reakcja zapalna

Reakcja zapalna (stan zapalny) to złożona odpowiedź organizmu na uszkodzenie tkanek, patogeny lub inne czynniki drażniące. Jest to fundamentalny mechanizm obronny układu immunologicznego, mający na celu eliminację czynnika wywołującego zapalenie oraz inicjację procesów naprawczych.

Klasyczne objawy reakcji zapalnej, opisane już przez Celsusa, obejmują: zaczerwienienie (rubor), obrzęk (tumor), ocieplenie (calor), ból (dolor) oraz upośledzenie funkcji (functio laesa). Na poziomie komórkowym proces zapalny charakteryzuje się zwiększoną przepuszczalnością naczyń, migracją leukocytów do miejsca uszkodzenia oraz uwalnianiem mediatorów zapalnych, takich jak cytokiny, chemokiny, prostaglandyny i histamina.

Rozróżniamy zapalenie ostre i przewlekłe. Zapalenie ostre to natychmiastowa odpowiedź organizmu, trwająca od kilku dni do kilku tygodni. Zapalenie przewlekłe może utrzymywać się miesiącami lub latami i jest związane z wieloma chorobami, w tym autoimmunologicznymi, sercowo-naczyniowymi czy neurodegeneracyjnymi.

Diagnostyka reakcji zapalnej obejmuje badania laboratoryjne, w tym oznaczenie białka C-reaktywnego (CRP), OB, liczby leukocytów oraz poziomów cytokin prozapalnych. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), glikokortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych czy nowszych terapii biologicznych ukierunkowanych na specyficzne mediatory zapalne.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl