działanie rakotwórcze
Działanie rakotwórcze (kancerogenne) to zdolność substancji, czynnika fizycznego lub biologicznego do indukowania procesu nowotworowego. Substancje o takim działaniu nazywane są kancerogenami lub karcynogenami. Mogą one inicjować mutacje w DNA, promować proliferację komórek nowotworowych lub działać jako kofaktory w procesie kancerogenezy.
Mechanizm działania rakotwórczego obejmuje najczęściej uszkodzenie materiału genetycznego komórki, zaburzenia w procesach naprawy DNA, indukcję stresu oksydacyjnego, aktywację onkogenów lub inaktywację genów supresorowych nowotworów. Kancerogeny mogą działać bezpośrednio lub po metabolicznej aktywacji w organizmie.
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje substancje rakotwórcze w pięciu grupach, od udowodnionego działania rakotwórczego u ludzi (grupa 1), przez prawdopodobne (grupa 2A) i możliwe (grupa 2B), do niesklasyfikowanych pod względem rakotwórczości (grupa 3) oraz prawdopodobnie nierakotwórczych (grupa 4). Do znanych kancerogenów należą m.in. azbest, niektóre wirusy (np. HPV), promieniowanie jonizujące, aflatoksyny czy związki zawarte w dymie tytoniowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Auroxetyn 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa atomoksetyny, substancji czynnej leku Auroxetyn (dostępnego w dawkach 10 mg, 18 mg, 25 mg i 40 mg), nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły efektów toksycznych przy ekspozycjach zbliżonych do tych u ludzi, w tym u osób wolno metabolizujących lek przez CYP2D6. Analizy genotoksyczności i karcynogenności potwierdziły brak mutagennego i rakotwórczego potencjału atomoksetyny. W badaniach rozwojowych na młodych szczurach zaobserwowano nieznaczne opóźnienia rozwojowe i zmiany w parametrach reprodukcyjnych przy dawkach ≥10 mg/kg mc./dobę, jednak bez wpływu na płodność. U ciężarnych królików, przy dawkach do 100 mg/kg mc./dobę, odnotowano zmniejszenie liczby żywych płodów i wzrost resorpcji, jednak efekty te wystąpiły przy dawkach wywołujących toksyczność u samic i mieściły się w zakresie wartości kontrolnych. Dawka 30 mg/kg mc./dobę nie powodowała działań niepożądanych.
atomoksetyna, atypowe pochodzenie tętnicy szyjnej, brak tętnicy podobojczykowej, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja terapeutyczna, enzym CYP2D6, genotoksyczność, karcynogenność, najądrze, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, pole pod krzywą, potencjał genotoksyczny, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, rozwój neurobehawioralny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy, wczesna resorpcja - Leksykon substancji czynnych
Ipratropiowy bromek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Bezpieczeństwo stosowania ipratropiowego bromku zostało potwierdzone w licznych badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, obejmujących różne drogi podania: wziewną, doustną i dożylną. W badaniach toksyczności ostrej dawki śmiertelne (LD50) po podaniu doustnym wynosiły 1585 mg/kg m.c. u myszy, 1925 mg/kg u szczurów oraz 1920 mg/kg u królików, natomiast po podaniu dożylnym były znacznie niższe: 13,6 mg/kg u myszy, 15,8 mg/kg u szczurów i około 18,2 mg/kg u psów. Po podaniu wziewnym minimalna dawka śmiertelna u samców świnek morskich wynosiła 199 mg/kg m.c., a u szczurów nie odnotowano śmiertelności nawet przy najwyższych technicznie możliwych dawkach (0,05 mg/kg m.c. przez 4 godziny lub 160 rozpyleń po 0,02 mg). Obserwowano typowe objawy antycholinergiczne, takie jak rozszerzenie źrenic, suchość błon śluzowych, tachykardia, drżenia i skurcze mięśniowe.
bromek ipratropiowy, duszność, działanie antycholinergiczne, działanie genotoksyczne, działanie guzotwórcze, działanie rakotwórcze, LD50, NOAEL, płodność, podanie donosowe, podanie doustne, podanie wziewne, poziom dawkowania, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie źrenic, skurcz mięśniowy, suchość błony śluzowej, szpik kostny, tachykardia, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność zarodka, układ oskrzelowo-płucny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amlodipine + Valsartan + Hydrochlorothiazide Polpharma 10 mg + 160 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kombinacji amlodypiny, walsartanu i hydrochlorotiazydu wykazały brak toksycznego działania ogólnoustrojowego oraz negatywnego wpływu na narządy docelowe u zwierząt. W 13-tygodniowych badaniach na szczurach zaobserwowano odwracalne zmiany hematologiczne (zmniejszenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu i retykulocytów), wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz przerost komórek przykłębuszkowych w nerkach i miejscowe nadżerki żołądka. Zmiany te interpretowano jako nasilenie farmakologicznych efektów substancji czynnych, bez cech toksyczności wykraczającej poza oczekiwany profil działania. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego dla kombinacji, a poszczególne składniki (amlodypina, walsartan, hydrochlorotiazyd) wykazały negatywne wyniki w tych aspektach w badaniach indywidualnych.
aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, badanie mutagenności, bazofilia, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, gęstość nasienia, hemodynamika nerek, hormon folikulotropowy, kanaliki nerkowe, komórki przykłębuszkowe, komórki Sertoliego, kreatynina w surowicy, leki hipotensyjne, maksymalna tolerowana dawka, masa czerwonokrwinkowa, mocznik w surowicy, nadżerki żołądka, nefropatia, niedociśnienie, parametry czerwonokrwinkowe, potas w surowicy, przeżywalność potomstwa, testosteron - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Avenoc –
Produkt leczniczy AVENOC w postaci czopków zawiera substancje czynne: Paeonia officinalis 1 DH (0,01 g), Ratanhia 3 CH (0,01 g), Aesculus hippocastanum 3 CH (0,01 g) oraz Hamamelis virginiana 1 DH (0,01 g). W oficjalnej charakterystyce produktu brak jest danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, co oznacza, że nie przeprowadzono standardowych badań toksyczności ostrej i przewlekłej, mutagenności, karcinogenności ani wpływu na reprodukcję i rozwój płodu dla tej kombinacji składników. Brak ten może wynikać z tradycyjnego stosowania poszczególnych substancji, które posiadają wieloletnią historię użycia w innych preparatach leczniczych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kreon Travix Max 20000 Ph.Eur.U. aktywności lipolitycznej
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa preparatu Kreon Travix Max, zawierającego pankreatynę o aktywnościach enzymatycznych: lipolitycznej 20 000 Ph.Eur.U., amylolitycznej 16 000 Ph.Eur.U. oraz proteolitycznej 1 200 Ph.Eur.U., wykazały brak istotnej toksyczności ostrej oraz przewlekłej po wielokrotnym podawaniu. Enzymy trzustkowe pochodzenia wieprzowego nie ulegają wchłanianiu systemowemu po podaniu doustnym, co ogranicza ich działanie do przewodu pokarmowego i minimalizuje ryzyko działań niepożądanych o charakterze ogólnoustrojowym. Brak toksyczności systemowej potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa preparatu w długoterminowym stosowaniu.
aktywność amylolityczna, aktywność lipolityczna, aktywność proteolityczna, bezpieczeństwo reprodukcyjne, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, funkcja reprodukcyjna, genotoksyczność, krążenie ogólne, pankreatyna, proszek trzustki, przewód pokarmowy, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność ostra, wchłanianie systemiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Alpraxil 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu, substancji czynnej preparatu Alpraxil, nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego. Test Amesa oraz test mikrojąder in vitro przy dawkach do 100 mg/kg mc. (500-krotność maksymalnej dawki terapeutycznej 10 mg/dobę) nie potwierdziły potencjału mutagennego. Długoterminowe badania na szczurach i myszach, z dawkami odpowiednio do 30 mg/kg mc. (150-krotność dawki ludzkiej) i 10 mg/kg mc. (50-krotność dawki ludzkiej), nie wykazały zwiększonej częstości nowotworów. Ponadto, badania na szczurach przy dawce 5 mg/kg mc. (25-krotność dawki terapeutycznej) nie wykazały negatywnego wpływu na płodność zarówno u samców, jak i samic.
aberracje chromosomowe, alprazolam, badania toksykologiczne, dawka terapeutyczna, dawki terapeutyczne, działanie rakotwórcze, mutacje genetyczne, mutagenność, napady drgawkowe, narząd wzroku, nowotwory, parametry płodności, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojąder, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Totylem 60 mg + 0,4 mg
Totylem, zawierający żelazo w postaci hydratu glukonianu żelaza(II) oraz kwas foliowy, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi. Testy genotoksyczności kwasu foliowego nie wykazały działania mutagennego, natomiast sole żelaza mogą indukować cytotoksyczność i apoptozę w komórkach proliferacyjnych przy wysokich stężeniach, bez specyficznego działania genotoksycznego. Badania rakotwórczości na modelach zwierzęcych potwierdziły brak działania kancerogennego soli żelaza, a kwas foliowy wykazuje dwukierunkowy efekt: ochronny przy prawidłowym spożyciu oraz potencjalnie stymulujący rozwój nowotworów przy nadmiernej ekspozycji, jednakże tylko przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi.
aberracja chromosomowa, apoptoza, cytotoksyczność, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, glukonian żelaza, hydrat glukonianu żelaza, kwas foliowy, NOAEL, ognisko nowotworowe, proces nowotworowy, rak jelita grubego, rakotwórczość, sól żelaza, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Septolete ultra o smaku cytryny i miodu 3 mg + 1 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne preparatu Septolete ultra o smaku cytryny i miodu, zawierającego 3 mg chlorowodorku benzydaminy oraz 1 mg chlorku cetylopirydyniowego, potwierdziły jego wysokie bezpieczeństwo stosowania. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie wykazały istotnych negatywnych efektów na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Długotrwałe badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły klinicznie istotnych objawów toksyczności, a testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani genotoksycznego działania substancji czynnych.
Analizy dotyczące potencjalnego działania rakotwórczego oraz wpływu na rozrodczość i rozwój płodowy również nie wykazały ryzyka kancerogenności ani teratogenności. Długoterminowe obserwacje potwierdziły brak negatywnego wpływu na procesy reprodukcyjne oraz rozwój potomstwa. Kompleksowa ocena danych przedklinicznych wskazuje, że stosowanie leku Septolete ultra w dawkach 3 mg chlorowodorku benzydaminy i 1 mg chlorku cetylopirydyniowego nie wiąże się z istotnymi zagrożeniami dla zdrowia człowieka.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie toksyczności, benzydamina, cetylopirydyna, chlorek cetylopirydyniowy, chlorowodorek benzydaminy, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, ośrodkowy układ nerwowy, rozrodczość, rozwój płodowy, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Esceven 167 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wyciągu z nasion kasztanowca (Aesculus hippocastanum L.), będącego substancją czynną produktu leczniczego Esceven w dawce 167 mg, wykazały brak negatywnego wpływu na kluczowe układy fizjologiczne, w tym sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały istotnych zmian hematologicznych, biochemicznych ani histopatologicznych, co potwierdza brak toksyczności narządowej przy długotrwałym stosowaniu. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności ani aberracji chromosomowych, a badania długoterminowe na modelach zwierzęcych nie potwierdziły działania rakotwórczego substancji czynnej.
aberracja chromosomowa, Aesculus hippocastanum, badania toksykologiczne, działanie rakotwórcze, Hippocastani seminis extractum, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, teratogenność, testy mutagenności, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, wyciąg z nasion kasztanowca, zaburzenia rozwojowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Astha 0,03 mg + 2 mg
Dane przedkliniczne dotyczące produktu leczniczego Astha, zawierającego 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg dienogestu, obejmują szeroki zakres badań toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, karcynogenności oraz wpływu na reprodukcję. Badania toksyczności nie wykazały szczególnych zagrożeń dla funkcjonowania organów wewnętrznych, parametrów hematologicznych i biochemicznych przy długotrwałej ekspozycji na dawki terapeutyczne. Testy genotoksyczności, przeprowadzone zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały potencjału mutagennego ani zdolności do indukcji aberracji chromosomowych. Standardowe badania karcynogenności nie wskazały na ryzyko rakotwórcze w stosowanych dawkach, choć należy uwzględnić charakterystyczną dla steroidowych hormonów płciowych możliwość nasilenia rozwoju tkanek i nowotworów zależnych od hormonów.
aberracja chromosomowa, badanie genotoksyczności, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, działanie rakotwórcze, etynyloestradiol i dienogest, mutacja genowa, nowotwór hormonozależny, parametr hematologiczny, profil bezpieczeństwa leku, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, steroidowy hormon płciowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 20 mg
Badania przedkliniczne olanzapiny wykazały typowe dla neuroleptyków objawy toksyczności ostrej u myszy i szczurów, takie jak zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia i drgawki, z medianą dawki śmiertelnej odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała. Psy tolerowały dawki doustne do 100 mg/kg bez zgonów, jednak obserwowano sedację, ataksję, tachykardię i inne objawy neurologiczne. U małp dawki do 100 mg/kg powodowały prostrację, a wyższe dawki zaburzenia świadomości. W badaniach toksyczności wielokrotnej, trwających do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów, zaobserwowano hamowanie OUN, objawy antycholinergiczne oraz zmiany hematologiczne, w tym zależne od dawki leukopenie u myszy i niespecyficzne zmniejszenie leukocytów u szczurów. U szczurów stwierdzono również przemijające zmiany związane ze wzrostem prolaktyny, takie jak zmniejszenie masy jajników i macicy oraz zmiany morfologiczne w nabłonku pochwy i gruczole sutkowym.
ataksja, badania przedkliniczne, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, komórki szpiku kostnego, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, prostracja, sedacja, śpiączka, tachykardia, toksyczność hematologiczna, zaburzenia hematologiczne, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Capecitabine LEK-AM 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kapecytabiny wykazały charakterystyczną toksyczność dla fluoropirymidyn, obejmującą układ pokarmowy, limfatyczny i krwiotwórczy, z odwracalnymi zmianami po zaprzestaniu leczenia. Zaobserwowano również toksyczność skórną, natomiast brak było objawów uszkodzenia wątroby i ośrodkowego układu nerwowego. W zakresie układu sercowo-naczyniowego, dożylne podanie dawki 100 mg/kg u małp Cynomolgus powodowało wydłużenie odcinków PR i QT, co nie występowało przy doustnym podaniu 1379 mg/m²/dobę. Dwuletnie badania na modelu mysim nie wykazały działania rakotwórczego kapecytabiny, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowe. Wpływ na płodność ujawnił odwracalne zaburzenia u samic i samców myszy, w tym atrofię narządów płciowych u samców po 13 tygodniach terapii.
5-fluorouracyl, analog nukleozydowy, atrofia narządów, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fluoropirymidyna, kapecytabina, poronienie, potencjał mutagenny, resorpcja płodów, śmierć płodu, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność sercowo-naczyniowa, toksyczność skórna, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, uszkodzenie chromosomalne, wady wrodzone, zaburzenia płodności, zmiany zwyrodnieniowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Iporel 0,075 mg
Chlorowodorek klonidyny, będący substancją czynną produktu leczniczego IPOREL w dawce 75 mikrogramów, posiada ograniczone dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego, brak jest dodatkowych informacji przedklinicznych, które miałyby istotne znaczenie kliniczne dla lekarza przepisującego lek. Wszystkie kluczowe dane dotyczące bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego oraz wpływu na reprodukcję zostały już uwzględnione w odpowiednich sekcjach dokumentacji produktu. Produkt IPOREL w dawce 75 mikrogramów przeszedł standardowe procedury oceny bezpieczeństwa wymagane dla leków, jednak szczegółowe wyniki tych badań nie są przedstawione w charakterystyce produktu jako istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej. W związku z tym, lekarz przepisujący chlorowodorek klonidyny może opierać się na dostępnych, klinicznie relewantnych informacjach zawartych w dokumentacji, bez konieczności uwzględniania dodatkowych danych przedklinicznych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pixigan 300 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bupropionu chlorowodorku (substancji czynnej Pixigan) wykazały brak negatywnego wpływu na płodność, przebieg ciąży oraz rozwój płodowy u szczurów przy dawkach odpowiadających maksymalnej dawce terapeutycznej u ludzi. U królików, którym podawano dawki do 7-krotnie wyższe (w mg/m²), zaobserwowano jedynie nieznaczne zaburzenia układu szkieletowego, takie jak dodatkowe żebro piersiowe i opóźnione kostnienie paliczków, oraz zmniejszenie masy ciała płodów przy dawkach toksycznych. W badaniach toksyczności ogólnej u zwierząt laboratoryjnych (szczury, psy) dawki wielokrotnie przekraczające dawki terapeutyczne indukowały objawy neurologiczne (ataksja, drgawki, drżenia), wymioty oraz zwiększoną śmiertelność. Warto podkreślić, że indukcja enzymatyczna obserwowana u zwierząt nie występuje u ludzi, co ogranicza bezpośrednią ekstrapolację wyników dotyczących metabolizmu i toksyczności wątroby.
ataksja, bupropion chlorowodorek, dodatkowe żebro piersiowe, drżenia, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, indukcja enzymatyczna, narażenie ogólnoustrojowe, opóźnione kostnienie, potencjał genotoksyczny, różnice międzygatunkowe, rozwój płodowy, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na rozród, zaburzenia układu szkieletowego, zmiany wątrobowe - Leksykon substancji czynnych
Karczoch – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksyczności wyciągu z karczocha (Cynara scolymus L.) wykazały brak efektów toksycznych przy doustnym podaniu w dawkach 10-200 mg/kg masy ciała przez okres 4 miesięcy u szczurów. Nie zaobserwowano zmian masy ciała, ani patologii narządów wewnętrznych, co potwierdza dobry profil bezpieczeństwa substancji. Ponadto, badania nie wykazały działania rakotwórczego, a wręcz sugerują potencjalne działanie ochronne przeciwko procesom nowotworowym, prawdopodobnie dzięki obecności polifenoli o właściwościach przeciwutleniających i przeciwzapalnych. Wyciąg nie wykazuje również negatywnego wpływu na rozrodczość zwierząt doświadczalnych, a badania na modelach zwierzęcych nie wskazują na ryzyko teratogenne.
badanie przedkliniczne, działanie protekcyjne, działanie rakotwórcze, efekt toksyczny, genotoksyczność, kancerogenność, karczoch, model zwierzęcy, nalewka z karczocha, narząd wewnętrzny, proces nowotworowy, toksyczność ogólna, toksyczność przewlekła, właściwości przeciwutleniające, właściwości przeciwzapalne, wyciąg z liści karczocha, zmiany anatomopatologiczne, związki polifenolowe - Leksykon substancji czynnych
Woda – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Woda do wstrzykiwań (Aqua ad iniectabile) pełni rolę nośnika dla leków parenteralnych i sama w sobie charakteryzuje się wysokim profilem bezpieczeństwa, co potwierdzają dostępne dane przedkliniczne. Nie wykazano potencjalnych zagrożeń toksycznych, mutagennych ani rakotwórczych związanych z czystą wodą, choć brak jest specyficznych badań dotyczących jej wpływu na reprodukcję, genotoksyczność i karcinogenność. W praktyce klinicznej istotne są przedkliniczne dane bezpieczeństwa substancji rozpuszczanych lub rozcieńczanych w wodzie do wstrzykiwań, gdyż to one determinują ryzyko związane z podaniem parenteralnym.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Suvardio 40 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rozuwastatyny (Suvardio) nie wykazały istotnych zagrożeń dla ludzi przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Testy genotoksyczności i karcynogenności dały wyniki negatywne, co potwierdza brak potencjału genotoksycznego i rakotwórczego. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podawaniu zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie u myszy i szczurów, wpływ na pęcherzyk żółciowy u psów oraz toksyczne działanie na jądra u małp i psów, jednak te efekty występowały przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Nie przeprowadzono szczegółowych badań wpływu na kanał potasowy hERG, co pozostaje istotnym aspektem do dalszej oceny bezpieczeństwa kardiologicznego.
dane przedkliniczne, dawka lecznicza, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, kanał potasowy hERG, model zwierzęcy, pęcherzyk żółciowy, potencjał karcynogenny, profil bezpieczeństwa, reduktaza HMG-CoA, repolaryzacja mięśnia sercowego, rozuwastatyna wapniowa, specyficzność gatunkowa, toksyczność, toksyczność jąder, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, zmiany histopatologiczne wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Albothyl 90 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne polikrezulenu, substancji czynnej Albothylu, wykazały niski profil toksyczności ostrej zarówno po podaniu dożylnym, jak i doustnym. Wartości LD50 u myszy wynoszą 340-380 mg/kg mc. (dożylnie) oraz 2300-2500 mg/kg mc. (doustnie), natomiast u szczurów odpowiednio 390-420 mg/kg mc. i 3200-3900 mg/kg mc., co stanowi odpowiednio 200- i 300-krotny margines bezpieczeństwa względem dawki terapeutycznej stosowanej u ludzi. Badania podprzewlekłe (3 miesiące) na szczurach i psach, przy dawkach 40- i 9-krotnie wyższych niż terapeutyczne, nie wykazały specyficznych objawów toksyczności. Działanie miejscowe polikrezulenu w stężeniach 4%, 12% i 36% na modelach zwierzęcych ograniczało się do przemijającego zaczerwienienia, co potwierdza dobrą tolerancję miejscową substancji.
Albothyl, badania toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie miejscowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, LD50, margines bezpieczeństwa, podanie doustne, podanie dożylne, polikresulen, potencjał mutagenny, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła - Leksykon substancji czynnych
Polimyksyna B – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Polimyksyna B, antybiotyk peptydowy stosowany zarówno miejscowo, jak i ogólnoustrojowo, wykazuje w badaniach przedklinicznych ograniczoną toksyczność przy podawaniu wielokrotnym. W badaniach na szczurach dawki 0,40, 200 i 1000 ppm przez 26 tygodni nie wywołały istotnych uszkodzeń serca, mózgu, płuc, wątroby ani nerek, jednak zaobserwowano nefrotoksyczność zależną od dawki przy domięśniowym podaniu w zakresie 0,83–7,5 mg/kg mc./dzień. U psów podawanie doustne w dawkach 6,67–60 mg/kg mc./dzień przez 90 dni nie wykazało działań niepożądanych. Dane toksykologiczne nie wskazują na istotne ryzyko genotoksyczności, rakotwórczości ani toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, choć brak jest jednoznacznych informacji dotyczących teratogenności polimyksyny B. W preparatach złożonych z polimyksyną B, takich jak Maxibiotic czy Polibiotic, podkreśla się brak danych o działaniu teratogennym, natomiast glikokortykosteroidy obecne w tych preparatach wykazują działanie teratogenne.
alergia kontaktowa, badanie farmakologiczne, badanie mutagenności, działanie drażniące, działanie rakotwórcze, nefrotoksyczność i ototoksyczność, nefrotoksyczność polimyksyny, ototoksyczność, podanie ogólnoustrojowe, polimyksyna B, siarczan neomycyny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Miansegen 10 mg
Ocena danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa mianseryny chlorowodorku, substancji czynnej leku Miansegen w dawce 10 mg, nie wykazała nowych istotnych informacji wykraczających poza te zawarte w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL). Badania przedkliniczne nie dostarczyły dodatkowych danych dotyczących toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego ani wpływu na rozród, które wymagałyby zmiany lub uzupełnienia istniejących zaleceń terapeutycznych. Profil bezpieczeństwa substancji czynnej został uznany za dobrze scharakteryzowany i nie wskazuje na nowe ryzyko kliniczne.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin Polpharma 25 mg
Dane toksykologiczne dotyczące sytagliptyny wykazują, że jej stosowanie w dawkach terapeutycznych u ludzi cechuje się szerokim marginesem bezpieczeństwa. Toksyczność wątrobowa i nerkowa u gryzoni pojawiała się jedynie przy ekspozycji przekraczającej 58-krotnie poziom kliniczny, natomiast przy 19-krotnym narażeniu nie obserwowano negatywnych efektów. U szczurów nieprawidłowości siekaczy występowały przy narażeniu >67-krotnym, ale nie przy 58-krotnym w badaniu 14-tygodniowym. U psów objawy neurologiczne i mięśniowe pojawiały się przy około 23-krotnym narażeniu, natomiast przy 6-krotnym nie stwierdzono zmian. Brak genotoksyczności potwierdza niskie ryzyko mutagenne, a działanie rakotwórcze ogranicza się do szczurów, u których nowotwory wątroby były wtórne do hepatotoksyczności przy ekspozycji >58-krotnej. W badaniach reprodukcyjnych nie wykazano istotnych negatywnych efektów przy narażeniach do 29-krotnych, a obserwowane zmiany u zwierząt nie przekładają się na ryzyko u ludzi.
ataksja, badanie genotoksyczne, badanie rakotwórcze, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie hepatotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja kliniczna, ekspozycja u człowieka, genotoksyczność sytagliptyny, gruczolak wątroby, miotoksyczność, narażenie kliniczne, narażenie ustrojowe, neurotoksyczność, nieprawidłowości siekaczy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przenikanie do mleka, rozwój przed- i pourodzeniowy, stężenie w mleku, sytagliptyna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność wątrobowo-nerkowa, toksyczny wpływ na reprodukcję, uszkodzenie nerwów, wpływ na płodność, wpływ na reprodukcję, zaburzenia koordynacji ruchowej, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon substancji czynnych
Hymekromon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Hymekromon, substancja czynna w produktach Cholestil (200 mg, 400 mg) oraz Cholestil Max (200 mg), został poddany szerokim badaniom przedklinicznym, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia człowieka przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Badania farmakologiczne, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz testy genotoksyczności potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa substancji, bez wykrycia mutagenności czy uszkodzeń materiału genetycznego. Długoterminowe badania kancerogenności w modelach zwierzęcych nie wykazały zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów, nawet przy ekspozycji przekraczającej dawki stosowane u ludzi.
badanie farmakologiczne, badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, hymekromon, indukcja mutacji genowej, kancerogenność, mutacja chromosomowa, profil bezpieczeństwa, przewlekłe stosowanie, rozwój płodu, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko rozwoju nowotworu, substancja czynna, test genotoksyczności, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na płodność - Leksykon substancji czynnych
Dinoproston – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dinoproston (Prostaglandyna E2), stosowany w produktach takich jak Cervidil i Prepidil, wykazuje lokalne działanie farmakologiczne z szybkim metabolizmem i inaktywacją, co ogranicza ekspozycję ogólnoustrojową i minimalizuje ryzyko toksyczności systemowej. Dane przedkliniczne potwierdzają brak istotnej toksyczności ogólnoustrojowej, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa klinicznego. W przypadku systemu dopochwowego Cervidil, polimery hydrożelowe i poliestrowe wykazują dobrą tolerancję miejscową, a ich ekspozycja ogólnoustrojowa jest nieistotna, co dodatkowo potwierdza bezpieczeństwo stosowania tego preparatu.
charakterystyka produktu leczniczego, dinoproston, działanie miejscowe, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, prostaglandyna E2, system terapeutyczny dopochwowy, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność systemowa, toksyczny wpływ na rozród, tolerancja miejscowa, żel do szyjki macicy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Remolexam 7,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne meloksykamu wykazały, że jego profil toksyczności jest zgodny z innymi NLPZ. Długotrwałe podawanie wysokich dawek powodowało u zwierząt zmiany patologiczne, takie jak owrzodzenia i nadżerki przewodu pokarmowego oraz martwicę brodawek nerkowych. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów, przy dawkach ≥ 1 mg/kg (doustnie), zaobserwowano zmniejszenie owulacji, zahamowanie implantacji oraz działanie embriotoksyczne, objawiające się nasilonym resorpcją zarodków, jednak przy dawkach toksycznych dla samic. Nie stwierdzono działania teratogennego przy dawkach do 4 mg/kg u szczurów i do 80 mg/kg u królików, co stanowi 5-10-krotność dawki klinicznej (7,5-15 mg dla osoby 75 kg). W końcowym okresie ciąży odnotowano toksyczny wpływ na płód, typowy dla inhibitorów syntezy prostaglandyn, charakterystyczny dla całej grupy NLPZ.
działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, genotoksyczność, inhibitor syntezy prostaglandyn, karcynogenność, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadżerka przewodu pokarmowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, resorpcja zarodka, toksyczność przewlekła, zaburzenia owulacji, zahamowanie implantacji - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Asitalip Combo 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Asitalip Combo, zawierający 50 mg sytagliptyny i 1000 mg metforminy chlorowodorku, przeszedł szczegółowe badania przedkliniczne oceniające profil bezpieczeństwa. W badaniach na psach stosujących metforminę w monoterapii lub w skojarzeniu z sytagliptyną przez 16 tygodni nie wykazano dodatkowej toksyczności terapii skojarzonej. Poziom bez obserwowanego działania toksycznego (NOEL) dla sytagliptyny wynosił około 6-krotność narażenia człowieka, a dla metforminy około 2,5-krotność. W badaniach na gryzoniach toksyczne działanie sytagliptyny na wątrobę i nerki pojawiało się dopiero przy narażeniu przekraczającym 58-krotność narażenia klinicznego, a nieprawidłowości zębów obserwowano przy 67-krotnym narażeniu. U psów przy 23-krotnym narażeniu odnotowano przemijające objawy neurologiczne (m.in. ataksja, drżenie, ślinienie się) oraz niewielkie zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6-krotnym narażeniu nie stwierdzono wpływu na te parametry. Sytagliptyna nie wykazała genotoksyczności, a działanie rakotwórcze u szczurów było związane z przewlekłą hepatotoksycznością przy bardzo wysokich dawkach (58-krotność narażenia klinicznego), co nie stanowi istotnego zagrożenia dla ludzi ze względu na szeroki margines bezpieczeństwa (19-krotność narażenia klinicznego). W badaniach reprodukcyjnych nie stwierdzono istotnych negatywnych efektów na płodność i rozwój, choć przy narażeniu >29-krotnym obserwowano niewielkie zniekształcenia żeber u płodów szczurów oraz toksyczny wpływ na matkę u królików. Sytagliptyna przenika do mleka karmiących samic szczurów w stężeniu czterokrotnie wyższym niż w osoczu (wskaźnik mleko/osocze 4:1).
badanie farmakologiczne, chlorowodorek metforminy, dysfunkcja układu nerwowego, działanie hepatotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, narażenie ustrojowe, NOEL, ośrodkowy układ nerwowy, podrażnienie układu pokarmowego, potencjalne działanie rakotwórcze, profil bezpieczeństwa, przenikanie leku do mleka, rak wątroby, toksyczne działanie na wątrobę i nerki, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na matkę, toksyczny wpływ na rozród, zaburzenia koordynacji ruchowej, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dasatinib Krka 100 mg
Dazatynib jest inhibitorem kinaz tyrozynowych o szerokim spektrum działania przeciwnowotworowego, szczególnie skutecznym wobec kinazy BCR-ABL oraz kinaz z rodziny SRC, c-KIT, EPH i PDGFβ. Charakteryzuje się subnanomolarnym potencjałem inhibicyjnym (0,6-0,8 nM) i unikalną zdolnością wiązania się zarówno z aktywną, jak i nieaktywną formą BCR-ABL, co umożliwia przełamywanie oporności na imatynib. W badaniach przedklinicznych wykazano jego skuteczność w modelach przewlekłej białaczki szpikowej (CML), w tym w zapobieganiu progresji do fazy blastycznej oraz aktywność wobec komórek w różnych lokalizacjach, w tym OUN. W badaniach klinicznych fazy I i II potwierdzono trwałe odpowiedzi hematologiczne i cytogenetyczne u pacjentów z CML i Ph+ ALL opornych lub nietolerujących imatynibu, stosując dawkę początkową 70 mg dwa razy dziennie z możliwością modyfikacji dawkowania.
agregacja płytek krwi, c-KIT, chromosom Philadelphia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, efekt klastogenny, faza akceleracji, faza blastyczna, faza przewlekła CML, gruczolak prostaty, inhibitor kinazy proteinowej, kanał potasowy hERG, kinaza BCR-ABL, kinaza receptora efryny, kinaza SRC, mieloblastyczna postać przełomu blastycznego, nefrotoksyczność, odstęp QT, oporność na imatynib, ośrodkowy układ nerwowy, ostra białaczka limfoblastyczna, potencjał genotoksyczny, przewlekła białaczka szpikowa, rak płaskonabłonkowy, receptor PDGFβ, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, układ krwiotwórczy, układ krzepnięcia, układ limfatyczny, włókna Purkinjego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lekoklar 125 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne klarytromycyny, substancji czynnej leku Lekoklar, wykazały dawkozależne działanie toksyczne, głównie hepatotoksyczne, obserwowane u różnych gatunków zwierząt po dawkach ≥300 mg/kg mc./dobę, znacznie przekraczających dawki kliniczne. Uszkodzenia wątroby pojawiały się już po 14 dniach terapii u psów i małp. Dodatkowo odnotowano nefrotoksyczność, zmiany w błonie śluzowej żołądka oraz wpływ na układ immunologiczny (grasica i tkanki limfoidalne). U psów zaobserwowano zapalenie spojówek i łzawienie przy dawkach zbliżonych do terapeutycznych, a przy 400 mg/kg mc./dobę zmętnienie i obrzęk rogówki. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały potencjału mutagennego, co jest istotne dla bezpieczeństwa długoterminowego stosowania. W badaniach reprodukcyjnych wykazano zwiększoną częstość samoistnych poronień u królików i małp przy dawkach 2- i 10-krotnie wyższych niż kliniczne, powiązaną z toksycznością matczyną. U szczurów i myszy stwierdzono dawkozależne wady rozwojowe, w tym wady sercowo-naczyniowe (150 mg/kg mc./dobę) oraz rozszczep podniebienia (dawki 70-krotnie wyższe). Klarytromycyna przenika do mleka, co wymaga ostrożności w okresie laktacji.
antybiotyk makrolidowy, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka LD50, działanie embriotoksyczne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hepatotoksyczność, klarytromycyna, leukocyt, łzawienie, nefrotoksyczność, obrzęk rogówki, płytka krwi, rozszczep podniebienia, samoistne poronienie, tkanka limfoidalna, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, układ krwiotwórczy, układ sercowo-naczyniowy, zapalenie spojówek, zmętnienie rogówki - Leksykon substancji czynnych
Losartan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące losartanu oraz jego połączenia z hydrochlorotiazydem nie wykazały istotnego ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego dla człowieka, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania tych leków. W badaniach toksyczności dawek wielokrotnych zaobserwowano zmniejszenie parametrów hematologicznych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt), wzrost stężenia azotu mocznikowego oraz sporadyczne zwiększenie kreatyniny w surowicy, co sugeruje wpływ na funkcję nerek. Dodatkowo, odnotowano zmniejszenie masy serca bez zmian histologicznych oraz uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego, takie jak owrzodzenia i krwawienia, prawdopodobnie związane z działaniem na układ renina-angiotensyna. Badania toksyczności rozrodczej wykazały, że losartan i jego połączenie z hydrochlorotiazydem mogą wywoływać toksyczne efekty na płód, w tym obumarcie płodu oraz malformacje, zwłaszcza przy podawaniu w późnym okresie ciąży i podczas laktacji. U szczurów zaobserwowano nieznaczne zwiększenie liczby nadliczbowych żeber w pokoleniu F1 po leczeniu samic przed zapłodnieniem. Brak działania teratogennego stwierdzono u szczurów i królików. Te dane podkreślają konieczność ostrożności przy stosowaniu losartanu i jego połączenia z hydrochlorotiazydem u kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią, ze względu na potencjalne ryzyko toksyczności nerkowej i śmierci płodów. Znajomość tych informacji jest kluczowa dla lekarzy w celu optymalizacji terapii i minimalizacji ryzyka dla pacjentów.
azot mocznikowy, badania farmakologiczne, błona śluzowa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, kreatynina, losartan potasowy, masa serca, nadliczbowe żebra, nadżerki, owrzodzenie, parametry hematologiczne, toksyczność nerkowa, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność rozrodcza, układ krwiotwórczy, układ renina-angiotensyna, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Doxar 2 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa mezylanu doksazosyny, substancji czynnej preparatu Doxar, wykazały brak działania rakotwórczego w długoterminowych testach na szczurach i myszach, przy maksymalnych dawkach odpowiednio 40 mg/kg mc./dobę i 120 mg/kg mc./dobę przez okres do 24 miesięcy. Ekspozycja ogólnoustrojowa (AUC) u zwierząt była wielokrotnie wyższa niż u ludzi przy dawce terapeutycznej 16 mg/dobę (8-krotnie u szczurów i 4-krotnie u myszy). Ponadto, badania mutagenne in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego na poziomie chromosomalnym ani subchromosomalnym, co potwierdza brak potencjału genotoksycznego doksazosyny i jej metabolitów.
badania przedkliniczne, DOXAR, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja systemowa, karcynogeneza, mezylan doksazosyny, parametry płodności, płodność męska, płodność samców, pole pod krzywą stężenia, potencjał mutagenny, poziom chromosomalny, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Roxiper 20 mg + 4 mg + 1,25 mg
Produkt leczniczy Roxiper, zawierający rozuwastatynę, peryndopryl oraz indapamid, został poddany szerokim badaniom przedklinicznym, które potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania toksyczności na zwierzętach wykazały, że połączenie peryndoprylu i indapamidu cechuje się nieznacznie wyższą toksycznością niż monoterapia, z objawami takimi jak toksyczne działanie na przewód pokarmowy u psów oraz zwiększony wpływ toksyczny na organizm matki u szczurów, jednak te efekty pojawiały się przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne. Badania genotoksyczności i karcinogenności dla peryndoprylu i indapamidu nie wykazały potencjału mutagennego ani rakotwórczego, a toksyczność reprodukcyjna nie ujawniła działania embriotoksycznego, teratogennego ani wpływu na płodność.
badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie karcinogenności, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, kanał potasowy hERG, margines bezpieczeństwa, objawy nerkowe, pęcherzyk żółciowy, peryndopryl z indapamidem, poziom terapeutyczny, preparat złożony, profil bezpieczeństwa, rozuwastatyna peryndopryl indapamid, toksyczność jąder, toksyczność przewodu pokarmowego, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność reprodukcyjna rozuwastatyny, zmiany histopatologiczne wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pilocarpinum WZF 2% 20 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pilokarpiny chlorowodorku, zawartej w preparacie Pilocarpinum WZF 2%, nie wykazały istotnego potencjału genotoksycznego ani rakotwórczego, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa leku. W zakresie funkcji reprodukcyjnych, długotrwałe podawanie dawki 18 mg/kg mc./dobę przez ponad 28 dni u samców skutkowało zaburzeniami płodności, zmniejszoną ruchliwością plemników oraz zwiększoną liczbą uszkodzonych plemników. U samic ta sama dawka powodowała obniżenie wskaźnika płodności, wydłużenie cyklu rujowego oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. Dawka 3 mg/kg mc./dobę nie wywoływała tych niekorzystnych efektów u żadnej z płci.
cykl rujowy, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcje reprodukcyjne, genotoksyczność, Pilocarpinum WZF, pilokarpina chlorowodorek, płodność samców, płodność samic, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, ruchliwość plemników, uszkodzenie plemników, wskaźnik płodności, zaburzenie reprodukcyjne - Leksykon substancji czynnych
Tamoksyfen – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania tamoksyfenu obejmują szeroki zakres analiz farmakologicznych, toksykologicznych oraz genotoksycznych, wskazując na istotne aspekty bezpieczeństwa klinicznego tego leku. W badaniach toksyczności ostrej LD50 dla podania doustnego wynosiła 2,5-3 g/kg u szczurów i myszy, natomiast dożylne podanie wykazało znacznie niższą toksyczność z LD50 około 62,5 mg/kg. Przewlekłe podawanie tamoksyfenu (5-35 mg/kg/dobę przez 2 lata) u szczurów wiązało się z występowaniem zależnych od dawki nowotworów wątrobowokomórkowych oraz zaćmy. Działanie genotoksyczne potwierdzono po aktywacji wątrobowej, co stanowi istotny czynnik ryzyka, choć w badaniach na myszy nie wykazano genotoksyczności w układzie wewnątrzwydzielniczym. Ponadto, obserwowano rozwój guzów narządów rozrodczych u myszy oraz nowotworów wątroby u szczurów, co koreluje z klinicznymi doniesieniami o zwiększonym ryzyku raka błony śluzowej macicy u pacjentek stosujących tamoksyfen.
badanie farmakologiczne, dawka śmiertelna, dietylostylbestrol, dysplazja gruczołów pochwy, działanie estrogenowe, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja wewnątrzmaciczna, embriotoksyczność, etynyloestradiol, genotoksyczność, guz komórek śródmiąższowych, guz komórek warstwy ziarnistej, guz wątroby, implantacja jaja, nowotwór błony śluzowej macicy, nowotwór wątroby, podanie doustne, podanie dożylne, rak jasnokomórkowy szyjki macicy, rak wątrobowokomórkowy, rakotwórczość, spermatogeneza, tamoksyfen, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, układ wewnątrzwydzielniczy, wpływ na reprodukcję, zaćma, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tetmodis 25 mg
Przedkliniczne badania toksyczności tetrabenazyny wykazały, że wielokrotne podawanie doustne prowadzi do obniżenia stężenia monoamin, co manifestuje się u zwierząt objawami takimi jak letarg, obniżona aktywność, zez oraz sedacja, stanowiąca czynnik ograniczający dawkę. W zakresie genotoksyczności, tetrabenazyna nie indukowała mutacji punktowych in vitro, jednak przy cytotoksycznych stężeniach zaobserwowano aberracje chromosomowe w komórkach jajnika chomika chińskiego, natomiast testy in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego. Brak jest danych dotyczących potencjału rakotwórczego leku. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów nie stwierdzono wpływu na ciążę i przeżywalność płodu przy ekspozycji mniejszej niż kliniczna, choć odnotowano wydłużenie fazy cyklu estralnego i opóźnienie płodności u samic, bez wpływu na rozród samców. U królików nie wykazano negatywnego wpływu na reprodukcję, jednak ekspozycja była niższa niż kliniczna, co ogranicza interpretację wyników.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Indapres 2,5 mg
Indapamid, substancja czynna preparatu Indapres w dawce 2,5 mg, wykazał w badaniach przedklinicznych brak potencjału mutagennego oraz rakotwórczego, co potwierdza jego bezpieczeństwo w długoterminowym stosowaniu. W testach toksyczności reprodukcyjnej nie zaobserwowano działania embriotoksycznego ani teratogennego, a także nie stwierdzono wpływu na płodność u samców i samic szczurów. Badania obejmowały podawanie dawek doustnych od 40 do 8000 razy przekraczających dawkę terapeutyczną, co pozwoliło na ocenę bezpieczeństwa w warunkach znacznego przedawkowania.
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie farmakologiczne, działanie moczopędne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, indapamid, lek diuretyczny, płodność, potencjał mutagenny, rozszerzenie naczyń obwodowych, spowolnienie oddechu, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, wiek reprodukcyjny, zatrucie - Leksykon substancji czynnych
Miedź – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Miedź, jako niezbędny pierwiastek śladowy, pełni istotne funkcje fizjologiczne i jest stosowana w produktach leczniczych, suplementach diety oraz preparatach do żywienia pozajelitowego. Przedkliniczne badania bezpieczeństwa miedzi są ograniczone, jednak dostępne dane oraz wieloletnie doświadczenie kliniczne wskazują na niski potencjał toksyczny przy stosowaniu w dawkach fizjologicznych. Przykładowo, produkt Tracutil zawiera miedź(II) chlorek dwuwodny w stężeniu 204,6 µg/ml (12 µmol/ampułka, 760 µg/ampułka) i jest stosowany w terapii zastępczej, gdzie ryzyko toksyczności jest minimalne. W przypadku produktów złożonych, takich jak Pediaven G20 i Pediaven NN2, które zawierają miedzi siarczan pięciowodny, brak specyficznych badań przedklinicznych rekompensowany jest danymi literaturowymi oraz doświadczeniem klinicznym, potwierdzającymi bezpieczeństwo stosowania.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, dawka fizjologiczna, dawka maksymalna, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, genotoksyczność, karcynogenność, limfocyt, miedź chlorek dwuwodny, miedzi siarczan pięciowodny, ostra toksyczność, pierwiastek śladowy, podanie dożylne, terapia zastępcza, teratogenność, test Amesa, test CHO/HPRT, test mikrojądrowy, tetrafluoroboran miedzi, toksyczność przewlekła, wymiana chromatyd siostrzanych, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Sodu bromek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Substancja sodu bromek, będąca składnikiem produktu leczniczego Sól Jodobromowa Iwonicka, została oceniona pod kątem bezpieczeństwa na podstawie danych literaturowych i wieloletniego doświadczenia klinicznego, bez konieczności prowadzenia dedykowanych badań przedklinicznych. Analizy niekliniczne wykazały brak toksyczności przy standardowym dawkowaniu, brak genotoksyczności, działania rakotwórczego, negatywnego wpływu na funkcje rozrodcze oraz brak teratogenności. Sód bromek występuje w produkcie w stężeniu zapewniającym 1200 mg jonów bromkowych na kilogram, co jest istotne dla oceny bezpieczeństwa w kontekście całego składu, w którym dominuje chlorek sodu oraz jodek sodu.
badanie farmakologiczne, badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, chlorek sodu, dane literaturowe, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, jodek sodu, jon bromkowy, profil bezpieczeństwa, proszek do sporządzania roztworu, sodu bromek, sól jodobromowa iwonicka, teratogenność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, właściwość kancerogenna, zaburzenie rozwojowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rispolept 1 mg/ml
Rysperydon, substancja czynna leku Rispolept (1 mg/ml, roztwór doustny), wykazuje w badaniach przedklinicznych dawkozależne działanie na układ rozrodczy i gruczoły piersiowe u niedojrzałych szczurów i psów, związane z blokadą receptorów dopaminergicznych D₂ i hiperprolaktynemią. U szczurów zaobserwowano niekorzystne efekty na zachowania rodzicielskie, masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa, a także deficyty funkcji poznawczych po ekspozycji płodowej. Młode szczury wykazywały zwiększoną śmiertelność i opóźnienie rozwoju, a u młodych psów stwierdzono opóźnienie dojrzewania płciowego oraz wpływ na kości długie przy ekspozycji 15-krotnie przekraczającej maksymalną dawkę u młodzieży (1,5 mg/dobę). Rysperydon nie wykazuje działania genotoksycznego, jednak u gryzoni zaobserwowano rozwój gruczolaków przysadki, trzustki i gruczołów mlecznych, co wiąże się z przewlekłą hiperprolaktynemią i antagonizmem receptorów D₂, choć znaczenie tych zmian dla ludzi pozostaje niejasne.
antagonista dopaminy, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, deficyt poznawczy, dojrzewanie płciowe, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, gruczolak przysadki, gruczolak trzustki, guz piersi, hiperprolaktynemia, prolaktyna, receptor dopaminergiczny D2, rysperydon, teratogenność, toksyczność przewlekła, torsade de pointes, układ endokrynny, wydłużenie QT - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hedussin 33 mg/4 ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa suchego wyciągu z liści bluszczu (Hedera helix L., folium), substancji czynnej leku Hedussin (8,25 mg/ml w syropie), wykazały brak działania mutagennego w teście Amesa, co potwierdza brak potencjału genotoksycznego tej substancji. Test ten, będący standardową metodą oceny ryzyka uszkodzeń DNA, wskazuje na niski poziom zagrożenia mutacyjnego przy stosowaniu preparatu. Syrop zawiera również sorbitol (E420) do 469 mg/ml, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją cukrów. Stosunek surowca do produktu końcowego wynosi 4-8:1, a ekstrakcja odbywa się z użyciem 30% etanolu (m/m).
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzaran 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, wpływu na parametry hematologiczne, potencjału teratogennego, mutagennego oraz rakotwórczego. W badaniach toksyczności ostrej u myszy i szczurów LD50 wynosiła odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, a u psów i małp tolerowano dawki do 100 mg/kg bez śmiertelnych efektów. Objawy obejmowały zahamowanie aktywności OUN, drżenia, drgawki, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. W toksyczności przewlekłej obserwowano zahamowanie aktywności OUN, działanie przeciwcholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym odwracalne zmiany związane ze wzrostem prolaktyny, takie jak zmniejszenie masy jajników i macicy u szczurów. Wpływ na hematologię obejmował zmniejszenie liczby leukocytów u myszy i szczurów oraz odwracalną neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, przy czym AUC u tych psów było 12-15-krotnie wyższe niż u ludzi przy dawce 12 mg.
cytopenia, dawka śmiertelna, działanie cytotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, leukocyty, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, opóźnienie rozwoju płodu, prolaktyna, szpik kostny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uspokojenie polekowe, zaburzenia hematologiczne, zmniejszenie aktywności