włókna współczulne

Włókna współczulne stanowią istotną część autonomicznego układu nerwowego, odpowiedzialną za reakcje organizmu w sytuacjach wymagających zwiększonej aktywności. Ich ciała komórkowe zlokalizowane są w bocznych rogach rdzenia kręgowego na poziomie odcinka piersiowo-lędźwiowego (Th1-L2/L3), skąd wysyłają aksony do zwojów pnia współczulnego, tworząc tzw. drogę dwuneuronową.

Anatomicznie włókna współczulne przedzwojowe (przedsynaptyczne) są cienkie i zmielinizowane, natomiast włókna pozazwojowe (postsynaptyczne) są niezmielinizowane. Ta struktura determinuje szybkość przewodzenia impulsów nerwowych, która jest niższa niż w przypadku włókien somatycznych, co wpływa na charakterystykę odpowiedzi współczulnej.

Fizjologicznie aktywacja włókien współczulnych prowadzi do szeregu reakcji organizmu, takich jak: przyspieszenie akcji serca, rozszerzenie oskrzeli, zwiększenie ciśnienia tętniczego, rozszerzenie źrenic, zahamowanie perystaltyki jelit czy nasilenie glikogenolizy. Głównym neurotransmiterem uwalnianym przez zakończenia przedzwojowe jest acetylocholina, natomiast przez pozazwojowe – noradrenalina (z wyjątkiem gruczołów potowych).

W praktyce klinicznej dysfunkcja włókien współczulnych może manifestować się jako część zespołów dysautonomii, neuropatii autonomicznej (np. w przebiegu cukrzycy) czy zaburzeń regulacji ciśnienia tętniczego. Ocena funkcji włókien współczulnych jest istotnym elementem diagnostyki wielu schorzeń neurologicznych i endokrynologicznych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl