Dawkowanie i sposób podawania
L-asparaginowy kwas

Kwas L-asparaginowy jest integralnym składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego, takich jak Vamin 18 Electrolyte-Free (3,4 g/1000 ml) dla dorosłych oraz Vaminolact (4,1 g/1000 ml) dla pacjentów pediatrycznych. Dawkowanie zależy od zapotrzebowania na azot i stan metaboliczny pacjenta: u dorosłych bez lub z niewielkim stresem metabolicznym zaleca się 0,10–0,15 g azotu/kg mc./dobę (5–8 ml/kg mc./dobę), przy umiarkowanym stresie 0,15–0,20 g azotu/kg mc./dobę (8–11 ml/kg mc./dobę), a w ciężkim katabolizmie 0,20–0,25 g azotu/kg mc./dobę (11–14 ml/kg mc./dobę). Maksymalna objętość infuzji wynosi 1000 ml/dobę, podawana powoli, nie przekraczając 2 ml/min (ok. 1000 ml/8 godzin). U pacjentów pediatrycznych dawkowanie Vaminolact jest dostosowane do wieku i masy ciała, np. u wcześniaków 23–54 ml/kg mc./dobę (1,5–3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę), z zalecanym stopniowym zwiększaniem dawki i czasem infuzji 24 godziny na dobę, co minimalizuje ryzyko zaburzeń metabolicznych i degradacji składników pod wpływem światła.

Dawkowanie i sposób podawania kwasu L-asparaginowego

Kwas L-asparaginowy jest jednym z aminokwasów wchodzących w skład preparatów do żywienia pozajelitowego. Dawkowanie tej substancji zależy od całkowitego zapotrzebowania pacjenta na aminokwasy i azot, wieku pacjenta, jego stanu klinicznego oraz drogi podania preparatu. Poniższe informacje przedstawiają szczegółowe zasady dawkowania produktów zawierających kwas L-asparaginowy.1 2

Dawkowanie u dorosłych pacjentów

Zapotrzebowanie na azot niezbędny do utrzymania odpowiedniej masy białkowej organizmu jest zależne przede wszystkim od stanu zdrowia pacjenta, uwzględniając zarówno stan odżywienia, jak i stopień stresu metabolicznego. W przypadku produktu Vamin 18 Electrolyte-Free, który zawiera kwas L-asparaginowy w ilości 3,4 g/1000 ml, zalecane dawkowanie zależy od zapotrzebowania na azot:3

  • 0,10 – 0,15 g azotu/kg mc./dobę – dla pacjentów bez stresu metabolicznego lub z niewielkim stresem metabolicznym i prawidłowym stanem odżywienia
  • 0,15 – 0,20 g azotu/kg mc./dobę – dla pacjentów z umiarkowanym stresem metabolicznym z niedożywieniem lub bez
  • 0,20 – 0,25 g azotu/kg mc./dobę – dla pacjentów z ciężkim katabolizmem, na przykład w przypadku oparzeń, sepsy i urazów

4

Powyższe zakresy dawkowania przekładają się na objętość produktu Vamin 18 Electrolyte-Free wynoszącą 5 – 14 ml/kg mc./dobę. U pacjentów z otyłością należy pamiętać, że dawkę oblicza się w oparciu o szacowaną, prawidłową masę ciała, a nie rzeczywistą.5

W zależności od indywidualnego zapotrzebowania pacjenta, można podawać w infuzji dożylnej do 1000 ml produktu Vamin 18 Electrolyte-Free na dobę. Warto zauważyć, że u pacjentów z podstawowym lub umiarkowanie zwiększonym zapotrzebowaniem na aminokwasy, można zastosować mniej stężony preparat Vamin 14 Electrolyte-Free.6

Dawkowanie u noworodków, niemowląt i dzieci

W przypadku stosowania kwasu L-asparaginowego u pediatrycznych grup pacjentów, najczęściej używanym preparatem jest Vaminolact, który zawiera 4,1 g kwasu L-asparaginowego w 1000 ml roztworu. Dawkowanie w tym przypadku jest zróżnicowane w zależności od wieku i masy ciała dziecka:7 8

  • Wcześniaki: 38 do 54 ml/kg mc./dobę (co odpowiada 2,5 do 3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę). Dawkę należy zwiększać stopniowo, zaczynając pierwszego dnia od 23 do 38 ml/kg mc./dobę (1,5 do 2,5 g aminokwasów/kg mc./dobę) i zwiększając od drugiego dnia do 38-54 ml/kg mc./dobę (2,5 do 3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę).
  • Noworodki urodzone o czasie: 23 do 46 ml/kg mc./dobę (co odpowiada 1,5 do 3,0 g aminokwasów/kg mc./dobę). Również w tym przypadku zaleca się stopniowe zwiększanie dawki do docelowej w pierwszych dniach infuzji.
  • Niemowlęta: 15 do 38 ml/kg mc./dobę (co odpowiada 1,0 do 2,5 g aminokwasów/kg mc./dobę).
  • Dzieci i młodzież: 15 do 31 ml/kg mc./dobę (co odpowiada 1,0 do 2,0 g aminokwasów/kg mc./dobę).

9

Sposób podawania

Kwas L-asparaginowy, jako składnik preparatów do żywienia pozajelitowego, podawany jest w formie roztworu do infuzji dożylnej. Zarówno w przypadku preparatu Vamin 18 Electrolyte-Free, jak i Vaminolact, istnieją ścisłe zalecenia dotyczące czasu i szybkości infuzji.10 11

Sposób podawania u dorosłych

Preparat Vamin 18 Electrolyte-Free należy podawać powoli, z szybkością nieprzekraczającą 1000 ml w ciągu 8 godzin, co odpowiada w przybliżeniu 2 ml na minutę. Jest to istotne ze względu na ryzyko powikłań związanych z zbyt szybkim podaniem roztworu aminokwasów.12

Sposób podawania u dzieci

W przypadku preparatu Vaminolact, czas trwania infuzji nie powinien być krótszy niż 8 godzin. Zaleca się jednak podawanie przez 12 godzin w przypadku infuzji cyklicznej lub 24 godziny w przypadku infuzji ciągłej. U noworodków i niemowląt rekomendowany czas ciągłej infuzji wynosi 24 godziny na dobę, co zapewnia najbardziej fizjologiczne dostarczanie aminokwasów.13

Ważne jest, aby podczas stosowania preparatu Vaminolact u noworodków i dzieci w wieku poniżej 2 lat, roztwór (zarówno w worku, jak i w zestawie do podawania) chronić przed światłem aż do momentu zakończenia podawania, ze względu na potencjalną degradację niektórych składników pod wpływem światła.14

Vaminolact można podawać do tej samej żyły centralnej lub obwodowej co roztwór glukozy i/lub emulsję tłuszczową, co ułatwia podawanie pełnego żywienia pozajelitowego.15

Tabela dawkowania kwasu L-asparaginowego

Grupa pacjentów Preparat Zawartość kwasu L-asparaginowego Dawkowanie preparatu Odpowiadające dawkowanie aminokwasów Zalecany czas infuzji
Dorośli (bez/niewielki stres metaboliczny) Vamin 18 Electrolyte-Free 3,4 g/1000 ml 5-8 ml/kg mc./dobę 0,10-0,15 g azotu/kg mc./dobę ≥8 godzin (max. 2 ml/min)
Dorośli (umiarkowany stres metaboliczny) Vamin 18 Electrolyte-Free 3,4 g/1000 ml 8-11 ml/kg mc./dobę 0,15-0,20 g azotu/kg mc./dobę ≥8 godzin (max. 2 ml/min)
Dorośli (ciężki katabolizm) Vamin 18 Electrolyte-Free 3,4 g/1000 ml 11-14 ml/kg mc./dobę 0,20-0,25 g azotu/kg mc./dobę ≥8 godzin (max. 2 ml/min)
Wcześniaki (dzień 1) Vaminolact 4,1 g/1000 ml 23-38 ml/kg mc./dobę 1,5-2,5 g aminokwasów/kg mc./dobę 24 godziny (ciągła)
Wcześniaki (dzień 2 i kolejne) Vaminolact 4,1 g/1000 ml 38-54 ml/kg mc./dobę 2,5-3,5 g aminokwasów/kg mc./dobę 24 godziny (ciągła)
Noworodki urodzone o czasie Vaminolact 4,1 g/1000 ml 23-46 ml/kg mc./dobę 1,5-3,0 g aminokwasów/kg mc./dobę 24 godziny (ciągła)
Niemowlęta Vaminolact 4,1 g/1000 ml 15-38 ml/kg mc./dobę 1,0-2,5 g aminokwasów/kg mc./dobę 24 godziny (ciągła)
Dzieci i młodzież Vaminolact 4,1 g/1000 ml 15-31 ml/kg mc./dobę 1,0-2,0 g aminokwasów/kg mc./dobę ≥8 godzin (preferowane 12h)

Powyższa tabela przedstawia szczegółowe dawkowanie preparatów zawierających kwas L-asparaginowy w zależności od grupy pacjentów i ich stanu klinicznego. Dawkowanie powinno być zawsze dostosowane indywidualnie, z uwzględnieniem całkowitego zapotrzebowania na aminokwasy i inne składniki odżywcze.16 17

Uwagi dotyczące dawkowania

Należy pamiętać, że kwas L-asparaginowy stanowi jedynie jeden z wielu aminokwasów zawartych w preparatach do żywienia pozajelitowego. Podczas planowania terapii żywieniowej, lekarz powinien brać pod uwagę całkowite zapotrzebowanie pacjenta na białko i azot, a także zapotrzebowanie energetyczne, które powinno być pokrywane przez odpowiednią podaż glukozy i/lub emulsji tłuszczowych. W przypadku pacjentów pediatrycznych, szczególnie wcześniaków i noworodków, niezwykle istotne jest stopniowe zwiększanie dawki preparatów aminokwasowych, aby zapewnić optymalną tolerancję i uniknąć zaburzeń metabolicznych.18

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl