aminokwas w żywieniu pozajelitowym

Aminokwasy w żywieniu pozajelitowym stanowią kluczowy składnik preparatów do całkowitego żywienia pozajelitowego (TPN – Total Parenteral Nutrition), zapewniając pacjentom niezbędne substancje budulcowe do syntezy białek. Stosowane są u pacjentów, którzy nie mogą przyjmować pokarmów drogą doustną lub enteralną, a ich stan wymaga dostarczenia pełnowartościowego odżywiania.

Preparaty aminokwasowe do żywienia pozajelitowego zawierają mieszaninę aminokwasów egzogennych (niezbędnych) i endogennych (które organizm może syntetyzować). W zależności od stanu klinicznego pacjenta, stosuje się różne kompozycje aminokwasów – standardowe, wzbogacone w aminokwasy rozgałęzione (BCAA), zawierające glutaminę, aminokwasy dla pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby oraz specjalne preparaty dla wcześniaków i noworodków.

Zapotrzebowanie na aminokwasy w żywieniu pozajelitowym zależy od stanu klinicznego pacjenta i wynosi zwykle 1,0-2,0 g/kg masy ciała/dobę. W stanach hiperkatabolicznych (np. ciężkie oparzenia, sepsa) może wzrosnąć do 2,5 g/kg/dobę. Preparaty aminokwasowe podaje się razem z odpowiednią ilością energii (glukoza, emulsje tłuszczowe) w stosunku 150-200 kcal na 1 g azotu, co zapewnia optymalne wykorzystanie aminokwasów do syntezy białek, a nie jako źródło energii.

Monitorowanie skuteczności terapii aminokwasami w żywieniu pozajelitowym obejmuje ocenę parametrów stanu odżywienia (m.in. stężenia albumin, prealbuminy, transferyny), bilans azotowy oraz monitoring parametrów czynności wątroby i nerek. Niezbędne jest również monitorowanie elektrolitów, szczególnie w kontekście zaburzeń gospodarki kwasowo-zasadowej, które mogą towarzyszyć intensywnemu żywieniu pozajelitowemu.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl