aberracja chromosomowa
Aberracja chromosomowa to strukturalna lub liczbowa zmiana w obrębie chromosomów, która występuje spontanicznie lub jest wywołana czynnikami mutagennymi. Zmiany te mogą dotyczyć liczby chromosomów (aberracje liczbowe, np. trisomie, monosomie) lub ich struktury (aberracje strukturalne, np. delecje, duplikacje, translokacje, inwersje).
Aberracje liczbowe powstają najczęściej w wyniku nieprawidłowej segregacji chromosomów podczas podziału komórkowego. Najczęstszymi przykładami są zespół Downa (trisomia chromosomu 21), zespół Edwardsa (trisomia 18), zespół Patau (trisomia 13) oraz zespoły związane z nieprawidłową liczbą chromosomów płciowych, jak zespół Turnera (45,X) czy zespół Klinefeltera (47,XXY).
Aberracje strukturalne obejmują zmiany w budowie chromosomów. Mogą to być delecje (utrata fragmentu chromosomu), duplikacje (powielenie fragmentu), translokacje (przemieszczenie fragmentu między chromosomami) lub inwersje (odwrócenie fragmentu chromosomu). Przykładami są zespół delecji 22q11.2 (zespół DiGeorge’a), zespół kociego krzyku (delecja 5p) czy przewlekła białaczka szpikowa (translokacja Philadelphia).
Diagnostyka aberracji chromosomowych obejmuje klasyczne badania cytogenetyczne (kariotypowanie), fluorescencyjną hybrydyzację in situ (FISH) oraz nowoczesne techniki molekularne, jak porównawcza hybrydyzacja genomowa do mikromacierzy (aCGH) czy sekwencjonowanie nowej generacji (NGS). Wczesne wykrycie aberracji chromosomowych ma istotne znaczenie dla poradnictwa genetycznego i planowania dalszego postępowania medycznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zyrtec 1 mg/ml
Przeprowadzone badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania cetyryzyny dichlorowodorku, substancji czynnej produktu leczniczego Zyrtec (1 mg/ml, roztwór doustny), nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Konwencjonalne testy farmakologiczne oraz badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły brak kumulacji toksyczności i niekorzystnych efektów przy długotrwałym stosowaniu. Ocena genotoksyczności, obejmująca testy mutagenności i aberracji chromosomowych, nie wskazała na potencjał uszkodzenia materiału genetycznego. Ponadto, badania karcynogenności nie wykazały zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów związanych z cetyryzyną dichlorowodorkiem.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie karcynogenności, badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, cetyryzyna dichlorowodorek, działanie rakotwórcze, efekt toksyczny, kumulacja toksyczności, mutacja genowa, ocena przedkliniczna, płodność, potencjał genotoksyczny, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko teratogenne, toksyczność, toksyczność po podaniu wielokrotnym, Zyrtec - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Duomox 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amoksycyliny, stosowanej w preparacie Duomox w dawkach 250 mg, 375 mg, 500 mg, 750 mg oraz 1 g, wykazały brak istotnych działań niepożądanych na układy sercowo-naczyniowy, oddechowy, nerwowy i wydalniczy w badanych dawkach. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na modelach zwierzęcych nie ujawniły zagrożeń toksykologicznych przy długotrwałym stosowaniu. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, potwierdziły brak potencjału mutagennego amoksycyliny. Ponadto, badania toksyczności reprodukcyjnej nie wykazały negatywnego wpływu na płodność samców i samic, toksyczności dla zarodka i płodu oraz rozwoju prenatalnego i postnatalnego potomstwa, co uzasadnia względne bezpieczeństwo stosowania leku w okresie ciąży.
aberracja chromosomowa, amoksycylina, antybiotyk, Duomox, genotoksyczność, potencjał rakotwórczy, substancja lecznicza, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnych dawek, toksyczność zarodkowa, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, układ wydalniczy, zawiesina doustna - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Kleder 20 mg
Lenalidomid, substancja czynna leku Kleder, jest immunomodulatorem o złożonym mechanizmie działania, obejmującym bezpośrednie działanie przeciwnowotworowe, immunomodulację oraz hamowanie angiogenezy. Jego kluczowy mechanizm polega na wiązaniu z białkiem cereblon, będącym częścią kompleksu ligazy ubikwitynowej E3, co prowadzi do ubikwitynacji i degradacji czynników transkrypcyjnych Aiolos i Ikaros w komórkach limfatycznych. Efekt ten wywołuje cytotoksyczność oraz modulację układu immunologicznego, w tym wzrost liczebności limfocytów T, NK i NK T. Lenalidomid hamuje proliferację i indukuje apoptozę w komórkach nowotworowych, takich jak szpiczak mnogi, chłoniak grudkowy oraz komórki z delecją 5q, co stanowi podstawę jego zastosowania terapeutycznego w hematoonkologii. Ponadto wykazuje działanie antyangiogenne, proerytropoetyczne oraz przeciwzapalne, hamując produkcję cytokin prozapalnych (TNF-α, IL-6).
aberracja chromosomowa, angiogeneza, apoptoza, białko cereblon, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, choroba nowotworowa układu krwiotwórczego, cytokina prozapalna, cytotoksyczność komórkowa zależna od przeciwciał, delecja 5q, działanie immunomodulacyjne, działanie proerytropoetyczne, działanie przeciwnowotworowe, działanie przeciwzapalne, efekt cytotoksyczny, hematopoetyczna komórka macierzysta, hemoglobina płodowa, indolentny chłoniak nieziarniczy, komórka hematopoetyczna, komórka Natural Killer, lenalidomid, ligaza ubikwitynowa E3, progresja choroby, przeszczepienie autologicznych komórek macierzystych, rytuksymab, środek immunosupresyjny, szpiczak mnogi, toksyczność ograniczająca dawkę, ubikwitynacja, układ immunologiczny, właściwość antyangiogenna, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Allertec 10 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa cetyryzyny dichlorowodorku, oparta na szerokim spektrum badań nieklinicznych, wykazała brak istotnych działań niepożądanych na kluczowe układy organizmu, w tym sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły istotnych efektów toksycznych, a monitorowane parametry biochemiczne, hematologiczne oraz histopatologiczne nie wskazywały na zagrożenie dla zdrowia ludzkiego. Testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe, aberracje chromosomowe oraz uszkodzenia DNA, były negatywne, co potwierdza brak działania genotoksycznego cetyryzyny.
aberracja chromosomowa, badania genotoksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, cetyryzyna dichlorowodorek, działanie teratogenne, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał rakotwórczy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozrodczość, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wpływ embriotoksyczny, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Simvastatin Aurovitas 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa symwastatyny, obejmujące farmakodynamikę, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy, potwierdziły, że ryzyko działań niepożądanych wynika wyłącznie z mechanizmu działania inhibitora reduktazy HMG-CoA. Nie zaobserwowano nieoczekiwanych efektów farmakodynamicznych ani nietypowych efektów toksycznych, co wskazuje na stabilny i przewidywalny profil bezpieczeństwa leku. Badania genotoksyczności i rakotwórczości na modelach zwierzęcych nie wykazały uszkodzeń DNA ani zwiększonego ryzyka nowotworów, co jest istotne dla długoterminowej terapii hipolipemizującej.
aberracja chromosomowa, badanie farmakodynamiczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, genotoksyczność, inhibitor reduktazy HMG-CoA, maksymalna tolerowana dawka, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, statyna, symwastatyna, synteza cholesterolu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, uszkodzenie DNA, zaburzenie lipidowe - Leksykon substancji czynnych
Baptisia tinctoria – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne preparatu Esberitox N, zawierającego korzeń Baptisia tinctoria, wykazały brak toksyczności ostrej przy jednorazowym podaniu doustnym dawki do 5000 mg/kg masy ciała na modelu mysim. Długoterminowe badania podostre i przewlekłe na szczurach, z dawkami do 5000 mg/kg/dobę przez 3 i 6 miesięcy, nie ujawniły śmiertelności, zmian w zachowaniu, nieprawidłowości w badaniach klinicznych ani histopatologicznych. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa oraz test aberracji chromosomowej in vivo przy dawkach 250–5000 mg/kg, nie wykazały działania mutagennego. Brak jest danych dotyczących karcynogenności, jednak na podstawie negatywnych wyników mutagenności i toksyczności przewlekłej oraz wieloletniego stosowania klinicznego nie stwierdzono przesłanek do podejrzeń o działanie karcynogenne.
Badania reprodukcyjne na szczurach, którym podawano Esberitox N w dawce 3800 mg/kg masy ciała, nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, embriotoksyczności ani teratogenności, co wskazuje na bezpieczeństwo stosowania preparatu w kontekście funkcji rozrodczych. Należy podkreślić, że badania dotyczyły całego preparatu Esberitox N, który oprócz Baptisia tinctoria zawiera także korzeń jeżówki purpurowej i ziele żywotnika zachodniego, co może mieć wpływ na profil bezpieczeństwa. Podsumowując, dostępne dane przedkliniczne potwierdzają dobry profil bezpieczeństwa preparatu, bez istotnych działań niepożądanych przy stosowaniu nawet bardzo wysokich dawek.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, Baptisia tinctoria, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, Esberitox N, korzeń dzikiego indygo, korzeń jeżówki purpurowej, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, właściwość genotoksyczna, ziele żywotnika zachodniego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ambroxol Rivopharm 15 mg/5 ml
Dane przedkliniczne dotyczące ambroksolu chlorowodorku, substancji czynnej w produkcie Ambroxol Rivopharm 15 mg/5 ml roztwór doustny, wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa. Badania toksykologiczne wykazały niski wskaźnik ostrej toksyczności oraz brak działań niepożądanych przy dawkach NOAEL wynoszących odpowiednio: 150 mg/kg mc/dobę u myszy (4-tygodniowe), 50 mg/kg mc/dobę u szczurów (52- i 78-tygodniowe), 40 mg/kg mc/dobę u królików (26-tygodniowe) oraz 10 mg/kg mc/dobę u psów (52-tygodniowe). Podanie dożylne w dawkach do 64 mg/kg mc/dobę u szczurów i do 120 mg/kg mc/dobę u psów nie wykazało ciężkiej toksyczności miejscowej ani ogólnoustrojowej, a obserwowane działania niepożądane miały charakter odwracalny. Brak toksyczności w narządach docelowych potwierdza dobrą tolerancję leku przez organizm zwierzęcy.
aberracja chromosomowa, ambroksolu chlorowodorek, badanie histopatologiczne, badanie mutagenności, badanie toksyczności, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, podanie doustne, podanie dożylne, roztwór doustny, rozwój okołoporodowy, rozwój postnatalny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność miejscowa, toksyczność ostra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurol 1,0 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa alprazolamu wykazały brak mutagenności w teście Amesa oraz teście mikrojąder in vitro na szczurach przy dawce do 100 mg/kg m.c., co stanowi 500-krotność maksymalnej dawki terapeutycznej u ludzi (10 mg/dobę). Długoterminowe badania rakotwórczości prowadzone przez 2 lata na szczurach (do 30 mg/kg m.c./dobę, 150× dawka ludzka) oraz myszach (do 10 mg/kg m.c./dobę, 50× dawka ludzka) nie wykazały działania kancerogennego. Ponadto, alprazolam nie wpływał negatywnie na płodność szczurów przy dawce 5 mg/kg m.c./dobę (25× dawka ludzka). Wyniki te sugerują niski potencjał mutagenny i rakotwórczy oraz brak wpływu na funkcje rozrodcze w zakresie dawek terapeutycznych.
aberracja chromosomowa, alprazolam, badanie biologiczne, badanie mutagenności, badanie rakotwórczości, dawka terapeutyczna, długotrwała ekspozycja, działanie rakotwórcze, lek benzodiazepinowy, napad drgawkowy, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność przewlekła, wpływ na płodność, wrastanie naczyń w rogówkę, zaćma - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rubital Forte 1,73 g/5 ml
Syrop Rubital Forte zawiera wodny macerat z korzenia prawoślazu lekarskiego (Althaea officinalis L.) w stężeniu 1,73 g/5 ml oraz etanol <0,5% (V/V). Dokumentacja produktu nie obejmuje kompleksowych badań przedklinicznych, w tym toksyczności ostrej, przewlekłej i podprzewlekłej, co uniemożliwia pełną ocenę profilu bezpieczeństwa preparatu w kontekście różnych okresów dawkowania. Ponadto brak jest danych dotyczących genotoksyczności (np. test Amesa, test aberracji chromosomowych in vitro, test mikrojądrowy in vivo) oraz karcinogenności, co ogranicza możliwość oceny potencjalnego wpływu na DNA i ryzyko rozwoju nowotworów przy długotrwałym stosowaniu.
aberracja chromosomowa, Althaea officinalis, badanie genotoksyczności, badanie karcinogenności, badanie przedkliniczne, dane kliniczne, korzeń prawoślazu lekarskiego, macerat wodny, medycyna tradycyjna, pacjent pediatryczny, Rubital Forte, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Erdomed Muko 225 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne erdosteiny, substancji czynnej leku Erdomed Muko, wykazały jej niski profil toksyczny. Wartości LD50 przekraczały 5000 mg/kg masy ciała przy podaniu doustnym i dootrzewnowym oraz 3500 mg/kg przy podaniu dożylnym u myszy i szczurów. W badaniach podostrych i długookresowych (do 26 tygodni) nie stwierdzono istotnych zmian patologicznych przy dawkach do 1000 mg/kg/dobę u szczurów i 200 mg/kg/dobę u psów, z wyjątkiem nieznacznych zmian w wątrobie przy dawce 400 mg/kg/dobę u psów. Nie zaobserwowano toksycznego wpływu na kluczowe narządy, a działania niepożądane OUN pojawiały się jedynie przy ekstremalnie wysokich dawkach (5000 mg/kg doustnie, 3500 mg/kg dożylnie i dootrzewnowo). Tolerancja miejscowa była dobra, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania erdosteiny.
aberracja chromosomowa, aminokwas, dawka letalna LD50, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, hipotermia, karcynogen, limfocyt, obraz histologiczny, ośrodkowy układ nerwowy, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rekombinacja mitotyczna, stężenie białka w osoczu, struktura cząsteczkowa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podostra - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xanconalon 5 mg + 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Xanconalon, zawierającego oksykodon chlorowodorek (5 mg) i nalokson chlorowodorek (2,5 mg), wykazały brak istotnego toksycznego wpływu na reprodukcję przy dawkach terapeutycznych. Oksykodon w dawkach do 8 mg/kg mc. nie wpływał negatywnie na płodność szczurów, rozwój zarodków ani indukcję wad rozwojowych, choć w badaniach na królikach przy dawce 125 mg/kg mc. zaobserwowano zwiększoną częstość występowania 27. kręgu podkrzyżowego i dodatkowej pary żeber, co wiązało się z toksycznością u matek. W badaniach rozwoju przed- i pourodzeniowego u szczurów dawka NOAEL wyniosła 2 mg/kg mc., a wyższe dawki (6 mg/kg mc.) powodowały zmniejszenie masy ciała potomstwa, związane z toksycznością u matek. Nalokson w bardzo wysokich dawkach (800 mg/kg mc.) nie wykazywał teratogenności ani toksyczności zarodkowej, jednak powodował zwiększoną śmiertelność noworodków szczurów, bez wpływu na rozwój i zachowanie przeżyłych osobników.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, działanie teratogenne, karcynogenność, klastogenność, mutagenność, nalokson chlorowodorek, NOAEL, oksykodon chlorowodorek, potencjał rakotwórczy, rozwój fizyczny, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowa, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ospamox 250 mg/5 ml
Przeprowadzona kompleksowa ocena profilu bezpieczeństwa amoksycyliny, substancji czynnej preparatu Ospamox (dostępnego w dawkach 250 mg/5 ml oraz 500 mg/5 ml w formie proszku do sporządzania zawiesiny doustnej), opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych niekorzystnych efektów na układ nerwowy, sercowo-naczyniowy ani oddechowy, co wskazuje na brak potencjalnego ryzyka dla pacjentów. Ponadto, testy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły istotnych efektów toksycznych, co potwierdza dobrą tolerancję leku przy długotrwałej terapii oraz brak kumulacji substancji czynnej w organizmie. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani genotoksycznego działania amoksycyliny, co jest kluczowe w kontekście minimalizacji ryzyka kancerogennego.
aberracja chromosomowa, amoksycylina, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, dane przedkliniczne, doświadczenie kliniczne, działanie genotoksyczne, genotoksyczność, monitorowanie bezpieczeństwa leków, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres postnatalny, płodność, potencjał kancerogenny, potencjał rakotwórczy, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko kancerogenne, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, tolerancja organizmu, układ nerwowy, układ oddechowy, układ organizmu, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Serevent Dysk 50 mcg/dawkę inh.
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Serevent Dysk, zawierającego salmeterolu ksynafonian w dawce 50 μg/dawkę inhalacyjną, wykazały brak toksycznego wpływu na procesy reprodukcyjne u szczurów. Natomiast u królików zaobserwowano działania toksyczne na rozwijający się zarodek i płód, takie jak rozszczep podniebienia, przedwczesne rozwarcie powiek, zarośnięcie mostka oraz zmniejszony stopień kostnienia kości czołowych czaszki. Efekty te wystąpiły przy dawkach około 20-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dobową dla ludzi, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa stosowania leku w dawkach terapeutycznych.
aberracja chromosomowa, agonista receptorów β2-adrenergicznych, działanie toksyczne, kostnienie kości czołowych, margines bezpieczeństwa, mutacja genowa, potencjał genotoksyczny, proces nowotworowy, przedwczesne rozwarcie powiek, rozszczep podniebienia, salmeterolu ksynafonian, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, uszkodzenie materiału genetycznego, wada genetyczna, zarośnięcie mostka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ovamex 0,25 mg/0,5 ml
Octan ganireliksu, substancja czynna Ovamex (0,25 mg/0,5 ml), wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Oceny farmakologiczne nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy przy dawkach terapeutycznych. Badania toksyczności po wielokrotnym podaniu nie ujawniły klinicznie istotnych zmian histopatologicznych, biochemicznych ani hematologicznych. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagennego i genotoksycznego potencjału ganireliksu, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa stosowania leku.
aberracja chromosomowa, antagonista GnRH, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, hormon uwalniający gonadotropinę, niepłodność, octan ganireliksu, ośrodkowy układ nerwowy, Ovamex, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa leku, reprodukcja, resorpcja płodu, syntetyczny dekapeptyd, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amlonor 5 mg
Przedkliniczne badania amlodypiny na szczurach i myszach wykazały, że podawanie leku w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała) powodowało opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa. W badaniach dotyczących płodności, podawanie amlodypiny w dawce 10 mg/kg/dobę (8-krotnie większej niż dawka maksymalna dla ludzi w przeliczeniu na mg/m²) nie wykazało negatywnego wpływu na płodność szczurów. Jednakże, w innym badaniu, podawanie amlodypiny samcom szczurów w dawce porównywalnej do stosowanej u ludzi (w mg/kg) przez 30 dni skutkowało obniżeniem stężenia FSH i testosteronu oraz pogorszeniem parametrów nasienia, co sugeruje potencjalny wpływ na męską płodność przy dawkach klinicznych.
aberracja chromosomowa, amlodypina, bezylan, dojrzałe spermatydy, działanie rakotwórcze, gęstość nasienia, gryzonie laboratoryjne, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, mutacja genowa, opóźnienie porodu, parametry nasienia, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał rakotwórczy amlodypiny, przeżywalność potomstwa, testosteron w osoczu, toksyczny wpływ na płodność, wydłużenie porodu, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vilpin Combi 10 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Vilpin Combi zawiera peryndopryl tozylan oraz amlodypiny bezylan, których dane przedkliniczne wskazują na specyficzny profil bezpieczeństwa. Peryndopryl wykazuje odwracalne uszkodzenia nerek w badaniach toksyczności przewlekłej u szczurów i małp, bez działania mutagennego in vitro i in vivo oraz bez potencjału embriotoksycznego czy teratogennego. Niemniej, jako inhibitor konwertazy angiotensyny, może powodować działania niepożądane w późnym okresie rozwoju płodowego, takie jak zgon płodu, wady wrodzone, zmiany nerkowe oraz zwiększoną umieralność okołoporodową. Peryndopryl nie wpływa negatywnie na płodność u szczurów, a długoterminowe badania nie wykazały jego potencjału rakotwórczego.
aberracja chromosomowa, amlodypiny bezylan, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie rakotwórczości, działanie teratogenne, hormon folikulotropowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, komórka Sertoliego, maksymalna zalecana dawka, mutagenność punktowa, peryndopryl tozylan, potencjał embriotoksyczny, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, testosteron, toksyczność peryndoprylu, toksyczność przewlekła peryndoprylu, uszkodzenie nerki, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Systen Conti 3,2 mg + 11,2 mg
Estradiol oraz noretysteronu octan, składniki aktywne leku Systen Conti, posiadają szerokie zastosowanie kliniczne potwierdzone wieloletnimi badaniami. Estradiol, naturalny hormon estrogenowy, wykazuje niską toksyczność ostrą, co potwierdzają wartości LD50 dla etynyloestradiolu (EE) u szczurów: 5,3 g/kg u samców i 3,2 g/kg u samic, dawki te są 50 000–78 000 razy wyższe niż stosowane terapeutycznie u ludzi. Badania toksyczności przewlekłej na zwierzętach wykazały nasilenie efektów estrogenowych, jednak interpretacja wyników wymaga uwzględnienia różnic międzygatunkowych w regulacji hormonalnej. Analizy genotoksyczności estradiolu wskazują na brak mutagenności i działania rakotwórczego, mimo obserwacji aneuploidii i mikrojąder w niektórych modelach in vitro i in vivo. Estron, metabolit estradiolu, wykazuje działanie embriotoksyczne i wpływa na płodność szczurów w sposób zależny od dawki.
aberracja chromosomowa, aneuploidia, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, estradiol, etynyloestradiol, genotoksyczność, mikrojądro, nieplanowa synteza DNA, noretysteronu octan, szpik kostny, toksyczność ostra, toksyczność pourodzeniowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, wymiana chromatyd siostrzanych, zmniejszenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metformin hydrochloride Biofarm 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa metforminy chlorowodorku (Metformin hydrochloride Biofarm, 500 mg, tabletki powlekane) obejmowały szeroki zakres analiz farmakologicznych i toksykologicznych, zgodnych z wymogami regulacyjnymi. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie wykazały istotnych zaburzeń funkcjonalnych w układzie sercowo-naczyniowym, oddechowym ani ośrodkowym układzie nerwowym. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły zmian patologicznych ani objawów toksyczności narządowej, a profile biochemiczne i hematologiczne pozostawały w granicach normy. Testy genotoksyczności, w tym mutacje genowe i aberracje chromosomowe in vitro i in vivo, nie potwierdziły działania mutagennego ani klastogennego, a badania karcynogenności nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów w dawkach terapeutycznych.
aberracja chromosomowa, badania bezpieczeństwa farmakologicznego, genotoksyczność, karcynogenność, metformina chlorowodorek, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil biochemiczny, profil hematologiczny, reprodukcja, rozwój okołoporodowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, teratogenność, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ fizjologiczny, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, właściwość klastogenna, właściwość mutagenna, zaburzenie funkcjonalne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neurontin 600 600 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gabapentyny obejmowały ocenę potencjału rakotwórczego, mutagennego oraz wpływu na płodność i rozwój płodu u myszy, szczurów i królików. W dwuletnich badaniach rakotwórczości u myszy i szczurów stosowano dawki do 2000 mg/kg/dobę (myszy: 200, 600, 2000 mg/kg/dobę; szczury: 250, 1000, 2000 mg/kg/dobę), co odpowiadało do 5-krotności dawki terapeutycznej u ludzi (3600 mg/dobę). U samców szczurów przy najwyższej dawce zaobserwowano statystycznie znamienny wzrost nowotworów z komórek zrazikowych trzustki o niskim stopniu złośliwości, bez wpływu na przeżywalność i przerzuty. Gabapentyna nie wykazywała działania genotoksycznego w testach in vitro i in vivo. W badaniach na szczurach i myszach nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 2000 mg/kg/dobę (około 5-krotność dawki ludzkiej w mg/m).
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie mutagenności, gabapentyna, kostnienie, mikrojąderko w szpiku kostnym, niski stopień złośliwości, nowotwór z komórek zrazikowych trzustki, organogeneza, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, utrata płodu po zagnieżdżeniu, wada wrodzona, wodniak moczowodu, wodonercze, wzrost statystycznie znamienny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Corectin 10 10 mg
Bisoprolol fumaran, substancja czynna leku Corectin 10, przeszedł kompleksowe badania toksykologiczne obejmujące toksyczność ostrą i przewlekłą, które nie wykazały istotnych zagrożeń przy dawkach terapeutycznych, w tym 10 mg. Testy mutagenności i genotoksyczności potwierdziły brak działania uszkadzającego DNA, a badania karcynogenności na modelach zwierzęcych nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów. Ponadto, bisoprolol nie wpływał negatywnie na płodność ani na przebieg rozmnażania u zwierząt, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa w zakresie funkcji reprodukcyjnych.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, beta-adrenolityk, bisoprolol, bisoprolol fumaran, Corectin, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, płodność, profil bezpieczeństwa, profil farmakodynamiczny, resorpcja płodu, toksyczność, toksyczność matczyna, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie DNA, wada rozwojowa, zmiana nowotworowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Actair 100 IR+ 300 IR
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa produktu leczniczego ACTAIR, zawierającego standaryzowane wyciągi alergenów roztoczy kurzu domowego Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae, wskazują na brak istotnych zagrożeń farmakologicznych i toksykologicznych. Badania obejmowały ocenę farmakologiczną, toksyczność po podaniu wielokrotnym, potencjalną genotoksyczność oraz tolerancję miejscową. W stężeniach terapeutycznych 100 IR i 300 IR na tabletkę podjęzykową nie zaobserwowano efektów toksycznych ani mutagennych, a także nie stwierdzono istotnych reakcji zapalnych czy podrażnień błony śluzowej jamy ustnej. Parametry hematologiczne, biochemiczne oraz histopatologiczne pozostawały w normie po długotrwałej ekspozycji na wyciągi alergenowe.
aberracja chromosomowa, błona śluzowa jamy ustnej, Dermatophagoides farinae, Dermatophagoides pteronyssinus, efekt toksyczny, mutacja genowa, parametr hematologiczny, podanie podjęzykowe, potencjał mutagenny, reakcja zapalna, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka, tabletka podjęzykowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, tolerancja miejscowa, uszkodzenie DNA, wyciąg alergenu roztoczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Loratan 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa loratadyny wykazały brak istotnych działań niepożądanych przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani nerwowy. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły dobrą tolerancję substancji, bez istotnych zmian patologicznych w narządach, parametrach hematologicznych i biochemicznych. Testy genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego ani genotoksycznego, a badania długoterminowe nie potwierdziły działania rakotwórczego loratadyny w modelach zwierzęcych.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, loratadyna, materiał genetyczny, model zwierzęcy, mutacja genowa, parametr hematologiczny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, stężenie loratadyny w osoczu, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nedal 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa nebiwololu, substancji czynnej leku Nedal (5 mg tabletki), obejmowały szeroki zakres testów genotoksyczności mających na celu ocenę potencjału uszkodzeń DNA, mutacji oraz aberracji chromosomowych. Wyniki tych badań nie wykazały działania genotoksycznego, co wskazuje na brak ryzyka indukcji zmian genetycznych u ludzi. Dodatkowo, przeprowadzone analizy dotyczące potencjalnego działania rakotwórczego nie potwierdziły zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów przy długotrwałej ekspozycji na nebiwolol.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Latanoprost Horus Pharma 50 mcg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa latanoprostu wykazały korzystny profil toksykologiczny z wysokim marginesem bezpieczeństwa, wynoszącym co najmniej 1000 między dawką terapeutyczną (~1,5 μg/oko/dobę) a dawką toksyczną ogólnoustrojowo. W badaniach na małpach podawano dożylnie dawki około 100-krotnie wyższe niż terapeutyczne, co skutkowało jedynie przejściowym zwiększeniem częstości oddechów, prawdopodobnie związanym ze skurczem oskrzeli. Nie stwierdzono działania alergizującego ani miejscowej toksyczności przy dawkach do 100 μg/oko/dobę u królików i małp. U małp obserwowano natomiast trwałe zwiększenie pigmentacji tęczówki, wynikające ze stymulacji melanogenezy w melanocytach zrębu tęczówki, bez zmian proliferacyjnych. Dawki 6 μg/oko/dobę powodowały przemijające poszerzenie szpary powiekowej, efekt niezaobserwowany u ludzi.
aberracja chromosomowa, działanie alergizujące, działanie embriotoksyczne, działanie letalne, działanie teratogenne, latanoprost, melanina, melanocyt zrębu tęczówki, mutacja genowa, mutacja powrotna, nieplanowana synteza DNA, pigmentacja tęczówki, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, późna resorpcja, prostaglandyna F2α, skurcz oskrzeli, szpara powiekowa, test mikrojąderkowy, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Amitryptylina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania amitryptyliny wykazały istotny wpływ na funkcje elektrofizjologiczne serca, w szczególności hamowanie kanałów jonowych hERG w górnym mikromolarnym zakresie stężenia terapeutycznego w osoczu, co może zwiększać ryzyko arytmii serca już przy standardowych dawkach terapeutycznych. Potencjał genotoksyczny amitryptyliny pozostaje niejednoznaczny, z rozbieżnymi wynikami badań in vitro i in vivo, jednak nie można wykluczyć możliwości wywoływania aberracji chromosomowych. Brak jest natomiast długoterminowych badań oceniających potencjał rakotwórczy, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania leku.
aberracja chromosomowa, amitryptylina, arytmia serca, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie teratogenne, elektrofizjologia serca, kanał hERG, kanał jonowy, opóźnienie kostnienia, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, repolaryzacja mięśnia sercowego, wada rozwojowa, wpływ na rozrodczość, wskaźnik ciąż, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lenalidomide Pharmascience 20 mg
Badania przedkliniczne lenalidomidu wykazały stosunkowo niską toksyczność ostrą, z minimalną dawką letalną doustną przekraczającą 2000 mg/kg mc/dobę u gryzoni. W toksyczności przewlekłej u szczurów, przy dawkach 75-300 mg/kg mc/dobę przez 26 tygodni, zaobserwowano odwracalne zwiększenie mineralizacji miedniczek nerkowych, z NOAEL poniżej 75 mg/kg mc/dobę, co odpowiada około 25-krotności ekspozycji u ludzi (AUC). U małp dawki 4-6 mg/kg mc/dobę przez 20 tygodni wywołały ciężką toksyczność hematologiczną i wielonarządową, natomiast dawki 1-2 mg/kg mc/dobę przez rok powodowały łagodne, odwracalne zmiany w szpiku i grasicy, przy czym 1 mg/kg mc/dobę odpowiada dawce stosowanej u ludzi (AUC). Badania teratogenności u małp wykazały poważne wady wrodzone, w tym atrezję odbytu, deformacje kończyn i zmiany trzewi, przy dawkach 0,5-4 mg/kg mc/dobę. U królików dawki 10-20 mg/kg mc/dobę indukowały wady rozwojowe płuc, nerek i szkieletu płodów, co potwierdza silny potencjał teratogenny lenalidomidu.
aberracja chromosomowa, atrezja odbytu, atrofia grasicy, atrofia szpiku kostnego, atrofia układu chłonnego, AUC, badanie karcynogenności, działanie teratogenne lenalidomidu, komórkowość szpiku kostnego, krwotok wielonarządowy, mineralizacja miedniczek nerkowych, NOAEL, płat środkowy płuc, polidaktylia, potencjał karcynogenny, stosunek komórek mieloidalnych/erytroidalnych, teratogenność lenalidomidu, test mikrojądrowy, toksyczność ostra lenalidomidu, toksyczność przewlekła, toksyczność rozwojowa, układ krwiotwórczy, utrata masy ciała, zapalenie przewodu pokarmowego, zastawka przedsionkowo-komorowa, zmniejszenie liczby krwinek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Supremin MAX 1,5 mg/ml
Butamiratu cytrynian, substancja czynna preparatu Supremin MAX (1,5 mg/ml, syrop), przeszedł szerokie badania przedkliniczne obejmujące toksykologię ostrą i przewlekłą, które nie wykazały istotnego ryzyka toksykologicznego. Testy na modelach zwierzęcych oraz in vitro potwierdziły brak zagrożeń bezpieczeństwa przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami klinicznymi. Dodatkowo, badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na procesy rozrodcze, rozwój zarodka i płodu, przebieg ciąży, poród ani rozwój pourodzeniowy potomstwa, eliminując ryzyko teratogenne i inne zaburzenia rozrodcze o znaczeniu klinicznym.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, butamiratu cytrynian, działanie mutagenne, model zwierzęcy, mutacja genetyczna, ocena toksykologiczna, potencjał mutagenny, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, ryzyko teratogenne, ryzyko toksykologiczne, stosowanie kliniczne, Supremin MAX, test genotoksyczności, test toksykologiczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie DNA, warunki in vitro - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Solu-Medrol 1000 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa metyloprednizolonu w postaci Solu-Medrol nie wykazały nieoczekiwanych zagrożeń, a obserwowane działania toksyczne odpowiadają typowym efektom długotrwałej ekspozycji na egzogenne steroidy nadnerczy. Nie przeprowadzono bezpośrednich badań rakotwórczości metyloprednizolonu u gryzoni, jednak dane dotyczące pokrewnych glikokortykosteroidów wskazują na możliwość zwiększenia częstości gruczolaków i nowotworów wątrobowokomórkowych u samców szczura przy dawkach niższych niż kliniczne (mg/m²). Badania genotoksyczności metyloprednizolonu nie były bezpośrednio wykonane, lecz testy na metyloprednizolonie sulfonianie i prednizolonie farnezylanie wykazały brak mutagenności w szerokim zakresie dawek (250–10 000 µg/ml), z wyjątkiem wzrostu aberracji chromosomowych w fibroblastach chomika chińskiego przy najwyższych stężeniach PNF (1500 µg/ml) z aktywacją metaboliczną.
aberracja chromosomowa, acetonid triamcynolonu, budezonid, czop kopulacyjny, działanie teratogenne, Escherichia coli, glikokortykosteroid, gruczolak, kortykosteroid, kortykosteron, metyloprednizolon, metyloprednizolonu sulfonian, nieplanowa synteza DNA, nowotwór wątrobowokomórkowy, pierwotny hepatocyt, prednizolon, prednizolonu farnezylan, rozszczep podniebienia, rozwój wewnątrzmaciczny, Salmonella typhimurium, śmiertelność płodu, SOLU-MEDROL, steroid nadnerczy, zniekształcenie szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Palexia 4 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tapentadolu, substancji czynnej Palexii, wykazały brak działania genotoksycznego w testach in vitro (m.in. test Amesa, aberracje chromosomowe) oraz in vivo, nawet przy maksymalnych dawkach tolerowanych. Długoterminowe badania na zwierzętach nie wskazały na potencjał rakotwórczy. W zakresie wpływu na rozrodczość, tapentadol nie zaburzał płodności szczurów obu płci, jednak przy wysokich dawkach obserwowano zmniejszoną przeżywalność zarodków, bez jednoznacznego ustalenia przyczyny. Nie stwierdzono teratogenności u szczurów i królików, choć dawki przekraczające zakres terapeutyczny wywoływały opóźnienia rozwojowe i embriotoksyczność, prawdopodobnie związane z aktywnością agonisty receptorów opioidowych μ.
aberracja chromosomowa, bezpieczeństwo przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie opioidowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja na lek, genotoksyczność, nieplanowana synteza DNA, O-glukuronid tapentadolu, ośrodkowy układ nerwowy, Palexia, parametry neurobehawioralne, potencjał rakotwórczy, przeżywalność zarodków, receptor opioidowy μ, tapentadol, test Amesa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tenox 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amlodypiny, składnika aktywnego leku Tenox, wykazały, że przy dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała) obserwowano toksyczny wpływ na rozród u szczurów i myszy, objawiający się opóźnieniem porodu, wydłużeniem czasu trwania porodu oraz zmniejszoną przeżywalnością potomstwa. W badaniach płodności na szczurach, przy dawkach do 10 mg/kg/dobę (8-krotnie większych niż maksymalna dawka dla ludzi w mg/m²), nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność. Jednakże w innym modelu, przy dawce porównywalnej do ludzkiej (w mg/kg) podawanej przez 30 dni, zaobserwowano obniżenie stężenia FSH i testosteronu, a także redukcję parametrów nasienia, co sugeruje zależność efektów od formy soli amlodypiny oraz czasu ekspozycji.
aberracja chromosomowa, amlodypina, badanie kancerogenności, badanie płodności, badanie przedkliniczne, bezylan amlodypiny, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, maksymalna dawka zalecana, maleinian amlodypiny, model doświadczalny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przeżywalność potomstwa, testosteron w osoczu, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Colchicine RPH 500 mcg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kolchicyny, stosowanej w dawce 500 mikrogramów w formie tabletek, wykazały istotne ryzyko teratogenności oraz negatywnego wpływu na płodność męską. Badania na modelach zwierzęcych, w tym królikach i szczurach, potwierdziły działanie teratogenne oraz zahamowanie spermatogenezy i zanik jąder. Szczególnie niepokojące są obserwacje neurologicznych zmian u potomstwa szczurów po ekspozycji na kolchicynę w dawce 0,4 mg/kg podawanej w końcowym okresie ciąży, obejmujące zmniejszenie wielkości mózgowia, redukcję liczby komórek w korze nowej oraz zmniejszenie szerokości ciała modzelowatego, co koreluje z zaburzeniami zachowania.
aberracja chromosomowa, aneuploidia, chłoniak mysi, ciało modzelowate, działanie teratogenne, genotoksyczność, kancerogeneza, kolchicyna, kora nowa, model zwierzęcy, profil bezpieczeństwa leku, ryzyko onkogenne, spermatogeneza, terapia długoterminowa, test mikrojądrowy, wrzeciono mitotyczne, zmiana neurologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Adriblastina PFS 2 mg/ml
Doksorubicyna chlorowodorek, substancja czynna preparatu Adriblastina PFS, wykazuje wyraźne właściwości genotoksyczne potwierdzone w testach in vitro i in vivo, prowadząc do uszkodzeń DNA oraz aberracji chromosomowych w komórkach somatycznych i rozrodczych. Długoterminowe badania na modelach zwierzęcych, w tym na szczurach, wykazały potencjał rakotwórczy, ze szczególnym wzrostem częstości guzów gruczołu sutkowego. Ponadto, doksorubicyna wykazuje toksyczny wpływ na układ rozrodczy zarówno samców, jak i samic, manifestujący się u samic psów opóźnieniem lub zatrzymaniem dojrzewania pęcherzyków jajnikowych, a u samców zanikiem jąder, rozsianym zwyrodnieniem kanalików nasiennych oraz hipospermią, co prowadzi do upośledzenia funkcji gonad i płodności.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, doksorubicyna chlorowodorek, działanie niepożądane, guz gruczołu sutkowego, hipospermia, kanalik nasienny, komórka rozrodcza, komórka somatyczna, krioprezerwacja gamet, pęcherzyk jajnikowy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, spermatogeneza, toksyczność układu rozrodczego, układ rozrodczy, uszkodzenie DNA, właściwość genotoksyczna, wpływ na rozrodczość, zaburzenie płodności, zanik jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Levofloxacin Sandoz 5 mg/ml
Lewofloksacyna, substancja czynna preparatu Levofloxacin Sandoz, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym obejmującym toksyczność ostrą i przewlekłą, genotoksyczność, karcynogenność oraz wpływ na reprodukcję i rozwój płodu. Badania toksykologiczne nie wykazały istotnego zagrożenia przy dawkach terapeutycznych, a działania niepożądane pojawiały się jedynie przy ekspozycji znacznie przekraczającej dawki stosowane u ludzi. Wpływ na reprodukcję u szczurów nie wykazał zaburzeń płodności ani teratogenności, jedynie opóźnienie dojrzewania płodów, prawdopodobnie wtórne do toksyczności matczynej. Testy genotoksyczności in vitro wykazały aberracje chromosomowe w komórkach płucnych chomika chińskiego, związane z hamowaniem topoizomerazy II, natomiast badania in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego lewofloksacyny.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, chrząstka stawowa, działanie fotokarcynogenne, działanie przeciwnowotworowe, działanie teratogenne, ekspozycja terapeutyczna, fluorochinolon, hamowanie topoizomerazy II, Levofloxacin Sandoz, lewofloksacyna, potencjał fototoksyczny, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogenny, profil bezpieczeństwa leku, rozwój płodu, synteza nieprogramowanego DNA, test dominacji letalnej, test fotomutagenności, test mikrojąderkowy, tkanka chrzęstna, toksyczność ostra i przewlekła, wpływ na reprodukcję, wymiana siostrzanych chromatyd - Leksykon substancji czynnych
Metyloprednizolon – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Metyloprednizolon, silny glikokortykosteroid o działaniu przeciwzapalnym, immunosupresyjnym i przeciwalergicznym, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami przedklinicznymi na różnych gatunkach zwierząt (myszy, szczury, króliki, psy) i drogach podania (dożylna, dootrzewnowa, podskórna, domięśniowa, doustna). Ostra toksyczność po podaniu doustnym jest niska (LD50 > 4 g/kg u szczurów). Długotrwałe podawanie dawek 3 i 10 mg/kg masy ciała wiązało się z typowymi dla glikokortykosteroidów efektami, takimi jak policytemia, limfopenia, zanik grasicy i kory nadnerczy, osłabienie odporności, zanik mięśni szkieletowych oraz zmniejszona aktywność szpiku kostnego. Metyloprednizolonu aceponian stosowany miejscowo wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla glikokortykosteroidów, bez dodatkowych efektów nawet przy aplikacji na dużych powierzchniach skóry i pod okluzją. Badania miejscowej tolerancji i drażniącego działania dostawowego nie wykazały istotnych nieprawidłowości.
aberracja chromosomowa, badanie genotoksyczności, błona maziowa, działanie immunosupresyjne, działanie przeciwalergiczne, działanie przeciwzapalne, działanie teratogenne, efekt letalny, glikokortykosteroid, gromadzenie glikogenu, lidokainy chlorowodorek, limfopenia, metyloprednizolon, metyloprednizolon aceponian, mutacja genetyczna, osłabienie odporności, płyn stawowy, podanie dostawowe, podanie wielokrotne, policytemia, potencjał rakotwórczy, rozszczep podniebienia, Salmonella typhimurium, śmiertelność płodów, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, wada wrodzona, właściwości uczulające, zanik grasicy, zanik kory nadnerczy, zanik mięśni szkieletowych, zniekształcenie szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Biprolast 2 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu Biprolast (2 mg/ml krople do oczu, roztwór zawierający winian brymonidyny) wykazały brak istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Wielokrotne podawanie substancji nie spowodowało toksycznych efektów ani patologicznych zmian w tkankach i narządach docelowych. Testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani klastogennego potencjału, a badania długoterminowe nie potwierdziły właściwości rakotwórczych winianu brymonidyny.
aberracja chromosomowa, Biprolast, krople do oczu, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, rozwój pourodzeniowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, winian brymonidyny, właściwość karcinogenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symural 3 g
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa fosfomycyny, substancji czynnej Symuralu, opiera się na kompleksowych badaniach farmakologicznych i toksykologicznych. Badania te wykazały brak istotnego negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy dawkach terapeutycznych. Testy toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie wykazały klinicznie istotnych objawów toksyczności narządowej ani układowej. Ponadto, standardowe testy genotoksyczności (mutacje genowe in vitro, aberracje chromosomowe, testy in vivo) nie potwierdziły potencjału genotoksycznego fosfomycyny, co wskazuje na bezpieczeństwo genetyczne substancji.
aberracja chromosomowa, antybiotyk, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, farmakologia bezpieczeństwa, fosfomycyna, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Veloxsol 5 mg
Ocena bezpieczeństwa bursztynianu solifenacyny, substancji czynnej preparatu Veloxsol, opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym na różnych gatunkach zwierząt nie ujawniły efektów toksycznych przy dawkach terapeutycznych. Testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe in vitro oraz aberracje chromosomowe in vitro i in vivo, potwierdziły brak potencjału mutagennego. Ponadto, badania rakotwórczości na modelach zwierzęcych nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów przy długotrwałej ekspozycji na solifenacynę.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie pourodzeniowe, badanie prenatalne, badanie toksyczności, bursztynian solifenacyny, genotoksyczność, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rozwój embrionalny, test mutacji genowych, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Fluor – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Fluor, występujący w różnych formach chemicznych, takich jak aminofluorki, sodu fluorek oraz radioaktywny izotop 18F, jest szeroko stosowany w produktach leczniczych i preparatach stomatologicznych. Dane przedkliniczne, obejmujące badania toksykologiczne, genotoksyczne oraz wpływ na reprodukcję, nie wykazały istotnego zagrożenia dla ludzi przy stosowaniu terapeutycznym. W badaniach na zwierzętach dawki do 0,0002 mg/kg masy ciała (radioaktywny 18F) oraz do 5 mL/kg masy ciała (sodu fluorek 18F) nie powodowały śmierci. Potencjalne działanie genotoksyczne fluoru jest obserwowane jedynie przy bardzo wysokich dawkach (2-4 mg/kg mc.), znacznie przekraczających ekspozycję kliniczną, a brak jest dowodów na rakotwórczość, teratogenność czy embriotoksyczność przy dawkach terapeutycznych. Produkty radiofarmaceutyczne z 18F są stosowane jednorazowo, co dodatkowo ogranicza ryzyko działań niepożądanych.
aberracja chromosomowa, aminofluorek, badanie cytogenetyczne, badanie toksykologiczne, dawka wielokrotna, dectaflur, embriotoksyczność, farmakologia bezpieczeństwa, fetotoksyczność, fluor radioaktywny, fluorek sodu, fluoroza, genotoksyczność, karcynogenność, mutagenność, olaflur, radiofarmaceutyk, teratogenność, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sortis 10 10 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa atorwastatyny obejmowała testy genotoksyczności in vitro i in vivo, które wykazały brak mutagennego i klastogennego potencjału substancji. W badaniach karcinogenności zaobserwowano różnice gatunkowe: u szczurów nie stwierdzono działania onkogennego, natomiast u myszy, przy ekspozycji 6-11-krotnie wyższej niż u ludzi (AUC₀₋₂₄ₕ), wystąpiły gruczolaki i raki wątrobowokomórkowe. Wyniki te wskazują na niski potencjał karcinogenny atorwastatyny w warunkach klinicznych, jednak wymagają ostrożnej interpretacji ze względu na wysokie dawki stosowane w modelu myszy.
aberracja chromosomowa, atorwastatyna, badanie karcinogenności, badanie mutagenności, bezpieczeństwo przedkliniczne, działanie teratogenne, ekspozycja płodu, gruczolak wątrobowokomórkowy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, potencjał karcinogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, przenikanie przez łożysko, przeżywalność poporodowa, rak wątrobowokomórkowy, test genotoksyczności, toksyczność matczyna, toksyczność płodowa, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oxazepam Espefa 10 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące oksazepamu, substancji czynnej leku Oxazepam Espefa, są ograniczone w zakresie oceny potencjału mutagennego i rakotwórczego. Nie przeprowadzono standardowych testów mutagenności, takich jak test Amesa, test aberracji chromosomowych czy test mikrojądrowy, ani długoterminowych badań karcynogenności na modelach zwierzęcych. Brak jest zatem informacji pozwalających na jednoznaczną ocenę wpływu oksazepamu na materiał genetyczny komórek oraz ryzyka rozwoju nowotworów w wyniku jego stosowania.
W związku z powyższym, pełna ocena profilu bezpieczeństwa oksazepamu w kontekście mutagenności i rakotwórczości jest ograniczona. W praktyce klinicznej rekomenduje się opieranie decyzji terapeutycznych na wieloletnim doświadczeniu klinicznym oraz obserwacjach dotyczących bezpieczeństwa stosowania tego leku u pacjentów, gdyż brak jest kompleksowych danych przedklinicznych potwierdzających lub wykluczających te ryzyka.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Palexia 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tapentadolu wykazały brak działania genotoksycznego w testach in vitro (m.in. test Amesa, test aberracji chromosomowych) oraz in vivo, nawet przy maksymalnych dawkach tolerowanych przez zwierzęta. Długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły potencjału rakotwórczego substancji. W zakresie wpływu na płodność, tapentadol nie wykazał negatywnego działania na płodność szczurów obu płci, jednak przy wysokich dawkach zaobserwowano zmniejszenie przeżywalności płodów w macicy, co wymaga dalszej analizy mechanizmu tego efektu. Badania teratogenności wykazały brak bezpośredniego działania teratogennego u szczurów i królików, choć dawki przekraczające zakres terapeutyczny indukowały opóźnienie rozwoju płodu i embriotoksyczność, głównie poprzez aktywację receptorów opioidowych μ.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutagenność, nieplanowana synteza DNA, O-glukuronid tapentadolu, ośrodkowy układ nerwowy, parametry neurobehawioralne, płodność, przenikanie do mleka, przeżywalność w macicy, receptor opioidowy μ, rozwój postnatalny, śmiertelność osesków, tapentadol, test Amesa, toksyczność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Temozolomide Glenmark 250 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne temozolomidu na modelach zwierzęcych (szczury, psy) wykazały, że głównymi narządami docelowymi toksyczności są szpik kostny, układ siateczkowo-śródbłonkowy, jądra oraz układ pokarmowy. Dawki śmiertelne dla 60-100% zwierząt wiązały się ze zwyrodnieniem siatkówki, jednak efekt ten nie został potwierdzony klinicznie u ludzi. Obserwowano silną mielosupresję manifestującą się zależnym od dawki spadkiem leukocytów i płytek krwi. Temozolomid wykazuje działanie embriotoksyczne i teratogenne, co jest charakterystyczne dla związków alkilujących. W długoterminowych badaniach u szczurów po 6 cyklach leczenia zaobserwowano rozwój nowotworów, w tym raka piersi, rogowiaka kolczystokomórkowego skóry oraz gruczolaka podstawnokomórkowego, co wskazuje na gatunkowo specyficzną wrażliwość szczurów na działanie rakotwórcze leku.
aberracja chromosomowa, dawka kliniczna, działanie gonadotoksyczne, embriotoksyczność, gruczolak podstawnokomórkowy, jądro męskie, leukocyt, mielosupresja, minimalna dawka śmiertelna, odpowiedź mutagenna, płytka krwi, rak piersi, rogowiak kolczystokomórkowy skóry, szpik kostny, temozolomid, teratogenność, test Amesa, toksyczność hematologiczna, układ pokarmowy, układ siateczkowo-śródbłonkowy, związek alkilujący, zwyrodnienie siatkówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fenistil 1 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa maleinianu dimetyndenu, substancji czynnej Fenistilu (1 mg/ml w kroplach doustnych), obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych oraz reprodukcyjnych na różnych modelach zwierzęcych. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnego zagrożenia dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Toksyczność po podaniu wielokrotnym nie ujawniła klinicznie istotnych efektów toksycznych w dawkach terapeutycznych. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak potencjału mutagennego i genotoksycznego, co eliminuje ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego i potencjalnego działania kancerogennego.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, krople doustne, maleinian dimetyndenu, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, rozwój okołourodzeniowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój prenatalny, ryzyko kancerogenne, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – iladiamed (1 mg + 10 mg)/g
Produkt leczniczy Iladiamed, zawierający oktenidynę dichlorowodorek (1 mg/g) oraz fenoksyetanol (10 mg/g) w formie żelu, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych. W badaniach toksyczności ostrej u szczurów dawka śmiertelna LD50 wynosiła 45-50 mL/kg (doustnie) oraz 10-12 mL/kg (dootrzewnowo), przy czym dawka 0,45 mL/kg i.p. była dobrze tolerowana. Wielokrotne miejscowe stosowanie preparatu na rany oraz błony śluzowe jamy ustnej u zwierząt nie wywoływało toksycznych reakcji. W badaniach przewlekłych dawki oktenidyny od 2 mg/kg u myszy i psów oraz od 8 mg/kg u szczurów wiązały się z podwyższoną śmiertelnością i zmianami zapalno-krwotocznymi w płucach, jednak etiologia tych zmian pozostaje niejasna. Badania teratogenności i embriotoksyczności na królikach i szczurach nie wykazały negatywnego wpływu przy dawkach do 300 mg/kg (skórnie) oraz 650 mg/kg (doustnie). Ponadto, badania wielopokoleniowe nie potwierdziły wpływu na rozrodczość zwierząt.
aberracja chromosomowa, aktywność antybakteryjna, badanie wielopokoleniowe, błona śluzowa jamy ustnej, dawka śmiertelna LD50, działanie drażniące, działanie embriotoksyczne, działanie fotoalergizujące, fenoksyetanol, komórka nowotworowa trzustki, oktenidyny dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, resorpcja zwrotna, substancja antybakteryjna, test Amesa, test Bühlera, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie płuc, właściwość mutagenna, właściwość rakotwórcza, worek spojówkowy