działanie embriotoksyczne
Działanie embriotoksyczne to negatywny wpływ substancji chemicznych, leków, czynników fizycznych lub biologicznych na rozwijający się zarodek (embrion). Zjawisko to występuje w okresie od zapłodnienia do zakończenia organogenezy, czyli w pierwszym trymestrze ciąży u ludzi.
Embriotoksyczność może prowadzić do zaburzeń rozwojowych, wad wrodzonych, opóźnienia wzrostu wewnątrzmacicznego lub nawet obumarcia zarodka. Szczególnie niebezpieczny jest okres organogenezy (3-8 tydzień ciąży), gdy formują się podstawowe narządy i układy. Substancje embriotoksyczne mogą działać bezpośrednio na tkanki zarodka lub pośrednio poprzez zaburzenie funkcji łożyska.
W praktyce klinicznej ocena potencjału embriotoksycznego jest kluczowym elementem badań przedklinicznych leków. Według klasyfikacji FDA leki dzieli się na kategorie bezpieczeństwa w ciąży (A, B, C, D, X), gdzie kategoria X oznacza udowodnione działanie embriotoksyczne. Do znanych substancji embriotoksycznych należą m.in. talidomid, niektóre leki przeciwpadaczkowe, alkohol etylowy, izotretynoina oraz wysokie dawki promieniowania jonizującego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symtrend 6,25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa karwedylolu wykazały brak działania teratogennego na modelach zwierzęcych, w tym szczurach i królikach, co potwierdza brak wad rozwojowych u płodów. Jednakże zaobserwowano działanie embriotoksyczne i fetotoksyczne u królików przy dawkach, które nie wywoływały toksyczności u samic, co wskazuje na potencjalne ryzyko dla zarodków i płodów mimo dobrej tolerancji u dorosłych osobników. Standardowe testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały istotnego ryzyka uszkodzenia materiału genetycznego, a badania dotyczące potencjału rakotwórczego również nie potwierdziły znaczącego działania karwedylolu w tym zakresie.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, karwedylol, kultura komórkowa, model zwierzęcy, potencjał rakotwórczy, toksyczność, uszkodzenie materiału genetycznego, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bendamustine Kabi 2,5 mg/ml
Badania przedkliniczne bendamustyny chlorowodorku wykazały istotne działania niepożądane, które mogą mieć znaczenie kliniczne, mimo że nie zawsze obserwowane są w badaniach klinicznych. U psów stwierdzono makroskopowe przekrwienie i krwotoki w przewodzie pokarmowym przy ekspozycji porównywalnej do dawek stosowanych u ludzi. Mikroskopowo zaobserwowano rozległe zmiany w tkance limfatycznej, potwierdzające działanie immunosupresyjne leku, co koreluje ze zwiększonym ryzykiem infekcji. Ponadto, zmiany cewkowe w nerkach oraz atroficzne i martwicze zmiany w nabłonku gruczołu krokowego wskazują na potencjalną nefrotoksyczność i wpływ na funkcje rozrodcze u mężczyzn. Bendamustyna wykazuje także działanie embriotoksyczne i teratogenne, co uzasadnia przeciwwskazania do stosowania w ciąży oraz konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji u pacjentów w wieku rozrodczym.
aberracja chromosomowa, bendamustyna chlorowodorek, działanie embriotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, krwotok w przewodzie pokarmowym, nabłonek gruczołu krokowego, nefrotoksyczność, przekrwienie błony śluzowej, środek cytostatyczny, uszkodzenie DNA, wtórny nowotwór, zmiany atroficzne, zmiany cewkowe nerek - Leksykon substancji czynnych
Bencyklan – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Bencyklan w postaci fumaranu, zawarty w leku Halidor, wymaga ostrożności przy stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Badania przedkliniczne nie wykazały działania embriotoksycznego ani teratogennego, jednak brak jest wystarczających danych klinicznych, zwłaszcza w pierwszym trymestrze ciąży, co skutkuje zaleceniem unikania stosowania leku w tym okresie. W przypadku konieczności terapii po pierwszym trymestrze, decyzja powinna opierać się na ocenie korzyści i ryzyka dla płodu. W okresie laktacji brak jest danych dotyczących przenikania bencyklanu do mleka oraz jego wpływu na dziecko, co wymaga szczególnej ostrożności i rozważenia alternatywnych terapii o lepszym profilu bezpieczeństwa. Nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność, jednak dane są ograniczone.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Perindopril Krka 4 mg
Badania przedkliniczne peryndoprylu wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności przewlekłej są nerki, z obserwowanymi odwracalnymi uszkodzeniami po podaniu doustnym u szczurów i małp. Ocena mutagenności, przeprowadzona zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazała działania mutagennego, co eliminuje ryzyko uszkodzenia materiału genetycznego. Badania reprodukcyjne na szczurach, myszach, królikach i małpach nie potwierdziły embriotoksyczności ani teratogenności peryndoprylu, jednak ze względu na mechanizm działania jako inhibitor ACE, lek może powodować poważne powikłania w późnych fazach rozwoju płodu, takie jak śmierć płodu, wady wrodzone (zwłaszcza uszkodzenia nerek) oraz zwiększoną śmiertelność przed- i pourodzeniową.
badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, funkcja nerek, inhibitor ACE, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, peryndopryl, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, śmiertelność pourodzeniowa, śmiertelność przedurodzeniowa, toksyczność przewlekła, trymestr ciąży, uszkodzenie nerek, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Undofen Amorolfina 50 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne amorolfiny chlorowodorku, substancji czynnej lakieru do paznokci Undofen Amorolfina (50 mg/ml), obejmowały ocenę toksyczności ostrej, przewlekłej, wpływu na reprodukcję oraz potencjału mutagennego na różnych gatunkach zwierząt. LD50 różniły się w zależności od drogi podania i gatunku: u myszy dożylnie 130 mg/kg, dootrzewnowo 200 mg/kg, doustnie 2500 mg/kg; u szczurów dootrzewnowo 450 mg/kg, doustnie 1900 mg/kg, na skórę >2000 mg/kg. Wielokrotne podawanie amorolfiny (do 60 mg/kg/dobę przez 13 tygodni i do 40 mg/kg/dobę przez 26 tygodni) wykazało objawy toksyczności przy najwyższych dawkach, takie jak zmiany skórne, błon śluzowych, zaćma oraz hepatotoksyczność (rozrost dróg żółciowych, przekrwienie, zwłóknienie wątroby u psów), jednak nie stwierdzono bezpośredniego wpływu na śmiertelność poza pojedynczym przypadkiem u psa. Badania reprodukcyjne wykazały brak negatywnego wpływu na płodność, choć dawka 35 mg/kg/dobę opóźniała rozwój płodu u szczurów, a teratogenność nie została potwierdzona u szczurów, natomiast u królików dawki 10 mg/kg doustnie i 8 mg/kg dopochwowo wykazały działanie embriotoksyczne bez teratogenności.
amorolfina chlorowodorek, dawka śmiertelna, działanie alergiczne, działanie embriotoksyczne, działanie fotoalergiczne, działanie fototoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, hepatotoksyczność, LD50, mutagenność, opatrunek okluzyjny, parakeratoza, podrażnienie skóry, rozrost dróg żółciowych, teratogenność, toksyczność okołoporodowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, wpływ na płodność, zaćma, zakażenie grzybicze, zapalenie skóry, zmiany skórne, zmiany wątrobowe, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Allertec WZF 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cetyryzyny dichlorowodorku, substancji czynnej leku Allertec WZF (10 mg tabletki powlekane), wykazały brak istotnych negatywnych efektów na kluczowe układy organizmu, w tym sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły efektów toksycznych przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Ponadto, badania genotoksyczności (in vitro i in vivo) nie wykazały działania mutagennego, a długoterminowe testy karcynogenności nie potwierdziły potencjału rakotwórczego cetyryzyny.
aberracja chromosomowa, badanie genotoksyczności, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie karcynogenności, badanie niekliniczne, cetyryzyna dichlorowodorek, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowo-płodowy, test farmakologiczny bezpieczeństwa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozrodczość, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, właściwość farmakodynamiczna, wpływ na rozrodczość, zdrowie reprodukcyjne - Leksykon substancji czynnych
Magnezu wodorotlenek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Badania przedkliniczne magnezu wodorotlenku, stosowanego w preparatach Manti oraz Manti Extra, nie wykazały działania mutagennego, teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność zwierząt doświadczalnych. W badaniach na modelach zwierzęcych dawki do 266 mg/kg mc./dobę (glinu wodorotlenek) oraz 384 mg/kg mc./dobę (szczury Sprague-Dawley) nie wywoływały istotnych efektów teratogennych, a symetykon i famotydyna wykazały brak embriotoksyczności i genotoksyczności. Dane toksykologiczne wskazują na brak istotnych zagrożeń przy stosowaniu terapeutycznym, a obserwowane działania toksyczne pojawiały się jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej maksymalne dawki u ludzi.
aktywność rakotwórcza, badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, dane toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, ekspozycja u człowieka, famotydyna, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, glinu wodorotlenek, magnezu wodorotlenek, płodność, potencjał karcinogenny, proces rozrodczy, symetykon, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozrodczość, wada rozwojowa, wpływ teratogenny - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Palexia 75 mg
Tapentadol (Palexia) wykazuje ograniczone dane kliniczne dotyczące stosowania u kobiet ciężarnych, jednak badania przedkliniczne wskazują na potencjalne działanie embriotoksyczne i opóźnienie rozwoju przy dawkach wywołujących silne efekty farmakodynamiczne, zwłaszcza poprzez aktywność receptorów opioidowych μ. Długotrwałe stosowanie opioidów w ciąży może prowadzić do zespołu odstawiennego u noworodka, co stanowi poważne zagrożenie życia bez odpowiedniego leczenia. Palexia nie powinna być stosowana w ciąży, chyba że korzyści przewyższają ryzyko, a w przypadku konieczności terapii zaleca się monitorowanie noworodka oraz dostępność odtrutki. Nie zaleca się stosowania leku podczas porodu ze względu na ryzyko depresji oddechowej u noworodka, który wymaga ścisłej obserwacji i przygotowania do ewentualnej resuscytacji.
analgetyk opioidowy, depresja oddechowa, doświadczenie kliniczne, działanie agonistyczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, laktoza, leczenie bólu, monitorowanie noworodka, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, Palexia, receptor opioidowy μ, resuscytacja noworodka, rozwój embrionalny, tapentadol, zespół odstawienny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Systen Sequi 1. Systen 50: 3,2 mg, 2. Systen Conti: 3,2 mg + 11,2 mg
Produkt leczniczy Systen Sequi, zawierający estradiol (półwodny) oraz octan noretysteronu, wykazuje niski potencjał toksyczności ostrej i przewlekłej, co potwierdzają badania przedkliniczne na różnych gatunkach zwierząt. W badaniach toksyczności ostrej etynyloestradiolu (syntetyczny estrogen o większej sile działania niż estradiol) wartości LD50 wyniosły 5,3 g/kg u samców i 3,2 g/kg u samic szczurów, a u psów nie odnotowano zgonów przy dawkach do 5,0 g/kg, co stanowi dawki 50 000–78 000 razy wyższe niż terapeutyczne u kobiet. Kombinacja octanu noretysteronu i etynyloestradiolu również wykazała wysokie wartości LD50, potwierdzając niski potencjał toksyczności ostrej. Badania toksyczności przewlekłej estradiolu i noretysteronu na gryzoniach, psach i małpach nie wykazały toksyczności, a jedynie typowe efekty farmakologiczne, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających terapeutyczne (np. 250-krotność dawki u szczurów). Długoterminowe badania (do 10 lat u małp) potwierdziły brak specyficznych objawów toksyczności, jedynie nasilone efekty hormonalne.
aberracja chromosomowa, aneuploidia, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, estradiol, etynyloestradiol, genotoksyczność, LD50, mikrojądro, nieplanowa synteza DNA, octan noretysteronu, pękanie łańcucha DNA, profil bezpieczeństwa, rozrost błony śluzowej macicy, system transdermalny, szpik kostny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, wymiana chromatyd siostrzanych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Prestarium 10 mg 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa peryndoprylu z argininą wykazały, że głównym narządem narażonym na toksyczność przewlekłą są nerki, jednak uszkodzenia te miały charakter odwracalny, co sugeruje zdolność regeneracji nerek po zaprzestaniu terapii. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a długoterminowe badania karcynogenności na szczurach i myszach potwierdziły brak potencjału rakotwórczego. Ponadto, peryndopryl nie wpływał negatywnie na płodność samców i samic szczurów, co wskazuje na brak zaburzeń funkcji rozrodczych po ekspozycji na lek.
- Leksykon substancji czynnych
Cyklosporyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania cyklosporyny wykazały brak działania mutagennego i teratogennego w standardowych testach u szczurów (dawki do 17 mg/kg mc./dobę) oraz królików (do 30 mg/kg mc./dobę), a także przy wyższych dawkach doustnych do 300 mg/kg mc./dobę. Jednakże dawki toksyczne (np. 30 mg/kg mc./dobę u szczurów i 100 mg/kg mc./dobę u królików) indukowały embriotoksyczność i fetotoksyczność, objawiające się zwiększoną śmiertelnością przed- i pourodzeniową, zmniejszoną masą ciała płodów oraz opóźnieniami w rozwoju kośćca. W badaniach rozwojowych u szczurów dawka 45 mg/kg mc./dobę powodowała zwiększoną śmiertelność potomstwa i zmniejszenie przyrostu masy ciała, przy czym NOEL był niższy niż maksymalna dawka zalecana u ludzi (MRHD) obliczana na podstawie powierzchni ciała (BSA). U szczurów poddanych dożylnemu podaniu cyklosporyny (12 mg/kg mc./dobę) zaobserwowano zwiększoną częstość ubytku przegrody międzykomorowej, efekt ten występował już przy dawkach 6 mg/kg mc./dobę, poniżej MRHD, jednak brak potwierdzenia u innych gatunków ogranicza interpretację kliniczną. U królików ekspozycja in utero (10 mg/kg mc./dobę podskórnie) wiązała się z nefropatią, nadciśnieniem i niewydolnością nerek, co również nie zostało potwierdzone u innych gatunków.
chłoniak limfocytowy, cyklosporyna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gruczolak z komórek wysepek trzustkowych, hipertrofia nerek, leczenie immunosupresyjne, nadciśnienie układowe, niewydolność nerek, nowotwór wątrobowokomórkowy, nowotwór z komórek wątrobowych, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rozwój kośćca, śmiertelność poimplantacyjna, śmiertelność potomstwa, toksyczność embrionalna, toksyczność płodowa, toksyczność rozwojowa, ubytek przegrody międzykomorowej, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Astepro 1,5 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa azelastyny chlorowodorku obejmowała szeroki zakres badań toksykologicznych, genotoksycznych, rakotwórczych oraz wpływu na rozrodczość. Badania na świnkach morskich nie wykazały działania alergizującego, co jest istotne w kontekście leczenia schorzeń alergicznych dróg oddechowych. Testy genotoksyczne in vitro i in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego, a długoterminowe badania na szczurach i myszach nie wykazały potencjału rakotwórczego. W badaniach reprodukcyjnych zaobserwowano zależne od dawki zmniejszenie indeksu płodności u szczurów przy dawkach doustnych powyżej 3,0 mg/kg mc./dobę, jednak bez strukturalnych zmian patologicznych w narządach rozrodczych. Działania embriotoksyczne i teratogenne występowały jedynie przy dawkach toksycznych dla matki, np. 68,6 mg/kg mc./dobę u myszy i szczurów.
azelastyna chlorowodorek, dawka toksyczna, działanie alergizujące, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, indeks płodności, maksymalna dawka dobowa, opóźnienie wzrostu, podanie donosowe, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, śmierć płodu, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, zaburzenie kostne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sultiame Desitin 20 mg/ml
Dane przedkliniczne dotyczące sultiamu w postaci zawiesiny doustnej (20 mg/ml) wskazują na brak istotnej toksyczności po wielokrotnym podaniu oraz brak działania mutagennego w testach in vitro i in vivo. Profil bezpieczeństwa sultiamu w tych aspektach jest zadowalający, co sugeruje niskie ryzyko dla populacji ludzkiej przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Niemniej jednak, brak długoterminowych badań rakotwórczości stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa, uniemożliwiając pełną analizę potencjału kancerogennego tej substancji. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej dane są niekompletne i niewystarczające do kompleksowej oceny ryzyka. Badanie embriotoksyczności na szczurach wykazało toksyczne działanie na zarodki już przy dawce 30 mg/kg mc./dobę, co wskazuje na potencjalne zagrożenie dla rozwoju prenatalnego. Brak jest natomiast danych dotyczących wpływu na płodność, rozwój okołoporodowy oraz poporodowy, co ogranicza możliwość oceny bezpieczeństwa stosowania sultiamu u kobiet w ciąży i w okresie rozrodczym. Te luki w danych przedklinicznych powinny być uwzględnione przy ocenie stosunku korzyści do ryzyka terapii tym lekiem.
badanie rakotwórczości, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, embriotoksyczność, in vitro, in vivo, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój okołoporodowy, rozwój poporodowy, sultiam, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowa, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lekoklar forte 500 mg
Przedkliniczne badania toksyczności klarytromycyny wykazały, że jej toksyczność jest zależna od dawki i czasu podawania, z wątrobą jako głównym narządem docelowym uszkodzeń, obserwowanych już po 14 dniach u psów i małp. Dawki toksyczne wynosiły około 300 mg/kg mc./dobę, znacznie przekraczając zalecane dawki terapeutyczne u ludzi. Oprócz wątroby, toksyczność dotyczyła także żołądka, grasicy, tkanek limfoidalnych oraz nerek. U psów zaobserwowano działania niepożądane dotyczące narządu wzroku, takie jak zapalenie spojówek i łzawienie przy dawkach terapeutycznych, a przy dawkach 400 mg/kg mc./dobę pojawiło się zmętnienie i obrzęk rogówki. Badania genotoksyczności i mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały działania szkodliwego na materiał genetyczny, potwierdzając bezpieczeństwo leku w tym zakresie.
antybiotyk makrolidowy, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, grasica, klarytromycyna, LD50, leukocyt, łzawienie, nefrotoksyczność, obrzęk rogówki, płytka krwi, rozszczep podniebienia, samoistne poronienie, tkanka limfoidalna, toksyczność ostra i przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie wątroby, wątroba, zapalenie spojówek, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rozaprost Mono 50 mcg/ml
Latanoprost, substancja czynna produktu Rozaprost Mono (50 μg/mL), wykazuje wysoki współczynnik bezpieczeństwa ≥ 1000, co oznacza szeroki margines terapeutyczny między dawką leczniczą (1,5 μg/oko/dobę) a dawką toksyczną ogólnoustrojową. Badania toksyczności miejscowej na królikach i małpach przy dawkach do 100 μg/oko/dobę nie wykazały objawów toksyczności, choć u małp zaobserwowano trwałe zwiększenie pigmentacji tęczówki bez zmian proliferacyjnych, co wskazuje na brak potencjału onkogennego. Podawanie dawki 6 μg/oko/dobę (4-krotność dawki terapeutycznej) powodowało przemijające poszerzenie szpary powiekowej, efekt niezaobserwowany u ludzi. Latanoprost nie wykazuje potencjału mutagennego ani rakotwórczego w testach in vitro i in vivo, a także nie wpływa negatywnie na płodność samców i samic.
W badaniach embriotoksyczności latanoprostu u szczurów (dawki 5, 50, 250 μg/kg mc./dobę) nie stwierdzono działania toksycznego na zarodek ani teratogennego. Natomiast u królików dawki ≥ 5 μg/kg mc./dobę (około 100-krotność dawki leczniczej) wykazały toksyczność dla płodu, objawiającą się zwiększoną częstością późnej resorpcji, poronień oraz zmniejszeniem masy ciała płodów, bez cech teratogenności. W badaniach na nie znieczulonych małpach dożylne podanie latanoprostu w dawkach około 100-krotnie przekraczających dawkę leczniczą/kg mc. wywołało krótkotrwały skurcz oskrzeli i zwiększenie częstości oddechów, co należy uwzględnić w kontekście bezpieczeństwa stosowania. Podsumowując, latanoprost charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa z uwzględnieniem specyficznych efektów miejscowych i toksyczności płodowej przy bardzo wysokich dawkach.
aberracje chromosomowe, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, latanoprost, melanocyty zrębu tęczówki, nieplanowana synteza DNA, pigmentacja tęczówki, poronienie, poszerzenie szpary powiekowej, potencjał alergizujący, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, późna resorpcja, prostaglandyna F2α, Rozaprost Mono, skurcz oskrzeli, toksyczność, toksyczność miejscowa, toksyczność przewlekła, właściwości mutagenne, wytwarzanie melaniny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vilpin Combi 5 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania toksyczności przewlekłej peryndoprylu wykazały nefrotoksyczność objawiającą się odwracalnym uszkodzeniem nerek u szczurów i małp przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek. Substancja nie wykazała potencjału mutagennego ani rakotwórczego w badaniach in vitro i in vivo. W zakresie wpływu na reprodukcję, peryndopryl nie wykazywał embriotoksyczności ani teratogenności u różnych gatunków zwierząt, jednak jako inhibitor ACE może powodować działania niepożądane w późnym okresie rozwoju płodowego, takie jak zmiany nerkowe u płodów i zwiększona umieralność okołoporodowa. Nie stwierdzono zaburzeń płodności u szczurów obu płci.
amlodypina, amlodypiny bezylan, bezpieczeństwo genetyczne, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, gęstość spermy, hormon folikulotropowy, in vitro, in vivo, inhibitor ACE, inhibitor konwertazy angiotensyny, komórka Sertoliego, mutagenność, nefrotoksyczność, opóźnienie porodu, peryndopryl, płodność, potencjał rakotwórczy, testosteron w osoczu, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerki, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pelafen MED 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa suchego wyciągu z korzenia Pelargonium sidoides DC i Pelargonium reniforme Curt., zawartego w produkcie leczniczym Pelafen MED, wykazały brak potencjału mutagennego. Test Amesa, stosowany jako standardowa metoda oceny mutagenności, potwierdził negatywny wynik dla ekstraktu, co wskazuje na brak zdolności do indukowania mutacji genetycznych w szczepach Salmonella typhimurium. Produkt zawiera 20 mg suchego wyciągu o stosunku ekstraktu 4-7:1, pozyskanego przy użyciu 14% etanolu (V/V). Dane te stanowią istotny element oceny bezpieczeństwa przed wprowadzeniem do stosowania klinicznego.
badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, korzeń pelargonii, mutagenność, Pelargonii radicis extractum siccum, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Salmonella typhimurium, test Amesa, toksyczny wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ginkgoherb 240 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wyciągu z liści miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba L.) wykazały brak istotnej toksyczności przewlekłej u szczurów przy dawkach do 500 mg/kg masy ciała (czynnik bezpieczeństwa do 16,8) oraz u psów przy dawkach do 400 mg/kg (czynnik bezpieczeństwa do 46,3), z niewielkimi objawami toksyczności jedynie u psów w najwyższych dawkach. Dane dotyczące wpływu na funkcje rozrodcze są niejednoznaczne – starsze badania na szczurach, królikach i myszach nie wykazały działania teratogennego ani embriotoksycznego, natomiast inne badania wskazywały na negatywny wpływ na płodność, krwawienia z pochwy oraz zmiany rozwojowe u zarodków kurzych. Brak jest kompleksowych i jednoznacznych badań toksyczności reprodukcyjnej dla tego preparatu.
anoftalmia, badanie genotoksyczności, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, efekt genotoksyczny, enzym wątrobowy, funkcja rozrodcza, guz tarczycy, hipopigmentacja, krwawienie podskórne, krwawienie z pochwy, miłorzęb japoński, płodność, potencjał karcinogenny, potencjał mutagenny, rak wątrobowokomórkowy, test Amesa, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, wyciąg z miłorzębu japońskiego, zahamowanie wzrostu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paclitaxelum Accord 6 mg/ml
Przedkliniczne badania paklitakselu wskazują na potencjalne ryzyko genotoksyczności i rakotwórczości, co jest powiązane z jego mechanizmem działania polegającym na hamowaniu podziałów komórkowych poprzez wpływ na mikrotubule. Chociaż nie przeprowadzono dedykowanych badań oceniających rakotwórczość, dane literaturowe sugerują, że stosowanie paklitakselu w dawkach klinicznych może wiązać się z takim ryzykiem. Badania in vitro i in vivo potwierdziły mutagenne właściwości leku, wynikające z indukcji nieprawidłowości chromosomalnych i zaburzeń funkcjonowania wrzeciona kariokinetycznego.
antykoncepcja, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, hamowanie podziału komórkowego, in vitro, in vivo, laktacja, mechanizm farmakodynamiczny, mikrotubule, nieprawidłowości chromosomalne, obniżenie płodności, paklitaksel, potencjał rakotwórczy, śmiertelność zarodków, toksyczność reprodukcyjna, właściwości mutagenne, wrzeciono kariokinetyczne - Leksykon substancji czynnych
Immunoglobulina końska – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Immunoglobulina końska przeciw ludzkim limfocytom T (eATG), zawarta w preparacie Atgam, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz wpływu na płodność nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. W badaniach na szczurach nie stwierdzono działania embriotoksycznego, fetotoksycznego ani teratogennego przy dawkach zbliżonych do stosowanych u ludzi. Natomiast u małp wykazano działanie embriotoksyczne i fetotoksyczne przy dawkach 20 mg/kg mc./dobę (toksyczność matczyna) oraz 40 mg/kg mc./dobę (zgony samic), jednak efekty te przypisano niedokrwistości wywołanej antygenem krwinek czerwonych specyficznym dla małp, nieobecnym u ludzi, co ogranicza ich znaczenie kliniczne. Nie wykryto przenikania eATG do mleka makaków krabożernych w okresie laktacji powyżej granicy oznaczalności.
antygen krwinek czerwonych, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, immunoglobulina końska, immunoglobulina końska przeciw limfocytom T, laktacja, limfocyty grasicy, niedokrwistość, organogeneza, osmolalność, rozwój przed- i pourodzeniowy, surowica hiperimmunizacyjna, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na reprodukcję, tymocyty - Leksykon substancji czynnych
Tromantadyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku tromantadyny, stosowanego w preparacie Viru-Merz w postaci żelu o stężeniu 10 mg/g, wykazały brak istotnej toksyczności po wielokrotnym podaniu miejscowym i ogólnoustrojowym na modelach zwierzęcych. Analizy embriotoksyczności i teratogenności przeprowadzone na szczurach i królikach po dożylnym podaniu substancji nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój zarodkowy i płodowy. Testy mutagenności in vitro i in vivo również potwierdziły brak działania mutagennego chlorowodorku tromantadyny, co dodatkowo potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa tej substancji czynnej.
- Leksykon substancji czynnych
Klopamid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Klopamid, będący diuretykiem tiazydopodobnym, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi. Działanie toksyczne obserwowano jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej maksymalne stężenia stosowane u ludzi, co sugeruje niskie ryzyko toksyczności przy prawidłowym stosowaniu klinicznym. Badania na hodowlach embrionalnych wykazały brak działania teratogennego i embriotoksycznego nawet przy stężeniach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania klopamidu w okresie ciąży. W przypadku produktu złożonego Normatens, zawierającego klopamid, dihydroergokrystynę i rezerpinę, badania na zwierzętach wskazały na potencjalne ryzyko uszkodzenia płodu oraz wzrost częstości nowotworów, które przypisuje się składnikom innym niż klopamid, zwłaszcza rezerpinie podawanej w dawkach 300-krotnie wyższych niż zalecane u ludzi. Brak jest danych wskazujących na rakotwórczość samego klopamidu. Podsumowując, klopamid jest substancją o niskim ryzyku toksyczności i teratogenności, co czyni go stosunkowo bezpiecznym w terapii przy zachowaniu odpowiednich dawek i przestrzeganiu przeciwwskazań zawartych w charakterystyce produktu leczniczego.
charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, dihydroergokrystyna, diuretyk tiazydopodobny, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, działanie toksyczne, hodowla embrionalna, klopamid, model zwierzęcy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przeciwwskazanie, rezerpina, stężenie, toksyczność, uszkodzenie płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duomox 250 mg
Ocena bezpieczeństwa amoksycyliny, substancji czynnej produktu leczniczego Duomox (dostępnego w dawkach 250 mg, 375 mg, 500 mg, 750 mg oraz 1 g), opiera się na szerokim spektrum standardowych badań przedklinicznych. Badania farmakologiczne bezpieczeństwa nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ nerwowy, sercowo-naczyniowy ani oddechowy. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły brak klinicznie istotnych efektów toksycznych, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, badania genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego ani genotoksycznego, co eliminuje ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego u pacjentów.
amoksycylina, antybiotyk beta-laktamowy, badanie przedkliniczne, Duomox, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, potencjał mutagenny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, zawiesina doustna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zahron ASA 5 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Zahron ASA zawiera rozuwastatynę oraz kwas acetylosalicylowy, których profil bezpieczeństwa został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych. Rozuwastatyna nie wykazała istotnego ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego, jednak brak jest specyficznych badań dotyczących wpływu na kanał potasowy hERG. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie u myszy i szczurów, wpływ na pęcherzyk żółciowy u psów oraz toksyczny wpływ na jądra u małp i psów przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów stwierdzono toksyczność przy dawkach przekraczających ekspozycję terapeutyczną, objawiającą się zmniejszeniem liczby i masy miotów oraz przeżywalności potomstwa.
działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne i rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, kanał potasowy hERG, kwas acetylosalicylowy, pęcherzyk żółciowy, rakotwórczość, rozuwastatyna, salicylan, toksyczność jąder, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, wada kośćca, wada serca, wytrzewienie, zaburzenie implantacji, zmiany histopatologiczne wątroby - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Aciclovir Altan 250 mg/ml
Aciclovir Altan w dawce 250 mg (w postaci soli sodowej) do infuzji wymaga ostrożności u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Dane z rejestrów ciąż nie wskazują na zwiększone ryzyko wad wrodzonych ani specyficznych teratogenności po stosowaniu acyklowiru. Badania przedkliniczne na zwierzętach nie wykazały działania embriotoksycznego ani teratogennego przy standardowych dawkach, choć w niestandardowych testach na szczurach zaobserwowano wady płodów przy toksycznych dawkach. Lek przenika do mleka matki, osiągając stężenia 0,6–4,1-krotnie wyższe niż w osoczu, co może skutkować ekspozycją niemowlęcia do dawki do 0,3 mg/kg mc./dobę, dlatego zalecana jest szczególna ostrożność podczas karmienia piersią.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dymista (137 mcg + 50 mcg)/dawkę donosową
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa leku Dymista, zawierającego 137 µg azelastyny chlorowodorku oraz 50 µg flutykazonu propionianu na dawkę donosową, wykazała akceptowalny profil bezpieczeństwa zarówno dla poszczególnych substancji czynnych, jak i ich kombinacji. Flutykazon propionian wykazywał efekty typowe dla glikokortykosteroidów, wynikające z nadmiernej aktywności farmakologicznej, jednak przy donosowym stosowaniu w zalecanych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa jest minimalna, co ogranicza znaczenie kliniczne tych efektów. Badania genotoksyczności i karcinogenności flutykazonu nie wykazały potencjału genotoksycznego ani zwiększonego ryzyka nowotworów. W modelach zwierzęcych obserwowano potencjalne wady rozwojowe, jednak ryzyko to jest minimalne przy stosowaniu donosowym zgodnie z zaleceniami.
aerozol donosowy, azelastyny chlorowodorek, badanie płodności, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, ekspozycja ogólnoustrojowa, flutykazon propionian, genotoksyczność, glikokortykosteroid, podanie donosowe, rozszczep podniebienia, toksyczność przewlekła, wada rozwojowa, wada rozwojowa układu kostnego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Heviran 800 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa acyklowiru, substancji czynnej leku Heviran, wykazały brak istotnego potencjału mutagennego i rakotwórczego. Testy in vitro i in vivo nie ujawniły znaczących zmian genetycznych ani zwiększonego ryzyka onkogenezy. Długoterminowe badania na szczurach i myszach potwierdziły brak działania rakotwórczego, co wskazuje na niski poziom ryzyka przy stosowaniu terapeutycznym. Ocena wpływu na płodność wykazała, że dawki znacznie przekraczające dawki terapeutyczne mogą negatywnie wpływać na spermatogenezę u szczurów i psów, jednak efekty te były w większości odwracalne po zaprzestaniu podawania leku. Badania na dwóch pokoleniach myszy podawanych doustnie nie wykazały negatywnego wpływu na zdolności rozrodcze.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SmofKabiven extra Nitrogen –
Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego produktu leczniczego SmofKabiven extra Nitrogen opiera się na badaniach poszczególnych składników, takich jak emulsja tłuszczowa SMOFlipid, roztwory aminokwasów, glukoza oraz glicerofosforan sodu. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczności nie wykazały zagrożeń dla człowieka przy stosowaniu w zalecanych dawkach. Nie zaobserwowano również efektów teratogennych ani embriotoksycznych u królików po podaniu roztworów aminokwasów, a podobnych działań nie należy oczekiwać po emulsjach tłuszczowych i glicerofosforanie sodu stosowanych substytucyjnie w stężeniach fizjologicznych.
antygenowość układowa, działanie anafilaktyczne, działanie embriotoksyczne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa SMOFlipid, genotoksyczność, glicerofosforan sodu, glukoza, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, olej rybi, płodność, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie okołożylne, podanie podskórne, roztwór aminokwasów, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie embriotoksyczne, wpływ teratogenny, zdolność rozrodcza - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Lactulosum Orifarm Forte 667 mg/ml
Laktuloza jest stosowana w leczeniu zaparć oraz encefalopatii wątrobowej, jednak brak jest odpowiednich, kontrolowanych badań klinicznych dotyczących jej bezpieczeństwa u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz wpływu na płodność. Badania przedkliniczne na myszach, szczurach i królikach, przy dawkach od 2 do 20 razy wyższych niż stosowane u ludzi, nie wykazały działania teratogennego ani negatywnego wpływu na reprodukcję. W szczególności, podawanie laktulozy w okresie organogenezy nie wpłynęło na liczbę płodów, masę urodzeniową, ani nie spowodowało wad wrodzonych czy resorpcji płodów. Również badania na szczurach i królikach potwierdziły brak wpływu na płodność, przebieg ciąży oraz rozwój potomstwa, bez obserwacji działań niepożądanych u rodziców i potomstwa.
alternatywna metoda leczenia, badanie na szczurach, badanie przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, encefalopatia wątrobowa, karmienie piersią, laktuloza, organogeneza, płodność, resorpcja płodu, stosunek korzyści do ryzyka, trymestr ciąży, wada szkieletu, wada wrodzona, zaparcie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tadalafil SUN 10 mg
Przedkliniczne badania tadalafilu obejmujące farmakologię, toksykologię oraz ocenę wpływu na reprodukcję potwierdziły korzystny profil bezpieczeństwa substancji. W badaniach farmakologicznych nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Testy genotoksyczności wykazały brak mutagennego i klastogennego potencjału, a długoterminowe badania karcynogenności nie potwierdziły ryzyka rozwoju nowotworów. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów i myszy, przy dawkach do 1000 mg/kg/dobę, nie zaobserwowano teratogenności, embriotoksyczności ani fetotoksyczności, a dawka 30 mg/kg/dobę została określona jako NOAEL dla rozwoju przed- i pourodzeniowego. Ekspozycja płodów u ciężarnych szczurów była około 18-krotnie wyższa (AUC) niż u ludzi po dawce 20 mg, bez negatywnego wpływu na rozwój. Ponadto, nie stwierdzono zaburzeń płodności u samców i samic szczurów.
aberracja chromosomowa, AUC, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie reprodukcyjne, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, indukcja mutacji genowych, kanalik nasienny, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał karcynogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, rozwój pourodzeniowy, rozwój przedurodzeniowy, spermatogeneza, tadalafil, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie płodności, zanik nabłonka kanalików nasiennych - Leksykon substancji czynnych
Allopurynol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przeprowadzone badania przedkliniczne wykazały, że allopurynol nie wykazuje właściwości mutagennych ani karcynogennych. W badaniach cytogenetycznych in vitro na ludzkich komórkach krwi w stężeniach do 100 μg/ml oraz in vivo u ludzi w dawkach do 600 mg/dobę przez średnio 40 miesięcy nie stwierdzono indukcji aberracji chromosomalnych. Długoterminowe badania na myszach i szczurach (do 2 lat) nie wykazały działania rakotwórczego. W zakresie teratogenności wyniki są niejednoznaczne: podanie dootrzewnowe allopurynolu u myszy w dawkach 50 lub 100 mg/kg m.c. w 10. lub 13. dniu ciąży spowodowało uszkodzenia płodu, natomiast podobne badania u szczurów (120 mg/kg m.c. w 12. dniu ciąży) oraz doustne podawanie u myszy (do 100 mg/kg m.c./dobę), szczurów (do 200 mg/kg m.c./dobę) i królików (do 150 mg/kg m.c./dobę) w okresie organogenezy (8.-16. dzień ciąży) nie wykazały działania teratogennego.
aberracja chromosomalna, badanie cytogenetyczne, badanie in vitro, badanie in vivo, cykl komórkowy, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, kamica nerkowa, organogeneza, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, transformacja limfocytów, uszkodzenie płodu, właściwość karcynogenna, właściwość mutagenna, wpływ na DNA, związek nitrozowy - Leksykon substancji czynnych
Omega-3-kwasów triglicerydy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Emulsje tłuszczowe zawierające omega-3-kwasy triglicerydy, takie jak Lipidem, są istotnym elementem żywienia pozajelitowego. Badania przedkliniczne wykazały, że emulsja o podwójnej zawartości omega-3 w stosunku do produktu końcowego Lipidem, przy jednoczesnym zmniejszeniu omega-6, nie wywołuje nieoczekiwanych działań farmakologicznych poza typowymi dla dużych dawek lipidów. W składzie 1000 ml emulsji znajduje się 100 g triglicerydów nasyconych o średniej długości łańcucha, 80 g oczyszczonego oleju sojowego oraz 20 g omega-3-kwasów triglicerydów, z całkowitą zawartością triglicerydów 200 mg/ml (20%). Zawartość niezbędnych kwasów tłuszczowych obejmuje kwas linolowy (omega-6) 38,4-46,4 g/l, kwas alfa-linolenowy (omega-3) 4,0-8,8 g/l oraz kwasy eikozapentaenowy i dokozaheksaenowy (omega-3) 8,6-17,2 g/l.
badanie przedkliniczne, beta-sitosterol, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, emulsja tłuszczowa, fitoestrogen, fitosterol, kwas alfa-linolenowy, kwas dokozaheksaenowy, kwas eikozapentaenowy, kwas linolowy, olej sojowy oczyszczony, omega-3 kwasy triglicerydy, toksyczność reprodukcyjna, triglicerydy długołańcuchowe omega-6, triglicerydy kwasów omega-3, triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych, upośledzenie płodności, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Winorelbina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Winorelbina, alkaloid barwinka, wykazuje działanie genotoksyczne poprzez indukcję aneuploidii i poliploidii, co jest związane z jej wpływem na mikrotubule podczas mitozy, prowadząc do nieprawidłowego rozkładu chromosomów. Test Amesa nie potwierdził mutagenności, a badania rakotwórczości na myszach i szczurach, przy niskich dawkach i podawaniu dożylnym co 2 tygodnie, nie wykazały potencjału karcinogennego. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej winorelbina wykazuje działanie embrio- i fetotoksyczne, objawiające się opóźnieniem wzrostu wewnątrzmacicznego i kostnienia, a także teratogenne (zrost kręgów, brakujące żebra) przy dawkach toksycznych dla matki. U męskiego układu rozrodczego obserwowano osłabienie spermatogenezy i zmniejszenie czynności wydzielniczej gruczołu krokowego oraz pęcherzyków nasiennych, jednak bez wpływu na płodność szczurów.
alkaloidy Vinca, aneuploidia, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, efekt hemodynamiczny, gruczoł krokowy, męski układ rozrodczy, mielosupresja, mikrotubule, mitoza, opóźnienie kostnienia, osłabienie spermatogenezy, pęcherzyki nasienne, poliploidia, potencjał karcinogenny, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, rozwój embrionalny, struktura chromosomów, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, winorelbina, zaburzenia repolaryzacji, zahamowanie szpiku kostnego - Leksykon substancji czynnych
Mizoprostol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne mizoprostolu, substancji czynnej w preparatach takich jak Angusta, Arthrotec, Arthrotec Forte oraz Cytotec, wykazały, że stosowanie zgodne z zaleceniami nie niesie istotnego ryzyka dla pacjentów. W badaniach na psach, szczurach i myszach, przy dawkach wielokrotnie przekraczających zalecane dla ludzi, obserwowano typowe dla prostaglandyn E objawy toksyczności, takie jak biegunka, wymioty, rozszerzenie źrenic, drżenia oraz podwyższona temperatura ciała. Charakterystycznym, odwracalnym efektem był przerost błony śluzowej żołądka. Badania histologiczne u ludzi stosujących mizoprostol do roku nie wykazały niepożądanych zmian tkankowych. Testy mutagenności in vitro i in vivo oraz badania karcynogenności na szczurach i myszach potwierdziły brak potencjału mutagennego i rakotwórczego substancji, również w połączeniu z diklofenakiem w preparatach Arthrotec i Arthrotec Forte.
badanie histologiczne, badanie toksykologiczne, diklofenak sodowy, działanie embriotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie teratogenne, genotoksyczność, metoda farmakologiczna, mizoprostol, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, prostaglandyny, przerost błony śluzowej żołądka, skurcz macicy, wpływ na rozród, zaburzenie dopływu krwi, zaburzenie naczyniowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ketotifen WZF 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ketotifenu (wodorofumaranu) wykazały, że LD50 po podaniu doustnym u myszy, szczurów i królików przekracza 300 mg/kg masy ciała, natomiast po podaniu dożylnym wynosi od 5 do 20 mg/kg. W badaniach na szczurach LD50 doustne ustalono na 161 mg/kg. Objawy toksyczności obejmowały duszność, pobudzenie ruchowe, skurcze oraz senność, pojawiające się nagle i ustępujące w ciągu kilku godzin bez efektów kumulacji. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo, w tym testy mutacji punktowych, aberracji chromosomowych, uszkodzenia DNA oraz analizy cytogenetyczne, nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego ketotifenu i jego metabolitów. Badania karcynogenności na szczurach (71 mg/kg/dobę przez 24 miesiące) i myszach (do 88 mg/kg przez 74 tygodnie) potwierdziły brak potencjału rakotwórczego nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających terapeutyczne.
aberracja chromosomowa, aktywność klastogenna, analiza cytogenetyczna, duszność, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, działanie uczulające, LD50, mutacja punktowa, nadwrażliwość skórna, płodność samca, pobudzenie ruchowe, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, przedawkowanie leku, senność, skurcz, spermatogeneza, szpik kostny, test mikrojąderkowy, toksyczność matczyna, toksyczność ostra, uszkodzenie DNA, wodorofumaran - Leksykon substancji czynnych
Chlorochinaldol – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Chlorochinaldol, obecny w różnych postaciach farmaceutycznych (maści: Chlorchinaldin, Chlorchinaldin H; tabletki do ssania: Chlorchinaldin o smaku czarnej porzeczki, Chlorchinaldin VP; tabletki dopochwowe: Gynalgin), jest przeciwwskazany w I trymestrze ciąży ze względu na brak wystarczających danych bezpieczeństwa. W II i III trymestrze stosowanie chlorochinaldolu wymaga starannej oceny stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza w przypadku Chlorchinaldinu H, gdzie dodatkowo nie zaleca się aplikacji na duże powierzchnie skóry ani długotrwałego stosowania z uwagi na zawartość hydrokortyzonu. Tabletki do ssania oraz tabletki dopochwowe z chlorochinaldolem powinny być stosowane w ciąży wyłącznie w sytuacjach bezwzględnej konieczności. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania teratogennego ani embriotoksycznego, jednak odnotowano okołourodzeniowe zmniejszenie masy ciała potomstwa, a dane dotyczące wpływu na rozwój zarodka i płodu są niewystarczające.
charakterystyka produktu leczniczego, chlorochinaldol, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, funkcje rozrodcze, hydrokortyzon, karmienie piersią, maść, metronidazol, mleko kobiece, okołourodzeniowe zmniejszenie masy ciała, pierwszy trymestr ciąży, płodność, stężenie metronidazolu, tabletki do ssania, tabletki dopochwowe, wiek rozrodczy - Leksykon substancji czynnych
Sód – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
W kontekście stosowania produktów zawierających sód u kobiet w ciąży i karmiących piersią, dane kliniczne są ograniczone, co wymaga indywidualnej oceny bilansu korzyści i ryzyka. Preparaty sodowe, w tym do żywienia pozajelitowego (np. Finomel, Nutriflex, Multimel) oraz produkty do dializy otrzewnowej, mogą być stosowane wyłącznie w sytuacjach bezwzględnej konieczności, z uwzględnieniem potencjalnych powikłań, zwłaszcza u pacjentek ze stanem przedrzucawkowym. Monitorowanie stężenia sodu w surowicy jest wskazane podczas porodu, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu oksytocyny. Niektóre preparaty, jak Bocheńska Lecznicza Sól Jodowo-Bromowa, są przeciwwskazane w ciąży. W przypadku produktów radiofarmaceutycznych zawierających sód (Natrii fluoridum (18F) Synektik) stosowanie u kobiet ciężarnych jest zabronione ze względu na ryzyko promieniowania jonizującego, a u karmiących wymaga przerwania laktacji na 12 godzin po podaniu.
acyklowir, bilans korzyści i ryzyka, dializa otrzewnowa, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, fluorek sodu, gospodarka wodno-elektrolitowa, homeostaza wodno-elektrolitowa, leczenie matki, nadciśnienie indukowane ciążą, oksytocyna, pierwiastek śladowy, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, stan przedrzucawkowy, stężenie sodu, suplementacja pierwiastków, toksyczność reprodukcyjna, wada wrodzona, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Allerduo (137 mcg + 50 mcg)/dozę
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Allerduo (137 µg flutykazonu propionianu + 50 µg azelastyny chlorowodorku na dawkę, aerozol do nosa) wykazały, że profil bezpieczeństwa obu składników jest zgodny z ich znanymi mechanizmami działania. Flutykazon propionian, typowy glikokortykosteroid, wykazywał działania farmakologiczne związane z nadmierną aktywnością, jednak przy donosowym stosowaniu w zalecanych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa jest minimalna, co ogranicza znaczenie kliniczne tych efektów. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego flutykazonu w badaniach in vitro i in vivo, a także nie zaobserwowano zwiększonej częstości nowotworów w dwuletnich badaniach inhalacyjnych u myszy i szczurów. W badaniach rozwojowych odnotowano potencjał teratogenny glikokortykosteroidów, jednak przy donosowym podaniu dawkach terapeutycznych ryzyko jest ograniczone.
aerozol do nosa, azelastyny chlorowodorek, badanie in vitro, badanie in vivo, chlorowodorek azelastyny, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja ogólnoustrojowa, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, potencjał genotoksyczny, propionian flutykazonu, rozszczep podniebienia, toksyczność po wielokrotnym podaniu, wada rozwojowa układu kostnego, właściwość uczulająca, wskaźnik płodności, zahamowanie rozwoju wewnątrzmacicznego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aglan 15 mg
Badania przedkliniczne meloksykamu wykazały, że jego profil toksykologiczny jest zgodny z innymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ). Charakterystyczne działania niepożądane obejmowały uszkodzenia przewodu pokarmowego, takie jak owrzodzenia i nadżerki, oraz martwicę brodawek nerkowych przy długotrwałym podawaniu wysokich dawek u zwierząt. Wpływ na reprodukcję obejmował zmniejszenie owulacji, hamowanie implantacji zarodka oraz embriotoksyczność manifestującą się zwiększoną resorpcją przy dawkach toksycznych ≥1 mg/kg masy ciała u samic szczurów. Nie stwierdzono działania teratogennego przy dawkach do 4 mg/kg u szczurów i do 80 mg/kg u królików, co stanowi 5-10-krotność zalecanych dawek klinicznych (7,5-15 mg dla osoby 75 kg). Podobnie jak inne inhibitory syntezy prostaglandyn, meloksykam wykazuje uszkadzające działanie na płód w końcowym okresie ciąży.
działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, implantacja zarodka, inhibitor syntezy prostaglandyn, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadżerka przewodu pokarmowego, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie, owulacja, potencjał genotoksyczny, resorpcja zarodka, toksyczność, toksyczność płodowa, uszkodzenie przewodu pokarmowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nikozipix 1,5 mg
Preparat Nikozipix zawierający 1,5 mg cytyzyny wykazuje szeroki indeks terapeutyczny potwierdzony badaniami przedklinicznymi na myszy, szczurach i psach. Badania toksykologiczne po podaniu wielokrotnym nie wykazały istotnej toksyczności wobec kluczowych układów i narządów, takich jak hemopoeza, błona śluzowa żołądka, nerki, wątroba oraz inne narządy wewnętrzne. Ocena bezpieczeństwa układu sercowo-naczyniowego na świnkach morskich potwierdziła brak zaburzeń rytmu serca po jednokrotnym podaniu cytyzyny, co jest istotne w kontekście terapii uzależnienia od nikotyny. Dodatkowo, badania genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego, a testy porównawcze toksyczności cytyzyny i nikotyny wskazały na niższe ryzyko toksyczne cytyzyny, z wyjątkiem zwiększonej peroksydacji lipidów, prawdopodobnie związanej z ograniczoną biotransformacją w hepatocytach.
badanie toksykologiczne, biotransformacja w hepatocytach, błona śluzowa żołądka, cytyzyna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, elementy morfotyczne krwi, farmakologia bezpieczeństwa, funkcje sercowo-naczyniowe, genotoksyczność, hemopoeza, hepatocyt, hepatotoksyczność, indeks terapeutyczny, izolowane komórki wątroby, nerka, peroksydacja lipidów, potencjał mutagenny, ryzyko kancerogenne, toksyczność komórkowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uzależnienie od nikotyny, wątroba - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Stoperan S 2 mg + 125 mg
Produkt leczniczy Stoperan S, zawierający loperamidu chlorowodorek 2 mg oraz symetykon odpowiadający 125 mg dimetykonu, nie posiada jednoznacznych danych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach nie wykazały działania teratogennego ani embriotoksycznego, jednak brak jest odpowiednich badań klinicznych u kobiet ciężarnych. Z tego względu lek nie powinien być stosowany w ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, chyba że korzyści kliniczne przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. W przypadku konieczności leczenia silnej biegunki, zaleca się rozważenie alternatywnych terapii lub stosowanie Stoperan S w najniższej skutecznej dawce i przez możliwie najkrótszy czas.
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Tiorfan 100 mg
Racekadotryl, substancja czynna leku Tiorfan 100 mg, nie wykazuje negatywnego wpływu na płodność w badaniach przedklinicznych na szczurach, gdzie nie zaobserwowano zaburzeń reprodukcyjnych ani teratogenności. Jednakże brak jest odpowiednich i wystarczających danych klinicznych dotyczących stosowania racekadotrylu u kobiet w ciąży, co uniemożliwia potwierdzenie bezpieczeństwa jego stosowania w tym okresie. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodka i płodu, mechanizmy porodu ani rozwój pourodzeniowy noworodków, jednak ze względu na brak dedykowanych badań klinicznych, stosowanie leku w ciąży jest przeciwwskazane.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Heviran Comfort 200 mg
Przedkliniczne badania acyklowiru, substancji czynnej leku Heviran Comfort, wykazały brak potencjału mutagennego i rakotwórczego. Testy in vitro i in vivo nie wykazały uszkodzeń materiału genetycznego, a długoterminowe badania na szczurach i myszach nie potwierdziły właściwości kancerogennych. Ocena wpływu na rozwój płodu w standardowych badaniach na królikach, myszach i szczurach nie wykazała działania embriotoksycznego ani teratogennego przy dawkach terapeutycznych. W niestandardowych badaniach na samicach szczura, wady płodów pojawiły się jedynie po podaniu bardzo dużych dawek podskórnych, wywołujących toksyczność matczyną, co nie ma bezpośredniego przełożenia na kliniczne stosowanie u ludzi.
acyklowir, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, margines bezpieczeństwa, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, spermatogeneza, teratogenność, toksyczność, toksyczność matczyna, układ rozrodczy męski, uszkodzenie materiału genetycznego, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tadaxin 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tadalafilu, substancji czynnej leku Tadaxin, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi. Ocena wpływu na układy nerwowy, sercowo-naczyniowy i oddechowy nie ujawniła istotnych działań niepożądanych. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym, w tym u psów otrzymujących 25 mg/kg/dobę przez 6-12 miesięcy (ekspozycja 3,7-18,6-krotnie wyższa niż u ludzi po dawce 20 mg), zaobserwowano zanik nabłonka kanalików nasiennych i zmniejszenie spermatogenezy, jednak zmiany te występowały przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Testy genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały ryzyka mutagennego ani rakotwórczego.
badanie przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, pole pod krzywą stężenia leku, profil bezpieczeństwa leku, przewlekła ekspozycja, rozwój pourodzeniowy, rozwój przedurodzeniowy, ryzyko karcynogenne, spermatogeneza, tadalafil, toksyczność, układ nerwowy, układ oddechowy, układ organizmu, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa płodu, zaburzenie płodności, zanik nabłonka kanalików nasiennych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zovirax Active 200 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne acyklowiru, substancji czynnej produktu Zovirax Active, wykazały brak działania mutagennego i kancerogennego zarówno w testach in vitro, jak i in vivo na modelach zwierzęcych (szczury, myszy). Długoterminowe eksperymenty nie potwierdziły właściwości rakotwórczych, co potwierdza bezpieczeństwo długotrwałej terapii tym lekiem przeciwwirusowym. W badaniach reprodukcyjnych, obejmujących króliki, myszy i szczury, nie stwierdzono embriotoksyczności ani teratogenności przy standardowych dawkach, natomiast wady płodów pojawiły się jedynie po podaniu bardzo wysokich dawek podskórnych, wywołujących toksyczność u matek, co nie ma bezpośredniego przełożenia na dawki terapeutyczne stosowane u ludzi.
acyklowir, badanie płodności, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, lek przeciwwirusowy, płodność męska, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, spermatogeneza, substancja czynna, toksyczność matczyna, wada wrodzona, właściwości mutagenne, właściwości rakotwórcze, wpływ na reprodukcję, wpływ na rozrodczość, zdolność rozrodcza - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Allertec Kids 5 mg/5 ml
Stosowanie cetyryzyny dichlorowodorku w postaci syropu u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią wymaga szczegółowej analizy korzyści i ryzyka. Dane kliniczne oraz badania przedkliniczne nie wykazały zwiększonego ryzyka toksyczności dla matki, płodu, zarodka ani negatywnego wpływu na przebieg ciąży, porodu czy rozwój pourodzeniowy. Warto podkreślić, że cetyryzyna nie wykazuje działania teratogennego ani embriotoksycznego. Informacje dotyczące wpływu na płodność są ograniczone, jednak dotychczasowe dane nie wskazują na zagrożenie, co potwierdzają również badania na modelach zwierzęcych.