Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Allopurynol

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania allopurynolu

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania allopurynolu obejmują szereg badań, które skupiają się na potencjalnych właściwościach mutagennych, karcynogennych oraz teratogennych tej substancji. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje oparte na wynikach tych badań.¹

Mutagenność allopurynolu

Przeprowadzone badania cytogenetyczne dostarczyły istotnych danych dotyczących potencjalnego wpływu allopurynolu na materiał genetyczny. Wykazano, że allopurynol nie indukuje aberracji chromosomalnych w ludzkich komórkach krwi zarówno w warunkach in vitro (w stężeniach do 100 mikrogramów/ml), jak i in vivo (w dawkach do 600 mg/dobę podawanych średnio przez okres 40 miesięcy).²

W badaniach in vitro stwierdzono również, że allopurynol nie powoduje powstawania związków zawierających grupę nitrozową ani nie wpływa na proces transformacji limfocytów.³

Wyniki badań biochemicznych oraz cytologicznych jednoznacznie wskazują, że allopurynol nie wywiera szkodliwego wpływu na DNA w żadnej fazie cyklu komórkowego i nie wykazuje właściwości mutagennych.^{4 5}

Karcynogenność allopurynolu

Przeprowadzone badania na myszach i szczurach, którym podawano allopurynol przez okres do 2 lat, nie wykazały właściwości karcynogennych (rakotwórczych) tej substancji.^{6 7}

Teratogenność allopurynolu

Badania dotyczące potencjalnego działania teratogennego allopurynolu dostarczyły złożonych wyników. W jednym z badań przeprowadzonych na myszach, którym podawano dootrzewnowo allopurynol w dawce 50 lub 100 mg/kg masy ciała w 10. lub 13. dniu ciąży, zaobserwowano uszkodzenia płodu.⁸

Jednakże w podobnym badaniu przeprowadzonym na szczurach, którym podawano allopurynol w dawce 120 mg/kg masy ciała w 12. dniu ciąży, nie zaobserwowano uszkodzeń płodów.⁹

Szeroko zakrojone badania na różnych gatunkach zwierząt, którym doustnie podawano duże dawki allopurynolu nie wykazały działania teratogennego. W badaniach tych zastosowano następujące dawkowania:¹⁰

• Myszy – dawki do 100 mg/kg masy ciała/dobę
• Szczury – dawki do 200 mg/kg masy ciała/dobę
• Króliki – dawki do 150 mg/kg masy ciała/dobę

¹¹

Dawki te były podawane w okresie od 8. do 16. dnia ciąży, co obejmuje kluczowy okres organogenezy u tych gatunków.¹²

Embriotoksyczność allopurynolu

W badaniach in vitro ślinianek płodów mysich w hodowli, przeprowadzonych w celu określenia właściwości embriotoksycznych, wykazano, że w stężeniach mniejszych od stężeń toksycznych dla matki, allopurynol nie wywiera działania embriotoksycznego.^{13 14}

Długotrwałe podawanie allopurynolu u zwierząt

W doświadczeniach na zwierzętach zaobserwowano, że długotrwałe stosowanie dużych dawek allopurynolu powodowało wytrącanie się ksantyny (kamica nerkowa), co prowadziło do zmian morfologicznych w układzie moczowym.^{15 16}

Podsumowanie danych przedklinicznych

Przeprowadzone badania przedkliniczne wykazały, że allopurynol nie wykazuje właściwości mutagennych ani karcynogennych. Dane dotyczące teratogenności są niejednoznaczne – zaobserwowano pewne efekty przy podaniu dootrzewnowym u myszy, ale nie potwierdzono ich u innych gatunków ani przy podaniu doustnym. Badania embriotoksyczności wskazują, że allopurynol nie wykazuje działania toksycznego na zarodki w stężeniach, które nie są toksyczne dla organizmu matki.^{17 18}

Długotrwałe stosowanie dużych dawek allopurynolu u zwierząt może prowadzić do kamicy nerkowej i związanych z nią zmian morfologicznych w układzie moczowym, co należy uwzględnić przy planowaniu długotrwałej terapii u ludzi.¹⁹