodności, zwyrodnienie jąder, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Wamlox 5 mg + 320 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Wamlox, zawierającego amlodypinę i walsartan, opierają się na danych dotyczących poszczególnych substancji czynnych. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (MRDH) powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. Przy dawkach do 10 mg/kg/dobę (około 8-krotnie większych niż MRDH w przeliczeniu na mg/m²) nie stwierdzono wpływu na płodność, jednak wyższe dawki obniżały stężenia hormonów płciowych i parametry nasienia. Badania rakotwórczości amlodypiny w dawkach do 2,5 mg/kg/dobę (do 2-krotnie większych niż MRDH) nie wykazały działania kancerogennego, a testy mutagenności były negatywne.
amlodypina, amlodypiny bezylan, aparat przykłębuszkowy, erytrocyt, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hormon folikulotropowy, kanalik nerkowy, komórka Sertoliego, kreatynina, małpa szerokonosa, mocznik, mutagenność, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał rakotwórczy, spermatyda, testosteron, toksyczność reprodukcyjna, walsartan, Wamlox - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Penicillinum procainicum L TZF 2 400 000 j.m.
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące benzylopenicyliny prokainowej lecytynowanej są niewystarczające, szczególnie w zakresie długoterminowych badań toksyczności przewlekłej, mutagenności oraz kancerogenności. Dokumentacja produktu leczniczego Penicillinum Procainicum L TZF, w dawkach 1 200 000 j.m. oraz 2 400 000 j.m., nie zawiera wyników badań oceniających potencjał mutagenny ani karcynogenny, ani też danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, w tym wpływu na płodność, rozwój zarodka i płodu oraz rozwój pre- i postnatalny. Ponadto brak jest informacji o badaniach bezpieczeństwa farmakologicznego dotyczących układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Pomimo ograniczeń w danych przedklinicznych, benzylopenicylina prokainowa jest od wielu lat stosowana w praktyce klinicznej, co dostarcza cennych informacji na temat jej profilu bezpieczeństwa. Produkt leczniczy dostępny jest w formie proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań, a wieloletnie doświadczenie kliniczne potwierdza jego akceptowalny profil bezpieczeństwa w populacji pacjentów. Niemniej jednak, brak kompleksowych badań przedklinicznych wskazuje na potrzebę dalszej oceny bezpieczeństwa, zwłaszcza w kontekście długoterminowego stosowania i potencjalnych efektów mutagennych oraz reprodukcyjnych.
antybiotyk, benzylopenicylina prokainowa, benzylopenicylina prokainowa lecytynowana, bezpieczeństwo farmakologiczne, kancerogenność benzylopenicyliny, karcynogenność, mutagenność, mutagenność in vitro, mutagenność in vivo, ośrodkowy układ nerwowy, płodność, profil bezpieczeństwa, proszek do sporządzania zawiesiny, rozwój prenatalny i postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, właściwość mutagenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – NanoSPECT 0,5 mg
Produkt leczniczy NanoSPECT, zawierający 0,5 mg nanokoloidalnej albuminy ludzkiej, wykazał bardzo dobry profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Ocena toksyczności ostrej po podaniu dożylnym na myszach (800 mg/kg) i szczurach (950 mg/kg) nie wykazała zgonów ani zmian patomorfologicznych w narządach wewnętrznych. Dodatkowo, tolerancja miejscowa po podaniu podskórnym dawką 1 g/kg (odpowiadającą 50 fiolkom/kg masy ciała, czyli około 3500-krotnie wyższej niż dawka kliniczna) nie wywołała reakcji miejscowych u obu gatunków zwierząt, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania produktu nawet przy bardzo wysokich dawkach.
działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, mutagenność, nanokoloidalna albumina ludzka, podanie dożylne, podanie podskórne, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, reakcja miejscowa, roztwór soli fizjologicznej, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, wpływ na płodność, zastosowanie diagnostyczne, zmiana patomorfologiczna - Leksykon substancji czynnych
Lewotyroksyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lewotyroksyny wykazały bardzo niską toksyczność ostrą, potwierdzoną zarówno w modelach zwierzęcych, jak i obserwacjach klinicznych, gdzie dawki nawet do 10 mg były tolerowane bez poważnych powikłań, z wyjątkiem pacjentów z chorobą wieńcową. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach zaobserwowano działania niepożądane, takie jak hepatopatia, pierwotny zespół nerczycowy oraz zmiany masy narządów wewnętrznych, jednak u psów nie stwierdzono istotnych efektów toksycznych. Działania te pojawiały się wyłącznie po podaniu dawek znacznie przekraczających kliniczne zalecenia. W zakresie wpływu na rozrodczość, hormony tarczycy, w tym lewotyroksyna, przenikają przez łożysko w niewielkiej ilości, a toksyczne efekty na płód i noworodki obserwowano jedynie przy bardzo wysokich dawkach w badaniach na zwierzętach. Nie stwierdzono zwiększonej teratogenności u świnek morskich i królików, a dane kliniczne nie wskazują na toksyczność płodową ani upośledzenie płodności u ludzi.
choroba wieńcowa, działanie karcynogenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, hepatopatia, hormon tarczycy, lewotyroksyna, mutagenność, obumieranie kłębuszków nerkowych, ośrodkowy układ nerwowy, pierwotny zespół nerczycowy, przenikanie przez łożysko, teratogenność, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wada wrodzona, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Reltebon 80 mg
Badania przedkliniczne leku Reltebon, zawierającego chlorowodorek oksykodonu, wykazały brak negatywnego wpływu na płodność oraz wczesny rozwój zarodka u szczurów przy dawkach do 8 mg/kg masy ciała. W badaniach teratogennych nie stwierdzono wad rozwojowych u szczurów do 8 mg/kg oraz u królików do 125 mg/kg, choć przy najwyższej dawce u królików zaobserwowano statystycznie istotne zwiększenie częstości wad rozwojowych, takich jak 27 kręgów przedkrzyżowych i dodatkowe pary żeber, co korelowało z ciężką farmakotoksycznością. W rozwoju około- i poporodowym u szczurów dawki ≥ 2 mg/kg/dobę powodowały spadek masy ciała i zmniejszone spożycie pokarmu u samic, a dawka 6 mg/kg/dobę skutkowała obniżeniem masy ciała potomstwa F1, bez wpływu na rozwój fizyczny, ruchowy, sensoryczny oraz wskaźniki behawioralne i reprodukcyjne. NOEL dla potomstwa F1 ustalono na poziomie 2 mg/kg/dobę, a brak wpływu na pokolenie F2 niezależnie od dawki potwierdza ograniczone ryzyko długofalowych efektów rozwojowych.
badanie długoterminowe, chlorowodorek oksykodonu, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, efekt teratogenny, farmakotoksyczność, in vitro, in vivo, mutagenność, oksykodon, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, terapia przeciwbólowa, teratogenność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Trabectedin EVER PHARMA 1 mg
Badania przedkliniczne trabektedyny wykazały ograniczony wpływ na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy ekspozycji poniżej klinicznego zakresu terapeutycznego (AUC). W badaniach in vivo na małpach Cynomolgus stosowano infuzję 1-godzinną, osiągając Cmax 10,6 ± 5,4 ng/ml, co odpowiada stężeniom obserwowanym u pacjentów po 3-godzinnej infuzji (Cmax 10,8 ± 3,7 ng/ml), a przewyższa stężenia po 24-godzinnej infuzji (Cmax 1,8 ± 1,1 ng/ml). Główne objawy toksyczności obejmują mielosupresję (ciężka leukopenia, niedokrwistość, upośledzenie funkcji szpiku i limfatycznej), hepatotoksyczność (podwyższone próby wątrobowe, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe), toksyczność przewodu pokarmowego (martwica nabłonka jelit) oraz ciężkie reakcje miejscowe w miejscu wstrzyknięcia. Dodatkowo, obserwowano potencjalną nefrotoksyczność, prawdopodobnie wtórną do miejscowych reakcji, co wymaga ostrożnej interpretacji.
