mlekotok
Mlekotok (galaktoria) to stan, w którym dochodzi do nieprawidłowego wypływu mleka z brodawek sutkowych poza okresem karmienia piersią. Jest to objaw wynikający z nadmiernego wydzielania prolaktyny przez przysadkę mózgową lub z zaburzeń receptorowych w obrębie gruczołu piersiowego.
Najczęstszymi przyczynami mlekotoku są guzy przysadki wydzielające prolaktynę (prolaktinoma), stosowanie niektórych leków (np. neuroleptyków, metoklopramidu, antagonistów dopaminy), niedoczynność tarczycy oraz urazy klatki piersiowej. W diagnostyce kluczowe jest oznaczenie stężenia prolaktyny, wykonanie badań obrazowych przysadki (MRI) oraz wykluczenie ciąży i chorób gruczołu piersiowego.
Leczenie mlekotoku zależy od jego przyczyny. W przypadku prolaktinoma stosuje się agonisty dopaminy (bromokryptyna, kabergolina), które hamują wydzielanie prolaktyny. Jeśli przyczyną są leki, należy rozważyć ich odstawienie lub zamianę. W rzadkich przypadkach konieczne może być leczenie operacyjne, zwłaszcza przy makrogruczolakach przysadki. Należy pamiętać, że mlekotok może być również objawem raka piersi, dlatego wymaga dokładnej diagnostyki onkologicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Masultab 400 mg
Amisulpryd, substancja czynna leku Masultab dostępnego w dawkach 50 mg, 100 mg, 200 mg i 400 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się objawy pozapiramidowe (drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokineza, akatyzja, dyskineza) oraz senność, a także hiperprolaktynemię manifestującą się mlekotokiem, zatrzymaniem miesiączki, ginekomastią i zaburzeniami erekcji. Często występują również zaburzenia psychiczne (bezsenność, lęk, pobudzenie, zaburzenia orgazmu) oraz niedociśnienie tętnicze. Rzadziej notuje się poważne powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu serca (torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór), agranulocytozę, zakrzepicę żylną i zatorowość płucną, a także hiponatremię i zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH).
agranulocytoza, akatyzja, amisulpryd, brak miesiączki, częstoskurcz komorowy, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipokineza, hiponatremia, kręcz szyi, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadmierne ślinienie, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, osteopenia, ostra dystonia, późna dyskineza, prolaktynoma, SIADH, szczękościsk, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia erekcji, zachłystowe zapalenie płuc, zakrzepica żył głębokich, zatrzymanie krążenia, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia u noworodka, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Yasminelle 3 mg + 0,02 mg
Yasminelle, zawierający 0,02 mg etynyloestradiolu (w postaci etynyloestradiolu klatratu betadeksu) oraz 3 mg drospirenonu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najpoważniejsze z nich to żylne i tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, w tym zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał serca oraz udar mózgu, a także nadciśnienie tętnicze i rzadkie nowotwory wątroby. Stosowanie Yasminelle wiąże się również z nieznacznym wzrostem ryzyka rozwoju raka piersi, choć związek przyczynowo-skutkowy nie jest jednoznacznie potwierdzony. Ponadto, lek może powodować ostre lub przewlekłe zaburzenia czynności wątroby, które mogą wymagać przerwania terapii. Istotne są także potencjalne interakcje lekowe, zwłaszcza z induktorami enzymatycznymi, które mogą obniżać skuteczność antykoncepcyjną i powodować krwawienia śródcykliczne.
astma, bolesne miesiączkowanie, choroba Leśniowskiego-Crohna, chwiejność emocjonalna, depresja, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, interakcja lekowa, kandydoza, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, łysienie, mięśniak macicy, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nerwowość, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trądzik, udar, wirus opryszczki zwykłej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żylna, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ayupil 12,5 mg
Klozapina, substancja czynna leku Ayupil, jest atypowym neuroleptykiem z grupy diazepin, oksazepin i tiazepin (kod ATC: N05A H02), charakteryzującym się unikalnym profilem farmakodynamicznym. Wykazuje słabe blokowanie receptorów dopaminowych D1, D2, D3 i D5, przy jednoczesnym silnym powinowactwie do receptorów D4, co przekłada się na wysoką skuteczność przeciwpsychotyczną przy minimalnym ryzyku objawów pozapiramidowych. Dodatkowo klozapina wykazuje silne działanie alfa-adrenolityczne (co może powodować hipotonię ortostatyczną), przeciwcholinergiczne (suchość w ustach, zaburzenia widzenia, zaparcia), przeciwhistaminowe (sedacja, przyrost masy ciała) oraz przeciwserotoninergiczne, co wpływa na łagodzenie objawów negatywnych schizofrenii i ograniczenie działań niepożądanych. W badaniu klinicznym na 319 pacjentach z lekooporną schizofrenią, 37% wykazało poprawę już po pierwszym tygodniu, a 44% po 12 miesiącach terapii, definiowaną jako ≥20% redukcję w Brief Psychiatric Rating Score. Klozapina poprawia także funkcje poznawcze, co jest istotne dla codziennego funkcjonowania pacjentów.
agranulocytoza, akatyzja, amfetamina, apomorfina, brak miesiączkowania, diazepiny, dystonia ostra, działanie alfa-adrenolityczne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie przeciwhistaminowe, działanie przeciwserotoninergiczne, funkcje poznawcze, ginekomastia, granulocytopenia, hiperprolaktynemia, hipotonia ortostatyczna, impotencja, katalepsja, klozapina, Krótka Skala Oceny Psychiatrycznej, lek przeciwpsychotyczny, mlekotok, neuroleptyk, objawy parkinsonowskie, objawy pozapiramidowe, objawy schizofrenii, oksazepiny i tiazepiny, psychoza w przebiegu choroby Parkinsona, receptor D4, receptor dopaminowy, receptor histaminowy H1, receptor muskarynowy, receptor serotoninowy, schizofrenia lekooporna, stężenie prolaktyny, zachowanie stereotypowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Madinette 0,03 mg + 2 mg
Produkt leczniczy Madinette zawiera 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 2 mg chlormadynonu octanu i jest stosowany jako doustna antykoncepcja hormonalna. W badaniach klinicznych na 1629 kobiet najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi (≥20%) były krwawienia międzymiesiączkowe, plamienia, bóle głowy oraz dyskomfort w piersiach, które zwykle ustępują przy dalszym stosowaniu. Inne działania niepożądane obejmują m.in. zaburzenia naczyniowe (nadciśnienie tętnicze, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa), zaburzenia psychiczne (nastrój depresyjny, nerwowość), zaburzenia skóry (trądzik, łysienie), a także objawy ze strony układu pokarmowego i mięśniowo-szkieletowego. Po wprowadzeniu do obrotu zgłaszano również rzadkie, ale poważne reakcje alergiczne, w tym obrzęk naczynioruchowy, oraz zwiększone ryzyko zakrzepicy żył i tętnic, z potencjalnymi powikłaniami takimi jak zawał mięśnia sercowego czy udar mózgu.
astenia, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, chlormadynon octan, choroba Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, doustny środek antykoncepcyjny, dysfagia, dyskomfort w piersiach, etynyloestradiol, gruczolako-włókniak piersi, hipertrójglicerydemia, kandydoza pochwy, krwawienie do jamy brzusznej, krwawienie międzymiesiączkowe, krwawienie śródcykliczne, łuszczyca, łysienie, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na lek, nastrój depresyjny, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja soczewek kontaktowych, nowotwór wątroby, obniżenie libido, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, plamienie, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, trądzik, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie dróg żółciowych, zakrzepica żylna, zapalenie pochwy, zapalenie spojówek, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół napięcia przedmiesiączkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Elicea 10 mg
Escytalopram, aktywny składnik leku Elicea, jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) stosowanym w terapii zaburzeń depresyjnych i lękowych. Działania niepożądane pojawiają się najczęściej w pierwszych dwóch tygodniach leczenia i zwykle ulegają zmniejszeniu wraz z kontynuacją terapii. Najczęstsze objawy (≥1/10 pacjentów) to bóle głowy i nudności. Często obserwuje się również zaburzenia snu (bezsenność), zmiany funkcji seksualnych, a także objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak senność, zawroty głowy, parestezje i drżenia. Rzadziej występują zespół serotoninowy, dyskinezy, drgawki oraz akatyzja, która może być mylona z nasileniem lęku. W sferze psychicznej często pojawiają się lęk, niepokój, nietypowe sny, zmniejszenie popędu płciowego, a rzadziej agresja, depersonalizacja, omamy oraz myśli i zachowania samobójcze, szczególnie u pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową.
akatyzja, arytmia komorowa, bezsenność, biegunka, bradykardia, bruksizm, choroba afektywna dwubiegunowa, chwiejność emocjonalna, depersonalizacja, drgawki, dyskineza, hipokaliemia, hiponatremia, impotencja, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy, krwotok poporodowy, małopłytkowość, mlekotok, napad lęku panicznego, niedociśnienie ortostatyczne, nieprawidłowe wydzielanie ADH, obrzęk naczynioruchowy, omamy, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, priapizm, przerost prostaty, reakcja anafilaktyczna, stan splątania, suchość jamy ustnej, szum uszny, tachykardia, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia depresyjne i lękowe, zaburzenie wytrysku, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Tetrabenazyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Tetrabenazyna wymaga ostrożnego dawkowania, rozpoczynając od niskich dawek i stopniowo je zwiększając przez kilka tygodni, aby osiągnąć optymalny efekt terapeutyczny przy minimalizacji działań niepożądanych. Metabolity leku (α-HTBZ i β-HTBZ) są substratami CYP2D6, co wymaga uwzględnienia indywidualnej aktywności tego enzymu oraz potencjalnych interakcji z inhibitorami CYP2D6. Lek może indukować objawy parkinsonizmu, sedację, hipotensję ortostatyczną oraz nieznaczne wydłużenie QTc do 8 ms, co wymaga monitorowania szczególnie u pacjentów z zaburzeniami rytmu serca lub stosujących inne leki wydłużające QT. Istotne jest także monitorowanie objawów depresji i myśli samobójczych, zwłaszcza u pacjentów z historią zaburzeń psychicznych, z możliwością modyfikacji dawki lub przerwania terapii oraz wprowadzenia leczenia przeciwdepresyjnego. Przeciwwskazane jest stosowanie inhibitorów MAO w trakcie terapii oraz na 14 dni przed jej rozpoczęciem.
akatyzja, brak miesiączki, choroba Parkinsona, depresja, ginekomastia, guz prolaktynozależny, hiperprolaktynemia, hipertermia, hipotensja ortostatyczna, impotencja, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO, izoenzym CYP2D6, kinaza kreatynowa, lek przeciwdepresyjny, melanina, mlekotok, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, objaw pozapiramidowy, osteoporoza, parkinsonizm, prolaktyna, rak piersi, sedacja, skorygowany odstęp QT, tetrabenazyna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Risperidone Grindeks 6 mg
Risperidone Grindeks (rysperydon) jest lekiem przeciwpsychotycznym o szerokim spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥10%) to parkinsonizm, sedacja, ból głowy oraz bezsenność. Objawy pozapiramidowe, takie jak parkinsonizm, akatyzja, dystonia i dyskineza, wykazują zależność od dawki i wymagają regularnej oceny neurologicznej. Szczególnie istotne jest monitorowanie ryzyka złośliwego zespołu neuroleptycznego, hiperprolaktynemii (objawy: ginekomastia, zaburzenia miesiączkowania, mlekotok), oraz zaburzeń metabolicznych, w tym zwiększenia masy ciała (18% pacjentów doświadczyło wzrostu masy ciała ≥7% w porównaniu do 9% w grupie placebo) i ryzyka cukrzycy (0,43% w badaniach klinicznych). Rysperydon może także wydłużać odstęp QT w EKG, co niesie ryzyko poważnych arytmii, takich jak torsade de pointes, a także powodować zaburzenia sercowo-naczyniowe, w tym tachykardię i nadciśnienie.
akatyzja, arytmia komorowa, bradykinezja, brak miesiączki, cukrzyca, częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, dysfagia, dyskineza, dystonia, ginekomastia, hiperprolaktynemia, jaskra, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, objawy pozapiramidowe, obrzęk obwodowy, paliperydon, parkinsonizm, przemijający napad niedokrwienny, rysperydon, sedacja, tachykardia, tachykardia komorowa, trombocytopenia, udar naczyniowy mózgu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia miesiączkowania, zakażenie dróg moczowych, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakrzepica żył głębokich, zapalenie płuc, zapalenie żołądka, zatorowość płucna, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększenie masy ciała, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Masultab 200 mg
Amisulpryd, substancja czynna leku Masultab dostępnego w dawkach 50 mg, 100 mg, 200 mg oraz 400 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się objawy pozapiramidowe, takie jak drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokinezja, akatyzja i dyskineza, a także ostra dystonia i senność. Rzadko występuje złośliwy zespół neuroleptyczny, potencjalnie zagrażający życiu. W układzie sercowo-naczyniowym często pojawia się niedociśnienie tętnicze, a rzadziej poważne zaburzenia rytmu serca, w tym wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes. Hiperprolaktynemia jest częstym działaniem niepożądanym, mogącym prowadzić do mlekotoku, zatrzymania miesiączki, ginekomastii i zaburzeń erekcji. Niezbyt często obserwuje się zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipertriglicerydemia, hipercholesterolemia), leukopenię, neutropenię, reakcje alergiczne oraz zaburzenia psychiczne, takie jak bezsenność, lęk i pobudzenie.
agranulocytoza, akatyzja, amisulpryd, bradykardia, brak miesiączki, częstoskurcz komorowy, dyskineza, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipokinezja, hiponatremia, incydent zakrzepowo-zatorowy, kręcz szyi, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadmierne ślinienie, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, osteopenia, osteoporoza, ostra dystonia, pokrzywka, późna dyskineza, prolaktynoma, reakcja alergiczna, szczękościsk, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, wzmożone napięcie mięśniowe, zaburzenia erekcji, zachłystowe zapalenie płuc, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia u noworodka, zespół SIADH, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Escitalopram Bluefish 10 mg
Escitalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i z czasem ulegają zmniejszeniu. Działania te obejmują zaburzenia psychiczne (lęk, niepokój, zmniejszenie popędu płciowego, myśli samobójcze), neurologiczne (ból głowy, bezsenność, zawroty głowy, zespół serotoninowy), kardiologiczne (tachykardia, bradykardia, wydłużenie odstępu QT, torsades de pointes) oraz gastroenterologiczne (nudności, biegunka, krwawienia z przewodu pokarmowego). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z wydłużonym odstępem QT, hipokaliemią, chorobami serca, a także u kobiet, u których obserwuje się wyższe ryzyko zaburzeń rytmu serca. U osób powyżej 50. roku życia istnieje zwiększone ryzyko złamań kości podczas terapii SSRI. Ponadto, escytalopram może powodować hiponatremię, trombocytopenię, reakcje anafilaktyczne oraz zaburzenia endokrynologiczne, takie jak nieprawidłowe wydzielanie ADH.
akatyzja, arytmia komorowa, bruksizm, depersonalizacja, dyskineza, farmakoterapia, hiponatremia, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, krwotok poporodowy, mlekotok, myśli samobójcze, napad panicznego lęku, niedociśnienie ortostatyczne, nieprawidłowe wydzielanie ADH, obrzęk naczynioruchowy, priapizm, reakcja anafilaktyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, torsades de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, układ serotoninergiczny, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, złamanie kości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Escitalopram LEK-AM 5 mg
Escitalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, z większością objawów pojawiających się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i ustępujących z czasem. Do bardzo często występujących działań należą bóle głowy oraz nudności. W zakresie układu sercowo-naczyniowego obserwuje się rzadkie przypadki bradykardii, niezbyt często tachykardii oraz z częstością nieznaną wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie u kobiet, pacjentów z hipokaliemią lub wcześniejszymi chorobami serca. W układzie nerwowym często występują bezsenność, senność, zawroty głowy, parestezje i drżenia, a rzadko zespół serotoninowy. W sferze psychicznej często obserwuje się lęk, niepokój psychoruchowy, nietypowe sny oraz zmniejszenie popędu płciowego, z możliwością wystąpienia myśli i zachowań samobójczych oraz manii (częstość nieznana), co wymaga ścisłego monitorowania pacjentów.
akatyzja, bradykardia, bruksizm, chwiejność emocjonalna, depersonalizacja, dyskineza, escitalopram, hipokaliemia, hiponatremia, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, jadłowstręt, komorowe zaburzenie rytmu serca, krwotok maciczny, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, objawy odstawienia, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pobudzenie psychomotoryczne, priapizm, reakcja anafilaktyczna, szum uszny, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czuciowe, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Risperon
Rysperydon, zawarty w produkcie leczniczym Risperon, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem, ze względu na zwiększoną umieralność (4,0% vs. 3,1% placebo; OR 1,21) oraz trzykrotnie wyższe ryzyko zdarzeń naczyniowo-mózgowych (3,3% vs. 1,2% placebo; OR 2,96). Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie rysperydonu z furosemidem, które podnosi umieralność do 7,3%. Rysperydon jest wskazany wyłącznie do krótkotrwałego leczenia uporczywej agresji u pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera, gdy metody niefarmakologiczne zawodzą. Należy monitorować ryzyko niedociśnienia, zwłaszcza ortostatycznego, u pacjentów z chorobami układu krążenia, a także zaburzenia hematologiczne, w tym leukopenię, neutropenię i agranulocytozę, z zaleceniem przerwania leczenia przy ciężkiej neutropenii (neutrofile <1 x 10⁹/l).
agranulocytoza, arytmia, choroba Parkinsona, diuretyk tiazydowy, działanie przeciwcholinergiczne, furosemid, ginekomastia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, kwasica ketonowa, mlekotok, niedobór laktazy, niedociśnienie ortostatyczne, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, objaw pozapiramidowy, otępienie, otępienie w chorobie Alzheimera, otępienie z ciałami Lewy’ego, polidypsja, poliuria, późna dyskineza, priapizm, rysperydon, śpiączka cukrzycowa, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie zachowania, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie niepożądane naczyniowo-mózgowe, zespół Reye’a, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Quetiapine Aurovitas 300 mg
Kwetiapina, substancja czynna leku Quetiapine Aurovitas, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze (≥10%) obejmują zaburzenia układu nerwowego (senność, zawroty głowy, ból głowy, objawy pozapiramidowe), metaboliczne (zwiększenie stężenia triglicerydów, cholesterolu LDL, obniżenie HDL, przyrost masy ciała), hematologiczne (zmniejszenie hemoglobiny) oraz objawy odstawienia po przerwaniu terapii. Profil bezpieczeństwa uwzględnia klasyfikację CIOMS III, wskazując na ryzyko poważnych zaburzeń hematologicznych, takich jak agranulocytoza, oraz kardiologicznych, w tym rzadkie, ale istotne wydłużenie odstępu QT, które może prowadzić do zagrażających życiu arytmii torsades de pointes. Monitorowanie parametrów hematologicznych, enzymów wątrobowych, profilu lipidowego, glikemii, funkcji tarczycy oraz EKG jest zalecane, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego i metabolicznego.
agranulocytoza, ból głowy, bradykardia, cholesterol, cholesterol HDL, cholesterol LDL, cukrzyca, duszność, dysfagia, dyskinezy późne, dyzartria, eozynofilia, fumaran kwetiapiny, ginekomastia, hemoglobina, hiperprolaktynemia, hiponatremia, kołatanie serca, kwetiapina, leukopenia, mlekotok, myśli samobójcze, nadwrażliwość, napady drgawkowe, neutropenia, niedokrwistość, niewyraźne widzenie, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, priapizm, reakcja alergiczna skórna, senność, stan splątania, suchość jamy ustnej, tachykardia, torsades de pointes, triglicerydy, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia miesiączkowania, zapalenie błony śluzowej nosa, zaparcie, zawroty głowy, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon chorób i schorzeń
Wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1 (men 1) – Objawy
Wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1 (MEN 1) to dziedziczna choroba charakteryzująca się rozwojem licznych guzów w gruczołach dokrewnych, przede wszystkim przytarczyc, trzustki i przysadki mózgowej. Nadczynność przytarczyc występuje u około 95% pacjentów do 50. roku życia i objawia się hiperkalcemią, prowadzącą do objawów takich jak kamica nerkowa, osteoporoza, bóle kości, zaburzenia rytmu serca oraz nadciśnienie tętnicze. Guzy neuroendokrynne trzustki (GEP-NET) występują u 30-80% chorych, z gastrinomą (40%) i insulinomą (10-30%) jako najczęstszymi funkcjonalnymi guzami, powodującymi odpowiednio chorobę wrzodową i hipoglikemię. Guzy przysadki, obecne u 15-42% pacjentów, najczęściej są prolactinomami (25-90%), prowadzącymi do zaburzeń miesiączkowania, mlekotoku, zaburzeń płodności, a także do akromegalii lub zespołu Cushinga w przypadku guzów wydzielających hormon wzrostu lub ACTH. MEN 1 cechuje się wysoką penetracją i wieloogniskowością zmian, co wymaga stałej, wielospecjalistycznej opieki i monitorowania biochemicznego oraz obrazowego.
akromegalia, amenorrhea, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, gastrinoma, ginekomastia, guzy neuroendokrynne trzustki, guzy przysadki mózgowej, hiperkalcemia, hipoglikemia, insulinoma, kamica nerkowa, mlekotok, naczyniakowłókniak, nadciśnienie tętnicze, nadczynność przytarczyc, niedoczynność przysadki, osteoporoza, parathormon, prolaktynoma, refluks żołądkowo-przełykowy, wieloogniskowa neoplazja endokrynna typu 1, zaburzenia rytmu serca, zespół Cushinga, zespół rakowiaka, zespół Wermera, zespół Zollingera-Ellisona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zalanzo 15 mg
Stosowanie lanzoprazolu (substancja czynna preparatu Zalanzo) wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do istotnych klinicznie należą zaburzenia hematologiczne, takie jak małopłytkowość, eozynofilia, leukopenia (częstość niezbyt częsta: >1/1000 do <1/100), niedokrwistość (rzadko: >1/10 000 do <1/1000), a w bardzo rzadkich przypadkach agranulocytoza i pancytopenia (<1/10 000), które wymagają natychmiastowej interwencji. Często obserwuje się bóle i zawroty głowy (>1/100 do <1/10), a także objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, biegunka, bóle brzucha, zaparcia, wymioty, wzdęcia, suchość w jamie ustnej oraz łagodne polipy dna żołądka. Rzadko występują poważniejsze powikłania, w tym zapalenie wątroby i żółtaczka, a także ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczno-rozpływna martwica naskórka. Z nieznaną częstością mogą pojawić się hipomagnezemia, hiponatremia, ginekomastia, mlekotok oraz cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek z ryzykiem niewydolności.
agranulocytoza, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, depresja, drżenie mięśniowe, enzymy wątrobowe, eozynofilia, ginekomastia, gorączka, hipercholesterolemia, hipomagnezemia, hiponatremia, impotencja, jadłowstręt, kandydoza przełyku, lanzoprazol, leukopenia, łysienie, małopłytkowość, martwica naskórka, mlekotok, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, niewydolność nerek, nudności, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, omamy, omamy wzrokowe, osutka, pancytopenia, parestezje, plamica, pokrzywka, polip żołądka, rumień wielopostaciowy, splątanie, świąd, toczeń rumieniowaty, wstrząs anafilaktyczny, wybroczyny, wymioty, wzdęcia, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie nerek, zapalenie okrężnicy, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Orizon
Produkt leczniczy Orizon (rysperydon) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem, ze względu na zwiększoną śmiertelność (4,0% vs 3,1% placebo; OR 1,21; 95% CI: 0,7-2,1), zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu furosemidu (7,3% śmiertelności). Leczenie powinno być krótkotrwałe i ograniczone do uporczywej agresji w otępieniu alzheimerowskim umiarkowanym do ciężkiego, po nieskuteczności metod niefarmakologicznych. Rysperydon zwiększa ryzyko zdarzeń naczyniowo-mózgowych (3,3% vs 1,2% placebo; OR 2,96; 95% CI: 1,34-7,50), szczególnie u pacjentów z otępieniem naczyniowym lub mieszanego typu, u których stosowanie jest przeciwwskazane. Należy monitorować objawy udaru i stosować lek ostrożnie u osób z czynnikami ryzyka udaru, chorobami układu krążenia, odwodnieniem oraz zaburzeniami elektrolitowymi. W trakcie terapii obserwowano niedociśnienie, leukopenię, neutropenię i agranulocytozę (rzadko <1/10 000), a także ryzyko późnych dyskinez i złośliwego zespołu neuroleptycznego, wymagających natychmiastowego odstawienia leku.
agranulocytoza, bradykardia, choroba Parkinsona, diuretyk, drgawki, furosemid, ginekomastia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, kwasica ketonowa, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, niewydolność nerek, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, otępienie naczyniowe, otępienie typu alzheimerowskiego, późne dyskinezy, priapizm, rabdomioliza, rysperydon, śpiączka cukrzycowa, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, udar mózgu, wydłużenie odstępu QT, zdarzenia naczyniowo-mózgowe, zespół Reye’a, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gasprid 5 mg
Gasprid (cyzapryd) w dawkach 5 mg i 10 mg, stosowany jako prokinetyk, może wywoływać szereg działań niepożądanych, z których najistotniejsze klinicznie są poważne zaburzenia rytmu serca, w tym wydłużenie odstępu QT oraz zagrażające życiu arytmie komorowe, takie jak torsades de pointes, częstoskurcz komorowy i migotanie komór. Ryzyko tych powikłań jest szczególnie wysokie u pacjentów z czynnikami predysponującymi, takimi jak jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A4, choroby serca w wywiadzie oraz zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hipomagnezemia) czy bradykardia. Poza układem sercowo-naczyniowym, cyzapryd może powodować często występujące objawy żołądkowo-jelitowe (przemijające kurcze brzucha, burczenie, biegunka) oraz reakcje nadwrażliwości skórnej (wysypka, pokrzywka, świąd). Dolegliwości neurologiczne, takie jak bóle i zawroty głowy, są zwykle łagodne i przemijające, a częste oddawanie moczu jest efektem zależnym od dawki.
arytmia, biegunka, ból głowy, bradykardia, burczenie w brzuchu, cholestaza, choroba serca, cyzapryd, częste oddawanie moczu, częstoskurcz komorowy, drgawki, działanie proarytmogenne, działanie prokinetyczne, ginekomastia, hiperprolaktynemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor CYP 3A4, komorowe zaburzenia rytmu serca, kurcze brzucha, migotanie komór, mlekotok, objawy pozapiramidowe, perystaltyka przewodu pokarmowego, pokrzywka, skurcz oskrzeli, świąd, torsades de pointes, układ pozapiramidowy, wydłużenie odstępu QT, wysypka skórna, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Klomipramina – Działania niepożądane
Klomipramina, stosowana w leczeniu zaburzeń depresyjnych i obsesyjno-kompulsyjnych, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają starannego monitorowania, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku. Najczęstsze objawy obejmują senność, zmęczenie, niepokój, wzmożony apetyt (≥1/10), a także nudności, suchość błony śluzowej jamy ustnej i zaparcia. Często obserwuje się również majaczenie, splątanie, omamy, stany lękowe, pobudzenie, zaburzenia snu i agresywność (≥1/100 do <1/10). W zakresie układu nerwowego bardzo często występują ospałość, zawroty głowy, drżenie, ból głowy i drgawki, które mogą wymagać modyfikacji dawkowania. Klomipramina może powodować poważne zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak częstoskurcz zatokowy, kołatanie serca, niedociśnienie ortostatyczne (często) oraz rzadkie, ale groźne zaburzenia przewodzenia, w tym wydłużenie odstępu QT i torsades de pointes, szczególnie u pacjentów z hipokaliemią. Ponadto, lek wykazuje silne działanie antycholinergiczne, co u osób starszych może prowadzić do zatrzymania moczu, jaskry oraz niedrożności porażennej jelit.
agranulocytoza, ataksja, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Parkinsona, depersonalizacja, depresja, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, hepatotoksyczność, hipokaliemia, hiponatriemia, jaskra, klomipramina, leukopenia, majaczenie, mlekotok, myśli samobójcze, niedociśnienie ortostatyczne, objawy psychotyczne, parestezje, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, SIADH, torsades de pointes, trombocytopenia, wydłużenie QT, zaburzenia akomodacji, zaburzenia oddawania moczu, zaburzenia przewodzenia, zaburzenia snu, zamazane widzenie, zapalenie pęcherzyków płucnych, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół odstawienia, zmiany EKG - Leksykon leków
Działania niepożądane – ApoSuprid 400 mg
ApoSuprid (amisulpryd) jest lekiem przeciwpsychotycznym, którego działania niepożądane najczęściej dotyczą układu nerwowego, ze szczególnym uwzględnieniem objawów pozapiramidowych występujących bardzo często (≥1/10), takich jak drżenie, sztywność, hipokineza, nadmierne ślinienie, akatyzja i dyskineza. Objawy te są zwykle łagodne przy dawkach 50-300 mg/dobę i mogą ustępować po zastosowaniu leków przeciwparkinsonowskich. Często obserwuje się także ostrą dystonię i senność. Rzadziej występują poważniejsze powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, agranulocytoza, wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes oraz żylna choroba zakrzepowo-zatorowa. Amisulpryd często powoduje hiperprolaktynemię, co może skutkować mlekotokiem, zaburzeniami miesiączkowania, ginekomastią i zaburzeniami erekcji. Niezbyt często obserwuje się leukopenię, neutropenię, hiperglikemię, hiponatremię, a także zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak bradykardia i niedociśnienie tętnicze.
agranulocytoza, akatyzja, amisulpryd, bradykardia, częstoskurcz komorowy, dyskineza, ginekomastia, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipokineza, hiponatremia, kręcz szyi, lek przeciwparkinsonowski, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadmierne ślinienie, nadwrażliwość na światło, napad padaczkowy, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, osteopenia, osteoporoza, ostra dystonia, podwyższenie enzymów wątrobowych, pokrzywka, późna dyskineza, prolaktynoma, rabdomioliza, SIADH, szczękościsk, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie psychotyczne, zachłystowe zapalenie płuc, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zatrzymanie moczu, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienia, zespół odstawienia u noworodka, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Misyo 10 mg/ml
Metadon, podobnie jak inne opioidy, wywołuje liczne działania niepożądane, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego, zwłaszcza w początkowej fazie terapii i przy zmianach dawkowania. Najczęstsze objawy to nudności i wymioty, występujące u około 20% pacjentów ambulatoryjnych, oraz zaparcia, które mogą utrzymywać się podczas długotrwałego stosowania. Do poważnych działań należą depresja oddechowa, mogąca prowadzić do bezdechu i zatrzymania akcji serca, szczególnie przy wysokich dawkach, oraz zaburzenia rytmu serca, takie jak bradykardia, wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes. Metadon może także powodować retencję płynów, hipokaliemię, hipomagnezemię, hipoglikemię, a także zaburzenia psychiczne – od euforii i halucynacji po dysforię, bezsenność i rozwój uzależnienia przy długotrwałym stosowaniu.
astenia, bezsenność, bolesne miesiączkowanie, bradykardia, brak miesiączki, depresja oddechowa, dysforia, dyskineza dróg żółciowych, działanie antydiuretyczne, euforia, halucynacja, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hipotermia, jadłowstręt, kołatanie serca, mlekotok, nadmierna potliwość, nadmierne pocenie, niedociśnienie, nudności i wymioty, obrzęk płuc, opioid, podwyższone stężenie prolaktyny, pokrzywka, pokrzywka krwotoczna, retencja płynów, suchość jamy ustnej, suchość oczu, torsade de pointes, trombocytopenia, utrata słuchu, uzależnienie, wstrząs, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca, zaostrzenie astmy, zapalenie języka, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół ośrodkowego bezdechu sennego, zmniejszenie libido, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Olamide 10 mg
Metoklopramid, substancja czynna preparatu Olamide w dawce 10 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwuje się zaburzenia układu nerwowego, w tym bardzo często senność (>10% pacjentów) oraz często występujące zaburzenia pozapiramidowe, takie jak parkinsonizm i akatyzja, szczególnie u dzieci, młodych dorosłych oraz przy przekroczeniu dawki. Niezbyt często pojawiają się dystonia, dyskineza i obniżony poziom świadomości, a rzadko drgawki, zwłaszcza u pacjentów z padaczką. Z nieznaną częstością mogą wystąpić dyskineza późna oraz złośliwy zespół neuroleptyczny. W zakresie układu sercowo-naczyniowego obserwuje się niezbyt często bradykardię, a z nieznaną częstością poważne zaburzenia rytmu, takie jak blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes, szczególnie po podaniu dożylnym. Często występuje niedociśnienie tętnicze, a rzadziej reakcje anafilaktyczne, wstrząs oraz zaburzenia hematologiczne, takie jak methemoglobinemia i sulfhemoglobinemia.
akatyzja, astenia, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brak miesiączki, depresja, dezorientacja, drgawki, dyskineza, dyskineza późna, dystonia, ginekomastia, guz chromochłonny, hiperprolaktynemia, methemoglobinemia, metoklopramid, mlekotok, myśli samobójcze, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, omamy, omdlenie, ostre nadciśnienie tętnicze, padaczka, parkinsonizm, reakcja anafilaktyczna, senność, splątanie, sulfhemoglobinemia, torsade de pointes, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zahamowanie zatokowe, zatrzymanie akcji serca, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Implanon NXT 68 mg
Implanon NXT to podskórny implant zawierający 68 mg etonogestrelu, stosowany jako środek antykoncepcyjny. Najczęstszym działaniem niepożądanym są zaburzenia krwawień miesiączkowych, obejmujące nieregularne, częste, przedłużające się lub brak krwawień, z brakiem miesiączki u około 20% pacjentek oraz częstymi/przedłużającymi się krwawieniami u kolejnych 20%. Zaburzenia te stanowią główną przyczynę przerwania terapii (około 11%). Podczas implantacji i usuwania mogą wystąpić miejscowe reakcje, takie jak zasinienia, ból, świąd, a także poważniejsze powikłania, w tym reakcje wazowagalne, zwłóknienia, ropnie, parestezje, a także przemieszczenie implantu, w tym do naczyń krwionośnych (np. tętnicy płucnej), co może skutkować objawami bólu w klatce piersiowej, duszności, kaszlu lub krwioplucia. Nieprawidłowa implantacja może wymagać interwencji chirurgicznej.
chwiejność emocjonalna, ciąża pozamaciczna, duszność, dyzuria, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, etonogestrel, idiopatyczne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, krwioplucie, łojotok, łysienie, migrena, mlekotok, nadmierne owłosienie, nadwrażliwość, niedociśnienie, obniżony nastrój, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, parestezja, pokrzywka, przemieszczenie implantu, rak piersi, rak wątroby, reakcja anafilaktyczna, reakcja wazowagalna, tętnica płucna, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, torbiel jajnika, trądzik, udar mózgu, uderzenia gorąca, zakażenie pochwy, zakażenie układu moczowego, zapalenie gardła, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zmniejszone libido, zwłóknienie, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Metadon – Działania niepożądane
Metadon, stosowany w terapii uzależnień i leczeniu bólu, wykazuje działania niepożądane typowe dla opioidów, z najpoważniejszymi dotyczącymi układu oddechowego i sercowo-naczyniowego. Depresja oddechowa, występująca niezbyt często, może prowadzić do zatrzymania oddechu i śmierci, szczególnie przy wysokich dawkach i w początkowej fazie leczenia. Ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes, choć rzadkie, stanowi poważne zagrożenie kardiologiczne, nasilane przez hipokaliemię, hipomagnezemię oraz współistniejące choroby serca. Najczęstsze działania niepożądane to nudności i wymioty (około 20% pacjentów), zaparcia, sedacja, zawroty głowy oraz nadmierne pocenie się. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do uzależnienia fizycznego i zespołu abstynencyjnego o łagodniejszym, lecz dłuższym przebiegu niż przy innych opioidach.
bradykardia, depresja oddechowa, dysforia, działanie antydiuretyczne, euforia, ginekomastia, halucynacje, hipoglikemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, leukoencefalopatia toksyczna, mlekotok, nadmierne pocenie, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, nudności i wymioty, obrzęk płuc, oczopląs, skurcz dróg moczowych, torsade de pointes, trombocytopenia, uzależnienie fizyczne, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenia endokrynologiczne, zaparcia, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zatrzymanie oddechu, zatrzymanie płynów, zawroty głowy, zespół abstynencyjny, zespół ośrodkowego bezdechu sennego, zespół serotoninowy, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Banavin 10 mg
Banavin (wortioksetyna) wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, z dominującymi objawami ze strony układu pokarmowego, zwłaszcza nudnościami, które występują bardzo często (≥1/10) i są zazwyczaj łagodne lub umiarkowane, pojawiając się głównie w pierwszych dwóch tygodniach terapii. U pacjentów ≥65 lat stosujących dawki ≥10 mg/dobę obserwuje się wyższą częstość rezygnacji z leczenia, a przy dawce 20 mg/dobę nudności i zaparcia występują odpowiednio u 42% i 15% starszych pacjentów, w porównaniu do 27% i 4% u młodszych. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest podobny do dorosłych, z wyjątkiem częstszych bólów brzucha i zwiększonego ryzyka myśli samobójczych, szczególnie u młodzieży. Po nagłym odstawieniu leku mogą pojawić się objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, ból głowy, parestezje, zaburzenia snu, nudności, lęk i drżenie, zwykle w ciągu pierwszego tygodnia.
agregacja płytek krwi, akatyzja, bezsenność, biegunka, ból głowy, bruksizm, depresja, drżenie, duże zaburzenie depresyjne, dyspepsja, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, jaskra wąskiego kąta, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeciwdepresyjny, mlekotok, myśli samobójcze, nadpotliwość, nocne poty, nudności, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, poziom sodu, reakcja anafilaktyczna, SSRI, świąd, szczękościsk, TCA, wortioksetyna, wymioty, wysypka, zaburzenie depresyjne, zaburzenie seksualne, zaparcie, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, złamanie kości - Leksykon chorób i schorzeń
Prolaktynoma – Objawy
Prolaktynoma to najczęstszy hormonalnie czynny, łagodny guz przysadki mózgowej, charakteryzujący się nadmiernym wydzielaniem prolaktyny, co prowadzi do hiperprolaktynemii. Objawy kliniczne różnią się w zależności od płci i wielkości guza: mikroprolaktynoma (<10 mm) zwykle manifestuje się zaburzeniami miesiączkowania i mlekotokiem u kobiet, natomiast makroprolaktynoma (>10 mm) może powodować objawy ucisku, takie jak bóle głowy, zaburzenia widzenia (utrata pola widzenia, podwójne widzenie) oraz hipopituitarizm. Hiperprolaktynemia skutkuje u kobiet nieregularnymi miesiączkami (około 90%), mlekotokiem (około 80%), suchością pochwy, zmniejszonym libido i niepłodnością, natomiast u mężczyzn dominują zaburzenia erekcji, ginekomastia, osłabienie mięśni i niepłodność. Poziom prolaktyny powyżej 150-200 ng/ml jest niemal patognomoniczny dla prolaktynomy. Nieleczona prolaktynoma może prowadzić do osteopenii/osteoporozy, całkowitej utraty widzenia oraz niedoczynności innych osi hormonalnych przysadki.
agonista dopaminy, amenorrhea, apopleksja przysadki, atrofia mięśniowa, ból głowy, efekt masy guza, galaktoria, ginekomastia, guz przysadki mózgowej, hiperprolaktynemia, hipopituitaryzm, impotencja, makroprolaktynoma, mikroprolaktynoma, mlekotok, niedobór kortyzolu, niedoczynność tarczycy, niepłodność, obniżone libido, osteopenia, osteoporoza, podwójne widzenie, prolaktyna, prolaktynoma, ptoza powieki, siodło tureckie, suchość pochwy, trądzik, udar przysadki, utrata widzenia obwodowego, zaburzenia erekcji, zaburzenia miesiączkowania, zespół MEN1 - Leksykon leków
Działania niepożądane – Melabiorytm 5 mg
Melatonina w dawce 5 mg (Melabiorytm) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które w badaniach klinicznych występowały z częstością równą lub wyższą niż placebo. Najczęściej zgłaszane są zaburzenia psychiatryczne (drażliwość, nerwowość, lęk, depresja), neurologiczne (migrena, bóle głowy, zawroty głowy, zespół niespokojnych nóg, zwiększenie liczby napadów padaczkowych u dzieci z uszkodzeniami OUN) oraz żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, nudności, choroba refluksowa przełyku). Rzadziej obserwuje się zaburzenia hematologiczne (półpasiec, leukopenia, małopłytkowość), metaboliczne (hipertriglicerydemia, hipokalcemia, hiponatremia) oraz reakcje nadwrażliwości o nieznanej częstości. Wśród innych działań wymienia się zaburzenia sercowo-naczyniowe (dusznica bolesna, tachykardia, nadciśnienie), skórne (wysypki, świąd, obrzęki), mięśniowo-szkieletowe (bóle kończyn, skurcze mięśni), nerkowe (cukromocz, białkomocz) oraz zaburzenia układu rozrodczego (ginekomastia, priapizm). Nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych obejmują m.in. hiperbilirubinemię, podwyższone enzymy wątrobowe i zaburzenia elektrolitowe.
astenia, bezsenność, białkomocz, ból głowy, choroba refluksowa przełyku, cukromocz, depresja, drażliwość, dusznica bolesna, dyspepsja, enzym wątrobowy, ginekomastia, hematuria, hiperbilirubinemia, hipertriglicerydemia, hipokalcemia, hiponatremia, kołatanie serca, koszmar senny, leukopenia, małopłytkowość, melatonina, migrena, mlekotok, moczenie nocne, nadciśnienie tętnicze, napad padaczkowy, nastrój depresyjny, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, owrzodzenie jamy ustnej, padaczka, parestezja, pobudzenie psychoruchowe, pokrzywka, półpasiec, priapizm, reakcja nadwrażliwości, senność, skurcz mięśnia, suchość jamy ustnej, świąd, tachykardia, uszkodzenie OUN, wielomocz, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie koncentracji, zaburzenie pamięci, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie skóry, zapalenie stawów, zapalenie żołądka, zawroty głowy, zespół niespokojnych nóg - Leksykon leków
Działania niepożądane – Elicea Q-Tab 10 mg
Escytalopram, dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej (dawki 5, 10, 15 i 20 mg), wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla leków z grupy SSRI. Najczęściej działania niepożądane pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i mają tendencję do ustępowania przy kontynuacji leczenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT, które może prowadzić do arytmii komorowej, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u kobiet z hipokaliemią lub wcześniejszym wydłużeniem QT oraz u pacjentów z chorobami serca. Nagłe odstawienie escytalopramu może wywołać objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, nudności, drżenie czy kołatanie serca, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki. U pacjentów powyżej 50. roku życia obserwuje się zwiększone ryzyko złamań kości, co wymaga ostrożności, zwłaszcza u osób z osteoporozą.
akatyzja, arytmia komorowa, bruksizm, dyskineza, escytalopram, hiponatremia, krwotok maciczny, laktoza jednowodna, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, nieprawidłowe wydzielanie ADH, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, priapizm, reakcja anafilaktyczna, SNRI, SSRI, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia widzenia, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mozarin 20 mg
Preparat Mozarin, zawierający escytalopram w dawkach 10 mg, 15 mg i 20 mg, jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) o charakterystycznym profilu działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i z czasem ulegają zmniejszeniu. Do najczęstszych działań niepożądanych należą zaburzenia psychiczne (lęk, niepokój, nietypowe sny, zmniejszony popęd płciowy), neurologiczne (bóle głowy, bezsenność, zawroty głowy), żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka, zaparcia) oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe, w tym tachykardia, bradykardia i wydłużenie odcinka QT z ryzykiem arytmii typu torsade de pointes, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka (kobiety, hipokaliemia, choroby serca). Ponadto, istnieje ryzyko wystąpienia myśli i zachowań samobójczych, co wymaga stałej oceny klinicznej pacjenta.
anoreksja, arytmia komorowa, chwiejność emocjonalna, dyskineza, hipokaliemia, hiponatremia, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok poporodowy, menorrhagia, metrorrhagia, mlekotok, myśli samobójcze, napad lęku panicznego, niedociśnienie ortostatyczne, nieprawidłowe wydzielanie ADH, obrzęk tkanki podskórnej, parestezja, porażenie prądem elektrycznym, priapizm, reakcja anafilaktyczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, szczawian escytalopramu, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół odstawienny, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ranigast Fast 150 mg
Ranigast Fast zawiera ranitydynę chlorowodorek w dawce 150 mg w formie tabletek musujących. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości, sklasyfikowane zgodnie z terminologią MedDRA. Częstość występowania działań niepożądanych waha się od bardzo rzadkich (<1/10 000) do niezbyt częstych (≥1/1 000 do <1/100). Do najpoważniejszych, choć bardzo rzadkich, należą zmiany hematologiczne takie jak agranulocytoza, pancytopenia i niedokrwistość aplastyczna, wymagające natychmiastowej interwencji. Rzadko obserwuje się reakcje nadwrażliwości, w tym pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli oraz wstrząs anafilaktyczny. Ponadto, bardzo rzadko mogą wystąpić zaburzenia psychiczne (pobudzenie, dezorientacja, depresja, omamy), neurologiczne (bóle głowy, zawroty głowy, ruchy mimowolne), a także zaburzenia rytmu serca (bradykardia, tachykardia, blok przedsionkowo-komorowy).
agranulocytoza, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, enzymy wątrobowe, ginekomastia, kreatynina, mlekotok, niedokrwistość aplastyczna, obraz krwi, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, personel medyczny, pokrzywka, ranitydyna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szpik kostny, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Risperidone Grindeks
Stosowanie rysperydonu, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym wzrostem śmiertelności (4,0% vs 3,1% placebo; OR 1,21) oraz zdarzeń naczyniowo-mózgowych (3,3% vs 1,2% placebo; OR 2,96). Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu rysperydonu i furosemidu, gdzie odnotowano śmiertelność 7,3%. Rysperydon jest wskazany wyłącznie do krótkotrwałego leczenia uporczywej agresji u pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera o umiarkowanym do ciężkiego nasileniu, po wyczerpaniu metod niefarmakologicznych. Należy unikać stosowania u pacjentów z innymi typami otępienia oraz u osób z czynnikami ryzyka udaru mózgu, a także monitorować objawy potencjalnych incydentów naczyniowo-mózgowych.
agranulocytoza, antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, atypowy lek przeciwpsychotyczny, blokada receptorów alfa, choroba Parkinsona, diuretyk tiazydowy, działanie przeciwwymiotne, furosemid, ginekomastia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, kwasica ketonowa, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, otępienie mieszane, otępienie naczyniowe, otępienie w chorobie Alzheimera, otępienie z ciałami Lewy’ego, późne dyskinezy, priapizm, rabdomioliza, udar mózgu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia miesiączkowania, zdarzenie niepożądane naczyniowo-mózgowe, zespół Reye’a, zespół wiotkiej tęczówki, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ketrel 25 mg
Lek Ketrel zawierający kwetiapinę może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej obserwowane (≥10%) to senność, zawroty głowy, ból głowy, suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia pozapiramidowe, wzrost masy ciała oraz niekorzystne zmiany w profilu lipidowym (wzrost triglicerydów i cholesterolu LDL, spadek HDL). Ponadto mogą wystąpić zmniejszenie hemoglobiny, objawy odstawienia, podwyższenie enzymów wątrobowych (ALT, AST, gamma-GT), a także zaburzenia ze strony układu pokarmowego, oddechowego, skóry (w tym ciężkie reakcje skórne SCAR: zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka, DRESS), mięśniowo-szkieletowego (rabdomioliza), nerek (zatrzymanie moczu) i układu rozrodczego (priapizm, mlekotok). U dzieci i młodzieży (10-17 lat) obserwuje się podobny profil działań niepożądanych, z częstszym występowaniem hiperprolaktynemii (>20 µg/l u mężczyzn, >30 µg/l u kobiet), zwiększonego łaknienia, objawów pozapiramidowych, omdleń oraz wzrostu ciśnienia tętniczego o >20 mmHg skurczowego lub >10 mmHg rozkurczowego w badaniach kontrolowanych.
ALT, AST, cholesterol HDL, cholesterol LDL, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, dysfagia, fumaran kwetiapiny, hiperprolaktynemia, kinaza kreatynowa, mlekotok, niedrożność jelit, noworodkowy zespół odstawienia, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parametry laboratoryjne, priapizm, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, SCAR, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, triglicerydy, układ pozapiramidowy, zapalenie naczyń skórnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół DRESS, zespół odstawienia, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Olanzapin Krka 10 mg
Olanzapin Krka, dostępny w dawkach 5 mg, 7,5 mg, 10 mg, 15 mg i 20 mg w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/10) to senność oraz przyrost masy ciała średnio o 2-3 kg w pierwszych tygodniach terapii, co może prowadzić do otyłości i powikłań metabolicznych. Często (≥1/100 do <1/10) występują zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, dyslipidemia), hiperprolaktynemia, objawy pozapiramidowe (akatyzja, parkinsonizm, dyskineza), leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne oraz działania antycholinergiczne. Rzadziej obserwuje się poważne powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, agranulocytoza, hepatitis, rabdomioliza czy reakcje anafilaktyczne, które stanowią wskazanie do natychmiastowego przerwania leczenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie parametrów metabolicznych, morfologii krwi, funkcji wątroby, ciśnienia tętniczego oraz objawów neurologicznych.
agranulocytoza, akatyzja, aspartam, bezdech senny, bradykardia, cukromocz, dyskineza, dyslipidemia, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, fenyloketonuria, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatyninowa, gamma-glutamylotransferaza, ginekomastia, hiperglikemia, hiperlipidemia, hiperprolaktynemia, kwas moczowy, leukopenia, mlekotok, nagła śmierć sercowa, napady drgawkowe, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, olanzapina, parkinsonizm, podwyższenie aminotransferaz, przyrost masy ciała, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, retencja moczu, senność, wydłużenie QTc, zaburzenia miesiączkowania, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół odstawienia noworodkowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Slinda 4 mg
Produkt leczniczy Slinda zawierający 4 mg drospirenonu wykazuje w badaniach klinicznych, obejmujących 2700 kobiet przez ponad 9 cykli leczenia, najczęstsze działania niepożądane takie jak trądzik (3,8%), krwotok maciczny (2,9%), ból głowy (2,7%) oraz ból piersi (2,2%). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) oraz rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia układu rozrodczego, w tym dyskomfort piersi, krwotoki maciczne i z dróg rodnych, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki oraz inne zaburzenia miesiączkowania. Ponadto, obserwuje się zaburzenia metaboliczne, takie jak zaburzenia apetytu (≥1/1000 do <1/100) oraz rzadką hiperkaliemię (≥1/10 000 do <1/1000), co jest istotne ze względu na właściwości drospirenonu jako antagonisty aldosteronu.
amenorrhea, antagonista aldosteronu, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból piersi, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, depresja, drospirenon, dysmenorrhea, dysplazja szyjki macicy, hiperbilirubinemia, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, krwotok maciczny, mięśniak macicy, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nudność, objaw lękowy, podwyższone aminotransferazy, suchość pochwy, torbiel jajnika, trądzik, wydzielina z pochwy, wymioty, wypadanie włosów, zaburzenie libido, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie nastroju, zakażenie pochwy, zaparcie, zawrót głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Wydzielina z brodawek – Patofizjologia i mechanizm
Wydzielina z brodawek sutkowych, występująca u 5-10% kobiet, może mieć charakter fizjologiczny lub patologiczny. Fizjologiczna wydzielina jest zwykle obustronna, wieloprzewodowa i mleczna, związana z laktacją, ciążą lub wahaniami hormonalnymi (prolaktyna, estrogeny). Patologiczna wydzielina jest najczęściej jednostronna, jednoprzewodowa, spontaniczna i może mieć różny kolor (krwista, surowicza, surowiczo-krwista). Najczęstsze przyczyny patologicznej wydzieliny to brodawczak wewnątrzprzewodowy (35-56%) i ektazja przewodów mlekowych (14-36%), natomiast rak piersi stanowi 5-15% przypadków, głównie jako rak wewnątrzprzewodowy in situ (DCIS). Cechy alarmowe sugerujące złośliwość to jednostronna, utrzymująca się, spontaniczna i krwista wydzielina u kobiet powyżej 50. roku życia, często z wyczuwalną masą.
badanie cytologiczne, biopsja, brodawczak wewnątrzprzewodowy, brodawka sutkowa, DCIS, duktoskopia, ektazja przewodów mlekowych, galaktografia, gruczolak przysadki, hormonalna terapia zastępcza, makrogruczolak, mammografia, mikroduktektomia, mikrogruczolak, mlekotok, niedoczynność tarczycy, prolaktyna, przewód mlekowy, rak piersi, rak wewnątrzprzewodowy in situ, rezonans magnetyczny, ropień piersi, tyreoliberyna, wydzielina z brodawek, zapalenie gruczołu piersiowego, zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Citabax 20 20 mg
Terapia cytalopramem wiąże się z występowaniem działań niepożądanych o charakterze głównie łagodnym i przemijającym, z największym nasileniem w pierwszych 1-2 tygodniach leczenia. Objawy takie jak nasilone pocenie się, suchość w ustach, bezsenność, senność, biegunka, nudności oraz uczucie zmęczenia wykazują zależność od dawki leku, co ma istotne znaczenie dla indywidualizacji terapii. Wśród działań niepożądanych obserwowanych u >1% pacjentów dominują zaburzenia snu, senność, bóle głowy, suchość w ustach, nudności, biegunka, a także objawy ze strony układu nerwowego, sercowo-naczyniowego (np. kołatanie serca, rzadziej bradykardia, tachykardia, wydłużenie odstępu QT) oraz zaburzenia psychiczne, w tym lęk, pobudzenie i zmniejszenie popędu płciowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zespołu serotoninowego, napadów drgawkowych, hiponatremii, a także poważnych reakcji alergicznych i zaburzeń hematologicznych, takich jak trombocytopenia.
akatyzja, bradykardia, bruksizm, depersonalizacja, dyskineza, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy, krwotok poporodowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, mlekotok, myśl samobójcza, nadwrażliwość na światło, napad drgawkowy grand mal, niedociśnienie ortostatyczne, niemiarowość komorowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk naczynioruchowy, priapizm, próba czynnościowa wątroby, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie źrenic, SSRI, szum uszny, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie orgazmu, zaburzenie pozapiramidowe, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy - Leksykon substancji czynnych
Perazyna – Działania niepożądane
Perazyna, klasyczny neuroleptyk z grupy pochodnych fenotiazyny, dostępna jest w dawkach 25 mg, 50 mg, 100 mg i 200 mg. Terapia tym lekiem wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają ścisłego monitorowania. Do najważniejszych należą zaburzenia układu nerwowego, w tym pozapiramidowe objawy takie jak dyskinezy (około 1% pacjentów), zespół parkinsonowski pojawiający się między 5 a 30 dniem leczenia, oraz bardzo rzadko występująca akatyzja i złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN). ZZN charakteryzuje się wysoką gorączką do 40°C, sztywnością mięśniową oraz podwyższonym stężeniem mioglobiny i kinazy kreatynowej. Częstość występowania innych działań niepożądanych obejmuje mlekotok (bardzo często, u około 10% kobiet), ortostatyczne spadki ciśnienia tętniczego u około 15% pacjentów, oraz bezobjawowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych u około 43% leczonych. Występują także zaburzenia psychiczne, takie jak zaburzenia snu, niepokój, koszmary nocne i depresja polekowa, a także zmiany w zapisie EKG proporcjonalne do dawki leku.
agranulocytoza, akatyzja, cholestaza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, depresja polekowa, dysfagia, dyskineza, enzym wątrobowy, eozynofilia, ginekomastia, leukopenia, mlekotok, napad drgawkowy, niedokrwistość aplastyczna, objawy pozapiramidowe, ostra dystonia, ostre zapalenie wątroby, parkinsonizm, parkinsonizm polekowy, perazyna, pochodna fenotiazyny, późna dyskineza, reakcja fototoksyczna, spadek ciśnienia ortostatyczny, szczękościsk, toczeń rumieniowaty, trombocytopenia, zaburzenie rytmu serca, zapaść naczyniowa, zatrzymanie moczu, zespół parkinsonowski, zgorzelinowe zapalenie jelit, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Maprotylina – Działania niepożądane
Maprotylina, tetracykliczny lek przeciwdepresyjny zawarty w produkcie Ludiomil, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które są zazwyczaj łagodne i przemijające, jednak ich nasilenie nie zawsze koreluje z dawką czy stężeniem leku w osoczu. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku ze względu na zwiększoną wrażliwość na działania przeciwcholinergiczne, neurologiczne, psychiczne i sercowo-naczyniowe oraz ryzyko kumulacji leku. Wśród działań niepożądanych wyróżnia się zaburzenia hematologiczne (leukopenia, agranulocytoza, trombocytopenia), rzadkie przypadki zespołu SIADH z hiponatremią, a także liczne objawy ze strony układu nerwowego (senność, zawroty głowy, drgawki kloniczne mięśni), psychiczne (niepokój, mania, zaburzenia snu, myśli samobójcze) oraz sercowo-naczyniowego (tachykardia zatokowa, arytmie, rzadko torsade de pointes). Monitorowanie morfologii krwi oraz stanu klinicznego pacjenta jest wskazane, zwłaszcza przy długotrwałej terapii.
agranulocytoza, akatyzja, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, alergiczne zapalenie skóry, arytmia, ataksja, depersonalizacja, drgawka, drgawka kloniczna mięśni, dyskineza, działanie przeciwcholinergiczne, eozynofilia, ginekomastia, hipomania, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, kołatanie serca, leukopenia, majaczenie, migotanie komór, mlekotok, morfologia krwi, niedociśnienie ortostatyczne, omamy, parestezja, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie płuc, stan maniakalny, stan splątania, szum uszny, tachykardia komorowa, tachykardia zatokowa, toksyczno-rozpływna martwica naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, zaburzenie akomodacji, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie psychotyczne, zapalenie jamy ustnej, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zespół SIADH, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Mianseryna – Działania niepożądane
Mianseryna, lek z grupy czteropierścieniowych przeciwdepresyjnych, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają starannego monitorowania podczas terapii. Najczęstszym objawem jest senność, szczególnie nasilona na początku leczenia i po spożyciu alkoholu. Do poważnych działań niepożądanych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak granulocytopenia i agranulocytoza, pojawiające się zwykle między 4. a 6. tygodniem terapii, zwłaszcza u osób starszych, które są odwracalne po odstawieniu leku. Wskazaniem do natychmiastowego przerwania leczenia jest wystąpienie objawów infekcji (gorączka, ból gardła) oraz poważnych stanów, takich jak żółtaczka, hipomania, drgawki czy złośliwy zespół neuroleptyczny. Mianseryna może również powodować wydłużenie odstępu QT i zagrażające życiu arytmie, w tym torsade de pointes, co wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów z chorobami serca lub przyjmujących inne leki wpływające na QT.
agranulocytoza, bradykardia, choroba afektywna dwubiegunowa, depresja, drgawki, działanie sedatywne, EKG, enzymy wątrobowe, ginekomastia, granulocytopenia, hepatotoksyczność, hipomania, lek przeciwdepresyjny, mlekotok, morfologia krwi, myśli samobójcze, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, objawy psychotyczne, rozmaz krwi, senność, tkliwość brodawek sutkowych, torsade de pointes, uszkodzenie szpiku kostnego, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zapalenie wątroby, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Citabax 10 10 mg
Stosowanie cytalopramu (lek Citabax) wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, które są zazwyczaj łagodne i przemijające, najczęściej pojawiają się w pierwszych 1-2 tygodniach terapii. Działania niepożądane wykazują zależność od dawki i obejmują m.in. nasilone pocenie się, suchość w ustach, bezsenność, senność, biegunkę, nudności oraz uczucie zmęczenia. Najczęściej obserwowane objawy to zaburzenia snu, senność, suchość w ustach, nudności, osłabienie i zmniejszenie łaknienia. Rzadziej występują poważniejsze reakcje, takie jak hiponatremia, trombocytopenia, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia rytmu serca (w tym wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes), a także zespół serotoninowy, który jest stanem zagrażającym życiu. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami serca, hipokaliemią oraz u kobiet, ze względu na ryzyko powikłań kardiologicznych i okulistycznych (ostre jaskry z wąskim kątem przesączania).
akatyzja, bruksizm, cytalopram, depersonalizacja, dyskineza, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, jaskra z wąskim kątem przesączania, krwotok maciczny, krwotok poporodowy, mlekotok, napad panicznego lęku, niedociśnienie ortostatyczne, niemiarowość komorowa, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, priapizm, reakcja anafilaktyczna, SSRI, suchość w ustach, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie orgazmu, zaburzenie pozapiramidowe, zaburzenie wytrysku, zespół serotoninowy