zapalenie wątroby
Zapalenie wątroby (hepatitis) to stan zapalny tkanki wątrobowej, który może być wywołany przez czynniki infekcyjne, toksyczne, autoimmunologiczne lub metaboliczne. Najczęstszymi przyczynami są wirusy hepatotropowe (HAV, HBV, HCV, HDV, HEV), ale zapalenie może być również spowodowane przez alkohol, leki, toksyny, choroby autoimmunologiczne czy zaburzenia metaboliczne.
Objawy zapalenia wątroby mogą obejmować zmęczenie, żółtaczkę, ból brzucha (szczególnie w prawym podżebrzu), nudności, wymioty, utratę apetytu, ciemny mocz i jasny stolec. Wiele przypadków przebiega jednak bezobjawowo lub skąpoobjawowo, co utrudnia wczesną diagnostykę i może prowadzić do przewlekłego zapalenia wątroby.
Diagnostyka zapalenia wątroby obejmuje badania biochemiczne (AlAT, AspAT, GGTP, fosfataza alkaliczna, bilirubina), serologiczne (markery wirusowe), obrazowe (USG, tomografia komputerowa) oraz w wybranych przypadkach biopsję wątroby. Leczenie zależy od etiologii – może obejmować leczenie przeciwwirusowe, immunosupresyjne, odstawienie czynnika uszkadzającego lub leczenie objawowe.
Przewlekłe zapalenie wątroby, nieleczone lub oporne na terapię, może prowadzić do włóknienia, marskości wątroby i raka wątrobowokomórkowego (HCC). Profilaktyka obejmuje szczepienia (przeciwko HAV i HBV), unikanie ryzykownych zachowań, odpowiedzialną konsumpcję alkoholu oraz monitorowanie funkcji wątroby u pacjentów przyjmujących hepatotoksyczne leki.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Inegy 10 mg + 40 mg
Bezpieczeństwo stosowania produktu leczniczego INEGY, zawierającego ezetymib i symwastatynę, oceniono w badaniach klinicznych obejmujących około 12 000 pacjentów, w tym populacje z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, chorobą wieńcową oraz przewlekłą chorobą nerek. W badaniu IMPROVE-IT (N=18 144) profil bezpieczeństwa INEGY (10 mg ezetymibu + 40 mg symwastatyny) był zbliżony do monoterapii symwastatyną (40 mg) podczas 6-letniej obserwacji, z odsetkiem przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych odpowiednio 10,6% i 10,1%. W badaniu SHARP (N>9000) u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, stosowanie INEGY (10 mg + 20 mg) nie różniło się pod względem bezpieczeństwa od placebo w okresie średnio 4,9 roku. Najważniejsze działania niepożądane obejmują miopatię (0,2%) i rabdomiolizę (0,1%), definiowane na podstawie wzrostu aktywności kinazy kreatynowej (CK) ≥ 10x górnej granicy normy (GGN) lub dwóch epizodów z CK ≥ 5 i < 10x GGN, z możliwym uszkodzeniem nerek w przypadku rabdomiolizy. Ponadto, 1,7% pacjentów doświadczyło istotnego klinicznie wzrostu aminotransferaz (AlAT i/lub AspAT ≥ 3x GGN), zwykle bezobjawowego i odwracalnego po przerwaniu terapii.
aminotransferazy, anafilaksja, bilirubina, enzymy wątrobowe, eozynofilia, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, ginekomastia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kamica żółciowa, miastenia rzekomoporaźna, miopatia, miopatia i rabdomioliza, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, trombocytopenia, zaburzenia poznawcze, zaburzenie erekcji, zapalenie naczyń, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Aceklofenak – Działania niepożądane
Aceklofenak, będący niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) dostępnym m.in. w dawce 100 mg (Digavar), wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego, takich jak choroba wrzodowa, perforacja czy krwawienie, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób starszych. Często obserwuje się także nudności, wymioty, biegunkę, zaparcia oraz zaostrzenia chorób zapalnych jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego). Ponadto, aceklofenak może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję, astmę, wysypki, pokrzywkę, a także poważne dermatozy pęcherzowe, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. W trakcie terapii obserwuje się również ryzyko obrzęków, nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca, co jest szczególnie istotne ze względu na podobieństwo aceklofenaku do diklofenaku i potwierdzone epidemiologicznie zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego i udar mózgu, zwłaszcza przy dużych dawkach i długotrwałym stosowaniu.
aceklofenak, agranulocytoza, anemia aplastyczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, granulocytopenia, hiperkaliemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, nekroliza naskórka, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pregabalin Reddy 200 mg
Pregabalina, substancja czynna leku Pregabalin Reddy, była badana klinicznie u ponad 8900 pacjentów, w tym ponad 5600 w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Profil działań niepożądanych jest zróżnicowany, najczęściej o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Wskaźnik przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 12% (w porównaniu do 5% w grupie placebo), z najczęstszymi przyczynami odstawienia takimi jak zawroty głowy i senność. U dzieci i młodzieży (wiek 1 miesiąc do 16 lat) profil bezpieczeństwa jest podobny do dorosłych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi: sennością, gorączką, zakażeniem górnych dróg oddechowych, zwiększonym łaknieniem i masą ciała. Przerwanie leczenia może wywołać objawy odstawienia, takie jak bezsenność, bóle głowy, nudności, lęk, drgawki, depresja i myśli samobójcze, co wskazuje na ryzyko uzależnienia od leku.
ataksja, badanie kliniczne, badanie kontrolowane placebo, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, ból neuropatyczny, bradykardia zatokowa, depresja, depresja oddechowa, drgawki, drżenie, dyskineza, dyzuria, farmakoterapia, gorączka, hipoglikemia, krwawienie z nosa, lęk, myśli samobójcze, nadmierne pocenie się, napad padaczkowy, neutropenia, niedoczulica, niepamięć, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objawy grypopodobne, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, padaczka, parestezje, pokrzywka, pregabalina, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, świąd, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uzależnienie od leku, zaburzenia koordynacji, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Amoksiklav 875 mg + 125 mg
Amoksiklav, zawierający amoksycylinę (875 mg) i kwas klawulanowy (125 mg) w stosunku 7:1, jest antybiotykiem o szerokim spektrum działania, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, głównie ze strony przewodu pokarmowego. Najczęściej obserwuje się biegunkę (≥1/10) oraz nudności i wymioty (≥1/100 do <1/10), przy czym nudności są częstsze przy wyższych dawkach doustnych. Zaleca się przyjmowanie leku na początku posiłku w celu zmniejszenia dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Szczególnie niebezpieczne jest zapalenie jelita grubego związane z antybiotykiem, w tym rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego i krwotoczne zapalenie okrężnicy, które wymagają natychmiastowej interwencji. Ponadto, u pacjentów może wystąpić umiarkowane zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych AspAT i AlAT (≥1/1000 do <1/100), a rzadziej poważniejsze zaburzenia, takie jak zapalenie wątroby czy żółtaczka cholestatyczna.
agranulocytoza, amoksycylina i kwas klawulanowy, anafilaksja, AspAT i AlAT, choroba posurowicza, czas protrombinowy, eozynofilia, IgA dermatoza, język włochaty, kandydoza błon śluzowych, krystaluria, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, osutka krostkowa, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aciprex 10 mg
Escytalopram (Aciprex) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii, a następnie ulegają zmniejszeniu. Do najczęstszych należą zaburzenia psychiczne (lęk, niepokój, nieprawidłowe marzenia senne), neurologiczne (ból głowy, bezsenność, zawroty głowy), żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka, zaparcia) oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe, w tym tachykardia i bradykardia. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT oraz arytmii komorowych, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u kobiet, pacjentów z hipokaliemią oraz z istniejącymi chorobami serca. U osób powyżej 50. roku życia stosowanie SSRI, w tym escytalopramu, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem złamań kości. Ponadto, nagłe odstawienie leku może wywołać objawy odstawienne, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, pobudzenie i nudności, co wskazuje na konieczność stopniowego zmniejszania dawki.
akatyzja, arytmia komorowa, badanie kliniczne, bruksizm, chwiejność emocjonalna, depersonalizacja, drgawka, dyskineza, działanie niepożądane, escytalopram, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, jadłowstręt, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy, krwotok poporodowy, mlekotok, napad panicznego lęku, niedociśnienie ortostatyczne, niemiarowość komorowa, objaw odstawienia, obrzęk naczynioruchowy, omam, parestezja, priapizm, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SSRI, stan splątania, TLPD, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, wazopresyna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie ruchowe, zaburzenie snu, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvastatin Medreg 80 mg
Profil bezpieczeństwa atorwastatyny został określony na podstawie danych z badań klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów (8755 na atorwastatynie vs. 7311 na placebo) z średnim okresem obserwacji 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny i 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane o częstości ≥1/100 obejmowały hiperglikemię, hipoglikemię, zmiany masy ciała, zaburzenia snu (koszmary, bezsenność) oraz objawy neurologiczne takie jak ból głowy, zawroty głowy, parestezje i neuropatie. Bardzo rzadkie działania niepożądane (<1/10 000) dotyczyły m.in. zaburzeń widzenia, słuchu, układu oddechowego, przewodu pokarmowego (w tym zapalenia trzustki), wątroby (zapalenie, cholestaza, niewydolność), skóry (w tym ciężkie reakcje jak zespół Stevensa-Johnsona), mięśniowo-szkieletowe (miopatia, rabdomioliza, immunozależna miopatia martwicza) oraz ginekomastii.
aminotransferaza, atorwastatyna, badanie kliniczne kontrolowane placebo, bezsenność, ból stawowy, cholestaza, działanie niepożądane, ginekomastia, gorączka, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, insomnia, kinaza kreatynowa, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie mięśniowe, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Biofibrat 200 mg
Fenofibrat, stosowany w dawce 200 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu pokarmowego (bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunka, wzdęcia). W badaniu FIELD, obejmującym 9795 pacjentów z cukrzycą typu 2, zaobserwowano istotny wzrost częstości zapalenia trzustki (0,8% vs 0,5%, p=0,031), zatorowości płucnej (1,1% vs 0,7%, p=0,022) oraz nieistotny statystycznie wzrost zakrzepicy żył głębokich (1,4% vs 1,0%, p=0,074) w grupie leczonej fenofibratem. Ponadto fenofibrat powoduje średni wzrost stężenia homocysteiny o 6,5 μmol/l, co może przyczyniać się do zwiększonego ryzyka zdarzeń zakrzepowo-zatorowych. Dodatkowo obserwuje się podwyższenie aktywności aminotransferaz, ryzyko kamicy żółciowej i powikłań hepatologicznych, a także zaburzenia mięśniowe, w tym rzadkie, ale ciężkie przypadki rabdomiolizy. Reakcje skórne mogą obejmować zarówno łagodne objawy (wysypka, świąd), jak i ciężkie, zagrażające życiu zespoły Stevensa-Johnsona i toksycznej nekrolizy naskórka.
badanie kliniczne, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca typu 2, fenofibrat, homocysteina, kamica żółciowa, kolka żółciowa, mialgia, nadwrażliwość na światło, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, toksyczna nekroliza naskórka, zaburzenie krwi, zaburzenie mięśniowe, zakrzepica żył głębokich, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie mięśni, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, zwiększenie aktywności aminotransferaz - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Napritum
Stosowanie naproksenu (lek Napritum) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z grup ryzyka, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku, z chorobami wrzodowymi przewodu pokarmowego, chorobami sercowo-naczyniowymi, niewydolnością nerek, wątroby oraz u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe, kortykosteroidy, SSRI czy leki moczopędne. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, aby ograniczyć ryzyko powikłań, takich jak owrzodzenia, perforacje i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. W przypadku pacjentów z podwyższonym ryzykiem powikłań żołądkowo-jelitowych wskazane jest stosowanie leków osłonowych (mizoprostol, inhibitory pompy protonowej). Dawkowanie dobowej dawki naproksenu nie powinno przekraczać 1000 mg, gdyż większe dawki zwiększają ryzyko incydentów zakrzepowo-zatorowych, zwłaszcza u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca oraz innymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego.
agregacja płytek krwi, antagonista receptora angiotensyny II, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma oskrzelowa, białkomocz, brak laktazy, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, cukrzyca, heparyna, hiperlipidemia, incydent zakrzepowo-zatorowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor pompy protonowej, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, ospa wietrzna, pochodna kumaryny, polip nosa, pozagałkowe zapalenie nerwu wzrokowego, pseudoporfirię, reakcja bronchospastyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie brodawek, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół DRESS, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Enarenal 20 mg
Enarenal, zawierający enalapryl maleinian, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Do najczęstszych należą kaszel (bardzo często), nieostre widzenie i zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (bardzo często), nudności (bardzo często), osłabienie (bardzo często) oraz bóle głowy i depresja (często). Istotne są również zaburzenia elektrolitowe, takie jak hiperkaliemia i zwiększenie stężenia kreatyniny (często), a także hiponatremia (niezbyt często). Rzadziej obserwuje się poważne powikłania hematologiczne (np. agranulocytoza, pancytopenia), zaburzenia wątroby (niewydolność, zapalenie), reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz obrzęk naczynioruchowy, który może zagrażać życiu.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, białkomocz, ból głowy, depresja, enalaprylu maleinian, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, kaszel, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedrożność jelit, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, rumień wielopostaciowy, SIADH, skąpomocz, skurcz oskrzeli, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błon surowiczych, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Riluzol – Działania niepożądane
Riluzol, substancja czynna leku Teglutik stosowanego w terapii stwardnienia zanikowego bocznego (ALS), charakteryzuje się szerokim profilem działań niepożądanych, obejmującym m.in. zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość, ciężka neutropenia), hepatotoksyczność (podwyższenie aktywności AlAT, zapalenie wątroby), objawy neurologiczne (ból głowy, zawroty głowy, parestezje, senność) oraz zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (mdłości, biegunka, ból brzucha, zapalenie trzustki). Szczególnie istotne jest monitorowanie aktywności enzymów wątrobowych, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach terapii, gdyż wzrost AlAT powyżej 5-krotnej wartości górnej granicy normy (GGN) wymaga przerwania leczenia. Warto podkreślić, że u pacjentów rasy żółtej częstość nieprawidłowości w testach czynnościowych wątroby wynosi 3,2% w porównaniu do 1,8% u pacjentów rasy białej. Riluzol w postaci zawiesiny doustnej (Teglutik) wykazuje około 20% wyższe maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) niż tabletki, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak zawroty głowy, biegunka, osłabienie i wzrost aktywności AlAT.
AlAT, aminotransferaza alaninowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, częstoskurcz, dysfagia, działanie niepożądane, hepatotoksyczność, mdłości, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktoidalna, riluzol, senność, śródmiąższowa choroba płuc, stężenie w osoczu, stwardnienie zanikowe boczne, Teglutik, testy czynnościowe wątroby, wymioty, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawiesina doustna, zawroty głowy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Napritum 250 mg
Napritum, zawierający naproksen w dawkach 250 mg lub 500 mg, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o szerokim spektrum działań niepożądanych, które mogą dotyczyć wielu układów i narządów. Najczęstsze i najpoważniejsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego, w tym ryzyka krwawień, perforacji i owrzodzeń, szczególnie u pacjentów geriatrycznych. Ponadto naproksen może powodować zaburzenia hematologiczne (np. trombocytopenię, agranulocytozę), reakcje anafilaktyczne, zaburzenia psychiczne (depresja, omamy), neurologiczne (bóle głowy, aseptyczne zapalenie opon mózgowych), okulistyczne (zapalenie nerwu wzrokowego) oraz kardiologiczne (kołatanie serca, nadciśnienie, niewydolność serca). Występują także działania niepożądane ze strony układu oddechowego, nerek, skóry i układu mięśniowo-szkieletowego, a także zaburzenia płodności u kobiet.
agranulocytoza, agregacja płytek krwi, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, białkomocz, choroba Crohna, czas krwawienia, depresja, dezorientacja, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, granulocytopenia, hiperkaliemia, incydent zakrzepowo-zatorowy, kłębuszkowe zapalenie nerek, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, leukopenia, liszaj płaski, martwica brodawek nerkowych, martwica naskórka, melena, naproksen, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedrożność przewodu pokarmowego, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, owrzodzenie, parestezja, pęcherzowe oddzielanie się naskórka, perforacja przewodu pokarmowego, porfiria skórna późna, pozagałkowe zapalenie nerwu wzrokowego, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, smoliste stolce, śródmiąższowe zapalenie nerek, szumy uszne, tarcza zastoinowa, toczeń rumieniowaty układowy, trombocytopenia, wewnątrzgałkowe zapalenie nerwu wzrokowego, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wybroczyny, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia płodności, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – RABADA 10 mg + 10 mg
Produkt leczniczy RABADA, zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz bisoprolol (beta-adrenolityk), wykazuje profil działań niepożądanych wynikający z połączenia obu substancji. Do najczęstszych działań niepożądanych bisoprololu należą ból i zawroty głowy, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie, uczucie zimnych kończyn oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka, zaparcia). Ramipryl natomiast charakteryzuje się bardzo częstym występowaniem uporczywego, suchego kaszlu oraz reakcjami niedociśnieniowymi. Poważne działania niepożądane ramiprylu obejmują obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemię, zaburzenia czynności nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenię/agranulocytozę. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z MedDRA, z uwzględnieniem danych z badań klinicznych i doświadczeń po wprowadzeniu do obrotu.
agranulocytoza, antagonista receptora angiotensyny II, beta-adrenolityk, białkomocz, bradykardia, cholestaza, chromanie przestankowe, duszność, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, laktoza jednowodna, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, skurcz oskrzeli, terminologia MedDRA, toksyczna nekroliza naskórka, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Konwalia – Przeciwwskazania stosowania
Konwalia majowa (Convallaria majalis L.) jest stosowana w łagodnych zaburzeniach czynności serca, głównie w formie nalewek standaryzowanych pod kątem glikozydów nasercowych. Podstawowymi przeciwwskazaniami do terapii są nadwrażliwość na substancje czynne (w tym nalewki z ziela konwalii, głogu i korzenia kozłka) oraz hipokaliemia, która zwiększa ryzyko arytmii. Preparaty zawierające konwalię mają wysoką zawartość etanolu (60-69% V/V), co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z alkoholizmem, padaczką (ze względu na obniżenie progu drgawkowego) oraz chorobami wątroby, gdzie metabolizm glikozydów jest zaburzony, a toksyczność etanolu może się nasilać. Monitorowanie elektrolitów jest wskazane u osób przyjmujących leki moczopędne, glikokortykosteroidy czy środki przeczyszczające.
alkoholizm, amiodaron, anafilaksja, antagonista wapnia, arytmia, blok przedsionkowo-komorowy, chinidyna, choroba wątroby, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, konwalia majowa, lek moczopędny, lek moczopędny nieoszczędzający potasu, lek przeciwarytmiczny, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, nalewka z głogu, nalewka z kozłka, nalewka z ziela konwalii, napad padaczkowy, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, padaczka, próg drgawkowy, środek przeczyszczający, werapamil, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Borez 10 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Borez (dawki 5 mg i 10 mg), jest selektywnym beta1-adrenolitykiem, który wywiera głównie wpływ na układ sercowo-naczyniowy. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są bradykardia (występująca bardzo często u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca) oraz zaostrzenie niewydolności serca (często). Niezbyt często mogą pojawić się zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, a także niedociśnienie tętnicze i wrażenie ziębnięcia lub drętwienia kończyn. W obrębie układu oddechowego niezbyt często występuje skurcz oskrzeli u pacjentów z astmą lub POChP, a rzadko alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego i psychiki obejmują często zawroty i ból głowy, a także niezbyt często zaburzenia snu i depresję. Występują również objawy ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), które są często obserwowane.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, biegunka, bisoprolol, bradykardia, choroba obturacyjna dróg oddechowych, depresja, dławica piersiowa, enzymy wątrobowe, koszmar senny, kurcz mięśni, łuszczyca, łysienie, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, omdlenie, POChP, przewlekła niewydolność serca, reakcja nadwrażliwości, receptor beta-adrenergiczny, skurcz oskrzeli, triglicerydy, wymioty, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie słuchu, zaburzenie snu, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zaparcie, zespół suchego oka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Levetiracetam Aurovitas 250 mg
Lewetyracetam, stosowany w terapii padaczki, wykazuje profil bezpieczeństwa podobny we wszystkich grupach wiekowych, od niemowląt po dorosłych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zapalenie błony śluzowej nosa i gardła (≥1/10), senność (≥1/10), ból głowy (≥1/10), zmęczenie (≥1/10) oraz zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia (≥1/100 do <1/10). Inne istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość i leukopenia (≥1/1 000 do <1/100), oraz rzadkie przypadki pancytopenii, neutropenii i agranulocytozy (≥1/10 000 do <1/1 000). Wśród zaburzeń psychicznych często występują depresja, lęk, agresja i bezsenność (≥1/100 do <1/10), a rzadziej próby samobójcze i myśli samobójcze (≥1/1 000 do <1/100). U dzieci i młodzieży (4-16 lat) częściej niż u dorosłych obserwuje się wymioty (11,2%), pobudzenie (3,4%), agresję (8,2%) oraz zaburzenia zachowania (5,6%). W populacji niemowląt (1 miesiąc do <4 lat) częstym działaniem niepożądanym jest drażliwość (11,7%) oraz zaburzenia koordynacji ruchów (3,3%).
agranulocytoza, anafilaksja, ataksja, choreoatetoza, diplopia, dysfagia, dyskineza, encefalopatia, hiperkinezja, hiponatremia, jadłowstręt, lek przeciwpadaczkowy, leukopenia, lewetyracetam, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, napad częściowy, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie psychotyczne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy błędnikowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Captopril Polfarmex 50 mg
W artykule szczegółowo omówiono profil działań niepożądanych leku Captopril Polfarmex w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, stosowanego głównie w terapii nadciśnienia tętniczego. Do najpoważniejszych, choć bardzo rzadkich powikłań należą zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia i agranulocytoza, szczególnie u pacjentów z dysfunkcją nerek, wymagające natychmiastowego przerwania terapii. Inne rzadkie zaburzenia obejmują pancytopenię, różne typy anemii (aplastyczna, hemolityczna), trombocytopenię oraz indukcję chorób autoimmunologicznych z pozytywnym testem ANA. W zakresie metabolizmu obserwuje się hiperkaliemię i hipoglikemię, które, mimo niskiej częstości, stanowią istotne zagrożenie i wymagają monitorowania parametrów biochemicznych. Często występują zaburzenia snu, dysgeuzja oraz zawroty głowy, natomiast rzadko pojawiają się incydenty naczyniowo-mózgowe, tachykardia, tachyarytmia oraz poważne reakcje skórne, w tym obrzęk naczynioruchowy i zespół Stevensa-Johnsona.
aftowe owrzodzenie, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, anemia, anoreksja, białkomocz, biegunka, bilirubina, ból brzucha, ból klatki piersiowej, ból mięśniowy, ból stawowy, choroba autoimmunologiczna, depresja, dezorientacja, dławica piersiowa, duszność, dysfunkcja nerek, dysgeuzja, enzym wątrobowy, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, fotouczulenie, ginekomastia, gorączka, hematokryt, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, leukocyt, łysienie, mdłości, nadciśnienie tętnicze, neutropenia i agranulocytoza, niedobór hemoglobiny, niedociśnienie, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, palpitacje, pancytopenia, parestezje, pemfigoid, podwyższony poziom BUN, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, przeciwciała przeciwjądrowe, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, suchość w ustach, suchy kaszel, świąd, tachyarytmia, tachykardia, trombocyt, trombocytopenia, wielomocz, wrzód trawienny, wstrząs sercowy, wymioty, wysypka, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia snu, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie śluzówki nosa, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zastój żółci, zatrzymanie akcji serca, zawroty głowy, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramidilan HCT 5 mg + 5 mg + 12,5 mg
Ramidilan HCT to lek złożony zawierający ramipryl, amlodypinę oraz hydrochlorotiazyd, z których każdy wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych. Ramipryl może powodować m.in. hiperkaliemię, bóle głowy, niedociśnienie tętnicze, suchy kaszel, zapalenia dróg oddechowych i przewodu pokarmowego, wysypki oraz bóle mięśniowe. Ciężkie działania niepożądane obejmują agranulocytozę, pancytopenię, niedokrwistość hemolityczną, zawał mięśnia sercowego, obrzęk naczynioruchowy, zapalenia naczyń, skurcz oskrzeli, ostre zapalenie trzustki, niewydolność wątroby i nerek oraz zespół Stevensa-Johnsona. Amlodypina najczęściej wywołuje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie skóry, obrzęki i zmęczenie, a w ciężkich przypadkach leukopenię, małopłytkowość, arytmie i reakcje skórne. Hydrochlorotiazyd może prowadzić do hipokaliemii oraz zaburzeń metabolizmu glukozy, lipidów i kwasu moczowego.
agranulocytoza, amlodypina, hiperkaliemia, hipokaliemia, hydrochlorotiazyd, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, ramipryl, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tachykardia komorowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie oskrzeli, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zawał mięśnia sercowego, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Contrahist 0,5 mg/ml
Contrahist, zawierający dichlorowodorek lewocetyryzyny w stężeniu 0,5 mg/ml, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi lub umiarkowanymi działaniami niepożądanymi (91,6%). W badaniach klinicznych u osób w wieku 12-71 lat, działania niepożądane wystąpiły u 15,1% pacjentów przyjmujących dawkę 5 mg, w porównaniu do 11,3% w grupie placebo. Najczęściej obserwowane objawy to ból głowy (2,6% u dorosłych i młodzieży, 0,8% u dzieci 6-12 lat), senność (5,2% u dorosłych i młodzieży, 2,9% u dzieci 6-12 lat), suchość w jamie ustnej (2,6%) oraz zmęczenie (2,5%). Działania sedatywne, takie jak senność, zmęczenie i osłabienie, występowały istotnie częściej w grupie leczonej (8,1%) niż w placebo (3,1%). U dzieci w wieku 6 miesięcy do 6 lat stosowano niższe dawki (1,25 mg raz lub dwa razy na dobę), gdzie najczęściej zgłaszano biegunkę (1,9%), zaparcia (1,3%), wymioty (0,6%) oraz zaburzenia snu. Dane kliniczne dla dzieci poniżej 2 lat są niewystarczające do rekomendacji stosowania leku w tej grupie.
anafilaksja, dichlorowodorek lewocetyryzyny, drgawki, działanie sedatywne, kołatanie serca, lewocetyryzyna, myśli samobójcze, nieprawidłowe wyniki wątrobowe, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, omamy, parastezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, suchość jamy ustnej, świąd, świąd odstawienny, tachykardia, wyprysk polekowy, zaburzenia psychiczne, zaburzenia smaku, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Salazopyrin EN 500 mg
Salazopyrin EN (sulfasalazyna) w dawce 500 mg w formie tabletek dojelitowych wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które występują u około 33% leczonych pacjentów, z dominującymi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi (bardzo często: zaburzenia żołądkowe, nudności; często: bóle brzucha, biegunka, wymioty) oraz bólami głowy. Około 75% działań niepożądanych pojawia się w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii. Wśród poważniejszych powikłań należy monitorować hematologiczne zaburzenia, takie jak leukopenia (często), trombocytopenia (niezbyt często) oraz rzadkie, ale zagrażające życiu agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna i pancytopenia. Należy również zwrócić uwagę na ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i martwicę toksyczno-rozpływną naskórka (bardzo rzadko), a także na możliwość wystąpienia aseptycznego zapalenia opon mózgowych (częstość nieznana).
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból stawów, cholestatyczne zapalenie wątroby, cholestaza, choroba posurowicza, depresja, duszność, encefalopatia, enzymy wątrobowe, gorączka, kamica nerkowa, kaszel, krwiomocz, leukopenia, łysienie, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, morfologia krwi, nacieki eozynofilowe, nadwrażliwość na światło, neuropatia obwodowa, niedobór kwasu foliowego, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość megaloblastyczna, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, oligospermia, osutka polekowa z eozynofilią, pancytopenia, piorunujące zapalenie wątroby, pokrzywka, proteinuria, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, sinica, skaza krwotoczna, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, sulfasalazyna, świąd, szum w uszach, tabletki dojelitowe, trombocytopenia, układowy toczeń rumieniowaty, włókniejące zapalenie pęcherzyków płucnych, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wzdęcie, zaburzenia smaku, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Sjögrena, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bibloc 2,5 mg
Bisoprolol, substancja czynna produktu leczniczego Bibloc, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, szczególnie w układzie sercowo-naczyniowym i oddechowym. Bardzo często obserwowana jest bradykardia, zwłaszcza u pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, a często nasilenie niewydolności serca oraz niedociśnienie tętnicze. Niezbyt często występują zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego i niedociśnienie ortostatyczne. W układzie oddechowym niezbyt często może dojść do skurczu oskrzeli u pacjentów z astmą lub POChP. Często pojawiają się dolegliwości żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), a także astenia i uczucie zmęczenia. Rzadko notuje się zaburzenia psychiczne (depresja, zaburzenia snu), reakcje alergiczne, zapalenie wątroby, zaburzenia erekcji oraz zmiany w badaniach laboratoryjnych (zwiększone stężenie triglicerydów, aktywność enzymów wątrobowych AlAT, AspAT).
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, astenia, astma oskrzelowa, biegunka, bisoprololu fumaran, blok serca, ból głowy, bradykardia, choroba obturacyjna dróg oddechowych, depresja, drętwienie kończyn, hipoglikemia, koszmar senny, kurcz mięśni, lek beta-adrenolityczny, łuszczyca, łysienie, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, omdlenie, osłabienie siły mięśni, ostra niewydolność oddechowa, przewlekła niewydolność serca, skurcz oskrzeli, świąd, wymioty, wysypka, wysypka łuszczycopodobna, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie słuchu, zaburzenie snu, zaburzenie układu nerwowego, zaczerwienienie skóry, zapalenie spojówek, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy pochodzenia ośrodkowego, zmniejszone wydzielanie łez, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych, zwiększone stężenie triglicerydów - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xiltess 20 mg
Rywaroksaban, oceniany w 13 badaniach klinicznych fazy III obejmujących 69 608 dorosłych oraz 488 pacjentów pediatrycznych, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się przede wszystkim ryzykiem krwawień. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są krwawienia z nosa (4,5%) oraz z przewodu pokarmowego (3,8%). W porównaniu z antagonistami witaminy K (VKA) rywaroksaban częściej powoduje krwawienia z błon śluzowych i niedokrwistość. Objawy powikłań krwotocznych obejmują osłabienie, bladość, zawroty głowy, duszność oraz wstrząs, a ciężkie krwawienia mogą prowadzić do zespołu ciasnoty przedziałów powięziowych, niewydolności nerek i nefropatii związanej z antykoagulantami. Ryzyko krwawień wzrasta u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym oraz stosujących leki wpływające na hemostazę. U kobiet obserwuje się nasilenie krwawień miesiączkowych.
aloplastyka stawu biodrowego, aloplastyka stawu kolanowego, antagonista witaminy K, cholestaza, eozynofilowe zapalenie płuc, krwawienie domięśniowe, krwawienie miesiączkowe, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok mózgowy, krwotok oczny, krwotok podspojówkowy, krwotok śródczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nadpłytkowość, nefropatia związana z antykoagulantami, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość pokrwotoczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, powikłanie krwotoczne, profilaktyka ŻChZZ, reakcja anafilaktyczna, rywaroksaban, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wylew krwi do stawu, zapalenie wątroby, zatorowość obwodowa, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Rzeżączka – Etiologia i przyczyny
Rzeżączka, wywoływana przez Neisseria gonorrhoeae, jest gram-ujemną, tlenową dwoinką, która kolonizuje błony śluzowe układu moczowo-płciowego, gardła, odbytu oraz spojówek. Bakteria ta wykorzystuje liczne czynniki wirulencji, takie jak fimbrie, białka Opa oraz kanały porynowe (porA, porB), które umożliwiają jej przyleganie, inwazję komórek gospodarza oraz unikanie fagocytozy. Okres inkubacji wynosi 2-8 dni, a ryzyko zakażenia podczas pojedynczego stosunku pochwowego wynosi około 20% u mężczyzn i 60-80% u kobiet. Czynniki ryzyka obejmują młody wiek (<25 lat), liczne kontakty seksualne, wcześniejsze zakażenia STI oraz obniżoną odporność. Transmisja następuje głównie drogą kontaktów seksualnych (pochwowych, analnych, oralno-genitalnych), a także z matki na noworodka podczas porodu, co może prowadzić do ophthalmia neonatorum i ślepoty.
antybiotyk, azytromycyna, beta-laktamaza, białka Opa, cefalosporyna, ceftriakson, ciąża pozamaciczna, drobnoustrój, dwoinka rzeżączki, epididymitis, fagocytoza, fimbrie, fluorochinolon, mikroropień, mutacja genetyczna, Neisseria gonorrhoeae, neutrofil, niepłodność, ophthalmia neonatorum, penicylinaza, prostatitis, rzeżączka, tkanka bliznowata, zakażenie bezobjawowe, zapalenie cewki moczowej, zapalenie endometrium, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie najądrzy, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie opon mózgowych, zapalenie spojówek noworodków, zapalenie szyjki macicy, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fulvestrant Vipharm 250 mg/5 ml
Fulvestrant Vipharm w dawce 250 mg/5 ml, stosowany w terapii przeciwnowotworowej, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony badaniami klinicznymi i obserwacjami po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej występujące działania niepożądane to reakcje w miejscu podania (ból, zaczerwienienie, obrzęk), astenia, nudności oraz istotne zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza zasadowa). Wśród poważniejszych działań należy zwrócić uwagę na żylne choroby zakrzepowo-zatorowe, które obejmują zakrzepicę żył głębokich i zatorowość płucną, oraz reakcje nadwrażliwości, w tym rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne. Mediana czasu leczenia fulwestrantem w dawce 500 mg wynosiła 6,5 miesiąca, a częstość działań niepożądanych klasyfikowano zgodnie z ustalonymi kategoriami (bardzo często ≥1/10, często ≥1/100 do <1/10, niezbyt często ≥1/1000 do <1/100 pacjentów).
anastrozol, anoreksja, astenia, bakteriuria, ból mięśniowo-szkieletowy, choroba zakrzepowo-zatorowa, częstomocz, dysuria, enzymy wątrobowe, fulwestrant, gamma-glutamylotranspeptydaza, kandydoza pochwy, małopłytkowość, nerwoból, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, nudności, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rwa kulszowa, uderzenia gorąca, zakażenie dróg moczowych, zakrzepica żył głębokich, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Etform SR 1 g
Metformina chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Etform SR) wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z formą o natychmiastowym uwalnianiu. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują nudności, wymioty, biegunkę, ból brzucha oraz utratę apetytu, które występują głównie na początku terapii i zazwyczaj ustępują samoistnie. Stopniowe zwiększanie dawki poprawia tolerancję leku. Bardzo rzadkie, ale poważne działania niepożądane to kwasica mleczanowa (<1/10 000), wymagająca natychmiastowej interwencji, oraz zmniejszone wchłanianie witaminy B12, co może prowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej przy długotrwałej terapii. Częstość występowania dysgeuzji wynosi ≥1/100 do <1/10, a bardzo rzadkie reakcje skórne i zaburzenia czynności wątroby również zostały odnotowane.
ból brzucha, dysfunkcja wątroby, dysgeuzja, kwasica mleczanowa, metformina chlorowodorek, metformina o natychmiastowym uwalnianiu, metformina o przedłużonym uwalnianiu, morfologia krwi, nadwrażliwość skórna, niedokrwistość megaloblastyczna, pokrzywka, przewód pokarmowy, rumień, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, testy wątrobowe, utrata apetytu, wchłanianie witaminy B12, witamina B12, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie czynności nerek, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mozarin Swift 15 mg
Lek Mozarin Swift, zawierający escytalopram, jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) i może wywoływać działania niepożądane, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii, a następnie ulegają zmniejszeniu. Do bardzo często występujących działań należą ból głowy oraz nudności (≥1/10), natomiast często obserwuje się zaburzenia łaknienia, niepokój, nieprawidłowe marzenia senne, zmniejszenie popędu płciowego, bezsenność, senność, zawroty głowy oraz zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego i układu mięśniowo-szkieletowego (≥1/100 do <1/10). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych, wydłużenie odstępu QT oraz komorowe zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u kobiet, pacjentów z hipokaliemią lub wcześniejszymi chorobami serca. Ponadto, odstawienie leku może prowadzić do objawów odstawienia takich jak zawroty głowy, zaburzenia czuciowe, nudności i pobudzenie, a rzadko występuje zespół serotoninowy oraz hiponatremia związana z nieprawidłowym wydzielaniem wazopresyny.
akatyzja, bradykardia, bruksizm, chwiejność emocjonalna, drgawki, dyskineza, escytalopram, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, impotencja, jadłowstręt, krwotok poporodowy, mlekotok, myśli samobójcze, napady paniki, niemiarowość komorowa, parestezja, płytki krwi, priapizm, próby wątrobowe, reakcja anafilaktyczna, SSRI, stan splątania, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia kardiologiczne, zaburzenia psychiczne, zaburzenia ruchowe, zaburzenia snu, zaburzenia wytrysku, zapalenie wątroby, zespół odstawienny, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metcrean 1000 mg
Metcrean, zawierający metforminę chlorowodorek w dawkach 500 mg, 850 mg oraz 1000 mg, charakteryzuje się profilem działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, utrata apetytu) i występują bardzo często (≥1/10), zwłaszcza na początku terapii. Zaleca się podawanie leku w 2-3 dawkach podzielonych podczas lub po posiłku oraz stopniowe zwiększanie dawki w celu poprawy tolerancji. Rzadkie, ale istotne działania niepożądane obejmują kwasicę mleczanową (<1/10 000), wymagającą natychmiastowego odstawienia leku, oraz zmniejszenie wchłaniania witaminy B12, co może prowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej przy długotrwałym stosowaniu. Częstość występowania zaburzeń smaku wynosi ≥1/100 i <1/10, co może wpływać na jakość życia pacjentów.
ból brzucha, dolegliwości przewodu pokarmowego, działanie niepożądane, hepatotoksyczność, kwasica mleczanowa, metforminy chlorowodorek, monitorowanie działań niepożądanych, nadwrażliwość na lek, niedokrwistość megaloblastyczna, nieprawidłowa czynność wątroby, pokrzywka, populacja pediatryczna, reakcja skórna, rumień, stężenie witaminy B12, świąd skóry, tabletka powlekana, utrata apetytu, wchłanianie witaminy B12, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie smaku, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 20 mg
Profil bezpieczeństwa atorwastatyny (Atorvox) został określony na podstawie danych z badań klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów, z czego 8755 otrzymywało atorwastatynę przez średnio 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie leczonej atorwastatyną versus 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x GGN u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (>3x GGN u 2,5%, >10x GGN u 0,4%). Działania niepożądane o częstości ≥1/100 obejmują m.in. zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, reakcje alergiczne, hiperglikemię, bóle głowy, bóle mięśni i stawów, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunka) oraz nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby. Rzadkie, ale poważne powikłania to rabdomioliza (≥1/10000, <1/1000), immunozależna miopatia martwicza (częstość nieznana), niewydolność wątroby (≤1/10000), ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona) oraz anafilaksja (≤1/10000).
aminotransferaza w surowicy, anafilaksja, anoreksja, cholestaza, ciężka reakcja skórna, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, triglicerydy, uszkodzenie mięśni szkieletowych, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon substancji czynnych
Piperacylina – Działania niepożądane
Piperacylina z tazobaktamem, jako antybiotyk beta-laktamowy z grupy penicylin, jest stosowana w leczeniu ciężkich zakażeń bakteryjnych, jednak jej profil działań niepożądanych wymaga szczególnej uwagi klinicznej. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest biegunka, występująca u około 10% pacjentów, co wiąże się z zaburzeniem mikroflory jelitowej. Do poważnych powikłań należą rzekomobłoniaste zapalenie jelit oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które występują rzadko (1-10 na 10 000 pacjentów) i wymagają natychmiastowej interwencji. Wśród innych istotnych działań niepożądanych znajdują się zaburzenia hematologiczne (małopłytkowość, niedokrwistość, leukopenia, agranulocytoza), reakcje nadwrażliwości (wstrząs anafilaktyczny i anafilaktoidalny), hipokaliemia, zaburzenia neurologiczne (napady drgawek, encefalopatia), a także zmiany skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i DRESS. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z mukowiscydozą, u których obserwuje się zwiększoną częstość gorączki i wysypki.
antybiotyk beta-laktamowy, biegunka, Clostridioides difficile, czas częściowej tromboplastyny, encefalopatia, eozynofilowe zapalenie płuc, gamma-glutamylotransferaza, inhibitor beta-laktamaz, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, małopłytkowość, mukowiscydoza, niewydolność nerek, odczyn Coombsa, ostra uogólniona osutka krostkowa, osutka polekowa z eozynofilią, pęcherzowe zapalenie skóry, piperacylina z tazobaktamem, reakcja anafilaktyczna, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wstrząs anafilaktyczny, zakażenie drożdżakami, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie wątroby, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Anapran 550 mg
Naproksen sodowy, składnik leku Anapran, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Najczęściej obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, niestrawność, zgaga, bóle brzucha) oraz układu nerwowego (zawroty głowy, bóle głowy, uczucie pustki w głowie). Niezbyt często występują wymioty, zaparcia, biegunka, wysypki skórne, świąd, pokrzywka, ospałość, bezsenność i senność. Rzadko mogą pojawić się poważne powikłania, takie jak krwawienia z przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa, obrzęk naczynioruchowy, niewydolność nerek czy zaburzenia hematologiczne. Bardzo rzadko notuje się ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, martwica naskórka), zapalenie trzustki, kłębuszkowe zapalenie nerek, drgawki, zaburzenia sercowo-naczyniowe (niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze), a także reakcje anafilaktyczne i uszkodzenia wątroby (żółtaczka, zapalenie wątroby).
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma oskrzelowa, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, depresja, drgawki, duszność, dyskomfort brzuszny, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, granulocytopenia, hiperkaliemia, kłębuszkowe zapalenie nerek, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, leukopenia, liszaj płaski, łysienie, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, martwica naskórka, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedosłuch, niestrawność, niewydolność nerek, niewydolność serca, nudności, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, ospałość, pęcherzowe oddzielenie naskórka, pęcherzyca, plamica, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, senność, skaza krwotoczna, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, szumy uszne, toczeń rumieniowaty układowy, udar, układ nerwowy, wstrząs anafilaktyczny, wybroczyny, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia krwi, zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia nerek, zaburzenia serca, zaburzenia skóry, zaburzenia snu, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia układu oddechowego, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądka i jelit, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie przełyku, zapalenie tarczy nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zator tętnicy, zawał serca, zawroty głowy, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zgaga, zmętnienie rogówki, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Milurit
Produkt leczniczy Milurit (allopurynol) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych reakcji nadwrażliwości, takich jak rumień grudkowo-plamkowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona (SJS) oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). Szczególnie istotne jest genotypowanie allelu HLA-B*5801, którego obecność znacząco zwiększa ryzyko tych reakcji, zwłaszcza u pacjentów pochodzenia chińskiego (do 20%), tajskiego (8-15%) i koreańskiego (około 12%). U pacjentów z przewlekłą chorobą nerek ryzyko to jest dodatkowo podwyższone. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać leczenie. Zaleca się stosowanie glikokortykosteroidów w celu złagodzenia objawów skórnych. Dawkowanie allopurynolu powinno być dostosowane u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby, a także u osób z nadciśnieniem tętniczym lub niewydolnością serca leczonych lekami moczopędnymi lub inhibitorami ACE, ze względu na ryzyko zaburzeń czynności nerek.
agranulocytoza, allel HLA-B*5801, allopurynol, azatiopryna, cyklosporyna, cytostatyki, dna moczanowa, dydanozyna, eozynofilia, fenytoina, furosemid, hemochromatoza, hiperurykemia bezobjawowa, hormon tyreotropowy, inhibitory konwertazy angiotensyny, kamica moczowa, ksantyna, leki moczopędne, leki przeciwzakrzepowe, leki urykozuryczne, leukopenia, merkaptopuryna, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, pochodne kumaryny, przewlekła niewydolność nerek, teofilina, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, widarabina, wodorotlenek glinu, zaburzenia czynności nerek, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Linefor 225 mg
Pregabalina zawarta w leku Linefor została oceniona w szerokim programie badań klinicznych obejmującym ponad 8900 pacjentów, z czego ponad 5600 uczestniczyło w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Profil bezpieczeństwa wskazuje, że najczęstszymi działaniami niepożądanymi są zawroty głowy i senność, występujące bardzo często (≥1/10). Większość działań niepożądanych ma charakter łagodny lub umiarkowany, a odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 12% w grupie pregabaliny versus 5% w grupie placebo. W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego obserwuje się zwiększoną częstość działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony OUN. Działania niepożądane obejmują szeroki zakres układów i narządów, z klasyfikacją częstości od bardzo często do bardzo rzadko, w tym m.in. zaburzenia psychiczne (euforia, splątanie, depresja, myśli samobójcze), zaburzenia widzenia (nieostre widzenie, podwójne widzenie), objawy ze strony układu pokarmowego (wymioty, nudności, zaparcia), układu mięśniowo-szkieletowego (kurcze mięśni, bóle stawów) oraz rzadkie, ale poważne powikłania jak rabdomioliza czy zespół Stevensa-Johnsona.
ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny, depresja oddechowa, drgawki kloniczne, dyzuria, ginekomastia, hipoglikemia, nastrój euforyczny, neutropenia, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, pregabalina, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, tachykardia zatokowa, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, uraz rdzenia kręgowego, uzależnienie lekowe, zaburzenia koordynacji, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół parkinsonowski, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atrox 10 10 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atrox, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, potwierdzonych w badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach leczonych średnio 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny versus 4,0% w grupie placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3× GGN u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (CK >3× GGN u 2,5%, a >10× GGN u 0,4%), co wskazuje na ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (n=520) jest zbliżony do dorosłych, bez istotnego wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe. Dodatkowo, atorwastatyna może indukować hiperglikemię (często) i hipoglikemię (niezbyt często), a ryzyko rozwoju cukrzycy wzrasta u pacjentów z czynnikami ryzyka metabolicznego (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², hipertrójglicerydemia, nadciśnienie tętnicze).
aminotransferaza, anafilaksja, atorwastatyna, badanie kliniczne, cholestaza, cukrzyca, działanie niepożądane, ginekomastia, glukoza, górna granica normy, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, substancja czynna, trójglicerydy, zapalenie błony śluzowej, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Meladine SR 1000 mg
Meladine SR, zawierający metforminę chlorowodorek w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje profil działań niepożądanych zbliżony do metforminy o natychmiastowym uwalnianiu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu żołądkowo-jelitowego i obejmują nudności, wymioty, biegunkę, ból brzucha oraz utratę apetytu, które występują bardzo często (>1/10) i zwykle ustępują samoistnie w trakcie kontynuacji terapii. Częstość występowania innych działań niepożądanych to: zmniejszenie stężenia lub niedobór witaminy B12 (często, ≥1/100 do <1/10), zaburzenia smaku (często), a także bardzo rzadko (<1/10000) kwasica mleczanowa, nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby, zapalenie wątroby oraz reakcje skórne takie jak rumień, świąd i pokrzywka. Kwasica mleczanowa stanowi poważne powikłanie metaboliczne wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.
adherencja pacjenta, kwas mlekowy, kwasica mleczanowa, Meladine SR, metformina chlorowodorek, niedobór witaminy B12, niedokrwistość megaloblastyczna, nieprawidłowa czynność wątroby, pokrzywka, reakcje skórne, rumień, świąd skóry, zaburzenia smaku, zaburzenia wchłaniania, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo 2,5 mg + 2,5 mg
Produkt leczniczy Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo łączy ramipryl, inhibitor konwertazy angiotensyny, oraz bisoprolol, selektywny β1-adrenolityk, co skutkuje profilem działań niepożądanych charakterystycznym dla obu substancji. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to ból głowy, zawroty głowy, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie tętnicze, zimne kończyny oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka, zaparcia). Ramipryl jest szczególnie kojarzony z uporczywym suchym kaszlem, hiperkaliemią (często), obrzękiem naczynioruchowym (niezbyt często), zaburzeniami hematologicznymi (neutropenia, agranulocytoza, pancytopenia, leukopenia, trombocytopenia – rzadko do bardzo rzadko) oraz zaburzeniami czynności nerek i wątroby. Bisoprolol może powodować bradykardię, nasilenie niewydolności serca, niedociśnienie, reakcje alergiczne oraz rzadkie zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych.
agranulocytoza, antagonista receptorów beta-adrenergicznych, astma oskrzelowa, białkomocz, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, cholestaza, dławica piersiowa, eozynofilia, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, klasyfikacja MedDRA, kołatanie serca, leukopenia, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, pancytopenia, parestezja, pemfigoid, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, tachykardia, trombocytopenia, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie erekcji, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie smaku, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie górnych dróg oddechowych, zapalenie oskrzeli, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok przynosowych, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Linefor 150 mg
Pregabalina była badana klinicznie u ponad 8900 pacjentów, z czego ponad 5600 uczestniczyło w badaniach kontrolowanych placebo metodą podwójnie ślepej próby. Działania niepożądane pregabaliny są zazwyczaj łagodne lub umiarkowane, jednak 12% pacjentów przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 5% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane to zawroty głowy i senność, które również najczęściej powodują odstawienie leku. W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego obserwowano zwiększoną częstość działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), obejmując m.in. neutropenię, nadwrażliwość, zaburzenia psychiczne (euforia, splątanie, depresja), zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, ataksja, drgawki), zaburzenia widzenia, tachykardię, nudności, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT), wysypki, bóle mięśni i zaburzenia erekcji.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anoreksja, arytmia zatokowa, ataksja, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny ośrodkowy, bradykardia zatokowa, depresja oddechowa, dyskineza, działania niepożądane ośrodkowego układu nerwowego, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hipoglikemia, jaskrawe widzenie, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, napad padaczkowy częściowy, napad paniki, neutropenia, niedociśnienie, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, oczopląs, parestezja, pregabalina, przeczulica, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uraz rdzenia kręgowego, uzależnienie lekowe, wodobrzusze, wydłużenie odstępu QT, zapalenie jamy nosowo-gardłowej, zapalenie rogówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół parkinsonowski, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego – Diagnostyka i diagnoza
Ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego (OZPŻ) to stan zapalny najczęściej wywołany kamicą żółciową, prowadzący do niedrożności przewodu pęcherzykowego. Diagnostyka opiera się na ocenie objawów klinicznych (silny ból w prawym górnym kwadrancie brzucha, objaw Murphy’ego o swoistości 87-97%), badaniach laboratoryjnych (leukocytoza, podwyższone CRP, nieznaczne podwyższenie enzymów wątrobowych, bilirubina) oraz badaniach obrazowych. Ultrasonografia jamy brzusznej jest badaniem pierwszego wyboru, charakteryzującym się czułością 72-88% i swoistością 80-95,6%, pozwalającym na wykrycie kamieni, pogrubienia ściany pęcherzyka (>3 mm), płynu okołopęcherzykowego i powiększenia pęcherzyka. W przypadku niejednoznacznych wyników USG, zalecane jest wykonanie scyntygrafii HIDA, która cechuje się czułością 90,9-97% i swoistością 90-95%, lub tomografii komputerowej (czułość 85-90,3%, swoistość 85,7-100%) oraz rezonansu magnetycznego z cholangiopankreatografią (MRCP) o czułości i swoistości powyżej 95%.
badanie ultrasonograficzne, bezkamieniowe zapalenie pęcherzyka żółciowego, białko C-reaktywne, bilirubina, cholangiopankreatografia rezonansu magnetycznego, cholecystektomia laparoskopowa, enzym wątrobowy, kamicze zapalenie pęcherzyka żółciowego, kamień żółciowy, kolka żółciowa, leukocytoza, niedrożność dróg żółciowych, objaw Murphy’ego, ostre zapalenie dróg żółciowych, ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego, ostre zapalenie trzustki, ostre zapalenie wyrostka robaczkowego, pogrubienie ściany pęcherzyka żółciowego, przewód pęcherzykowy, przewód żółciowy wspólny, ropień okołopęcherzykowy, ropień wątroby, scyntygrafia wątrobowo-żółciowa, ultrasonografia jamy brzusznej, Wytyczne Tokijskie, zapalenie otrzewnej żółciowe, zapalenie wątroby, zwieracz Oddiego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flectorgo 12,5 mg
Flectorgo, zawierający diklofenak w dawkach 12,5 mg lub 25 mg, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęstsze objawy dotyczą układu pokarmowego, w tym nudności, wymiotów, biegunek, niestrawności oraz bólów brzucha, a także poważniejszych powikłań, takich jak krwawienia z przewodu pokarmowego, perforacje wrzodów i zaostrzenia chorób zapalnych jelit. Stosowanie diklofenaku w dawkach do 150 mg/dobę zwiększa ryzyko tętniczych zdarzeń zakrzepowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku. Rzadkie, ale ciężkie działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, leukopenia, agranulocytoza), reakcje anafilaktyczne, poważne powikłania neurologiczne (drgawki, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych), kardiologiczne (niewydolność serca, zespół Kounisa) oraz nefrotoksyczność (ostra niewydolność nerek, zespół nerczycowy).
agranulocytoza, alergiczny zawał serca, astma, białkomocz, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, diklofenak, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, krwotok żołądkowo-jelitowy, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, pancytopenia, perforacja wrzodu, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, udar naczyniowy mózgu, wrzód żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie okrężnicy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowe, zespół Kounisa, zespół Lyella, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Neurontin 100 100 mg
Gabapentyna, substancja czynna leku Neurontin, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, obserwowanych zarówno u pacjentów z padaczką, jak i z bólem neuropatycznym. Najczęściej występujące działania obejmują zakażenia wirusowe (≥1/10), senność, zawroty głowy, ataksję, uczucie zmęczenia oraz gorączkę. Często obserwuje się również leukopenię, zaburzenia psychiczne (wrogość, splątanie, depresja, lęk), zaburzenia widzenia, nadciśnienie tętnicze, duszność, nudności, wymioty, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz impotencję. Rzadziej występują hipoglikemia, utrata przytomności, depresja oddechowa, a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona. Warto podkreślić, że drgawki, mimo że są działaniem niepożądanym, mają istotne znaczenie kliniczne w kontekście stosowania gabapentyny w terapii padaczki.
ataksja, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból neuropatyczny, depresja, depresja oddechowa, drgawki, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, duszność, dysfagia, dyzartria, fosfokinaza kreatynowa, gabapentyna, ginekomastia, hemodializa, hiperglikemia, hiperkineza, hipertrofia piersi, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, jadłowstręt, kołatanie serca, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, Neurontin, niepamięć, nietrzymanie moczu, nudności, obrzęk obwodowy, obrzęk uogólniony, omamy, ostra niewydolność nerek, padaczka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie naczyń, schyłkowa niewydolność nerek, senność, szum uszny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, utrata przytomności, uzależnienie od leku, wymioty, zaburzenie czucia, zaburzenie widzenia, zakażenie dróg moczowych, zakażenie wirusowe, zapalenie dziąseł, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wątroby, zaparcia, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Anvildis 50 mg
Profil bezpieczeństwa wildagliptyny (Anvildis) został oceniony na podstawie danych od 3784 pacjentów, którzy otrzymywali dawki 50 mg (raz na dobę) lub 100 mg (50 mg dwa razy na dobę lub 100 mg raz na dobę) w kontrolowanych badaniach klinicznych trwających co najmniej 12 tygodni. Wśród działań niepożądanych dominowały objawy łagodne i przemijające, nie wymagające przerwania terapii. Rzadko obserwowano zaburzenia czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby, które przebiegały najczęściej bezobjawowo i ustępowały po odstawieniu leku. Zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) przekraczające trzykrotnie górną granicę normy występowało u 0,2% pacjentów przy dawce 50 mg raz na dobę, 0,3% przy dawce 50 mg dwa razy na dobę oraz 0,2% w grupie kontrolnej, bez objawów cholestazy czy żółtaczki. Obrzęk naczynioruchowy był rzadkim działaniem niepożądanym, częściej występującym przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów ACE, zwykle o łagodnym przebiegu i ustępującym podczas kontynuacji terapii.
aminotransferazy, aminotransferazy wątrobowe, cholestaza, inhibitor ACE, leczenie skojarzone, leki hepatotoksyczne, monoterapia wildagliptyną, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy twarzy, parametry wątrobowe, uszkodzenie wątroby, wildagliptyna, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia wątroby, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ospamox 1000 mg 1000 mg
Produkt leczniczy Ospamox zawiera 1000 mg amoksycyliny trójwodnej (1148 mg substancji), której profil bezpieczeństwa obejmuje działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to biegunka i nudności (często, ≥1/100 do <1/10 pacjentów) oraz wysypka skórna (często). Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą wystąpić poważne reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, zespół choroby posurowiczej, a także ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka). Wśród rzadkich powikłań wymienia się przemijającą leukopenię, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczną, śródmiąższowe zapalenie nerek, zapalenie wątroby oraz aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. Wydłużenie czasu krwawienia i protrombinowego również zostało odnotowane jako bardzo rzadkie zdarzenie.
agranulocytoza, amoksycylina, amoksycylina trójwodna, anafilaksja, choroba posurowicza, Clostridioides difficile, czarny włochaty język, czas protrombinowy, drgawki, hiperkinezja, kandydoza błon śluzowych, krwotoczne zapalenie jelita, krystaluria, leukopenia, liniowa IgA dermatoza, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, osutka krostkowa, pokrzywka, reakcja Jarischa-Herxheimera, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, zapalenie jelit, zapalenie naczyń, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie rzekomobłoniaste, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka zastoinowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flucorta 50 mg
Flukonazol, dostępny w dawkach 50 mg, 100 mg oraz 200 mg (preparat Flucorta), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które wymagają starannego monitorowania podczas terapii. Najczęstsze objawy (≥1/10) to ból głowy, ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (ALT, AST, ALP) i wysypka skórna. Często obserwowana jest również niedokrwistość (≥1/100 do <1/10), co wymaga regularnej kontroli morfologii krwi. Rzadziej (≥1/1000 do <1/100) mogą wystąpić poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia i neutropenia, zwiększające ryzyko infekcji i krwawień. Flukonazol może także indukować zaburzenia metaboliczne, w tym hipokaliemię, hipercholesterolemię i hipertriglicerydemię, które mogą mieć istotne implikacje kliniczne, zwłaszcza w kontekście ryzyka arytmii serca.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, astenia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, cholestaza, fosfataza alkaliczna, funkcja wątroby, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, lek przeciwgrzybiczny, leukopenia, łysienie, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwica wątroby, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, osutka krostkowa uogólniona, parestezje, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka polekowa, wysypka skórna, zaburzenia smaku, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zawroty głowy obwodowe, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vidotin 4 mg
Profil bezpieczeństwa peryndoprylu jest zgodny z charakterystyką inhibitorów ACE, z najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi takimi jak zawroty głowy (pochodzenia ośrodkowego i błędnikowego), ból głowy, parestezje, niedociśnienie tętnicze, kaszel, duszność, zaburzenia widzenia, szum uszny, bóle brzucha, zaparcia, biegunka, nudności, wymioty, świąd, wysypka, kurcze mięśni oraz astenia. Działania te występują z różną częstością, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000). Peryndopryl może powodować poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak eozynofilia (niezbyt często), agranulocytoza, pancytopenia, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna u pacjentów z niedoborem G-6PDH oraz małopłytkowość (bardzo rzadko). Ponadto, rzadko obserwuje się zespół SIADH, a także zaburzenia elektrolitowe, w tym hipoglikemię, hiperkaliemię i hiponatremię, które mogą mieć istotne implikacje kliniczne.
agranulocytoza, bezmocz, dławica piersiowa, dysgeusia, eozynofilowe zapalenie płuc, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, inhibitor ACE, małopłytkowość, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, pemfigoid, peryndopryl, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, udar mózgu, zaburzenia erekcji, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał serca, zawroty głowy, zawroty głowy błędnikowe, zespół SIADH