AUC, badania płodności, cytotoksyczność, genotoksyczność, hematopoeza, hepatotoksyczność, karcynogenność, leukopenia, martwica nabłonka jelit, mielosupresja, mutagenność, nefrotoksyczność, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, przenikanie przez łożysko, szpik kostny, toksyczność przewodu pokarmowego, toksyczność wątrobowa, trabektedyna, układ limfatyczny, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zmiany histopatologiczne, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z niepokalanka zwyczajnego – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Aktualne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania wyciągu z niepokalanka zwyczajnego (Vitex agnus-castus L., fructus), będącego substancją czynną produktu leczniczego Prefemin PMS (20 mg suchego wyciągu, DER 6-12:1, 60% etanol), są istotnie ograniczone. Brak jest kompleksowych badań oceniających potencjał mutagenny, genotoksyczność oraz karcynogenność tej substancji, co stanowi poważne ograniczenie w ocenie długoterminowego bezpieczeństwa. Dostępne są jedynie dwa badania toksyczności po podaniu wielokrotnym u szczurów – 4-tygodniowe i 26-tygodniowe – które wykazały objawy hepatotoksyczności, jednak charakter tych zmian nie został szczegółowo scharakteryzowany. W związku z tym zaleca się ostrożność przy stosowaniu preparatu u pacjentów z chorobami wątroby lub przyjmujących inne leki o potencjale hepatotoksycznym.
choroba wątroby, ekstrakt etanolowy, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, karcynogenność, lek hepatotoksyczny, mutacja genetyczna, mutagenność, niepokalanek zwyczajny, płodność, rozwój nowotworu, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wątrobowa, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, Vitex agnus-castus - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tussicom 600 600 mg/5 g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa N-acetylo-L-cysteiny (acetylocysteiny) w dawkach 200 mg, 400 mg i 600 mg, stosowanej w produktach Tussicom, nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Konwencjonalne testy farmakologiczne potwierdziły brak negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy, ośrodkowy układ nerwowy oraz inne kluczowe układy organizmu. Badania toksykologiczne, obejmujące toksyczność ostrą, podostrą i przewlekłą na różnych modelach zwierzęcych, nie wskazały na ryzyko toksyczne o znaczeniu klinicznym. Ponadto, testy genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały mutagennego ani rakotwórczego działania substancji, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania.
acetylocysteina, działanie drażniące, działanie uczulające, genotoksyczność, kancerogeneza, kancerogenność, mutagenność, ośrodkowy układ nerwowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Concor Cor 3,75 3,75 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bisoprololu fumaranu, substancji czynnej Concor Cor, obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, potencjału genotoksycznego oraz kancerogennego. Wyniki wskazują na brak istotnego ryzyka dla człowieka przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagenności ani uszkodzeń chromosomów, a badania długoterminowe nie potwierdziły działania rakotwórczego. Profil bezpieczeństwa bisoprololu jest zgodny z charakterystyką beta-adrenolityków, co potwierdza jego bezpieczeństwo w terapii przewlekłej, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego.
badanie genotoksyczności, badanie kancerogenezy, badanie mutagenności, badanie toksykologiczne, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutacja genowa, mutagenność, niewydolność serca, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, resorpcja płodu, schorzenie kardiologiczne, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozrodcza, uszkodzenie chromosomu, wada wrodzona, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ropivacaine Kabi 5 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ropiwakainy chlorowodorku w dawce 5 mg/ml (Ropivacaine Kabi) wykazały brak istotnych zagrożeń toksycznych przy stosowaniu klinicznym w zalecanych dawkach terapeutycznych. Testy obejmowały ocenę toksyczności po pojedynczej i wielokrotnej dawce, nie ujawniając nieoczekiwanych efektów toksycznych. Wysokie dawki substancji wywoływały objawy neurotoksyczności, takie jak drgawki i zaburzenia OUN, oraz kardiotoksyczność, jednak te efekty pojawiały się jedynie przy stężeniach znacznie przekraczających dawki kliniczne. Badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, rozwój zarodka, płodu ani rozwój pourodzeniowy, a także nie stwierdzono teratogenności ani zaburzeń organogenezy.
aberracja chromosomowa, badanie bezpieczeństwa, drgawki, działanie drażniące, działanie farmakodynamiczne, genotoksyczność, kardiotoksyczność, mutacja genowa, mutagenność, nadwrażliwość kontaktowa, neurotoksyczność, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, ropiwakaina, teratogenność, toksyczność matczyna, toksyczność miejscowa, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Temozolomide Fair-Med 100 mg
Przedkliniczne badania toksyczności temozolomidu przeprowadzone na szczurach i psach wykazały, że głównymi narządami docelowymi działania toksycznego są szpik kostny, układ siateczkowo-śródbłonkowy, jądra oraz przewód pokarmowy. Wysokie dawki leku, bliskie dawkom śmiertelnym (60-100% śmiertelność), powodowały również zwyrodnienie siatkówki, które jednak nie zostało zaobserwowane u ludzi w badaniach klinicznych. Kluczowym wskaźnikiem toksyczności jest zależne od dawki zmniejszenie liczby leukocytów i płytek krwi, co podkreśla konieczność monitorowania morfologii krwi u pacjentów. Temozolomid wykazuje działanie embriotoksyczne, teratogenne oraz genotoksyczne, co jest charakterystyczne dla leków alkilujących. Dawki stosowane klinicznie są zbliżone do minimalnych dawek śmiertelnych u zwierząt, co sugeruje korzystniejszy profil bezpieczeństwa u ludzi.
aberracja chromosomowa, embriotoksyczność, genotoksyczność, gruczolak podstawnokomórkowy, leukocyt, limfocyt krwi obwodowej, morfologia krwi, mutagenność, płytka krwi, rak piersi, rogowiak kolczystokomórkowy skóry, środek alkilujący, szpik kostny, temozolomid, teratogenność, test Amesa, toksyczność hematologiczna, toksyczność reprodukcyjna, układ siateczkowo-śródbłonkowy, zmiana przednowotworowa, zwyrodnienie siatkówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Epirubicin-EBEWE 2 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku epirubicyny na modelach zwierzęcych (szczury, króliki, psy, myszy) wykazały szeroką dystrybucję tkankową leku, z obecnością w układzie krwiotwórczym, przewodzie pokarmowym, nerkach, wątrobie oraz narządach rozrodczych, co wskazuje na potencjalną toksyczność hematologiczną, nefro- i hepatotoksyczność oraz ryzyko uszkodzeń rozrodczych. Szczególnie istotna jest potwierdzona kardiotoksyczność na mięsień sercowy u wszystkich badanych gatunków, co wymaga monitorowania funkcji serca u pacjentów. Chlorowodorek epirubicyny wykazuje również mutagenne i genotoksyczne działanie, typowe dla antracyklin, co ma znaczenie dla długoterminowego bezpieczeństwa terapii. Badania embriotoksyczności na szczurach potwierdziły toksyczny wpływ na rozwijający się płód, a mimo braku specyficznych wad rozwojowych u szczurów i królików, lek należy traktować jako potencjalnie teratogenny. Dodatkowo, wykazano rakotwórcze działanie chlorowodorku epirubicyny u szczurów, co podkreśla konieczność długoterminowej obserwacji pacjentów po terapii.
antracyklina, chlorowodorek epirubicyny, embriotoksyczność, genotoksyczność, karcynogenność, kardiotoksyczność, lek cytotoksyczny, martwica tkanki, mięsień sercowy, model zwierzęcy, mutagenność, narząd rozrodczy, nerka, podanie dożylne, przewód pokarmowy, rakotwórczość, teratogenność, układ krwiotwórczy, wątroba, wynaczynienie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ketolek 50 mg
Badania przedkliniczne ketoprofenu wykazały istotne objawy toksyczności przy subchronicznej i przewlekłej ekspozycji, w tym uszkodzenia przewodu pokarmowego (rany, owrzodzenia) oraz nefrotoksyczność. Testy mutagenności in vitro i in vivo były negatywne, co wyklucza potencjał mutagenny leku. Długoterminowe badania kancerogenności na szczurach i myszach nie wykazały działania kancerogennego, potwierdzając bezpieczeństwo stosowania ketoprofenu w kontekście ryzyka nowotworowego.
badanie in vitro, badanie in vivo, embriotoksyczność, implantacja zarodka, kancerogenność, ketoprofen, mutagenność, nefrotoksyczność, niepłodność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie, rozwój embrionalny, teratogenność, toksyczność przewlekła, toksyczność subchroniczna, uszkodzenie nerek, uszkodzenie przewodu pokarmowego, zaburzenie porodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Uvadex 20 mikrogramów/ml roztwór do frakcjonowania krwi 20 mcg/ml
Metoksalen (Uvadex) wykazuje ograniczoną toksyczność w badaniach przedklinicznych, przy czym działania toksyczne pojawiają się jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej dawki stosowane klinicznie. W czterotygodniowym badaniu na psach poddanych pozaustrojowej fotoferezie, przy dawkach promieniowania 1-2 J/cm² i stężeniach metoksalenu 100-500 ng/ml, nie zaobserwowano objawów toksyczności. Badania reprodukcyjne na szczurach wykazały, że dawki toksyczne dla matki wpływają negatywnie na wzrost, żywotność oraz rozwój morfologiczny płodu. Potencjał fototoksyczny metoksalenu manifestuje się w zależności od drogi podania: po doustnym – w skórze i oczach, po dootrzewnowym – w wątrobie. W badaniach klinicznych stężenia metoksalenu w osoczu po reinfuzji leukocytów pozostają poniżej 10 ng/ml, co jest znacznie niższe od progu fototoksyczności wynoszącego 30 ng/ml, wskazując na niskie ryzyko fototoksyczności w warunkach terapeutycznych.
aberracja chromosomowa, badania przedkliniczne, badanie karcinogenności, dawka promieniowania, ekspozycja terapeutyczna, fototoksyczność, frakcja leukocytarna, guz nerki, guz płuca, metoksalen, mutacja genowa, mutagenność, pozaustrojowa fotofereza, promieniowanie ultrafioletowe, reakcja fototoksyczna, toksyczność matczyna, wymiana chromatyd siostrzanych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dilatrend 6,25 mg
Dane przedkliniczne dotyczące karwedylolu, obejmujące badania na szczurach i myszach, wykazały brak działania rakotwórczego nawet przy dawkach do 75 mg/kg/dobę (38-krotność MRHD) u szczurów oraz do 200 mg/kg/dobę (100-krotność MRHD) u myszy. Badania mutagenności przeprowadzone in vitro i in vivo na komórkach ssaków i innych zwierzętach nie wykazały działania mutagennego. W badaniach płodności na samicach szczurów dawki toksyczne ≥ 200 mg/kg (≥ 100-krotność MRHD) powodowały zaburzenia reprodukcyjne, takie jak osłabienie aktywności reprodukcyjnej, zmniejszenie liczby ciałek żółtych oraz zaburzenia zagnieżdżenia zarodka, jednak efekty te występowały wyłącznie przy dawkach znacznie przekraczających klinicznie stosowane wartości.
aktywność reprodukcyjna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, ciałko żółte, dawka toksyczna, działanie teratogenne, embriotoksyczność, karwedylol, maksymalna zalecana dawka, margines bezpieczeństwa, mutagenność, płodność, rakotwórczość, teratogenność, wada rozwojowa, zagnieżdżenie zarodka, zgon po implantacji - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ampicillin TZF 500 mg
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania ampicyliny, w tym potencjału mutagennego i rakotwórczego, są niewystarczające. W dokumentacji produktu leczniczego Ampicillin TZF brak jest wyników długoterminowych badań na zwierzętach oraz badań in vitro i in vivo, które pozwoliłyby na ocenę wpływu leku na materiał genetyczny oraz ryzyko rozwoju nowotworów. W związku z tym nie można jednoznacznie określić mutagenności ani kancerogenności ampicyliny na podstawie dostępnych danych przedklinicznych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nicorette Icy White Gum 4 mg
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa preparatu Nicorette Icy White Gum, zawierającego 4 mg nikotyny w postaci nikotyny z kationitem, wskazują na typowe objawy ostrego zatrucia nikotyną, takie jak zaburzenia układu sercowo-naczyniowego (słaby i nieregularny puls), dysfunkcje układu oddechowego (trudności w oddychaniu) oraz objawy neurologiczne (uogólnione drgawki). Badania toksykologiczne nie wykazały jednoznacznych dowodów na działanie genotoksyczne lub mutagenne nikotyny w dawkach terapeutycznych. Warto podkreślić, że potencjał rakotwórczy preparatu jest istotnie różny od dymu tytoniowego, gdyż substancje kancerogenne powstające podczas spalania tytoniu nie występują w Nicorette Icy White Gum, co wpływa na korzystniejszy profil bezpieczeństwa terapii nikotynowej.
drgawki uogólnione, duszność, dysfunkcja układu oddechowego, działanie kancerogenne, genotoksyczność, guma do żucia lecznicza, kontrolowane uwalnianie substancji, mutagenność, Nicorette Icy White Gum, nieregularny puls, nikotyna z kationitem, nikotynowa terapia zastępcza, objawy neurologiczne, objawy przedawkowania, ostre zatrucie nikotyną, potencjał rakotwórczy, toksyczność nikotynowa, wchłanianie przez błonę śluzową, zaburzenia układu sercowo-naczyniowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lactulosum Aflofarm 7,5 g/15 ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa laktulozy, głównego składnika Lactulosum Aflofarm, wykazały brak toksyczności reprodukcyjnej u myszy, szczurów i królików przy dawkach 3-6-krotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Podawanie laktulozy w dawkach do 4-8 g/kg mc./dobę nie wpłynęło negatywnie na płodność, rozwój płodu ani przebieg porodu, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa w aspekcie zdrowia reprodukcyjnego. Długoterminowe badania kancerogenności na modelu mysim, z podawaniem roztworów 3% i 10% przez 18 miesięcy, nie wykazały działania rakotwórczego, co jest istotne w kontekście przewlekłego stosowania tego środka przeczyszczającego.
badanie kancerogenności, badanie mutagenności, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, laktuloza, mutagenność, płodność, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, środek przeczyszczający, toksyczność reprodukcyjna, zdrowie reprodukcyjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Uldiulan 50 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące chlortalidonu, substancji czynnej preparatu Uldiulan, wskazują na brak działania teratogennego w badaniach na myszy, szczurach, chomikach oraz królikach, co sugeruje niskie ryzyko wad rozwojowych u płodów. W zakresie mutagenności, chlortalidon indukował aberracje chromosomowe in vitro w komórkach ssaków, jednak badania in vivo na myszach nie potwierdziły genotoksycznego działania na szpik kostny ani hepatocyty, co może wskazywać na skuteczne mechanizmy ochronne organizmu. Znaczenie kliniczne tych aberracji pozostaje niejasne, a brak długoterminowych badań rakotwórczości stanowi istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa farmakologicznego leku.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, chlortalidon, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, hepatocyt, komórka ssaka, mutagenność, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, szpik kostny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Enterol 250 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne liofilizowanych drożdżaków Saccharomyces boulardii CNCM I-745 wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Testy ostrej i przewlekłej toksyczności przeprowadzone na szczurach, myszach, królikach i psach, nawet przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne, nie ujawniły istotnych objawów toksyczności ani patologicznych zmian w narządach wewnętrznych. Dodatkowo, test Amesa potwierdził brak działania mutagennego preparatu, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa długotrwałego stosowania. Wyniki te wskazują na szeroki margines bezpieczeństwa Saccharomyces boulardii CNCM I-745 przed wprowadzeniem do praktyki klinicznej.
badanie toksykologiczne, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, ekspozycja długoterminowa, funkcja rozrodcza, margines bezpieczeństwa, model zwierzęcy, mutagenność, płodność, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, Saccharomyces boulardii, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zaburzenie biochemiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Suganet 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sunitynibu wykazały toksyczność wielonarządową przy klinicznie istotnych stężeniach leku w osoczu, obejmującą przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę zewnątrzwydzielniczą (degranulacja i martwica komórek), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy (zanik macicy, zmniejszenie wzrostu pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zanik kanalików jądrowych, rozrost komórek mezangium nerek, krwotoki z przewodu pokarmowego i jamy ustnej oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności i klastogenności in vivo, choć sunitynib indukował poliploidię in vitro. Działanie rakotwórcze potwierdzono w modelach zwierzęcych, gdzie dawki ≥0,9 do 7,8-krotnie przekraczające ekspozycję u ludzi powodowały nowotwory żołądka, dwunastnicy, śródbłoniaki krwionośne, guzy chromochłonne i rozrosty gruczołów Brunnera.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, ciałko żółte, dysfagia, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, gruczoły Brunnera, guz chromochłonny, hiperplazja błony śluzowej, kanalik jądrowy, krwotok z przewodu pokarmowego, mutagenność, nadnercza, odstęp QTc, organogeneza, płat przedni przysadki, płytka wzrostu, poliploidia, przewód pokarmowy, rdzeń nadnerczy, rozród i rozwój potomstwa, rozrost komórek mezangium, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, ślinianki, śródbłoniak krwionośny, sunitynib, szpik kostny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ limfatyczny i krwiotwórczy, układ rozrodczy, wady rozwojowe szkieletu, zanik kanalików jądrowych, zanik macicy, zewnątrzwydzielnicza część trzustki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Capsigel N –
Capsigel N to emulsja do stosowania miejscowego zawierająca noniwamidum (0,05 g/100 g), kwas salicylowy (1,9 g/100 g), kamforę (5,0 g/100 g), olejek terpentynowy z sosny nadmorskiej (5,0 g/100 g) oraz olejek eukaliptusowy (2,0 g/100 g). Produkt charakteryzuje się działaniem rozgrzewającym, przeciwbólowym, keratolitycznym i przeciwzapalnym, wynikającym z farmakologii poszczególnych składników. Mimo to, w dokumentacji brakuje kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących toksyczności ostrej i przewlekłej, działania drażniącego, mutagenności, kancerogenności oraz wpływu na reprodukcję, co ogranicza pełną ocenę bezpieczeństwa preparatu.
działanie drażniące, działanie drażniące miejscowe, działanie keratolityczne, działanie przeciwbólowe, działanie przeciwzapalne, ekspozycja ogólnoustrojowa, emulsja do stosowania miejscowego, kamfora, kancerogeneza, kapsaicyna, kwas salicylowy, mutagenność, noniwamidum, olejek eukaliptusowy, olejek terpentynowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wchłanianie ogólnoustrojowe, właściwości rozgrzewające, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Actelsar 80 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu wykazały istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz hematokrytu, niezależne od działania hipotensyjnego. W zakresie funkcji nerek zaobserwowano wzrost stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a także zmiany strukturalne w nerkach (poszerzenie z zanikiem kanalików nerkowych) u psów. Dodatkowo, zwiększona aktywność reninowa osocza oraz przerost aparatu przykłębuszkowego były zgodne z typowymi efektami antagonistów receptora angiotensyny II. W układzie pokarmowym stwierdzono uszkodzenia błony śluzowej żołądka (nadżerki, owrzodzenia, zmiany zapalne), co ma znaczenie kliniczne u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego. Warto zaznaczyć, że suplementacja soli w diecie zwierząt zapobiegała tym działaniom niepożądanym.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerki, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobin, inhibitor konwertazy angiotensyny, klastogenność, kreatynina, mutagenność, nadciśnienie tętnicze, nadżerka, owrzodzenie, potas w surowicy, telmisartan, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zmiana zapalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gliatilin 400 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa choliny alfosceranu wykazały niską toksyczność ostrą, z wartością LD50 przekraczającą 1 g/kg masy ciała przy podaniu pozajelitowym oraz ponad 10 g/kg masy ciała przy podaniu doustnym u gryzoni. W badaniach toksyczności przewlekłej, przy dawkach 300 mg/kg u szczurów oraz 150 mg/kg u psów, nie zaobserwowano żadnych klinicznych objawów toksyczności ani zmian w parametrach hematologicznych, biochemicznych czy moczu, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu.
Ocena potencjału mutagennego, teratogennego oraz wpływu na rozrodczość przeprowadzona na modelach zwierzęcych (szczury i króliki) nie wykazała żadnych negatywnych efektów genotoksycznych, rozwojowych ani reprodukcyjnych. Kompleksowe dane toksykologiczne potwierdzają, że cholina alfosceranu, substancja czynna preparatu Gliatilin, charakteryzuje się niskim ryzykiem toksykologicznym w dawkach terapeutycznych, co stanowiło podstawę do rozpoczęcia badań klinicznych i rejestracji leku do stosowania u ludzi.
badanie kliniczne, cholina alfosceranu, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, Gliatilin, krew obwodowa, LD50, model zwierzęcy, mutagenność, parametr hematologiczny, podanie doustne, podanie pozajelitowe, potencjał mutagenny, ryzyko toksykologiczne, teratogenność, test toksykologiczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wada rozwojowa płodu, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aramlessa 10 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Aramlessa, zawierającego peryndopryl z argininą oraz amlodypinę, wykazały, że peryndopryl wywołuje odwracalne uszkodzenia nerek u szczurów i małp po przewlekłym podaniu doustnym. Nie stwierdzono potencjału mutagennego ani rakotwórczego peryndoprylu w badaniach in vitro i in vivo, a także nie zaobserwowano działania embriotoksycznego czy teratogennego u różnych gatunków zwierząt. Niemniej, inhibitory ACE mogą powodować opóźnienie rozwoju płodu, wady wrodzone, uszkodzenia nerek płodów oraz zwiększoną śmiertelność okołoporodową i poporodową. Nie odnotowano natomiast zaburzeń płodności u szczurów. Długoterminowa farmakoterapia peryndoprylem wydaje się bezpieczna pod względem ryzyka nowotworowego.
amlodypina, badanie in vitro, badanie in vivo, bezylan amlodypiny, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, farmakoterapia długoterminowa, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, komórka Sertoliego, maksymalna zalecana dawka, mutagenność, peryndopryl z argininą, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, testosteron w osoczu, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek, wada wrodzona - Leksykon substancji czynnych
Bilobalid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Bilobalid, aktywny składnik wyciągów z liści Ginkgo biloba, występuje w preparatach leczniczych w stężeniach od 1,0 do 7,68 mg na tabletkę (w zależności od produktu). Badania toksyczności przewlekłej na szczurach i psach, przy dawkach do 500 mg/kg mc. u szczurów i 400 mg/kg mc. u psów, wykazały niski profil toksyczności, z jedynie niewielkimi objawami toksyczności u psów przy najwyższych dawkach. Dane dotyczące wpływu bilobalidu na rozrodczość są ograniczone i niejednoznaczne – nie stwierdzono jednoznacznych efektów teratogennych czy embriotoksycznych, jednak niektóre badania wskazywały na zaburzenia płodności i krwawienia z pochwy u myszy oraz zmiany rozwojowe u zarodków kurzych, co wymaga dalszej weryfikacji.
bezocze, bilobalid, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, enzym wątrobowy, genotoksyczność, ginkgo biloba, guz tarczycy, hipopigmentacja, krwawienie podskórne, miłorzęb japoński, mutagenność, objaw toksyczności, parametr rozrodczy, potencjał mutagenny, rak wątrobowokomórkowy, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, uszkodzenie DNA