działanie rakotwórcze
Działanie rakotwórcze (kancerogenne) to zdolność substancji, czynnika fizycznego lub biologicznego do indukowania procesu nowotworowego. Substancje o takim działaniu nazywane są kancerogenami lub karcynogenami. Mogą one inicjować mutacje w DNA, promować proliferację komórek nowotworowych lub działać jako kofaktory w procesie kancerogenezy.
Mechanizm działania rakotwórczego obejmuje najczęściej uszkodzenie materiału genetycznego komórki, zaburzenia w procesach naprawy DNA, indukcję stresu oksydacyjnego, aktywację onkogenów lub inaktywację genów supresorowych nowotworów. Kancerogeny mogą działać bezpośrednio lub po metabolicznej aktywacji w organizmie.
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje substancje rakotwórcze w pięciu grupach, od udowodnionego działania rakotwórczego u ludzi (grupa 1), przez prawdopodobne (grupa 2A) i możliwe (grupa 2B), do niesklasyfikowanych pod względem rakotwórczości (grupa 3) oraz prawdopodobnie nierakotwórczych (grupa 4). Do znanych kancerogenów należą m.in. azbest, niektóre wirusy (np. HPV), promieniowanie jonizujące, aflatoksyny czy związki zawarte w dymie tytoniowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Taromentin 1000 mg + 200 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Taromentin, zawierającego amoksycylinę i kwas klawulanowy, nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Testy genotoksyczności nie potwierdziły ryzyka uszkodzeń DNA, mutacji genowych ani aberracji chromosomowych. Ocena toksyczności reprodukcyjnej nie wykazała efektów teratogennych ani zaburzeń rozwojowych, co wskazuje na brak przeciwwskazań do stosowania leku w ciąży i okresie rozrodczym. W badaniach na psach po wielokrotnym podaniu zaobserwowano działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak podrażnienie błony śluzowej żołądka, wymioty oraz przebarwienia języka, co jest zgodne z profilem bezpieczeństwa antybiotyków beta-laktamowych.
aberracja chromosomowa, amoksycylina z kwasem klawulanowym, antybiotyk beta-laktamowy, błona śluzowa żołądka, drażnienie przewodu pokarmowego, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, efekt niepożądany, efekt teratogenny, genotoksyczność, inhibitor beta-laktamaz, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, podrażnienie żołądka, profil bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Węgiel leczniczy Microfarm 200 mg
Produkt leczniczy Węgiel leczniczy Microfarm zawiera węgiel aktywny (Carbo activatus) w dawce 200 mg w postaci kapsułek twardych. Dokumentacja produktu wykazuje istotne braki w zakresie danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, w tym brak informacji o toksyczności ostrej (LD50), toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz braku badań farmakokinetycznych i farmakodynamicznych w modelach zwierzęcych. Ponadto, nie przedstawiono danych dotyczących wpływu na funkcje rozrodcze, płodność, rozwój zarodka i płodu, przebieg ciąży oraz rozwój pourodzeniowy, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa stosowania u kobiet w ciąży i w wieku rozrodczym.
adsorbent, aspekt toksykologiczny, badanie farmakodynamiczne, badanie farmakokinetyczne, carbo activatus, dane przedkliniczne, dawka śmiertelna, działanie immunotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, kapsułka twarda, kumulacja substancji, LD50, profil bezpieczeństwa, przewód pokarmowy, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, wchłanianie systemowe, węgiel aktywny, węgiel leczniczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Salaza 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa mesalazyny, substancji czynnej czopków Salaza 500 mg, wykazały działanie nefrotoksyczne we wszystkich modelach zwierzęcych, jednak dawki bezobjawowe (NOAEL) u szczurów i małp oraz odpowiadające im stężenia w osoczu przewyższały dawki terapeutyczne stosowane u ludzi od 2 do 7,2 razy. W badaniach toksykologicznych nie stwierdzono istotnych działań toksycznych mesalazyny względem przewodu pokarmowego, wątroby oraz układu krwiotwórczego. Ocena mutagenności i karcynogenności substancji nie wykazała żadnych negatywnych efektów, co potwierdza brak potencjału mutagennego i rakotwórczego w badaniach in vitro, in vivo oraz na szczurach.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, ciąża, czopki Salaza, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, mesalazyna, nefrotoksyczność, NOAEL, płodność, potencjał karcynogenny, przewód pokarmowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, substancja czynna, toksyczność reprodukcyjna, układ krwiotwórczy, wątroba - Leksykon substancji czynnych
Epirubicyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Epirubicyna, należąca do grupy antracyklin, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność układową, obejmującą głównie układ krwiotwórczy, przewód pokarmowy, nerki, wątrobę oraz narządy rozrodcze. Szczególnie istotne jest jej kardiotoksyczne działanie, obserwowane u szczurów, królików i psów, co jest charakterystyczne dla antracyklin i stanowi ograniczenie kliniczne. Ponadto, epirubicyna wykazuje działanie mutagenne, genotoksyczne i rakotwórcze, potwierdzone m.in. w modelach na szczurach, z uszkodzeniami chromosomów na poziomie komórkowym. Wpływ na układ rozrodczy obejmuje zmniejszenie masy jąder i zahamowanie spermatogenezy u samców oraz zmiany w jajnikach i macicy u samic, a także działanie embriotoksyczne i teratogenne przy dawkach klinicznie istotnych, szczególnie w okresie organogenezy u szczurów.
antracyklina, chlorowodorek epirubicyny, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, epirubicyna, genotoksyczność, kardiotoksyczność, lek cytotoksyczny, martwica tkanek, narząd docelowy toksyczności, organogeneza, przewód pokarmowy, spermatogeneza, układ hemolimfopoetyczny, układ krwiotwórczy, uszkodzenie chromosomów, wynaczynienie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Posaconazole Abdi 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pozakonazolu wykazały, że lek ten, podobnie jak inne azole, hamuje syntezę hormonów steroidowych, co wpływa na czynność nadnerczy przy stężeniach równych lub wyższych od terapeutycznych. U psów obserwowano fosfolipidozę neuronów przy stężeniach niższych niż terapeutyczne, jednak zjawisko to nie wystąpiło u małp po rocznym podawaniu. W badaniach neurotoksyczności nie stwierdzono wpływu na ośrodkowy ani obwodowy układ nerwowy przy stężeniach przekraczających terapeutyczne. Dwuletnie badania na szczurach wykazały fosfolipidozę płuc prowadzącą do rozszerzenia i niedrożności pęcherzyków, choć nie jest jasne, czy zmiany te mają znaczenie kliniczne u ludzi.
badanie echokardiograficzne, badanie elektrokardiograficzne, ciśnienie tętnicze krwi, czynność nadnerczy, dekompensacja serca, dystocja, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, fosfolipidoza neuronów, fosfolipidoza płuc, genotoksyczność, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, obwodowy układ nerwowy, ośrodkowy układ nerwowy, pozakonazol, steroidogeneza, synteza hormonów steroidowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Concor 5 5 mg
Bisoprololu fumaran, substancja czynna preparatu Concor 5, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa farmakologicznego potwierdzony w badaniach przedklinicznych. Testy farmakologiczne nie ujawniły istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności ostrej i przewlekłej, zarówno po pojedynczej, jak i wielokrotnej dawce, nie wykazały klinicznie istotnych objawów toksyczności. Dodatkowo, testy genotoksyczności i mutagenności in vitro oraz in vivo nie potwierdziły zdolności bisoprololu do indukowania mutacji genowych czy aberracji chromosomowych, a badania długoterminowe nie wskazały na zwiększone ryzyko kancerogenności.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie przedkliniczne, beta-adrenolityk, bisoprolol fumaran, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ośrodkowy układ nerwowy, resorpcja płodu, rozwój embrionalny, substancja czynna, toksyczność ostra i przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, wzrastanie wewnątrzmaciczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Donepezil Bluefish 5 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku donepezylu wykazały wysoki profil bezpieczeństwa, z działaniami niepożądanymi ograniczonymi głównie do zamierzonej stymulacji cholinergicznej. Testy genotoksyczności, obejmujące mutagenność in vitro i in vivo oraz test mikrojądrowy na myszach, nie wykazały istotnego potencjału genotoksycznego w warunkach terapeutycznych. Długoterminowe badania karcynogenności na myszach i szczurach potwierdziły brak działania onkogennego. W zakresie wpływu na rozród i rozwój, donepezyl nie wpływał na płodność szczurów ani nie wykazywał działania teratogennego u szczurów i królików. Przy dawkach 50-krotnie przekraczających terapeutyczne obserwowano jedynie nieznaczne zmiany w liczbie martwych płodów oraz przeżywalności w okresie wczesnopostnatalnym.
badanie genotoksyczności, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, chlorowodorek donepezylu, działanie farmakologiczne, działanie klastogenne, działanie onkogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, inhibitor acetylocholinesterazy, model zwierzęcy, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogeniczny, profil bezpieczeństwa, rozwój prenatalny i postnatalny, stymulacja cholinergiczna, stymulacja układu cholinergicznego, test in vitro, test in vivo, test mikrojądrowy, test mutagenności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lipofundin MCT/LCT 20% 20%
Preparat Lipofundin MCT/LCT 20% został oceniony pod kątem bezpieczeństwa na podstawie ograniczonych danych przedklinicznych, obejmujących głównie badania toksyczności na psach i królikach przy dawkach do 6 g tłuszczów/kg masy ciała oraz prędkościach infuzji znacznie przekraczających zalecane u ludzi. W trakcie sześciotygodniowych badań nie zaobserwowano istotnych objawów toksyczności, uszkodzeń wątroby ani innych narządów, a także nie wykazano działania uczulającego. Brak badań dotyczących potencjału rakotwórczego, mutagenności oraz teratogenności uzasadniono naturalnym pochodzeniem składników i ich rolą jako pośrednich produktów metabolizmu fizjologicznego, co wskazuje na niskie ryzyko takich działań. Ponadto, badania na modelach zwierzęcych nie wykazały negatywnego wpływu na płodność i rozrodczość.
badanie toksyczności, dawka dożylna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, emulsja tłuszczowa, kwas linolowy, kwas α-linolenowy, kwasy tłuszczowe o średniej długości łańcucha, Lipofundin MCT/LCT, niezbędne kwasy tłuszczowe, osmolarność teoretyczna, potencjał rakotwórczy, potencjał rakotwórczy i mutagenny, restrykcja sodowa, uszkodzenie wątroby, wartość kaloryczna, właściwość uczulająca, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Efedryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Efedryna, stosowana w preparatach takich jak Efrinol, Ephedrinum Hydrochloricum (3 mg/ml i 25 mg/ml) oraz Tussipect, wykazuje w badaniach przedklinicznych charakterystyczne działanie sympatykomimetyczne, objawiające się nadmierną pobudliwością nerwową u modeli zwierzęcych (myszy, szczury). Analizy toksykologiczne nie wykazały potencjału mutagennego, teratogennego ani rakotwórczego efedryny, co potwierdza jej względne bezpieczeństwo farmakologiczne. W przypadku złożonego preparatu Tussipect, toksyczność oceniono na podstawie profilu poszczególnych substancji czynnych, bez specyficznych badań całego produktu, a wyniki nie wskazują na istotne zagrożenia przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.
Brak dodatkowych danych przedklinicznych dla preparatów Ephedrinum Hydrochloricum Aguettant i WZF sugeruje, że nie zidentyfikowano specyficznych zagrożeń klinicznych poza tymi opisanymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego. Mimo pozytywnych wyników badań przedklinicznych, należy pamiętać o ograniczeniach w translacji tych danych na bezpieczeństwo kliniczne u ludzi. Dlatego stosowanie efedryny powinno odbywać się z zachowaniem zalecanego dawkowania oraz środków ostrożności, szczególnie w kontekście potencjalnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy i ryzyka nadmiernej pobudliwości.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, charakterystyka produktu leczniczego, działanie rakotwórcze, działanie sympatykomimetyczne, działanie teratogenne, efedryna, Efrinol, Ephedrinum Hydrochloricum, genotoksyczność, mechanizm działania, ośrodkowy układ nerwowy, pobudliwość nerwowa, potencjał mutagenny, profil toksykologiczny, substancja czynna, teratogenność, Tussipect, właściwości kancerogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtricom 5 mg + 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne trójskładnikowego preparatu Valtricom, zawierającego amlodypinę, walsartan i hydrochlorotiazyd, wykazały odwracalne zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu i retykulocytów), podwyższone stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zmiany morfologiczne w nerkach (wzrost liczby komórek przykłębuszkowych) i nadżerki żołądka u szczurów po 13 tygodniach stosowania. Zmiany te uznano za farmakologicznie uwarunkowane, a nie toksyczne. Amlodypina wykazała wpływ na płodność i rozród przy dawkach około 50-krotnie wyższych niż maksymalna dawka kliniczna (10 mg/dobę), natomiast u samców szczurów dawki porównywalne do ludzkich powodowały obniżenie poziomu FSH, testosteronu oraz zmniejszenie gęstości nasienia i liczby komórek Sertoliego. Badania karcynogenności i mutagenności amlodypiny nie wykazały działania rakotwórczego ani genotoksycznego.
aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, bazofilia, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, erytrocyt, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, kanaliki nerkowe, karcynogenność, komórki przykłębuszkowe, komórki Sertoliego, kreatynina w surowicy, lek trójskładnikowy, mocznik w surowicy, nadżerki żołądka, nefropatia, niedociśnienie, opóźnienie porodu, parametry czerwonokrwinkowe, parametry hematologiczne, potas w surowicy, przeżywalność potomstwa, spermatydy, testosteron, toksyczność matczyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmabax 40 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu, substancji czynnej leku Telmabax, wykazały charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II zmiany hematologiczne, takie jak zmniejszenie liczby erytrocytów, obniżenie poziomu hemoglobiny oraz spadek hematokrytu. Wpływ na funkcję nerek objawiał się wzrostem stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a także zmianami morfologicznymi, jak poszerzenie i zanik kanalików nerkowych u psów oraz przerost aparatu przykłębuszkowego. Uszkodzenia błony śluzowej żołądka, w postaci nadżerek i owrzodzeń, były obserwowane u szczurów i psów, jednak działania te można było ograniczyć poprzez doustne uzupełnienie soli. W badaniach teratogennych nie stwierdzono jednoznacznych dowodów na teratogenność, choć toksyczne dawki wpływały na rozwój noworodków, manifestując się mniejszą masą ciała i opóźnionym otwarciem oczu.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy, badanie in vitro, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kancerogenność, kreatynina, nadżerka, owrzodzenie, parametr czerwonokrwinkowy, potas, przerost aparatu przykłębuszkowego, telmisartan, zmiana zapalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Normodipine 5 mg
Przedkliniczne badania amlodypiny wykazały, że lek nie wywiera istotnego negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 10 mg/kg/dobę u szczurów, co odpowiada 8-krotności maksymalnej zalecanej dawki dla ludzi (10 mg, przeliczonej na mg/m² powierzchni ciała). Jednakże w drugim badaniu, przy dawce porównywalnej do ludzkiej (mg/kg), zaobserwowano obniżenie stężenia FSH i testosteronu, a także zmniejszenie gęstości nasienia i liczby dojrzałych spermatyd oraz komórek Sertoliego. W zakresie wpływu na rozród, dawki około 50-krotnie przekraczające maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (mg/kg) powodowały opóźnienie i wydłużenie porodu oraz obniżoną przeżywalność potomstwa u szczurów i myszy.
amlodypina, badanie mutagenności, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, Normodipine, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, spermatydy, testosteron, wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 80 mg
Dazatynib, substancja czynna leku Dasatinib Sandoz, wykazuje toksyczność głównie w obrębie przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, co stanowiło podstawę do ustalenia ograniczeń dawkowania w badaniach przedklinicznych. W modelach zwierzęcych (szczury, małpy) obserwowano odwracalne zmiany, takie jak uszkodzenia jelita, zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych i zmiany w szpiku kostnym oraz redukcję liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. U małp stwierdzono także zwiększoną śródmiąższową mineralizację nerek po podaniu dazatynibu przez okres do 9 miesięcy. Dazatynib hamował agregację płytek krwi in vitro i wydłużał czas krwawienia in vivo u szczurów, jednak nie wywoływał samoistnych krwotoków. Badania kardiotoksyczności wykazały potencjał do wydłużania odstępu QT in vitro, lecz nie potwierdzono tego efektu w badaniach in vivo u małp. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagenności, choć zaobserwowano efekt klastogenny in vitro na komórkach jajnika chomika chińskiego.
agregacja płytek krwi, badanie płodności, brodawczak, czas krwawienia, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja nerek, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, przewód pokarmowy, rak płaskonabłonkowy, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność dazatynibu, układ krwiotwórczy, układ krzepnięcia, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agapurin SR 400 400 mg
Przedkliniczne badania toksyczności pentoksyfiliny, substancji czynnej Agapurin SR 400, wykazały niski potencjał toksyczny. W badaniach ostrej toksyczności LD50 wyniosła 1385 mg/kg (myszy, doustnie), 230 mg/kg (szczury, dożylnie) oraz 1770 mg/kg (szczury, doustnie). W toksyczności przewlekłej, podawanie do 1000 mg/kg/dobę szczurów i do 100 mg/kg/dobę psów nie wywołało uszkodzeń narządów. Niekorzystne efekty, takie jak niewydolność krążenia, krwawienia czy obrzęk płuc, pojawiły się jedynie przy dawkach >320 mg/kg/dobę u psów, znacznie przekraczających dawki terapeutyczne u ludzi.
dawka śmiertelna, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, komórki olbrzymie, krwawienie, mutacja genowa, niewydolność krążenia, obrzęk płuc, pentoksyfilina, płodność, potencjał mutagenny, rozwój okołoporodowy, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia koordynacji ruchowej, zgon wewnątrzmaciczny płodu - Leksykon substancji czynnych
Lowastatyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa lowastatyny, substancji czynnej preparatu LOVASTIN 20 mg, wykazały potencjalne działanie rakotwórcze przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane klinicznie u ludzi. W długoterminowych badaniach na myszach (dawka 500 mg/kg mc./dobę) zaobserwowano zwiększoną częstość nowotworów i włókniaków wątroby u obu płci oraz włókniaków płuc u samic przy dawkach czterokrotnie wyższych niż terapeutyczne. Dodatkowo, u myszy pojawiły się brodawczaki niegruczołowej części śluzówki żołądka przy dawkach równych lub dwukrotnie wyższych od stosowanych u ludzi. W badaniach na szczurach (dawki 2-7-krotnie wyższe niż maksymalne dawki ludzkie) odnotowano wzrost częstości nowotworów wątroby u samców. Testy mutagenności, w tym test Amesa na Salmonella typhimurium oraz badania in vitro i in vivo na hepatocytach i szpiku kostnym, nie wykazały działania mutagennego lowastatyny.
aberracja chromosomalna, badanie in vitro, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, hepatocyt, komórka olbrzymia, nowotwór wątroby, profil bezpieczeństwa, Salmonella typhimurium, spermatocyt, spermatogeneza, substancja czynna, szpik kostny, test mikrobiologiczny, uszkodzenie materiału genetycznego, włókniak wątroby, wpływ na płodność, zanik jąder, zmiany morfologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kastel 10 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Kastel, zawierającego rozuwastatynę i ramipryl, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Rozuwastatyna nie wykazała działania genotoksycznego ani rakotwórczego, choć nie badano jej wpływu na kanał potasowy hERG. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie (myszy, szczury, psy), zmiany w pęcherzyku żółciowym (psy) oraz toksyczność jąder (małpy, psy) przy dawkach wielokrotnie przekraczających ekspozycję kliniczną. U szczurów toksyczne dawki rozuwastatyny powodowały zmniejszenie wielkości, masy ciała i przeżycia noworodków, co wskazuje na potencjalne ryzyko reprodukcyjne przy wysokich dawkach.
aparat przykłębuszkowy, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gen HERG, genotoksyczność, kanał potasowy hERG, morfologia krwi, poszerzenie miedniczki nerkowej, ramipryl, rozuwastatyna, toksyczność jąder, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zmiana histopatologiczna wątroby, zmiana pęcherzyka żółciowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polsart 40 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa telmisartanu wykazały, że stosowanie dawek odpowiadających terapeutycznym u ludzi powoduje istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz hematokrytu. Zaobserwowano również hemodynamiczne zaburzenia funkcji nerek, manifestujące się wzrostem stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny oraz hiperkaliemią. U psów stwierdzono morfologiczne zmiany nerek, w tym poszerzenie i zanik kanalików nerkowych, typowe dla antagonistów receptora angiotensyny II. Dodatkowo, u szczurów i psów odnotowano uszkodzenia błony śluzowej żołądka, takie jak nadżerki i owrzodzenia, które można było zapobiec poprzez doustne uzupełnienie soli. Zwiększona aktywność reninowa osocza oraz przerost aparatu przykłębuszkowego były obserwowane, jednak oceniono je jako nieistotne klinicznie.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerek, azot mocznikowy, badanie in vitro, błona śluzowa żołądka, ciśnienie tętnicze, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt klastogenny, erytrocyt, hematokryt, hemodynamiczna czynność nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kreatynina, nadżerka, owrzodzenie, parametr czerwonokrwinkowy, potas, telmisartan, układ krwiotwórczy, układ renina-angiotensyna, zanik kanalików nerkowych, zmiana zapalna - Leksykon substancji czynnych
Flutamid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności flutamidu wykazały zróżnicowaną ostrość działania w zależności od gatunku, z wartościami LD50 wynoszącymi od 218 mg/kg u świnek morskich do ponad 1000 mg/kg u psów i kotów. Objawy toksyczności ostrej obejmowały spowolnienie czynności życiowych, jeżenie się sierści, spowolnione oddychanie, niezborność ruchów oraz łzawienie u gryzoni, natomiast u psów i kotów dominowały zmniejszone łaknienie, uspokojenie i wymioty. W badaniach przewlekłych, trwających od 6 tygodni do 78 tygodni i stosujących dawki od 1,5 do 18-krotności dawek terapeutycznych stosowanych u ludzi, zaobserwowano utratę masy ciała, jadłowstręt, wymioty oraz zmiany narządowe, takie jak zmniejszenie wielkości narządów rozrodczych (stercza, jąder, pęcherzyków nasiennych), powiększenie wątroby oraz zmniejszona spermatogeneza. U samców szczurów stwierdzono dodatkowo rozrost i gruczolaki komórek śródmiąższowych jąder, zanik prostaty i pęcherzyków nasiennych oraz rak sutków, co wskazuje na silne działanie antyandrogenne i potencjał rakotwórczy flutamidu, szczególnie przy dawkach 3-17 razy wyższych niż terapeutyczne u ludzi.
badanie rakotwórczości, cykl estrogenowy, działanie antyandrogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, feminizacja, flutamid, gruczoł krokowy, guz, jadłowstręt, LD50, modyfikacja DNA, pęcherzyk nasienny, płód, potencjał mutagenny, powiększenie wątroby, przeżywalność potomstwa, rak sutka, spermatogeneza, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, wpływ na rozrodczość, zmiany histologiczne, zmiany morfologiczne - Leksykon substancji czynnych
Terlipresyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Terlipresyna, stosowana w formie octanu terlipresyny w preparatach takich jak Glypressin czy Terlipressin acetate Altan, wykazuje w badaniach przedklinicznych brak istotnej toksyczności po podaniu pojedynczym i wielokrotnym, a także brak potencjału mutagennego i genotoksycznego. Objawy obserwowane u zwierząt po dawkach odpowiadających zalecanym u ludzi wynikają głównie z farmakologicznego działania leku na mięśnie gładkie. Brak jest danych farmakokinetycznych u zwierząt porównywalnych z danymi klinicznymi, jednak ze względu na dożylną drogę podania, ekspozycję ogólnoustrojową można odnosić do badań na modelach zwierzęcych. Należy podkreślić, że nie przeprowadzono długoterminowych badań dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego terlipresyny, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa.
badania farmakologiczne, droga dożylna, działanie farmakologiczne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, mięśnie gładkie, octan terlipresyny, poronienie, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozszczep podniebienia, rozwój płodowy, stężenie w osoczu, toksyczność po podaniu, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Prestarium 10 mg + 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Co-Prestarium, zawierającego peryndopryl i amlodypinę, wskazują na odwracalne uszkodzenia nerek jako główny efekt toksyczności przewlekłej peryndoprylu u szczurów i małp. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego dla obu substancji. Peryndopryl nie wykazał działania embriotoksycznego ani teratogennego, choć jako inhibitor ACE może powodować opóźnienie rozwoju płodu, wady wrodzone i uszkodzenia nerek płodu, co jest zgodne z profilem tej grupy leków. Płodność u szczurów nie była zaburzona. Amlodypina, podawana w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (10 mg), powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, jednak przy dawkach terapeutycznych margines bezpieczeństwa jest szeroki.
aberracja chromosomowa, amlodypina, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, bezylan amlodypiny, Co-Prestarium, dojrzała spermatyda, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, opóźnienie rozwoju płodu, peryndopryl, śmiertelność okołoporodowa, spermatogeneza, stężenie testosteronu, teratogenność, układ renina-angiotensyna, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ramlolan 10 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne ramiprylu wykazały brak ostrej toksyczności przy podawaniu doustnym u gryzoni i psów. Długotrwałe podawanie w dawkach do 2 mg/kg/dobę u szczurów, 2,5 mg/kg/dobę u psów oraz 8 mg/kg/dobę u małp było dobrze tolerowane, choć zaobserwowano farmakodynamiczne powiększenie aparatu przykłębuszkowego u psów i małp przy dawce 250 mg/kg/dobę. Badania reprodukcyjne nie wykazały teratogenności ani obniżenia płodności, jednak wysokie dawki (≥50 mg/kg mc./dobę) podawane samicom szczurów w ciąży i laktacji powodowały nieodwracalne uszkodzenia nerek potomstwa. Ramipryl nie wykazywał właściwości mutagennych ani genotoksycznych w różnych systemach badawczych.
aparat przykłębuszkowy, działanie rakotwórcze, elektrolity w osoczu, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, miedniczki nerkowe, mutagenność, obraz krwi, opóźniony poród, ramipryl i amlodypina, Ramlolan, spermatydy, testosteron, uszkodzenie nerek, właściwości mutagenne, właściwości teratogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma wykazały brak dodatkowej toksyczności terapii skojarzonej w 16-tygodniowych badaniach na psach, przy narażeniu na sytagliptynę przekraczającym około 6-krotnie, a na metforminę około 2,5-krotnie poziom narażenia klinicznego u ludzi. Toksyczność narządowa sytagliptyny obejmowała hepatotoksyczność i nefrotoksyczność u gryzoni przy narażeniu >58-krotnym, nieprawidłowości zębów u szczurów przy narażeniu >67-krotnym oraz neurotoksyczność i miotoksyczność u psów przy narażeniu >23-krotnym. Warto podkreślić, że przy narażeniu 6-krotnym (neurotoksyczność) i 19-krotnym (hepatotoksyczność) nie obserwowano efektów toksycznych, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Nie stwierdzono potencjału genotoksycznego ani istotnej kancerogenności u myszy, a zwiększona częstość guzów wątroby u szczurów przy narażeniu >58-krotnym była prawdopodobnie wtórna do przewlekłej hepatotoksyczności i nie jest uznawana za klinicznie istotną dla ludzi.
badanie toksykologiczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, hepatotoksyczność, kancerogenność, margines terapeutyczny, miopatia, neurotoksyczność, nieprawidłowości zębów, NOEL, nowotwór wątroby, przenikanie do mleka, sitagliptyna z metforminą, teratogenność, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wątrobowa, wady wrodzone, współczynnik mleko-osocze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Remurel 40 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa glatirameru octanu obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Wyniki nie wykazały istotnych zagrożeń dla ludzi, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa leku. Zaobserwowano jednak odkładanie kompleksów immunologicznych w kłębuszkach nerkowych u szczurów i małp po ≥ 6 miesiącach terapii, choć długoterminowe badanie 2-letnie na szczurach nie potwierdziło progresji tych zmian. Reakcje anafilaktyczne występowały u uczulonych zwierząt (świnki morskie, myszy), a wielokrotne podania wiązały się z toksycznością miejscową, co ma znaczenie kliniczne dla pacjentów stosujących lek w formie iniekcji.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Biseko 50 mg/ml
Produkt leczniczy Biseko, zawierający białka surowicy ludzkiej w stężeniu 50 g/1000 ml (50 mg/ml roztwór do infuzji), jest oceniany pod kątem bezpieczeństwa przedklinicznego z uwzględnieniem jego naturalnego pochodzenia i obecności immunoglobulin (IgG, IgA, IgM). Standardowe badania toksyczności ostrej na modelach zwierzęcych uznano za nieistotne klinicznie ze względu na przeciążenie układu krwionośnego zwierząt przy podawaniu dużych dawek białek ludzkich, co uniemożliwia właściwą interpretację wyników. Badania toksyczności przewlekłej oraz wpływu na zarodek i płód nie zostały przeprowadzone z powodu immunologicznej odpowiedzi zwierząt na obce białka, co zaburzałoby wiarygodność danych i ich odniesienie do populacji ludzkiej. Ponadto brak jest danych przedklinicznych dotyczących wpływu immunoglobulin zawartych w Biseko na rozwój i funkcjonowanie układu odpornościowego noworodków.
białko surowicy ludzkiej, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, immunoglobulina, immunoglobuliny, mechanizm immunologiczny, odpowiedź organizmu, osocze ludzkie, potencjał rakotwórczy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, układ immunologiczny noworodka, układ krwionośny, układ odpornościowy, wpływ toksyczny, zarodek i płód - Leksykon substancji czynnych
Tietyloperazyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa tietyloperazyny wykazała, że substancja ta posiada akceptowalny profil toksykologiczny, z działaniami toksycznymi obserwowanymi jedynie przy ekspozycji przekraczającej maksymalne stężenia terapeutyczne u ludzi. Badania genotoksyczności, przeprowadzone na modelach bakteryjnych Salmonella typhimurium oraz Escherichia coli, nie wykazały działania mutagennego, co wskazuje na niskie ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego. W badaniach na zwierzętach (szczury, króliki) nie stwierdzono działania teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność, choć przy bardzo wysokich dawkach (50 mg/kg/dobę u myszy, 200 mg/kg/dobę u szczurów) zaobserwowano zwiększoną częstość rozszczepu wargi, co jednak nie ma bezpośredniego przełożenia na dawki kliniczne stosowane u ludzi.
badanie niekliniczne, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, efekt kancerogenny, Escherichia coli, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozszczep wargi, Salmonella typhimurium, teratogenność, test mutagenności, tietyloperazyna, toksyczność matczyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aropilo 0,25 mg
Przedkliniczne badania ropinirolu wykazały istotne efekty toksyczności reprodukcyjnej, głównie związane z dawkami znacznie przekraczającymi maksymalną zalecaną dawkę dla człowieka (MRHD). U szczurów dawki 60, 90 i 150 mg/kg m.c./dobę (odpowiednio ~2-, 3- i 5-krotność AUC względem MRHD w chorobie Parkinsona) powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, wzrost obumieralności oraz wady wrodzone palców. W dawce 120 mg/kg m.c./dobę (~4-krotność AUC MRHD) nie stwierdzono teratogenności. U królików nie zaobserwowano wpływu na organogenezę przy dawce 20 mg/kg (9,5-krotność Cₘₐₓ u ludzi), jednak współpodawanie ropinirolu (10 mg/kg) z L-dopą zwiększało częstość i ciężkość wad wrodzonych palców. Podobne zależności dawka-efekt odnotowano w modelu zespołu niespokojnych nóg, z wyższymi mnożnikami AUC względem MRHD (od 15- do 40-krotnych). Mechanizm toksyczności wiąże się z farmakologicznym działaniem ropinirolu, obejmującym hipoprolaktynemię, zmiany zachowania, obniżenie ciśnienia tętniczego, bradykardię oraz objawy neurologiczne. Długoterminowo u szczurów albinosów zaobserwowano degenerację siatkówki przy dawce 50 mg/kg m.c./dobę, prawdopodobnie związaną z nadmierną ekspozycją na światło.
bezpieczeństwo farmakologiczne, choroba Parkinsona, degeneracja siatkówki, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak jądra, hipoprolaktynemia, implantacja zarodka, kanały hERG, komórki Leydiga, L-DOPA, obniżenie ciśnienia tętniczego, obumieranie płodów, organogeneza, ropinirol, stężenie prolaktyny, toksyczność reprodukcyjna, wady wrodzone palców, zespół niespokojnych nóg - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paclitaxel Kabi 6 mg/ml
Przedkliniczne badania paklitakselu wykazały jego mutagenne działanie zarówno in vitro, jak i in vivo u ssaków, manifestujące się aberracjami chromosomowymi, co wskazuje na potencjał genotoksyczny tej substancji. Brak jest jednak specyficznych badań dotyczących karcinogenności, choć mechanizm farmakodynamiczny sugeruje możliwe działanie rakotwórcze przy dawkach klinicznych. W zakresie wpływu na rozrodczość, paklitaksel wykazuje toksyczność płciową u szczurów, z zaburzeniami płodności u obu płci, a także embriotoksyczność i fetotoksyczność u królików, objawiające się zwiększoną śmiertelnością wewnątrzmaciczną, resorpcją oraz obumarciem płodów, nawet przy dawkach niższych niż toksyczne dla samic. Ponadto, ograniczone wydzielanie paklitakselu do mleka u karmiących szczurów podkreśla potencjalne ryzyko dla noworodków.
aberracja chromosomowa, badanie histopatologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mechanizm farmakodynamiczny, neurotoksyczność, paklitaksel, resorpcja płodu, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa płodu, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie płodności, zaburzenie rozrodczości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Apipulmol (0,09 g + 2 g)/100 g
Przedkliniczne badania toksykologiczne leku Apipulmol, zawierającego sulfogwajakol (2 g/100g) i chlorek amonu (90 mg/100g), wykazały, że sulfogwajakol ulega hydrolizie do gwajakolu, który jest szybko wchłaniany z przewodu pokarmowego (Tmax 0,46-6,7 h). Gwajakol może działać drażniąco na błony śluzowe przewodu pokarmowego, co klinicznie objawia się nudnościami i wymiotami; wprowadzenie soli potasowej kwasu sulfonowego łagodzi te efekty. Toksyczność ostra gwajakolu u szczurów wynosi 520 mg/kg (doustnie), a badania nie wykazały działania rakotwórczego. U zdrowych ochotników dawki kreozotu (60-90% gwajakolu) w zakresie 45-225 mg były dobrze tolerowane, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa u ludzi.
biodostępność substancji, błona śluzowa, chlorek amonu, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie rakotwórcze, gwajakol, hydroliza, kreozot, kwas sulfonowy, margines terapeutyczny, potencjał mutagenny, profil farmakodynamiczny, profil toksykologiczny, przewód pokarmowy, stężenie maksymalne we krwi, sulfogwajakol, toksyczność ostra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hidrasec 10 mg 10 mg
Racekadotryl, substancja czynna leku Hidrasec 10 mg, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi. W 4-tygodniowych badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym na małpach i psach nie stwierdzono działań toksycznych przy dawkach do 1250 mg/kg/dobę (małpy) oraz 200 mg/kg/dobę (psy), co stanowi odpowiednio 625- i 62-krotny margines bezpieczeństwa względem dawek stosowanych u ludzi. Długoterminowe podawanie wysokich dawek (500 mg/kg/dobę u małp, 200 mg/kg/dobę u psów) wiązało się z wystąpieniem uogólnionych infekcji i osłabieniem odpowiedzi immunologicznej, jednak kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieokreślone. Badania immunotoksyczności na myszach nie wykazały negatywnego wpływu na układ odpornościowy przy dawkach terapeutycznych. Racekadotryl nie wykazuje genotoksyczności ani klastogenności, a brak danych dotyczących potencjalnej rakotwórczości jest uzasadniony krótkim czasem leczenia u pacjentów. Ponadto, substancja nie wpływa negatywnie na procesy reprodukcji i rozwoju, co potwierdzają kompleksowe badania na modelach zwierzęcych.
anemia aplastyczna, biegunka, butylohioscyna, diureza, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, fenytoina, funkcja immunologiczna, funkcja oddechowa, genotoksyczność, Hidrasec, immunotoksyczność, ketonuria, odpowiedź immunologiczna, ośrodkowy układ nerwowy, racekadotryl, toksyczność, układ odpornościowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtap HCT 320 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności połączenia walsartanu z hydrochlorotiazydem (Valtap HCT) wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności są nerki, z nefropatią i naciekami bazofilowymi w kanalikach nerkowych, obserwowanymi u szczurów i marmozet przy dawkach odpowiednio od 30 mg/kg mc./dobę walsartanu z 9 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,9/3,5-krotność MRHD u szczurów) oraz 10 mg/kg mc./dobę walsartanu z 3 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,3/1,2-krotność MRHD u marmozet). Wysokie dawki powodowały także obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych, uszkodzenia błony śluzowej żołądka (u marmozet od 30/9 mg/kg mc./dobę) oraz przerost tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym mechanizmem działania walsartanu, polegającym na blokowaniu hamowania uwalniania reniny przez angiotensynę II. Nie stwierdzono działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla obu składników, potwierdzając bezpieczeństwo na poziomie genotoksycznym.
dysfagia, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja nerek, inhibitor ACE, kanalik nerkowy, liczba erytrocytów, parametr czerwonokrwinkowy, parametr hematologiczny, potencjał mutagenny, przerost tętniczek doprowadzających, stężenie elektrolitów w moczu, stężenie hemoglobiny, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, stężenie potasu w surowicy, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, walsartan z hydrochlorotiazydem, wartość hematokrytu - Leksykon substancji czynnych
Oktenidyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Oktenidyna dichlorowodorek, stosowana jako substancja czynna w lekach antyseptycznych, wykazuje stosunkowo niską toksyczność ostrą. LD50 dla oktenidyny wynosi 800 mg/kg mc. po podaniu doustnym oraz 10 mg/kg mc. po podaniu dożylnym u szczurów. Preparaty zawierające oktenidynę i fenoksyetanol charakteryzują się LD50 na poziomie 45-50 ml/kg mc. (doustnie) oraz 10-12 ml/kg mc. (dootrzewnowo) u szczurów. Fenoksyetanol wykazuje niską toksyczność ostrą, z LD50 doustnym w zakresie 1,3-3,4 g/kg mc. u szczurów i 933 mg/kg mc. u myszy. W badaniach wielokrotnych dawkach od 2 mg/kg mc. u myszy i psów oraz 8 mg/kg mc. u szczurów obserwowano zwiększoną śmiertelność z powodu zapalnych i krwotocznych uszkodzeń płuc, jednak przy miejscowym stosowaniu na błony śluzowe jamy ustnej nie stwierdzono toksyczności. Fenoksyetanol w dawce 400 mg/kg mc./dobę przez 90 dni wywoływał nefrotoksyczność i zmiany behawioralne u szczurów, a u królików dawki >100 mg/kg mc./dobę powodowały hemolizę.
aberracja chromosomowa, badanie rakotwórczości, dawka śmiertelna, działanie fotoalergizujące, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fenoksyetanol, genotoksyczność, lek antyseptyczny, nowotwór komórek wyspowych trzustki, oktenidyna dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, przenikanie przez łożysko, ryzyko środowiskowe, test Amesa, test Bühlera, test Magnussona i Kligmana, test mikrojądrowy, test płatkowy, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, worek spojówkowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sertagen 50 mg
Przedkliniczne badania Sertagenu, zawierającego sertralinę chlorowodorek, wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa bez istotnych zagrożeń toksykologicznych, genotoksycznych ani rakotwórczych. Badania wielokrotnego podawania nie ujawniły negatywnego wpływu na płodność u samców, a także nie wykazały działania teratogennego. Zaobserwowano jednak efekt fetotoksyczny, objawiający się skróceniem przeżycia i zmniejszeniem masy ciała młodych osobników w pierwszych dniach po urodzeniu, co wiązano z toksycznym działaniem sertraliny in utero po 15. dniu ciąży. Opóźnienia rozwojowe u potomstwa prawdopodobnie wynikały z wpływu leku na organizm matki, co nie wskazuje na istotne ryzyko dla ludzi.
badania farmakologiczne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek, działanie in utero, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, fetotoksyczność, genotoksyczność, model zwierzęcy, odstawienie leku, opóźnienie dojrzewania płciowego, płodność, profil bezpieczeństwa, punkt końcowy, sertralina, toksyczność po podaniu wielokrotnym, umieralność okołoporodowa - Leksykon substancji czynnych
Paklitaksel – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Paklitaksel, jako taksan o udokumentowanym działaniu przeciwnowotworowym, wykazuje w badaniach przedklinicznych właściwości mutagenne i genotoksyczne, co jest powiązane z jego mechanizmem farmakodynamicznym polegającym na zaburzeniu funkcji mikrotubul podczas mitozy. W testach in vitro i in vivo stwierdzono aberracje chromosomowe, a chociaż brak jest pełnych, długoterminowych badań rakotwórczości, istnieje uzasadnione podejrzenie potencjalnego działania rakotwórczego w dawkach klinicznych. Paklitaksel wykazuje także toksyczny wpływ na rozrodczość i rozwój płodu – u królików obserwowano embriotoksyczność i fetotoksyczność, a u szczurów zmniejszenie płodności. Działania teratogenne pojawiały się nawet przy dawkach niższych niż toksyczne dla samic, co podkreśla szczególną wrażliwość zarodka i płodu na tę substancję.
aberracja chromosomowa, badanie histopatologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, mechanizm działania leku, mechanizm farmakodynamiczny, mikrotubule, neurotoksyczność, Paclitaxelum Accord, paklitaksel, podział komórkowy, przenikanie do mleka, resorpcja płodu, śmiertelność wewnątrzmaciczna, taksan, uszkodzenie układu nerwowego, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamed 100 mg/5 ml
Azytromycyna, będąca składnikiem aktywnym Sumamedu, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo. W modelach zwierzęcych stosowano dawki do 40-krotności standardowych dawek terapeutycznych u ludzi, co wywołało przemijającą fosfolipidozę bez objawów toksyczności. Nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego w badaniach in vitro i in vivo na myszach i szczurach. Brak długoterminowych badań rakotwórczości uzasadniono krótkotrwałym zastosowaniem leku w terapii ostrych infekcji bakteryjnych, co minimalizuje ryzyko karcinogenne.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, infekcja bakteryjna, mutacja chromosomowa, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, przemijająca fosfolipidoza, toksyczność, toksyczność ogólna - Leksykon substancji czynnych
Nebiwolol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Nebiwolol, selektywny beta-adrenolityk stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych. Standardowe testy genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego w dawkach terapeutycznych, a długoterminowe badania karcynogenności na modelach zwierzęcych nie potwierdziły zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów. Warto podkreślić, że badania te obejmowały dawki odpowiadające lub przekraczające maksymalną zalecaną dawkę dobową u ludzi, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania nebiwololu w praktyce klinicznej. Ocena wpływu nebiwololu na funkcje rozrodcze i rozwój potomstwa wykazała działania niepożądane jedynie przy dawkach wielokrotnie przekraczających maksymalną dawkę terapeutyczną stosowaną u pacjentów (w preparatach Nebivolol Aurovitas oraz Nebivolol Genoptim). W warunkach klinicznych ryzyko toksycznego wpływu na układ rozrodczy jest zatem minimalne. Kompleksowe dane przedkliniczne potwierdzają, że nebiwolol jest bezpieczny w dawkach terapeutycznych, co wspiera jego stosowanie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz innych wskazań kardiologicznych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zabak 0,25 mg/ml
Bezpieczeństwo stosowania wodorofumaranu ketotifenu w kroplach do oczu ZABAK w stężeniu 0,25 mg/ml zostało potwierdzone w licznych badaniach przedklinicznych. Testy farmakologiczne nie wykazały istotnych klinicznie zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, nerwowego ani oddechowego. Długotrwałe badania toksyczności przewlekłej po wielokrotnym podaniu nie ujawniły znaczących efektów toksycznych ani miejscowych, co wskazuje na dobrą tolerancję preparatu przy stosowaniu w zalecanych dawkach.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt ogólnoustrojowy, genotoksyczność, krople do oczu, mutacja genowa, potencjał kancerogenny, rozrodczość, rozwój płodu, rozwój poporodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wodorofumaran ketotifenu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metronidazol 0,5% Polpharma 5 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne metronidazolu wykazały stosunkowo niską toksyczność ostrą przy podaniu parenteralnym, z wartością LD50 u szczurów wynoszącą 2,6 g/kg (i.p.) oraz brakiem toksyczności przy dawce dożylnej 250 mg/kg. Wyniki badań mutagenności były niejednoznaczne: metronidazol wykazywał działanie mutagenne in vitro na bakteriach, natomiast badania na komórkach ssaków in vitro oraz in vivo u gryzoni i ludzi nie potwierdziły jednoznacznie tego efektu. W kontekście rakotwórczości, długotrwałe doustne podawanie metronidazolu wywołało nowotwory u myszy i szczurów, podczas gdy chomiki nie wykazały takiego działania, a badania epidemiologiczne u ludzi nie potwierdziły zwiększonego ryzyka nowotworowego.
badanie epidemiologiczne, badanie toksykologiczne, dawka śmiertelna 50, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, metronidazol, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, toksyczność ostra, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, zanik jąder