kwasy tłuszczowe o średniej długości łańcucha

Kwasy tłuszczowe o średniej długości łańcucha (MCT – Medium-Chain Triglycerides) to specjalna grupa lipidów zawierających kwasy tłuszczowe o długości łańcucha węglowego od 6 do 12 atomów węgla. Do tej grupy zaliczamy kwas kapronowy (C6), kaprylowy (C8), kaprynowy (C10) i laurynowy (C12). Ich kluczową cechą wyróżniającą jest odmienny metabolizm w porównaniu do długołańcuchowych kwasów tłuszczowych.

MCT są transportowane bezpośrednio do wątroby poprzez układ wrotny, z pominięciem układu limfatycznego, co sprawia, że są szybciej i łatwiej metabolizowane niż kwasy długołańcuchowe. Proces ten prowadzi do szybszego uwolnienia energii i mniejszej tendencji do odkładania się w tkance tłuszczowej. MCT są również zdolne do przekraczania bariery krew-mózg, stanowiąc alternatywne źródło energii dla mózgu w postaci ciał ketonowych.

W praktyce klinicznej MCT znalazły zastosowanie w żywieniu pacjentów z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów, w tym z niewydolnością trzustki, chorobą Leśniowskiego-Crohna czy zespołem krótkiego jelita. Są również wykorzystywane w żywieniu klinicznym pacjentów w stanie katabolizmu oraz jako suplementacja w diecie ketogenicznej, stosowanej m.in. w leczeniu padaczki lekoopornej. Nowsze badania sugerują potencjalne korzyści MCT w terapii choroby Alzheimera oraz w kontroli masy ciała.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl