Działania niepożądane leku Amipryd

Amisulpryd, substancja czynna leku Amipryd, może powodować różnorodne działania niepożądane o zróżnicowanym stopniu nasilenia i częstości występowania. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku, które powinny być brane pod uwagę podczas prowadzenia terapii.<sup data-drug="Amipryd" data-section="Działania niepożądane" title="Poniżej wymieniono istotne z medycznego punktu widzenia działania niepożądane. Działania niepożądane wymieniono zgodnie z następującą konwencją dotyczącą częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do 1

Zaburzenia endokrynologiczne

Jednym z najczęstszych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem amisulprydu jest hiperprolaktynemia. Wzrost stężenia prolaktyny w surowicy zazwyczaj ustępuje po odstawieniu leku. Hiperprolaktynemia może manifestować się poprzez mlekotok, zatrzymanie miesiączki, ginekomastię, ból piersi i zaburzenia erekcji. W rzadkich przypadkach może dojść do rozwoju łagodnego guza przysadki typu prolactinoma.²

Zaburzenia układu nerwowego

Stosowanie amisulprydu często wiąże się z występowaniem objawów pozapiramidowych, które mogą obejmować drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokinezę, nadmierne ślinienie się, akatyzję i dyskinezę. Objawy te przy stosowaniu dawek podtrzymujących mają zazwyczaj umiarkowane nasilenie i częściowo ustępują po podaniu leków przeciwparkinsonowskich, bez konieczności przerywania leczenia amisulprydem. Częstość występowania tych objawów zależy od dawki i jest bardzo niska u pacjentów z przeważającymi objawami negatywnymi, leczonych dawkami 50-300 mg na dobę.³

Innym częstym objawem jest ostra dystonia (kurczowy kręcz szyi, napady wejrzeniowe, szczękościsk), która zazwyczaj ustępuje bez przerywania leczenia amisulprydem, po podaniu leków przeciwparkinsonowskich.⁴

Do poważniejszych zaburzeń neurologicznych należy późna dyskineza, charakteryzująca się rytmicznymi ruchami mimowolnymi, przede wszystkim języka i/lub twarzy, szczególnie występująca po długotrwałym podawaniu leku. Należy zaznaczyć, że w tym przypadku leki przeciwparkinsonowskie są nieskuteczne i mogą nawet nasilać objawy.⁵

Szczególnie niebezpiecznym, chociaż rzadkim powikłaniem jest złośliwy zespół neuroleptyczny, potencjalnie zagrażający życiu. Do rzadkich działań niepożądanych należą również napady padaczkowe, a z częstością nieznaną może występować zespół niespokojnych nóg.⁶

Zaburzenia sercowo-naczyniowe

Amipryd może powodować zaburzenia rytmu serca, w tym bradykardię oraz, co szczególnie istotne, wydłużenie odstępu QT. To ostatnie może prowadzić do poważnych komorowych zaburzeń rytmu takich jak torsade de pointes, częstoskurczu komorowego, migotania komór, a w konsekwencji do zatrzymania krążenia i nagłego zgonu.⁷

Do innych działań niepożądanych dotyczących układu krążenia należą niedociśnienie, zwiększone ciśnienie krwi oraz powikłania zakrzepowo-zatorowe, takie jak zakrzepica żylna, w tym przypadki zatorowości płucnej (czasem kończące się zgonem) oraz zakrzepica żył głębokich.⁸

Zaburzenia metaboliczne

Stosowanie amisulprydu wiąże się z ryzykiem wystąpienia zaburzeń metabolicznych, takich jak hiperglikemia, hipertriglicerydemia i hipercholesterolemia. Z częstością nieznaną raportowano przypadki hiponatremii oraz zespołu nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH).⁹

Inne istotne działania niepożądane

Należy zwrócić uwagę również na możliwość wystąpienia zaburzeń hematologicznych, takich jak leukopenia, neutropenia (niezbyt często) oraz agranulocytoza (rzadko).¹⁰

W zakresie zaburzeń wątroby i dróg żółciowych istnieje ryzyko uszkodzenia wątroby, potwierdzone często występującym wzrostem aktywności enzymów wątrobowych, głównie aminotransferaz.¹¹

U pacjentów leczonych amisulprydem może dochodzić również do zaburzeń układu mięśniowo-szkieletowego w postaci osteopenii i osteoporozy.¹²

Tabela działań niepożądanych

Szczególne zagrożenia wymagające uwagi

Zagrożenia hematologiczne

Leukopenia i neutropenia należą do istotnych zaburzeń hematologicznych, występujących niezbyt często, natomiast agranulocytoza pojawia się rzadko. Te zaburzenia wymagają regularnego monitorowania parametrów morfologii krwi, szczególnie w początkowej fazie leczenia.¹³

Zagrożenia kardiologiczne

Niezwykle istotne jest monitorowanie pacjentów pod kątem zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza w kontekście potencjalnego wydłużenia odstępu QT i związanych z tym groźnych arytmii. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego, takimi jak wrodzone wydłużenie odstępu QT, bradykardia czy zaburzenia elektrolitowe.¹⁴

Zagrożenia neurologiczne

Złośliwy zespół neuroleptyczny to rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłanie terapii amisulprydem, wymagające natychmiastowego przerwania leczenia i wdrożenia odpowiedniego postępowania. Objawy obejmują sztywność mięśniową, wzrost temperatury ciała, zaburzenia świadomości i dysautonomię.¹⁵

Późna dyskineza jest szczególnie problematyczna ze względu na brak skutecznej terapii – leki przeciwparkinsonowskie mogą nawet nasilać objawy. Ryzyko jej wystąpienia wzrasta przy długotrwałym stosowaniu leku.¹⁶

Zagrożenia zakrzepowo-zatorowe

U pacjentów leczonych amisulprydem obserwowano przypadki zakrzepicy żylnej, w tym przypadki zatorowości płucnej, niekiedy ze skutkiem śmiertelnym, oraz zakrzepicy żył głębokich. Należy podejmować odpowiednie działania profilaktyczne u pacjentów z czynnikami ryzyka zakrzepowo-zatorowego.¹⁷

Zagrożenia związane z ciążą

Stosowanie amisulprydu w okresie ciąży wiąże się z ryzykiem wystąpienia zespołu odstawienia u noworodka, co wymaga szczególnej uwagi przy planowaniu terapii u kobiet w wieku rozrodczym oraz u kobiet ciężarnych.¹⁸