żyła centralna

Żyła centralna to duże naczynie żylne, przez które krew żylna jest transportowana z obwodu ciała do serca. Najważniejsze żyły centralne to żyła główna górna (vena cava superior) i żyła główna dolna (vena cava inferior), które zbierają krew odpowiednio z górnej i dolnej części ciała i odprowadzają ją do prawego przedsionka serca.

W praktyce klinicznej termin „żyła centralna” jest często używany w kontekście centralnego dostępu żylnego (CVA – Central Venous Access), który polega na wprowadzeniu cewnika do dużej żyły, najczęściej żyły szyjnej wewnętrznej, żyły podobojczykowej lub żyły udowej. Cewnik centralny umożliwia podawanie leków (w tym drażniących dla mniejszych naczyń), płynów, żywienia pozajelitowego, a także monitorowanie centralnego ciśnienia żylnego (CVP).

Kaniulacja żył centralnych jest procedurą inwazyjną, która niesie ze sobą ryzyko powikłań, takich jak odma opłucnowa, krwawienie, zakażenie, zakrzepica żył głębokich czy zaburzenia rytmu serca. Dlatego zabieg ten powinien być wykonywany przez doświadczony personel medyczny, z zachowaniem zasad aseptyki i z wykorzystaniem technik obrazowania (np. USG), które zwiększają bezpieczeństwo i skuteczność procedury.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Prolina – Dawkowanie i sposób podawania

Prolina, jako składnik mieszanin aminokwasów stosowanych w żywieniu pozajelitowym i dializoterapii, wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od stanu klinicznego pacjenta, masy ciała oraz rodzaju preparatu. U dorosłych przeciętne zapotrzebowanie wynosi 0,16-0,35 g azotu/kg mc./dobę (1-2 g aminokwasów/kg mc./dobę), z możliwością zwiększenia do 0,4 g azotu/kg mc./dobę (2,5 g aminokwasów/kg mc./dobę) w stanach krytycznych. Dawkowanie poszczególnych preparatów, takich jak Aminomel Nephro, Aminomix 1 Novum czy Aminoplasmal, różni się zawartością proliny (od 1,66 g do 7,35 g/1000 ml) oraz maksymalną dawką dobową i szybkością infuzji (zwykle do 0,1 g aminokwasów/kg mc./godz.). U pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby oraz poddawanych hemodializie lub hemofiltracji, dawkowanie musi być odpowiednio modyfikowane, uwzględniając zwiększone zapotrzebowanie na białko i tolerancję metaboliczną. W dializoterapii stosuje się dawki rzędu 0,5-0,8 g aminokwasów/kg mc./dializę, z maksymalną szybkością infuzji do 0,2 g aminokwasów/kg mc./godz.
aminokwasy, Aminomel Nephro, Aminomix 1 Novum, Aminoplasmal, chorobliwa otyłość, dializa, dializoterapia, elektrolity, filtr do infuzji, hemodializa, hemofiltracja, hipoglikemia, idealna masa ciała, Lipoflex, mieszanina aminokwasów, Nutrineal, osmolarność roztworu, podanie dootrzewnowe, prolina, roztwór aminokwasów, stan kliniczny, stan krytyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, żyła centralna, żyła główna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
L-asparaginowy kwas – Dawkowanie i sposób podawania

Kwas L-asparaginowy jest integralnym składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego, takich jak Vamin 18 Electrolyte-Free (3,4 g/1000 ml) dla dorosłych oraz Vaminolact (4,1 g/1000 ml) dla pacjentów pediatrycznych. Dawkowanie zależy od zapotrzebowania na azot i stan metaboliczny pacjenta: u dorosłych bez lub z niewielkim stresem metabolicznym zaleca się 0,10–0,15 g azotu/kg mc./dobę (5–8 ml/kg mc./dobę), przy umiarkowanym stresie 0,15–0,20 g azotu/kg mc./dobę (8–11 ml/kg mc./dobę), a w ciężkim katabolizmie 0,20–0,25 g azotu/kg mc./dobę (11–14 ml/kg mc./dobę). Maksymalna objętość infuzji wynosi 1000 ml/dobę, podawana powoli, nie przekraczając 2 ml/min (ok. 1000 ml/8 godzin). U pacjentów pediatrycznych dawkowanie Vaminolact jest dostosowane do wieku i masy ciała, np. u wcześniaków 23–54 ml/kg mc./dobę (1,5–3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę), z zalecanym stopniowym zwiększaniem dawki i czasem infuzji 24 godziny na dobę, co minimalizuje ryzyko zaburzeń metabolicznych i degradacji składników pod wpływem światła.
aminokwas, ciężki katabolizm, emulsja tłuszczowa, infuzja ciągła, infuzja cykliczna, infuzja dożylna, kwas L-asparaginowy, preparat Vaminolact, stres metaboliczny, Vamin 14, Vamin 18, zaburzenie metaboliczne, zapotrzebowanie na aminokwasy, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Cynku octan – Dawkowanie i sposób podawania

Octan cynku jest stosowany zarówno w żywieniu pozajelitowym, jak i miejscowo w dermatologii. W preparatach do żywienia pozajelitowego, takich jak Nutriflex Lipid peri i Pediaven NN1, dawkowanie cynku octanu dwuwodnego jest ściśle uzależnione od wieku, masy ciała oraz stanu klinicznego pacjenta. Dla dorosłych pacjentów Nutriflex Lipid peri zawiera od 6,625 mg (0,03 mmol) do 13,250 mg (0,06 mmol) cynku octanu dwuwodnego w objętościach od 1250 do 2500 ml, z maksymalną dawką do 40 ml/kg mc./dobę i szybkością infuzji do 2,5 ml/kg mc./h. U dzieci dawkowanie wynosi 45 ml/kg mc./dobę (3-5 lat) oraz 30 ml/kg mc./dobę (6-14 lat), z analogiczną szybkością infuzji. Pediaven NN1 dla noworodków zawiera 1,70 mg cynku octanu dwuwodnego w 125 ml roztworu, co odpowiada podaży 507,5 µg/kg mc./dobę przy dawce 80 ml/kg mc./dobę, a infuzja powinna trwać 24 godziny, z koniecznością ochrony roztworu przed światłem. Pediaven NN1 nie jest zalecany do żywienia pozajelitowego powyżej 48 godzin życia noworodka ze względu na brak potasu i fosforu.
erytromycyna, infuzja dożylna, masa urodzeniowa, mikroelement, Nutriflex Lipid peri, octan cynku, octan cynku dwuwodny, oporność bakterii, Pediaven NN1, preparat dermatologiczny, roztwór, stan kliniczny, suplementacja, szybkość infuzji, wcześniak, wiek ciążowy, Zineryt, żyła centralna, żyła obwodowa, żyła pępkowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vamin 18 Electrolyte-Free –

Vamin 18 Electrolyte-Free to roztwór do infuzji aminokwasów przeznaczony do żywienia pozajelitowego, z zawartością azotu 18 g/l i całkowitą zawartością aminokwasów 114 g/l (w tym 51,6 g/l aminokwasów niezbędnych). Dawkowanie preparatu jest ściśle uzależnione od indywidualnego zapotrzebowania pacjenta na azot, które waha się od 0,10 do 0,25 g/kg mc./dobę, co odpowiada objętości 5–14 ml/kg mc./dobę. W przypadku pacjentów otyłych dawkę oblicza się na podstawie prawidłowej masy ciała. Maksymalna objętość dożylna wynosi 1000 ml na dobę, a szybkość infuzji nie powinna przekraczać 2 ml/min (1000 ml/8 h), aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych. Preparat charakteryzuje się wysoką osmolalnością 1130 mOsm/kg wody, dlatego zaleca się podawanie do żyły centralnej o dużym przepływie, aby uniknąć podrażnienia naczyń.
aminokwasy, aminokwasy niezbędne, azot, cysteina i tyrozyna, droga dożylna, infuzja dożylna, katabolizm, naczynia żylne, niedożywienie, osmolalność, otyłość, prawidłowa masa ciała, roztwór do infuzji, sepsa, stres metaboliczny, zapotrzebowanie na azot, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Kabiven –

Dawkowanie produktu Kabiven powinno być indywidualnie dostosowane do pacjenta, uwzględniając jego zdolność do metabolizowania glukozy i eliminacji tłuszczów oraz stan kliniczny i masę ciała. U dorosłych zapotrzebowanie na azot wynosi 0,10-0,15 g/kg mc./dobę przy prawidłowym stanie odżywienia lub umiarkowanym stresie metabolicznym, a 0,15-0,30 g/kg mc./dobę przy nasilonym stresie katabolicznym. Standardowa dawka aminokwasów to 0,7-1,3 g/kg mc./dobę (odpowiadająca 19-38 ml Kabiven/kg mc./dobę), co dla pacjenta 70 kg oznacza 1330-2660 ml/dobę. Zapotrzebowanie energetyczne wynosi 25-35 kcal/kg mc./dobę, z glukozą 2,0-6,0 g/kg mc./dobę i tłuszczami 1,0-2,0 g/kg mc./dobę. Maksymalna dawka dobowa to 40 ml/kg mc./dobę, a szybkość infuzji nie powinna przekraczać 2,6 ml/kg mc./godzinę (glukoza 0,25 g/kg mc./godz., aminokwasy 0,1 g/kg mc./godz., tłuszcze 0,15 g/kg mc./godz.). Infuzję należy prowadzić przez 12-24 godziny, wyłącznie do żyły centralnej, z koniecznością suplementacji pierwiastków śladowych i witamin.
aminokwas, cysteina, dawkowanie aminokwasów, glukoza, infuzja, metabolizowanie, niedożywienie, pierwiastki śladowe, podanie dożylne, stres kataboliczny, stres metaboliczny, tłuszcze, zapotrzebowanie energetyczne, zapotrzebowanie na azot, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pediaven G15

Pediaven G15 to hipertoniczny roztwór dożylny o osmolarności około 1091 mOsm/l, przeznaczony wyłącznie do podawania przez żyłę centralną, ze względu na ryzyko powikłań naczyniowych przy podaniu do żyły obwodowej. Terapia wymaga ścisłej kontroli klinicznej i laboratoryjnej, w tym monitorowania osmolarności, stężenia glukozy, równowagi wodno-elektrolitowej, równowagi kwasowo-zasadowej oraz czynności wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hiperglikemii, hipermagnezemii (4 mmol/1000 ml magnezu w produkcie), a także na potencjalne powikłania związane z cewnikiem dożylnym centralnym, takie jak zakażenia i wynaczynienie, które wymaga natychmiastowego przerwania infuzji i odpowiedniego postępowania. Zaleca się stosowanie pompy infuzyjnej do kontrolowania szybkości podawania oraz ochronę roztworu przed światłem, zwłaszcza u dzieci poniżej 2 lat.
aseptyka, cewnik dożylny centralny, czynność wątroby, emulsja tłuszczowa, hiperamonemia, hiperazotemia, hiperglikemia, hipermagnezemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, ketonuria, kwasica metaboliczna, metabolizm aminokwasów, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja glukozy, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, osmolarność, pierwiastki śladowe, reakcja anafilaktyczna, równowaga kwasowo-zasadowa, równowaga wodno-elektrolitowa, roztwór hipertoniczny, wynaczynienie, zaburzenia rytmu serca, zaburzenie czynności nerek, zespół ponownego odżywienia, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aminomel 12,5 E –

Aminomel 10E oraz Aminomel 12,5E to roztwory dożylnych aminokwasów z elektrolitami, stosowane w żywieniu pozajelitowym. Zawierają odpowiednio 100 g/l i 125 g/l L-aminokwasów, które są naturalnymi składnikami metabolizmu ssaków, co uzasadnia brak konwencjonalnych badań przedklinicznych bezpieczeństwa. Preparaty charakteryzują się hipertonicznością (osmolarność 1145 mOsm/l dla Aminomel 10E i 1430 mOsm/l dla Aminomel 12,5E), pH w zakresie 6,0-6,3 oraz wartościami energetycznymi 1700 kJ/l (400 kcal/l) i 2125 kJ/l (500 kcal/l). Elektrolity (Na, K, Ca, Mg, Cl) występują w stężeniach zbliżonych do fizjologicznych, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych. Ze względu na hipertoniczny charakter roztworów zalecane jest podawanie ich przez żyłę centralną, aby zapobiec zapaleniu żył obwodowych.
elektrolity, hipertoniczność, kwasica, L-aminokwasy, osmolarność, pirogeny, proces metaboliczny, reakcja gorączkowa, roztwór do infuzji, terapia żywieniowa, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie żył obwodowych, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Clinimix N17G35E –

Clinimix N17G35E to roztwór do infuzji przeznaczony do żywienia pozajelitowego, wymagający indywidualnego dostosowania dawkowania w zależności od wieku, masy ciała i stanu klinicznego pacjenta. U dorosłych zapotrzebowanie na białko wynosi od 0,16 do 0,32 g azotu/kg mc./dobę (odpowiednio 1-2 g aminokwasów/kg mc./dobę), a zapotrzebowanie energetyczne to 25-40 kcal/kg mc./dobę. Maksymalna szybkość wlewu wynosi 1,4 ml/kg mc./godz. (85-100 ml/godz. dla pacjenta 60-70 kg), a maksymalna dawka dobowa to 30 ml/kg mc. (1800-2100 ml). U dzieci dawkowanie jest bardziej zróżnicowane, z wyższym zapotrzebowaniem na białko i energię u młodszych pacjentów, jednak produkt nie jest zalecany dla niemowląt i dzieci poniżej 2 lat ze względu na brak cysteiny i tauryny, które są warunkowo niezbędne w tej grupie. U dzieci powyżej 2 lat, w razie potrzeby, cysteina i tauryna powinny być suplementowane dodatkowo pod kontrolą specjalisty.
aminokwasy, aminokwasy warunkowo niezbędne, azot, cysteina i tauryna, hipoglikemia, niedobór, noworodek urodzony o czasie, osmolarność roztworu, pierwiastki śladowe, proces kataboliczny, roztwór do infuzji, stan kataboliczny, szybkość wlewu, terapia płynami dożylnymi, wcześniak, zapotrzebowanie energetyczne, żyła centralna, żyła główna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aminomix 1 Novum –

Produkt leczniczy Aminomix 1 Novum to roztwór do infuzji zawierający 50 g aminokwasów na 1000 ml (azot 8 g), węglowodany (glukozę) oraz zbilansowane elektrolity (Na+, K+, Ca++, Mg++, Zn++, Cl-, octan, glicerofosforan). Dostarcza łącznie 1000 kcal energii, w tym 800 kcal energii pozabiałkowej. Składniki są naturalnie występującymi w organizmie aminokwasami egzogennymi i endogennymi, a także elektrolitami i glukozą, co zapewnia ich fizjologiczny metabolizm i wydalanie. Parametry fizykochemiczne roztworu, takie jak osmolalność 1826-2018 mOsm/kg wody, osmolarność 1779 mOsm/l, pH 5,5-6,0 oraz zdolność zobojętniania 18,0-33,0 mmol NaOH/l, są dostosowane do bezpiecznego podania dożylnego, głównie przez żyłę centralną.
aminokwas, aminokwas egzogenny, aminokwas endogenny, Aminomix, badanie niekliniczne, elektrolit, energia pozabiałkowa, genotoksyczność, glukoza, metabolizm, potencjał rakotwórczy, reprodukcja, równowaga osmotyczna, roztwór do infuzji, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, zawartość azotu, zdolność zobojętniania, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Kalii chloridum 0,15% + Natrii chloridum 0,9% Kabi (1,5 mg + 9 mg)/ml

Roztwór do infuzji Kalii chloridum 0,15% + Natrii chloridum 0,9% Kabi zawiera 20 mmol/l K+, 154 mmol/l Na+ oraz 174 mmol/l Cl– i wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od wieku, masy ciała, stanu klinicznego, równowagi kwasowo-zasadowej oraz nawodnienia pacjenta. W leczeniu odwodnienia izotonicznego zaleca się podawanie 500 ml do 3 litrów na dobę. W profilaktyce hipokaliemii dawka potasu nie powinna przekraczać 50 mmol/dobę (ok. 2,5 l roztworu), natomiast w leczeniu hipokaliemii u dorosłych podaje się 20 mmol potasu w ciągu 2-3 godzin (7-10 mmol/godz.), z koniecznością monitorowania EKG. U dzieci dawka wynosi 0,3-0,5 mmol/kg mc./godz., maksymalnie 2-3 mmol/kg mc./dobę, z częstym kontrolowaniem parametrów laboratoryjnych. U pacjentów z niewydolnością nerek dawki należy odpowiednio zmniejszyć i dostosować na podstawie regularnych badań elektrolitów.
badanie laboratoryjne, chlorek potasu, chlorek sodu, droga dożylna, hiperkaliemia miejscowa, hipokaliemia, leczenie hipokaliemii, odwodnienie izotoniczne, odwodnienie pozakomórkowe, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór do infuzji, stężenie elektrolitów, stężenie jonów, stwardnienie żył, zaburzenie czynności nerek, zapis EKG, żyła centralna, żyła obwodowa
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Atgam

Atgam, będący immunoglobuliną końską przeciw ludzkim limfocytom T, wymaga szczególnej ostrożności podczas podawania ze względu na ryzyko ciężkich reakcji alergicznych, w tym anafilaksji, oraz potencjalnych działań niepożądanych takich jak choroba posurowicza czy zespół uwalniania cytokin. Infuzja powinna być prowadzona do dużej żyły centralnej przez filtr, trwając minimum 4 godziny, z ciągłym monitorowaniem pacjenta. Zaleca się profilaktyczne podanie kortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych i przeciwgorączkowych w celu zmniejszenia ryzyka reakcji alergicznych. Przed terapią wskazane jest wykonanie testów skórnych (punktowego i śródskórnego) w celu oceny ryzyka reakcji nadwrażliwości, choć ich wartość predykcyjna nie jest jednoznaczna. W przypadku dodatniego wyniku testu lub wystąpienia reakcji ogólnoustrojowej (np. uogólniona wysypka, tachykardia, duszność, niedociśnienie) należy przerwać podawanie leku i rozważyć alternatywne metody leczenia.
anafilaksja, choroba atopowa, choroba posurowicza, duszność, immunoglobulina końska przeciw limfocytom T, immunosupresja, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, małopłytkowość, morfologia krwi, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość aplastyczna, posocznica, tachykardia, test punktowy, test skórny, test śródskórny, wirus cytomegalii, wirus Epsteina-Barr, wirus opryszczki pospolitej, wysypka uogólniona, zaburzenie hematologiczne, zakażenie bakteryjne i grzybicze, zakażenie oportunistyczne, zespół uwalniania cytokin, żyła centralna
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Numeta G13%E Preterm

Produkt NUMETA G13%E Preterm, emulsja do infuzji przeznaczona dla wcześniaków, wymaga ścisłego przestrzegania zasad bezpieczeństwa podczas podawania. Wystąpienie reakcji alergicznych (np. gorączka, wysypka, duszności) wymaga natychmiastowego przerwania infuzji. Preparat zawiera glukozę ze skrobi kukurydzianej, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z alergią na kukurydzę. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie ceftriaksonu z NUMETA G13%E Preterm ze względu na ryzyko powstawania osadów soli wapniowych w płucach i nerkach, które mogą prowadzić do zatorów i niewydolności oddechowej. Należy unikać dodawania innych substancji do emulsji bez uprzedniej weryfikacji zgodności i stabilności, aby zapobiec tworzeniu osadów i destabilizacji emulsji tłuszczowej. Podawanie produktu powinno odbywać się głównie przez żyłę centralną, a w przypadku żyły obwodowej konieczne jest rozcieńczenie i kontrola osmolarności mieszaniny.
cholestaza, czynność wątroby, dysfagia, enzymy wątrobowe, fosforan wapnia, gospodarka płynowa, hiperglikemia, immunosupresja, krzepliwość krwi, kwasica metaboliczna, leukocytoza, martwica skóry, morfologia krwi, nadtlenek, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, okluzja naczyń, osmolarność, osmolarność surowicy, reakcja alergiczna, równowaga elektrolitowa, równowaga kwasowo-zasadowa, sepsa, sól wapniowa ceftriaksonu, śpiączka hiperosmolarna, triglicerydy, zator naczyń płucnych, zator powietrzny, zespół ponownego odżywienia, zespół przeciążenia tłuszczami, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Seryina – Właściwości farmakodynamiczne

Seryna, aminokwas endogenny występujący w formie L-seryny, jest integralnym składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego, stanowiącym część zbilansowanych mieszanin aminokwasów o stężeniach od 1,10 g/l do 3,50 g/l w zależności od produktu i objętości opakowania. Preparaty te charakteryzują się stosunkiem aminokwasów niezbędnych do wszystkich aminokwasów na poziomie 40,5-44,8%, stosunkiem aminokwasów niezbędnych do całkowitego azotu 2,5-2,8 oraz udziałem aminokwasów o łańcuchu rozgałęzionym wynoszącym 18,3-19%. Osmolarność mieszanin waha się od 750 do 1450 mOsm/l, a pH utrzymuje się w zakresie 5,6-6,4, co ma kluczowe znaczenie dla stabilności preparatu i wyboru drogi podania (żyły obwodowe vs centralne). Wartość energii niebiałkowej do azotu wynosi 137-165 kcal/g azotu, co jest istotne dla optymalnego wykorzystania aminokwasów do syntezy białek, a nie jako źródła energii.
aminokwas niebiałkowy, aminokwas o łańcuchu rozgałęzionym, bilans azotowy, emulsja do infuzji, fosfolipid błony komórkowej, grupa hydroksylowa, homeostaza organizmu, interakcja metaboliczna, kwas nukleinowy, L-seryna, metabolizm aminokwasów, metabolizm jednowęglowy, metylacja DNA, mieszanina do żywienia pozajelitowego, Olimel N5E, osmolarność preparatu, proces anaboliczny, profil aminokwasowy, roztwór aminokwasów, SmofKabiven EF, stan kataboliczny, synteza białek ustrojowych, synteza neuroprzekaźników, synteza puryn i pirymidyn, termogeneza, wyniszczenie nowotworowe, zaburzenie termoregulacji, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie centralne, żywienie obwodowe, żywienie parenteralne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – SmofKabiven Low Osmo Peripheral –

SmofKabiven Low Osmo Peripheral to emulsja do infuzji dożylnej, przeznaczona do żywienia pozajelitowego, której dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do stanu klinicznego pacjenta, masy ciała oraz jego zdolności metabolicznych. U dorosłych zalecana dawka wynosi 20-40 ml/kg mc./dobę, co odpowiada 0,5-1,0 g aminokwasów/kg mc./dobę (0,08-0,16 g azotu/kg mc./dobę) oraz 14-29 kcal/kg mc./dobę energii całkowitej. Maksymalna szybkość infuzji nie powinna przekraczać 3,7 ml/kg mc./godz., co odpowiada 0,25 g glukozy, 0,09 g aminokwasów i 0,13 g tłuszczów/kg mc./godz. Zalecany czas infuzji wynosi 12-24 godziny, a maksymalna dawka dobowa to 40 ml/kg mc./dobę, zapewniająca do 1,0 g aminokwasów/kg mc./dobę, 2,7 g glukozy/kg mc./dobę, 1,4 g tłuszczów/kg mc./dobę oraz 29 kcal/kg mc./dobę energii całkowitej.
aminokwas, anabolizm, czas infuzji, dawka dobowa, dawkowanie, elektrolit, eliminacja tłuszczów, emulsja do infuzji, energia pozabiałkowa, metabolizm azotu, mikroelement, niedożywienie, oparzenia, podanie dożylne, składniki odżywcze, stan odżywienia, stres kataboliczny, stres metaboliczny, szybkość infuzji, zapotrzebowanie energetyczne, zapotrzebowanie na azot, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olimel N9

Olimel N9 to trójkomorowa emulsja do żywienia pozajelitowego, przeznaczona dla dorosłych oraz dzieci powyżej 2. roku życia, u których żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane (np. zaburzenia połykania, niedrożność przewodu pokarmowego, ciężkie zapalenie trzustki). Produkt zawiera roztwór glukozy (27,5%), roztwór aminokwasów (14,2%) oraz emulsję tłuszczową (20%) z oleju z oliwek (80%) i sojowego (20%), zapewniając kompletny profil makroskładników i niezbędnych aminokwasów. Dostępny jest w objętościach 1000 ml, 1500 ml i 2000 ml, dostarczając odpowiednio około 1070, 1600 i 2140 kcal, z udziałem tłuszczów stanowiącym 37% całkowitej energii oraz osmolarnością 1170 mOsm/l, co wymaga podawania dożylnie do żył centralnych.
alanina, arginina, bilans płynów, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, fenyloalanina, glicyna, histydyna, izoleucyna, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, kwas tłuszczowy, leucyna, lizyna, metionina, niedrożność przewodu pokarmowego, olej sojowy, olej z oliwek, osmolarność, prolina, przetoka przewodu pokarmowego, roztwór aminokwasów, roztwór glukozy, seryna, stan kataboliczny, treonina, tryptofan, tyrozyna, walina, worek trójkomorowy, zaburzenie połykania, zaburzenie wchłaniania, zapalenie trzustki, żyła centralna, żywienie dojelitowe, żywienie doustne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Kabiven –

Produkt leczniczy Kabiven, emulsja do infuzji stosowana w żywieniu pozajelitowym, nie wykazuje wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn, co potwierdza informacja „Nie dotyczy” w sekcji 4.7 charakterystyki produktu. Kabiven dostępny jest w trójkomorowych workach o objętościach 1026 ml, 1540 ml, 2053 ml oraz 2566 ml, zawierających roztwór glukozy, aminokwasy z elektrolitami oraz emulsję tłuszczową (Intralipid 20%). Ze względu na podawanie dożylne w warunkach szpitalnych lub pod ścisłym nadzorem medycznym, pacjenci otrzymujący Kabiven zwykle nie są zdolni do prowadzenia pojazdów, a ich stan kliniczny sam w sobie wyklucza tę aktywność. Wartość energetyczna preparatu waha się od 900 do 2300 kcal, osmolalność wynosi około 1230 mOsm/kg wody, a pH około 5,6, co wymaga podawania przez żyłę centralną.
aminokwas, aminokwasy egzogenne, elektrolit, elektrolity, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, funkcje psychomotoryczne, funkcjonowanie pacjenta, Intralipid, osmolalność, podanie dożylne, roztwór aminokwasów, roztwór glukozy, stan kliniczny pacjenta, świadoma zgoda pacjenta, trójkomorowy worek, wartość energetyczna, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Glicyna – Wskazania do stosowania

Glicyna, jako aminokwas endogenny, jest kluczowym składnikiem roztworów aminokwasowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym, szczególnie u pacjentów z niemożnością lub przeciwwskazaniami do żywienia doustnego bądź dojelitowego. Stężenie glicyny w preparatach waha się od około 0,37 g (Numeta G13%E Preterm) do 12,00 g/l (Aminoplasmal B. Braun 10%), z modyfikacjami dostosowanymi do specyficznych wskazań klinicznych, takich jak niewydolność nerek (np. Nephrotect 5,31 g/l) czy niewydolność wątroby (np. Aminoplasmal Hepa 5,82 g/l). Glicyna wspiera syntezę białek, detoksykację oraz funkcje układu nerwowego, co jest szczególnie istotne w stanach nasilonego katabolizmu białek, takich jak ciężkie urazy, oparzenia, stany septyczne czy okres pooperacyjny.
aminokwas endogenny, aminokwasy, ciężki uraz, emulsja tłuszczowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa, katabolizm białek, neurotransmisja, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odżywianie doustne, okres pooperacyjny, oparzenie, osmolarność, pierwiastki śladowe, preparat all-in-one, procesy detoksykacyjne, równowaga elektrolitowa, roztwór aminokwasów, roztwór aminokwasowy, stan septyczny, synteza białek, układ nerwowy, uraz mnogi, wcześniak, zaburzenia połykania, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
L-treonina – Dawkowanie i sposób podawania

L-treonina jest kluczowym aminokwasem w preparatach do żywienia pozajelitowego, a jej dawkowanie zależy od wieku pacjenta, stanu klinicznego oraz rodzaju preparatu. W preparatach Aminomel 10E i 12,5E, zawierających odpowiednio 5,00 g i 6,25 g L-treoniny na 1000 ml, zalecane dawki dobowe wynoszą 8-10 ml/kg mc. (0,8-1,0 g aminokwasów/kg mc.) dla Aminomel 10E oraz 6,4-8 ml/kg mc. dla Aminomel 12,5E, z maksymalną prędkością wlewu do 1 ml/kg mc./godz. i 0,8 ml/kg mc./godz. odpowiednio. W stanach katabolicznych dawki aminokwasów mogą być zwiększone do 2,0 g/kg mc., co przekłada się na maksymalne dawki dobowej 20 ml/kg mc. dla Aminomel 10E i 16 ml/kg mc. dla Aminomel 12,5E, przy zachowaniu limitu podaży płynów do 40 ml/kg mc. Preparat Aminosteril N-Hepa 8%, dedykowany pacjentom z niewydolnością wątroby, zawiera 4,40 g L-treoniny/1000 ml i jest podawany w dawce 1,0-1,25 ml/kg mc./godz. (0,08-0,1 g aminokwasów/kg mc./godz.), z maksymalną dawką dobową 1,5 g aminokwasów/kg mc. (18,75 ml/kg mc.). U pacjentów z niewydolnością nerek stosuje się Ketosteril (53 mg L-treoniny/tabletka) w dawce 4-8 tabletek trzy razy dziennie podczas posiłków, przy filtracji kłębuszkowej poniżej 25 ml/min i ograniczeniu białka do 40 g/dobę.
Aminomel, Aminosteril N-Hepa, cewnik w żyle głównej, emulsja tłuszczowa, filtracja kłębuszkowa, infuzja dożylna, infuzja kroplowa, katabolizm, Ketosteril, L-treonina, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, osmolarność roztworu, pacjent pediatryczny, preparat aminokwasowy, preparat farmaceutyczny, roztwór glukozy, stan kataboliczny, stan kliniczny, stres metaboliczny, szybkość infuzji, Vamin, Vaminolact, wcześniak, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Omegaflex special bez elektrolitów

Omegaflex special bez elektrolitów to emulsja do infuzji dożylnej stosowana w żywieniu pozajelitowym dorosłych pacjentów w stanach umiarkowanego do ciężkiego katabolizmu, gdy odżywianie doustne jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane. Preparat dostarcza energię, aminokwasy (35-105,1 g w zależności od objętości), węglowodany (90-270 g) oraz tłuszcze (25-75 g), w tym niezbędne kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6. Produkt dostępny jest w czterech objętościach: 625 ml, 1000 ml, 1250 ml i 1875 ml, o całkowitej wartości kalorycznej od 740 do 2215 kcal. Zawiera trójkomorowy worek z roztworem glukozy, emulsją tłuszczową i roztworem aminokwasów, które po zmieszaniu tworzą gotową do infuzji emulsję o pH 5,0-6,0 i wysokiej osmolarności 1840 mOsm/kg, co wymaga podawania przez żyły centralne.
aminokwas egzogenny, aminokwas endogenny, aminokwasy, aminokwasy egzogenne, aminokwasy rozgałęzione, choroba zapalna jelit, działanie przeciwzapalne, emulsja tłuszczowa, infuzja dożylna, katabolizm, kwas omega-3, kwas tłuszczowy omega-6, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność narządowa, niezbędny kwas tłuszczowy, olej sojowy, osmolalność, stan krytyczny, triglicerydy, trójkomorowy worek, wyniszczenie nowotworowe, zaburzenie połykania, zapotrzebowanie energetyczne, zespół krótkiego jelita, żyła centralna, żywienie enteralne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – SmofKabiven extra Nitrogen EF

SmofKabiven extra Nitrogen EF to złożony preparat do żywienia pozajelitowego, którego stosowanie wymaga ścisłego monitorowania parametrów metabolicznych i klinicznych pacjenta. Kluczowe jest regularne oznaczanie stężenia triglicerydów w surowicy, które nie powinno przekraczać 4 mmol/l, aby uniknąć zespołu przedawkowania tłuszczu. Preparat należy stosować ostrożnie u pacjentów z niewydolnością nerek (wymaga dostosowania podaży fosforanów i potasu), cukrzycą (może wymagać insuliny), zapaleniem trzustki, nieprawidłową czynnością wątroby, niedoczynnością tarczycy oraz posocznicą. Ze względu na obecność potencjalnych alergenów (olej sojowy, olej rybi, fosfolipidy z jaja kurzego) istnieje ryzyko reakcji alergicznych, w tym anafilaksji, co wymaga natychmiastowego przerwania infuzji i wdrożenia leczenia. Infuzję należy prowadzić ciągłym, kontrolowanym tempem, najlepiej za pomocą pompy objętościowej, z zachowaniem aseptyki, szczególnie przy użyciu żyły centralnej, aby zapobiec zakażeniom. Nie zaleca się podawania preparatu jednocześnie z krwią w tym samym zestawie infuzyjnym ze względu na ryzyko pseudoaglutynacji.
cukrzyca, dehydrogenaza mleczanowa, elektrolity, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy jaja, hiperfosfatemia, hiperkaliemia, kwasica mleczanowa, morfologia krwi, niedoczynność tarczycy, nieprawidłowa czynność wątroby, niewydolność nerek, obrzęk płuc, osmolarność surowicy, parametry krzepnięcia, pompa objętościowa, posocznica, próby wątrobowe, pseudoaglutynacja, reakcja anafilaktyczna, równowaga kwasowo-zasadowa, stężenie glukozy, triglicerydy, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność krążenia, zespół przedawkowania tłuszczu, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Noradrenaline hameln 0,2 mg/ml

Noradrenaline hameln wymaga precyzyjnego dawkowania i podawania wyłącznie za pomocą strzykawkowej pompy infuzyjnej, zapewniającej stałą i kontrolowaną szybkość infuzji. Zalecane dawkowanie u dorosłych wynosi 1-20 μg/min (0,014-0,28 μg/kg m.c./min), co odpowiada szybkości podawania od 0,3 ml/godz. (1 μg/min) do 6 ml/godz. (20 μg/min). W sytuacjach klinicznych wymagających, dawki mogą być zwiększone, jednak należy uwzględnić wpływ hipowolemii i acidozy, które obniżają skuteczność noradrenaliny. Lek podaje się dożylnie, najlepiej przez żyłę centralną lub dużą żyłę obwodową, unikając rozcieńczania preparatu i bolusów ręcznych, aby zapobiec niedociśnieniu i powikłaniom miejscowym, takim jak martwica tkanek.
ciśnienie tętnicze krwi, działanie wazoaktywne, hipowolemia, infuzja dożylna, martwica tkanek, niedociśnienie tętnicze, noradrenalina, parametry hemodynamiczne, podanie dożylne, stabilność hemodynamiczna, sytuacja hemodynamiczna, wynaczynienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, żyła centralna
Leksykon substancji czynnych
Glukoza – Dawkowanie i sposób podawania

Glukoza stanowi kluczowy substrat energetyczny w terapii pozajelitowej, dializie otrzewnowej oraz hemofiltracji, z dawkowaniem dostosowanym do wieku, masy ciała, stanu klinicznego i metabolicznego pacjenta. U dorosłych maksymalna szybkość infuzji glukozy wynosi 0,5 g/kg mc./godz., a dawka dobowa 6,0 g/kg mc./dobę, przy czym w żywieniu pozajelitowym szybkość infuzji ogranicza się do 0,25 g/kg mc./godz. Stężenia roztworów dożylnej glukozy wahają się od 5% do 40%, z odpowiednio dostosowanymi dawkami: np. dla roztworu 5% maksymalna szybkość infuzji to 5 ml/kg mc./godz. (0,25 g/kg mc./godz.), a dawka dobowa 40 ml/kg mc./dobę (2 g/kg mc./dobę). U dzieci dawki są wyższe i zależą od wieku oraz masy ciała, z maksymalną szybkością infuzji od 7 do 18 mg/kg mc./min. oraz dawką do 18 g/kg mc./dobę u noworodków i niemowląt. W dializie otrzewnowej stosuje się roztwory glukozy o stężeniach 1,5%, 2,3% lub 4,25%, a dawkowanie zależy od trybu dializy i masy ciała pacjenta, np. w CADO 2000 ml roztworu 4 razy na dobę z czasem zalegania 2-10 godzin.
automatyczna dializa otrzewnowa, choroba wieku podeszłego, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, dializa otrzewnowa, doustny test tolerancji glukozy, hemofiltracja, hiperkaliemia, hipoksja, infuzja dożylna, metabolizm oksydacyjny glukozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, roztwór do hemofiltracji, roztwór glukozy, stan kliniczny, stan metaboliczny, substrat energetyczny, terapia pozajelitowa, ultrafiltracja, zaburzenie metabolizmu glukozy, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Kwas dokozaheksaenowy – Dawkowanie i sposób podawania

Kwas dokozaheksaenowy (DHA), długołańcuchowy wielonienasycony kwas tłuszczowy omega-3, jest stosowany w różnych postaciach farmaceutycznych, w tym emulsjach do infuzji (Lipidem, Omegaven) oraz kapsułkach doustnych (Omacor, Tran Hasco). Dawkowanie DHA w emulsjach do infuzji jest ściśle uzależnione od masy ciała, wieku pacjenta, wskazań klinicznych oraz tolerancji infuzji. Dla Lipidem u dorosłych zalecane dawki wynoszą 0,7-1,5 g lipidów/kg mc./dobę, z maksymalną dawką do 2,0 g/kg mc./dobę w stanach zwiększonego zapotrzebowania, natomiast u dzieci dawki zwiększa się stopniowo o 0,5-1,0 g/kg mc./dobę, nie przekraczając 2,0-3,0 g/kg mc./dobę u niemowląt i małych dzieci. Omegaven podaje się w dawce 1-2 ml/kg mc./dobę (0,1-0,2 g oleju rybnego/kg mc./dobę), z maksymalną szybkością infuzji 0,5 ml/kg mc./godzinę (0,05 g oleju rybnego/kg mc./godzinę), a czas terapii nie powinien przekraczać 4 tygodni. Infuzje należy rozpoczynać od 50% planowanej szybkości i monitorować pacjenta pod kątem działań niepożądanych oraz stężenia triglicerydów w surowicy, aby zapobiec hiperlipidemii.
dolegliwości przewodu pokarmowego, działanie niepożądane, emulsja do infuzji, ester etylowy DHA, hiperlipidemia, infuzja ciągła, kapsułka miękka, kwas dokozaheksaenowy, kwasy tłuszczowe omega-3, niewydolność nerek, niewydolność serca, olej rybny, pacjent onkologiczny, parametry lipidowe, triglicerydy omega-3, triglicerydy w surowicy, wielonienasycony kwas tłuszczowy, zaburzenia czynności serca, zaburzenia wątroby, zespół krótkiego jelita, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Aminoplasmal Hepa 10%

Aminoplasmal Hepa – 10% to roztwór do infuzji przeznaczony do żywienia pozajelitowego pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, encefalopatią wątrobową umiarkowaną do ciężkiej, ostrą oraz podostrą niewydolnością wątroby. Preparat jest wskazany dla dorosłych, młodzieży (12-18 lat) oraz dzieci powyżej 2 lat, z wyłączeniem dzieci poniżej 2 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa. Specjalny skład aminokwasowy charakteryzuje się zwiększoną zawartością aminokwasów rozgałęzionych (leucyna 13,6 g/l, izoleucyna 8,8 g/l, walina 10,6 g/l) oraz zmniejszoną zawartością aminokwasów aromatycznych (fenyloalanina 1,6 g/l, tryptofan 1,5 g/l), co ma na celu odciążenie wątroby i ograniczenie ryzyka encefalopatii. Preparat zawiera także argininę (8,8 g/l) i ornitynę (1,66 g/l), wspomagające cykl mocznikowy i eliminację amoniaku.
acetylocysteina, alanina, aminokwas aromatyczny, aminokwas rozgałęziony, amoniak, arginina, asparagina, cykl mocznikowy, emulsja tłuszczowa, encefalopatia wątrobowa, fenyloalanina, glicyna, histydyna, izoleucyna, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, leucyna, lizyna, metionina, niewydolność wątroby, ornityna, osmolarność, ostra niewydolność wątroby, podostra niewydolność wątroby, prolina, seryna, treonina, tryptofan, tyrozyna, walina, zaburzenie czynności wątroby, zespół neurologiczno-psychiatryczny, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Dobutamine TZF 250 mg

Dobutamina powinna być podawana wyłącznie w formie ciągłego wlewu dożylnego z użyciem precyzyjnych urządzeń infuzyjnych, z uwzględnieniem ścisłego monitorowania parametrów hemodynamicznych, takich jak częstość i rytm serca, ciśnienie tętnicze, ciśnienie napełniania komór, ośrodkowe ciśnienie żylne, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, objętość wyrzutowa oraz pojemność minutowa serca, a także diureza. Standardowy zakres dawkowania u dorosłych wynosi 2,5–10 μg/kg mc./min, z możliwością stosowania dawek od 0,5 do 40 μg/kg mc./min w zależności od odpowiedzi klinicznej. U pacjentów pediatrycznych dawka początkowa to 5 μg/kg mc./min, z zakresem terapeutycznym 0,5–20 μg/kg mc./min, przy czym dawki ≥7,5 μg/kg mc./min wiążą się z większym ryzykiem działań niepożądanych, zwłaszcza tachykardii. W noworodków w warunkach intensywnej opieki dawkę 5 μg/kg mc./min uzyskuje się przez rozcieńczenie 30 mg/kg mc. do 50 ml roztworu i podawanie infuzji z szybkością 0,5 ml/h.
5% roztwór glukozy, 9% roztwór chlorku sodu, ciągły wlew dożylny, ciśnienie napełniania komór, ciśnienie tętnicze, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, diureza, dobutamina, intensywna opieka medyczna, objętość wyrzutowa, ośrodkowe ciśnienie żylne, parametry hemodynamiczne, pojemność minutowa serca, pompa infuzyjna, przedział terapeutyczny, reakcja hemodynamiczna, stężenie dobutaminy w osoczu, tachykardia, wlew dożylny, żyła centralna
Leksykon substancji czynnych
Sodu octan – Dawkowanie i sposób podawania

Sodu octan, stosowany jako bufor i źródło elektrolitów w preparatach dożylnych, wymaga indywidualnego dawkowania zależnego od produktu, stanu klinicznego pacjenta, wieku i masy ciała. W preparatach takich jak Plasmalyte (3,68 g/l sodu octanu trójwodnego) i Sterofundin ISO (3,27 g/1000 ml), dawkowanie u dorosłych wynosi od 500 ml do 3 litrów na dobę, z szybkością infuzji około 40 ml/kg mc./24 godz. U dzieci dawkowanie jest dostosowane do masy ciała i wieku, np. w Plasmalyte do 100 ml/kg mc./24 godz. dla dzieci do 10 kg, z szybkością infuzji 6-8 ml/kg mc./godz., a w Sterofundin ISO od 20 do 100 ml/kg mc./dobę z szybkością 2-8 ml/kg mc./godz. W preparacie Benelyte dawkowanie u noworodków i niemowląt wynosi 100-140 ml/kg mc./dobę, a u dzieci starszych odpowiednio mniej, zależnie od wieku. Maksymalne dawki i szybkości infuzji są ściśle określone i zależą od konkretnego produktu oraz stanu pacjenta.
Benelyte, bilans płynów, bufor, chorobliwa otyłość, elektrolit, hiponatremia, idealna masa ciała, infuzja dożylna, noworodek z małą masą urodzeniową, Optilyte, parametry hemodynamiczne, parametry sercowo-naczyniowe, Plasmalyte, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór elektrolitowy, sodu octan, sodu octan trójwodny, stan kliniczny, sterofundin ISO, stężenie elektrolitów, stężenie sodu, wcześniak, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zator powietrzny, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Kwas solny – Dawkowanie i sposób podawania

Kwas solny (HCl) w stężeniu 25% jest składnikiem roztworu Aminomix 1 Novum, występującym w ilości 1,47 ml na 1000 ml roztworu do infuzji dożylnych centralnych. Preparat charakteryzuje się wysoką osmolarnością 1779 mOsm/l oraz pH 5,5-6,0, co wymaga podawania w dużych naczyniach krwionośnych i stopniowego zwiększania szybkości infuzji do maksymalnie 1,25 ml/kg mc./godz. (0,06 g aminokwasów i 0,25 g glukozy/kg mc./godz.). Dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 14 lat wynosi standardowo 20 ml/kg mc./dobę (aminokwasy 1,0 g/kg mc./dobę, glukoza 4,0 g/kg mc./dobę), z dawką maksymalną do 30 ml/kg mc./dobę. U dzieci dawki są indywidualizowane, z orientacyjnymi wartościami dla wieku 2-5 lat (25 ml/kg mc./dobę, aminokwasy 1,25 g/kg mc./dobę, glukoza 5,0 g/kg mc./dobę) oraz 5-14 lat (20 ml/kg mc./dobę, aminokwasy 1,0 g/kg mc./dobę, glukoza 4,0 g/kg mc./dobę). Brak jest badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo u dzieci i młodzieży, co wymaga ostrożności.
aminokwas, bilans wodny, elektrolit, emulsja tłuszczowa, glukoza, glukoza w surowicy, infuzja, katabolizm, kwas solny, niedotlenienie, niewydolność narządowa, osmolarność, parametr biochemiczny, pierwiastek śladowy, podaż tłuszczu, pompa infuzyjna, proces kataboliczny, regulator pH, równowaga kwasowo-zasadowa, stan poimmunizacyjny, węglowodan, zdolność zobojętniania, żyła centralna, żywienie dojelitowe, żywienie doustne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nimodipine Altan 0,2 mg/ml

Produkt leczniczy NIMODIPINE ALTAN (0,2 mg/ml, roztwór do infuzji) jest wskazany w leczeniu pacjentów z krwotokiem podpajęczynówkowym. Terapia rozpoczyna się od ciągłego wlewu dożylnego nimodypiny w dawce 1 mg/godz. (5 ml/godz., około 15 µg/kg/godz.) przez 2 godziny, z możliwością zwiększenia dawki do 2 mg/godz. (10 ml/godz., około 30 µg/kg/godz.) w przypadku dobrej tolerancji i stabilnego ciśnienia tętniczego. U pacjentów o masie ciała <70 kg lub z niestabilnym ciśnieniem tętniczym dawkę początkową należy zredukować do 0,5 mg/godz. (2,5 ml/godz., około 7,5 µg/kg/godz.) lub mniej, według oceny klinicznej. Lek podaje się jako ciągły wlew dożylny przez wkłucie do żyły centralnej, stosując kranik trójkanałowy i pompę infuzyjną, z roztworami do wlewów w stosunku 1:4 (NIMODIPINE ALTAN do roztworu do wlewów). Nie należy mieszać nimodypiny z innymi lekami ani dodawać do worka z roztworami do wlewów.
albumina ludzka, cewnik żylny, chlorek sodu, ciśnienie tętnicze, dekstran, interwencja chirurgiczna, klirens kreatyniny, kranik trójkanałowy, krwotok podpajęczynówkowy, mannitol, niestabilne ciśnienie tętnicze, nimodypina, parametry hemodynamiczne, płyn Ringera, pompa infuzyjna, roztwór glukozy, skurcz naczyń, urazowy krwotok podpajęczynówkowy, wlew dożylny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, żyła centralna
Leksykon substancji czynnych
Seryma – Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie preparatów zawierających substancję seryma w żywieniu pozajelitowym musi być indywidualnie dostosowane do zapotrzebowania pacjenta na aminokwasy, elektrolity i płyny, uwzględniając stan kliniczny, masę ciała, stopień katabolizmu oraz dodatkowe źródła składników odżywczych. U dorosłych zalecane dobowe dawki wynoszą 0,16-0,35 g azotu/kg masy ciała (1-2 g aminokwasów/kg), 20-40 kcal/kg oraz 20-40 ml płynu/kg lub 1-1,5 ml na zużywaną kcal. Szczególne grupy, takie jak pacjenci poddawani ciągłej terapii nerkozastępczej (CRRT) lub z chorobliwą otyłością, mogą wymagać maksymalnej dawki do 33 ml/kg (około 2,5 g aminokwasów/kg). U dzieci od 2 lat dawkowanie zależy od wieku i masy ciała, z zalecanymi dawkami aminokwasów od 1 do 2,5 g/kg/dobę oraz płynów od 50 do 120 ml/kg/dobę, przy czym dawki maleją wraz z wiekiem. Preparaty nie są zalecane u dzieci poniżej 2 lat ze względu na nieodpowiedni skład i objętość.
aminokwas, chorobliwa otyłość, ciągła terapia nerkozastępcza, idealna masa ciała, katabolizm, metabolizm składników odżywczych, niezbędne kwasy tłuszczowe, osmolarność, pierwiastki śladowe, podaż płynów, podaż tłuszczów, śróddializacyjne żywienie pozajelitowe, stan odżywienia, szybkość infuzji, terapia nerkozastępcza, wartość energetyczna, wydatek energetyczny, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Aminoplasmal 15%

Aminoplasmal 15% jest roztworem aminokwasów stosowanym w żywieniu pozajelitowym, z dawkowaniem indywidualnie dostosowywanym do stanu klinicznego, odżywienia i katabolizmu azotowego pacjenta. Dla dorosłych i młodzieży (14-17 lat) zalecana dawka wynosi 1,0-2,0 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę, co odpowiada 6,7-13,3 ml/kg masy ciała (np. 469-931 ml dla pacjenta 70 kg). Maksymalna szybkość infuzji to 0,1 g aminokwasów/kg m.c./h (0,67 ml/kg m.c./h), czyli 0,78 ml/min dla osoby 70 kg. U dzieci dawki różnią się w zależności od wieku i stanu klinicznego, z możliwością zwiększenia do 3,0 g/kg m.c./dobę u pacjentów w stanie krytycznym. Preparat jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 2 lat oraz u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby lub nerek bez leczenia nerkozastępczego.
aminokwas, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, infuzja do żyły centralnej, leczenie nerkozastępcze, monitorowanie parametrów biochemicznych, monitorowanie parametrów klinicznych, nadzór medyczny, osmolarność roztworu, przewodnienie, roztwór do infuzji, stan krytyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Magnez – Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie preparatów magnezu u dorosłych w leczeniu niedoboru wynosi od 80 mg do 240 mg jonów magnezu na dobę (3,3-9,9 mmol), natomiast w profilaktyce stosuje się dawki 80-160 mg/dobę (3,3-6,6 mmol). Preparaty doustne, takie jak Asmag (20 mg Mg/jonów/tabletkę) czy Magne B6 Forte (100 mg Mg/jonów/tabletkę + 10 mg pirydoksyny), mają określone schematy dawkowania, np. Asmag 3 tabletki 4 razy dziennie (240 mg Mg/dobę), Magne B6 Forte 3-4 tabletki w 2-3 dawkach podzielonych. U dzieci dawkowanie jest dostosowane do wieku, masy ciała i preparatu, z maksymalnym dziennym zapotrzebowaniem do 5 mg/kg masy ciała. Preparaty doustne należy przyjmować po posiłku, popijając dużą ilością wody, w 2-3 dawkach podzielonych. W przypadku niewydolności nerek preparaty magnezu są przeciwwskazane przy ciężkiej niewydolności, a przy łagodnych do umiarkowanych zaburzeniach (klirens kreatyniny ≥ 30 ml/min) dawkę dostosowuje się indywidualnie.
ciężka niewydolność nerek, dawka podzielona, dializa otrzewnowa, dializoterapia, hemodializa, jama otrzewnowa, jon magnezu, klirens kreatyniny, magnez, niedobór magnezu, niedobór potasu, pirydoksyna, preparat magnezu, profilaktyka niedoboru magnezu, reakcja enzymatyczna, witamina B6, zaburzenie czynności nerek, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lipoflex special –

Lipoflex special jest preparatem do żywienia pozajelitowego, przeznaczonym do dożylnej infuzji do żyły centralnej, z indywidualnym doborem dawki w zależności od masy ciała, wieku i stanu klinicznego pacjenta. Maksymalna dawka dobowa dla dorosłych i młodzieży powyżej 14 lat wynosi 35 ml/kg masy ciała, co odpowiada 2,0 g aminokwasów, 5,04 g glukozy oraz 1,4 g tłuszczów na kg masy ciała na dobę. Szybkość infuzji nie powinna przekraczać 1,7 ml/kg/godz., co dla pacjenta 70 kg oznacza 119 ml/h, dostarczając 6,8 g aminokwasów, 17,1 g glukozy i 4,8 g tłuszczów na godzinę. Infuzję należy rozpoczynać stopniowo, zwiększając szybkość przez pierwsze 30 minut, a czas trwania leczenia jest nieograniczony. Produkt jest przeciwwskazany u noworodków i dzieci poniżej 2 lat, a dawkowanie u dzieci w wieku 2-13 lat wymaga indywidualnej modyfikacji, uwzględniając etap rozwoju i stan nawodnienia, z dawkami orientacyjnymi: 25 ml/kg dla dzieci 2-4 lat oraz 17,5 ml/kg dla dzieci 5-13 lat.
aminokwas, azot, czas infuzji, czynność metaboliczna, elektrolit, energia całkowita, energia niebiałkowa, glukoza, infuzja do żyły centralnej, Lipoflex special, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, osmolalność, osmolarność teoretyczna, pierwiastek śladowy, podanie dożylne, powikłanie, szybkość infuzji, tłuszcz, wartość energetyczna, węglowodan, zapotrzebowanie energetyczne, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – SMOFlipid –

Produkt leczniczy SMOFlipid to emulsja do infuzji zawierająca łącznie 200 g tłuszczów na litr, w tym olej sojowy (60 g/1000 ml), triglicerydy o średniej długości łańcucha (60 g/1000 ml), olej z oliwek (50 g/1000 ml) oraz olej rybny bogaty w kwasy omega-3 (30 g/1000 ml). Preparat dostarcza 2000 kcal/l i jest stosowany do żywienia pozajelitowego. Dawkowanie u dorosłych wynosi 1,0-2,0 g tłuszczu/kg mc./dobę (5-10 ml/kg mc./dobę) z zalecaną szybkością infuzji 0,125 g tłuszczu/kg mc./godzinę (0,63 ml/kg mc./godz.), nie przekraczając 0,15 g tłuszczu/kg mc./godzinę (0,75 ml/kg mc./godz.). U noworodków i niemowląt dawkę początkową ustala się na 0,5-1,0 g tłuszczu/kg mc./dobę, stopniowo zwiększając do maksymalnie 3,0 g tłuszczu/kg mc./dobę (15 ml/kg mc./dobę), przy szybkości infuzji nieprzekraczającej 0,125 g tłuszczu/kg mc./godzinę. W przypadku wcześniaków i noworodków z niską masą urodzeniową zaleca się ciągłą infuzję przez około 24 godziny. U dzieci starszych dawka maksymalna to również 3,0 g tłuszczu/kg mc./dobę, z szybkim zwiększaniem dawki w ciągu pierwszego tygodnia i maksymalną szybkością infuzji 0,15 g tłuszczu/kg mc./godzinę.
dostęp naczyniowy, eliminacja tłuszczów, emulsja do infuzji, infuzja dożylna, metabolizm tłuszczów, monitorowanie terapii, niewydolność wątroby, noworodek z niską masą urodzeniową, olej rybny omega-3, olej sojowy oczyszczony, olej z oliwek oczyszczony, triglicerydy o średniej długości łańcucha, wcześniak, zaburzenia gospodarki lipidowej, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Clinimix N9G15E –

Clinimix N9G15E to kompleksowy roztwór do żywienia pozajelitowego, klasyfikowany w grupie ATC B05BA10, przeznaczony do utrzymania lub przywrócenia równowagi azotowo-energetycznej u pacjentów z zaburzeniami metabolicznymi, niedożywieniem lub zwiększonym zapotrzebowaniem na składniki odżywcze. Preparat dostarcza L-aminokwasy (28-55 g w zależności od objętości worka), w tym 41,3% aminokwasów niezbędnych oraz 19% BCAA, glukozę (75-150 g) stanowiącą około 73% całkowitej wartości energetycznej (410-820 kcal), a także elektrolity w precyzyjnie dobranych ilościach (np. sód 35-70 mmol, potas 30-60 mmol, magnez 2,5-5 mmol). Profil aminokwasowy i skład elektrolitów wspierają procesy anaboliczne, regenerację tkanek oraz funkcjonowanie układu odpornościowego, a dwukomorowa konstrukcja worka zapewnia stabilność składników do momentu podania.
aminokwas niezbędny, aminokwas o łańcuchu rozgałęzionym, BCAA, gospodarka wodno-elektrolitowa, homeostaza organizmu, homeostaza wodno-elektrolitowa, katabolizm białek mięśniowych, krzepnięcie krwi, kurczliwość mięśni, kwasica metaboliczna, L-aminokwas, podaż azotu, proces anaboliczny, przekaźnictwo nerwowe, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, równowaga kwasowo-zasadowa, śródbłonek naczyniowy, stan niedożywienia, synteza białek ustrojowych, terapia żywieniowa, zakrzepowe zapalenie żył, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Alanina – Dawkowanie i sposób podawania

L-alanina jest kluczowym aminokwasem w żywieniu pozajelitowym, obecnym w preparatach aminokwasowych o stężeniach od 2,59 g/l do 22,35 g/l. Dawkowanie aminokwasów u dorosłych wynosi zazwyczaj 1,0-2,0 g/kg masy ciała/dobę, z maksymalną szybkością infuzji 0,1 g/kg m.c./godz., co dla pacjenta 70 kg odpowiada 70-140 g aminokwasów dziennie. W stanach krytycznych dawka może wzrosnąć do 3,0 g/kg m.c./dobę. U pacjentów z niewydolnością nerek dawkowanie jest modyfikowane: 0,6-0,8 g/kg m.c./dobę bez dializ oraz 0,8-1,2 g/kg m.c./dobę podczas dializ. Dzieci i młodzież wymagają indywidualnego dostosowania dawki, zależnie od wieku i stanu klinicznego, z maksymalną szybkością infuzji 0,1 g/kg m.c./godz. Zaleca się podawanie preparatów w sposób ciągły, z czasem infuzji od 12 do 24 godzin, stopniowo zwiększając i zmniejszając szybkość infuzji na początku i końcu podawania.
alanina, aminokwas niezbędny, bilans elektrolitów, chorobliwa otyłość, ciągła terapia nerkozastępcza, dializa, dializa otrzewnowa, funkcja nerek, funkcja wątroby, hemodializa, hiperglikemia, idealna masa ciała, infuzja aminokwasów, metabolizm glukozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, osmolarność roztworu, preparat aminokwasowy, stan krytyczny, stężenie glukozy, suplementacja pierwiastków śladowych, terapia nerkozastępcza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia metabolizmu glukozy, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Kwas solny – Właściwości farmakokinetyczne

Kwas solny (HCl) w stężeniu 25% (1,47 ml) jest integralnym składnikiem preparatu do żywienia pozajelitowego Aminomix 1 Novum, wpływającym na pH roztworu (5,5-6,0) oraz równowagę elektrolitową. Po dożylnym podaniu kwas solny ulega natychmiastowej dysocjacji, uwalniając jony wodorowe (H+) i chlorkowe (Cl-), z których stężenie w roztworze wynosi 64 mmol/l. Jony chlorkowe są dystrybuowane zgodnie z fizjologicznym zapotrzebowaniem do przestrzeni pozakomórkowej i wewnątrzkomórkowej, a ich eliminacja odbywa się głównie przez nerki, co wymaga uwagi szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek. Kwas solny wpływa na stabilność i biodostępność innych składników preparatu, takich jak aminokwasy (50 g) i glukoza (220 g bezwodnej), poprzez regulację pH i zapobieganie niekorzystnym reakcjom, np. karmelizacji glukozy.
ciśnienie osmotyczne, droga dożylna, homeostaza, jon chlorkowy, jon wodorowy, jonizacja, kwas solny, niewydolność nerek, osmolalność, osmolarność, podrażnienie śródbłonka, przestrzeń pozakomórkowa, przestrzeń wewnątrzkomórkowa, reabsorpcja kanalikowa, równowaga elektrolitowa, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór hipertoniczny, stężenie elektrolitów, zakrzepica, zobojętnianie roztworu, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Omegaflex special –

Preparat Omegaflex special to kompleksowa emulsja do infuzji dożylnej, zawierająca aminokwasy, glukozę oraz tłuszcze, przeznaczona do żyły centralnej. Zaleca się podawanie ciągłe z powolnym zwiększaniem szybkości infuzji w ciągu pierwszych 30 minut, maksymalnie do 24 godzin z jednego worka. Maksymalna dawka dobowa wynosi 35 ml/kg masy ciała, a maksymalna szybkość infuzji 1,7 ml/kg/godz. Dla pacjenta o masie 70 kg oznacza to maksymalną szybkość 119 ml/godz., co dostarcza 6,8 g aminokwasów, 17,1 g glukozy i 4,8 g tłuszczów na godzinę. Całkowita wartość kaloryczna 1000 ml preparatu to 1180 kcal (4945 kJ), z osmolalnością 2115 mOsm/kg i pH 5,0-6,0. Preparat dostępny jest w workach o pojemnościach 625 ml, 1000 ml, 1250 ml i 1875 ml, z oddzielnymi komorami dla składników odżywczych, które mieszają się przed podaniem.
aminokwasy, dawkowanie, elektrolity, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, glukoza, infuzja dożylna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, Omegaflex special, osmolalność, parametry biochemiczne, parametry kliniczne, podanie dożylne, przeciwwskazanie, szybkość infuzji, tłuszcze, wartość kaloryczna, worek do infuzji, żyła centralna, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Dl-alfa-tokoferol – Dawkowanie i sposób podawania

Substancja dl-α-tokoferol, występująca w stężeniu 0,015-0,0296 g/100 ml emulsji Omegaven, pełni funkcję przeciwutleniacza i jest integralnym składnikiem tego preparatu, którego głównym składnikiem aktywnym jest wysoko oczyszczony olej rybny. Dawkowanie Omegaven jest uzależnione od masy ciała pacjenta i wynosi 1-2 ml/kg mc./dobę, co odpowiada 0,1-0,2 g oleju rybnego/kg mc./dobę. Przykładowo, dla pacjenta o masie 70 kg dzienna dawka wynosi 70-140 ml. Maksymalna szybkość infuzji nie powinna przekraczać 0,5 ml/kg mc./godz. (0,05 g oleju rybnego/kg mc./godz.), aby zapobiec wzrostowi stężenia triglicerydów w surowicy. Olej rybny powinien stanowić 10-20% całkowitej dobowej dawki tłuszczu (1-2 g/kg mc./dobę).
by-pass, dl-alfa-tokoferol, emulsja tłuszczowa, infuzja dożylna, linia infuzyjna, olej rybny, Omegaven, pojemnik infuzyjny, przeciwutleniacz, roztwór aminokwasów, roztwór węglowodanów, szybkość infuzji, triglicerydy w surowicy, wywiad medyczny, żyła centralna, żyła obwodowa
Leksykon substancji czynnych
Kwas jabłkowy – Dawkowanie i sposób podawania

Kwas jabłkowy (acidum malicum, kwas L-jabłkowy) jest składnikiem preparatów do infuzji dożylnych stosowanych w żywieniu pozajelitowym oraz uzupełnianiu płynów i elektrolitów. Aminoven Infant 10% zawiera 2,62 g kwasu L-jabłkowego na 1000 ml i jest dedykowany dzieciom, podawany dożylnie do żył centralnych z maksymalną szybkością infuzji 1,0 ml/kg mc./godz. Dawkowanie dobowe wynosi 15-25 ml/kg mc. dla dzieci 0-2 lat, 15 ml/kg mc. dla 2-5 lat oraz 10 ml/kg mc. dla 6-14 lat. Sterofundin ISO (0,67 g/1000 ml) stosuje się do uzupełniania płynów i elektrolitów u dorosłych i dzieci, z dawkami od 500 ml do 3 litrów/dobę u dorosłych oraz 20-100 ml/kg mc./dobę u dzieci, z szybkością infuzji dostosowaną do wieku (2-8 ml/kg mc./godz.). Tetraspan 60 mg/ml (0,67 g/1000 ml) zawierający hydroksyetyloskrobię jest stosowany do szybkiego uzupełniania objętości śródnaczyniowej u dorosłych, z maksymalną dawką dobową 30 ml/kg mc. i szybkością infuzji do 20 ml/kg mc./godz., a w stanach wstrząsu szybka infuzja 500 ml pod ciśnieniem.
bilans płynów, elektrolity, elektrolity w osoczu, funkcja nerek, funkcja wątroby, hydroksyetyloskrobia, infuzja dożylna, infuzja pod ciśnieniem, kwas jabłkowy, masa ciała, mieszanina żywieniowa, monitorowanie hemodynamiczne, parametr hemodynamiczny, plan terapeutyczny, płyn śródnaczyniowy, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, stan kliniczny, uzupełnianie płynów, wstrząs, wywiad medyczny, zator powietrzny, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Chrom – Dawkowanie i sposób podawania

Chrom jest kluczowym pierwiastkiem śladowym w metabolizmie glukozy i insuliny, dlatego jego odpowiednie dawkowanie w żywieniu pozajelitowym i suplementacji dożylnej jest niezbędne dla optymalnego wsparcia metabolicznego pacjentów. U dorosłych standardowe dawki chromu w preparatach takich jak Addamel N i Supliven wynoszą 10 ml (1,0 μg chromu, 0,02 μmol), natomiast Tracutil i Nutryelt dostarczają 10 μg (0,19-0,2 μmol) chromu na 10 ml. W stanach zwiększonego zapotrzebowania, np. w ciężkim hiperkatabolizmie, dawki mogą być podwojone do 20 ml (20 μg chromu). U dzieci powyżej 15 kg stosuje się dawkowanie 0,1 ml/kg masy ciała na dobę dla Addamel N i Supliven, natomiast Nutryelt jest przeciwwskazany w pediatrii. Noworodki i niemowlęta otrzymują chrom w złożonych preparatach do żywienia pozajelitowego, takich jak Pediaven G20 (20 μg/1000 ml) i Pediaven NN2 (0,75 μg/250 ml lub 3 μg/1000 ml), z dawkowaniem dostosowanym do wieku i masy ciała.
biegunka, cewnik dożylny centralny, cholestaza, hiperkatabolizm, metabolizm glukozy, niedobór pierwiastków śladowych, osmolarność, pediatria, pierwiastek śladowy, preparat do żywienia pozajelitowego, stan metaboliczny, stężenie pierwiastków śladowych, suplementacja, suplementacja dożylna, surowica, uraz, wcześniak, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, żyła centralna, żyła obwodowa, żyła pępkowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – SmofKabiven Nutribase –

SmofKabiven Nutribase to emulsja do infuzji w trójkomorowych workach, przeznaczona do żywienia pozajelitowego u dorosłych i dzieci powyżej 2 lat, u których żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane. Wskazania obejmują m.in. zaburzenia połykania, rozległe oparzenia, niedrożność przewodu pokarmowego, zespół krótkiego jelita oraz stany zapalne trzustki. Preparat dostarcza kompleksowo aminokwasy (34,8–87,1 g), glukozę (90,8–227 g), tłuszcze (40–100 g) oraz elektrolity, zapewniając całkowitą wartość energetyczną od 904 do 2261 kcal w zależności od objętości worka (1026–2565 ml). Unikalna emulsja tłuszczowa zawiera olej sojowy, MCT, olej z oliwek i olej rybi, co sprzyja zbilansowanej podaży kwasów tłuszczowych i redukcji powikłań metabolicznych.
aminokwasy, białka ustrojowe, dysfagia, dysfunkcja neurologiczna, elektrolit, emulsja do infuzji, kwas tłuszczowy, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność przewodu pokarmowego, olej rybi, olej sojowy, olej z oliwek, omega-3 kwasy tłuszczowe, osmolarność, ostre zapalenie trzustki, powikłanie metaboliczne, przetoka, tłuszcze, triglicerydy, triglicerydy nasycone, węglowodany, zaburzenie metaboliczne, zapalenie jelit, zespół krótkiego jelita, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie doustne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Multimel N7-1000E

Preparat Multimel N7-1000E, stosowany w całkowitym żywieniu pozajelitowym, wymaga podawania wyłącznie do żyły centralnej ze względu na ryzyko powikłań związanych z podawaniem do żyły obwodowej. Szybkość infuzji musi być ściśle kontrolowana, a pacjent monitorowany pod kątem reakcji alergicznych, które mogą wystąpić z powodu obecności oleju sojowego, fosfatydów jaja kurzego oraz glukozy z kukurydzy. Nie wolno mieszać preparatu z ceftriaksonem w roztworach zawierających wapń bez odpowiednich środków ostrożności, aby uniknąć tworzenia osadów i ryzyka zatorowości płucnej. Monitorowanie parametrów takich jak stężenie triglicerydów (nie przekraczające 3 mmol/l), równowaga kwasowo-zasadowa, elektrolity, funkcje wątroby i nerek oraz morfologia krwi jest niezbędne dla wczesnego wykrywania powikłań metabolicznych i infekcyjnych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zespołu ponownego odżywiania, przeciążenia tłuszczami oraz hiperglikemii, które wymagają odpowiedniej korekty dawkowania i leczenia wspomagającego.
ceftriakson, emulsja tłuszczowa, fosforan wapnia, funkcja wątroby, hiperamonemia, hiperazotemia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiperlipidemia, ketonuria, kwasica metaboliczna, kwasica mleczanowa, lek immunosupresyjny, leukocytoza, morfologia krwi, niedokrwistość, niewydolność płucna, osmolarność surowicy, parametry krzepliwości, parametry krzepnięcia, płytki krwi, reakcja alergiczna, reakcja alergiczna krzyżowa, reakcja nadwrażliwości, równowaga kwasowo-zasadowa, równowaga wodno-elektrolitowa, sepsa, skurcz oskrzeli, technika aseptyczna, triglicerydy w surowicy, wlew dożylny, wynaczynienie, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie metabolizmu aminokwasów, zatorowość płucna, zespół ponownego odżywiania, zespół przeciążenia tłuszczami, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Selenu dwutlenek – Dawkowanie i sposób podawania

Selen dwutlenek jest kluczowym mikroelementem w żywieniu pozajelitowym noworodków, obecnym w preparacie Pediaven NN1, który dostarcza odpowiednie ilości tego pierwiastka w zależności od objętości roztworu: 4,8 µg selenu w 250 ml oraz 19 µg w 1000 ml. Dawkowanie selenu dwutlenku powinno być indywidualnie dostosowane do wieku, masy ciała, stanu klinicznego oraz zapotrzebowania metabolicznego pacjenta. Zalecana dawka Pediaven NN1 wynosi 80 ml/kg mc./dobę, co przekłada się na podaż selenu od około 1,5 µg dla noworodka o masie 1 kg do 5,3 µg dla masy 3,5 kg. Dawkowanie różnicuje się także w zależności od wieku ciążowego i masy urodzeniowej, z podażą płynów w zakresie 60-120 ml/kg mc./dobę dla noworodków urodzonych o czasie oraz 60-90 ml/kg mc./dobę dla wcześniaków, z możliwością zwiększenia dawki o 10-20 ml/kg mc./dobę w drugiej dobie życia.
całkowite żywienie pozajelitowe, infuzja, masa ciała, metabolizowanie składników odżywczych, noworodek urodzony o czasie, Pediaven NN1, pierwiastek śladowy, potrzeba metaboliczna, preparat do żywienia pozajelitowego, selen dwutlenek, stan kliniczny pacjenta, wcześniak, witamina rozpuszczalna w tłuszczach, witamina rozpuszczalna w wodzie, zapotrzebowanie metaboliczne, żyła centralna, żyła obwodowa, żyła pępkowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe noworodka
Leksykon substancji czynnych
Octan – Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie octanu w preparatach do żywienia pozajelitowego (Lipoflex peri i Lipoflex special) powinno być indywidualnie dostosowane do stanu klinicznego, wieku, masy ciała oraz funkcji metabolicznych pacjenta. Preparaty podaje się w infuzji ciągłej, ze stopniowym zwiększaniem szybkości w pierwszych 30 minutach. Dla pacjentów powyżej 14 lat maksymalna dawka Lipoflex peri wynosi 40 ml/kg m.c./dobę (1,28 mmol octanu/kg m.c./dobę) z maksymalną szybkością infuzji 2,5 ml/kg m.c./godz. (0,08 mmol/kg m.c./godz.), natomiast Lipoflex special – 35 ml/kg m.c./dobę (1,68 mmol/kg m.c./dobę) i 1,7 ml/kg m.c./godz. (0,082 mmol/kg m.c./godz.). Preparaty są przeciwwskazane u noworodków, niemowląt i dzieci poniżej 2 roku życia. U dzieci 2-13 lat dawkowanie ma charakter orientacyjny i wymaga indywidualizacji, rozpoczynając od połowy dawki docelowej i stopniowo ją zwiększając. Maksymalna szybkość infuzji dla dzieci jest analogiczna do dorosłych, z różnicami w dawkach dobowych zależnych od wieku i preparatu.
czynność metaboliczna, funkcje metaboliczne, infuzja, leczenie żywieniowe, Lipoflex peri, Lipoflex special, narządy wydalnicze, nawodnienie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, octan, pierwiastki śladowe, podanie dożylne, przeciwwskazanie, suplementacja pierwiastków śladowych, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Chlorek cynku – Dawkowanie i sposób podawania

Chlorek cynku jest kluczowym składnikiem preparatu Aminomix 1 Novum stosowanego w żywieniu pozajelitowym, dostarczającym cynk w formie jonów Zn++ w stężeniu 0,04 mmol/l (0,00545 g/1000 ml roztworu). Preparat podawany jest wyłącznie dożylnie do żył centralnych z zachowaniem ostrożności i zalecanej szybkości infuzji, która nie powinna przekraczać 1,25 ml/kg mc./godz. (0,05 μmol Zn++/kg mc./godz.). Dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 14 lat wynosi 20 ml/kg mc./dobę (ok. 0,8 μmol Zn++/kg mc./dobę), z maksymalną dawką 30 ml/kg mc./dobę (ok. 1,2 μmol Zn++/kg mc./dobę). U dzieci dawkowanie jest dostosowane do wieku: 25 ml/kg mc./dobę (1,0 μmol Zn++/kg mc./dobę) dla 2-5 lat oraz 20 ml/kg mc./dobę (0,8 μmol Zn++/kg mc./dobę) dla 5-14 lat. Brak jest badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność u dzieci i młodzieży.
biodostępność, chlorek cynku, czas trwania leczenia, dawka maksymalna, emulsja tłuszczowa, infuzja dożylna, jon cynku, katabolizm, metabolizm, mikroelement, pacjent pediatryczny, pierwiastek śladowy, podaż tłuszczów, pompa infuzyjna, proces kataboliczny, przedawkowanie, stan odżywienia, suplementacja, szybkość infuzji, zaburzenie, żyła centralna, żywienie dojelitowe, żywienie doustne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olimel N5E

OLIMEL N5E to trójkomorowy preparat do żywienia pozajelitowego, przeznaczony dla dorosłych oraz dzieci powyżej 2 roku życia, stosowany w sytuacjach, gdy odżywianie drogą doustną lub jelitową jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane (np. zaburzenia świadomości, dysfagia, niedrożność przewodu pokarmowego, stany hiperkataboliczne, ostre zapalenie trzustki). Preparat zawiera aminokwasy (8,2%), glukozę (28,75%), emulsję tłuszczową (20%) z oleju z oliwek (80%) i oleju sojowego (20%) oraz elektrolity (Na, K, Mg, Ca, fosforany, octany, chlorki), zapewniając kompleksowe wsparcie żywieniowe. Dostępny jest w trzech objętościach: 1500 ml, 2000 ml i 2500 ml, różniących się zawartością składników odżywczych i wartością energetyczną (od ok. 1490 kcal do 2480 kcal), z proporcją energii niebiałkowej do azotu 165 kcal/g oraz zrównoważonym stosunkiem energii z glukozy do tłuszczów 53/47.
dysfagia, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, hiperkatabolizm, katabolizm białek, niedrożność przewodu pokarmowego, niewydolność jelit, niezbędne kwasy tłuszczowe, odżywianie doustne, odżywianie jelitowe, olej sojowy, olej z oliwek, osmolarność, równowaga wodno-elektrolitowa, wartość energetyczna, wartość energetyczna niebiałkowa, worek trójkomorowy, zapalenie jelit, zapalenie trzustki, zespół złego wchłaniania, żyła centralna, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nutriflex Peri –

Nutriflex Peri to zestaw dwóch roztworów do sporządzania roztworu do żywienia pozajelitowego, charakteryzujący się niską zawartością glukozy, co umożliwia jego stosowanie u pacjentów z ograniczoną tolerancją glukozy i płynów. Dawkowanie preparatu wymaga indywidualnego dostosowania do stanu klinicznego pacjenta oraz jego potrzeb żywieniowych, uwzględniając zapotrzebowanie na aminokwasy, glukozę, energię, elektrolity i płyny. Maksymalna dawka dobowa u dorosłych wynosi do 40 ml/kg m.c./dobę (do 2800 ml dla pacjenta 70 kg), z maksymalną szybkością infuzji 2,5 ml/kg m.c./godz. (175 ml/godz. dla pacjenta 70 kg). Maksymalne dawki aminokwasów i glukozy to odpowiednio 1,6 g/kg m.c./dobę i 3,2 g/kg m.c./dobę, z szybkościami infuzji 0,100 g/kg m.c./godz. oraz 0,20 g/kg m.c./godz. Zaleca się podawanie ciągłe z powolnym zwiększaniem szybkości infuzji w pierwszych 30 minutach, aby zminimalizować ryzyko powikłań.
hemodializa, hiperglikemia, hipoksja, infuzja dożylna, monitorowanie glikemii, niestabilny stan metaboliczny, niewydolność narządowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, niezbędne kwasy tłuszczowe, pierwiastek śladowy, stan krytyczny, terapia nerkozastępcza, tolerancja glukozy, zaburzenie metabolizmu glukozy, zapotrzebowanie na aminokwasy, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Omegaven –

Omegaven to emulsja do infuzji zawierająca wysoko oczyszczony olej rybny, dostarczający niezbędnych kwasów tłuszczowych omega-3, w tym EPA i DHA. Zalecana dawka dobowa wynosi 1-2 ml/kg masy ciała, co odpowiada 0,1-0,2 g oleju rybnego/kg mc. Dla pacjenta 70 kg dawka mieści się w zakresie 70-140 ml emulsji (7-14 g oleju rybnego). Maksymalna szybkość infuzji to 0,5 ml/kg mc./h (0,05 g oleju rybnego/kg mc./h), co dla 70 kg pacjenta oznacza 35 ml/h (3,5 g/h). Olej rybny powinien stanowić 10-20% całkowitej dobowej dawki tłuszczu (1-2 g/kg mc.). Infuzję należy prowadzić do żyły centralnej lub obwodowej, po dokładnym wstrząśnięciu pojemnika, z zachowaniem kompatybilności z innymi roztworami podawanymi przez wspólną linię. Maksymalny czas terapii to 4 tygodnie, po którym konieczna jest ponowna ocena stanu klinicznego pacjenta.
bilans energetyczny, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy, fosfolipidy jaja, infuzja dożylna, kwas dokozaheksaenowy, kwas eikozapentaenowy, kwas tłuszczowy omega-3, olej rybny, osmolalność, roztwór aminokwasów, roztwór węglowodanów, szybkość infuzji, triglicerydy, triglicerydy w surowicy, wartość energetyczna, zaburzenia metabolizmu lipidów, żyła centralna, żyła obwodowa
Leksykon substancji czynnych
L-tryptofan – Dawkowanie i sposób podawania

L-tryptofan, aminokwas egzogenny, jest składnikiem wielu preparatów do żywienia pozajelitowego, takich jak Aminomel 10E (2,00 g/1000 ml), Aminomel 12,5E (2,50 g/1000 ml), Aminosteril N-Hepa 8% (0,70 g/1000 ml), Vamin 18 Electrolyte-Free (1,9 g/1000 ml) oraz Vaminolact (1,4 g/1000 ml). Dawkowanie jest ściśle uzależnione od stanu klinicznego pacjenta, wieku, masy ciała oraz rodzaju preparatu. Przykładowo, dla Aminomel 10E zalecana dawka wynosi 8-10 ml/kg mc./dobę (0,016-0,02 g L-tryptofanu/kg mc./dobę), a maksymalna w stanach katabolicznych to 20 ml/kg mc./dobę (0,04 g/kg mc./dobę). Ketosteril, zawierający 23 mg L-tryptofanu na tabletkę, stosuje się doustnie w dawce 4-8 tabletek trzy razy na dobę (276-552 mg/dobę), szczególnie u pacjentów z GFR <25 ml/min i ograniczeniem białka do 40 g/dobę. Infuzje dożylne powinny być prowadzone z uwzględnieniem maksymalnych prędkości podawania, np. Vamin 18 Electrolyte-Free nie powinien być podawany szybciej niż 1000 ml w ciągu 8 godzin (około 2 ml/min).
aminokwas egzogenny, cewnik żylny, dawka dobowa, emulsja tłuszczowa, filtracja kłębuszkowa, gospodarka aminokwasowa, infuzja cykliczna, infuzja dożylna, infuzja kroplowa, L-tryptofan, niedobór kwasów tłuszczowych, osmolarność roztworu, prędkość wlewu, stan kataboliczny, stan kliniczny pacjenta, zapotrzebowanie na azot, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Aminokwasy – Dawkowanie i sposób podawania

Preparat Pediaven G15, zawierający 15 g aminokwasów na 1000 ml roztworu, jest stosowany w krótkotrwałym żywieniu pozajelitowym, zwykle do 14 dni, z koniecznością regularnej oceny stanu klinicznego i metabolicznego pacjenta. Dawkowanie powinno być indywidualizowane na podstawie wieku, masy ciała, zapotrzebowania metabolicznego oraz aktualnego stanu klinicznego, z uwzględnieniem ewentualnego żywienia doustnego lub dojelitowego. Zalecane wartości średnie dla niemowląt (1 miesiąc do 2 lat) to 2–3 g aminokwasów/kg mc./dobę, dla dzieci (2–11 lat) 1–2 g/kg mc./dobę, a dla młodzieży (11–18 lat) również 1–2 g/kg mc./dobę, przy maksymalnych dawkach glukozy odpowiednio 1,4, 1,2 i 0,5 g/kg mc./godz. Szybkość infuzji powinna być stopniowo zwiększana i zmniejszana, aby zapobiec hiperglikemii i hipoglikemii, a u dzieci poniżej 2 lat preparat musi być chroniony przed światłem, aby zapobiec degradacji składników.
aminokwas, aminokwas w żywieniu pozajelitowym, degradacja aminokwasów, energia pozabiałkowa, hiperglikemia, hipoglikemia, infuzja ciągła, metabolizm pacjenta, osmolarność, parametry kliniczne i laboratoryjne, Pediaven G15, powikłanie metaboliczne, roztwór aminokwasów, roztwór glukozy, stan odżywienia, terapia żywieniowa, worek dwukomorowy, zapotrzebowanie metaboliczne, zawartość azotu, żyła centralna, żywienie pozajelitowe