wrodzony niedobór czynnika VII

Wrodzony niedobór czynnika VII (prokonwertyny) to rzadka choroba krwotoczna dziedziczona w sposób autosomalny recesywny. Spowodowana jest mutacjami w genie F7 zlokalizowanym na chromosomie 13. Częstość występowania szacuje się na 1:500 000, choć w niektórych populacjach, zwłaszcza w społecznościach o wysokim stopniu pokrewieństwa, może występować częściej.

Nasilenie objawów klinicznych jest bardzo zróżnicowane i nie zawsze koreluje z poziomem czynnika VII. Ciężki niedobór (aktywność czynnika VII poniżej 1%) manifestuje się krwawieniami z przewodu pokarmowego, krwiomoczem, krwawieniami śródczaszkowymi czy krwawieniami do stawów. Postaci umiarkowane (1-5% aktywności) i łagodne (5-30%) mogą przebiegać bezobjawowo lub z niewielkimi objawami skazy krwotocznej.

Diagnostyka opiera się na badaniach układu krzepnięcia, które wykazują przedłużony czas protrombinowy (PT) przy prawidłowym czasie częściowej tromboplastyny po aktywacji (APTT). Potwierdzeniem rozpoznania jest oznaczenie aktywności czynnika VII w osoczu. Badania genetyczne umożliwiają identyfikację mutacji odpowiedzialnej za chorobę.

Leczenie zależy od nasilenia objawów i aktywności czynnika VII. W przypadku ciężkich krwawień lub zabiegów operacyjnych stosuje się rekombinowany aktywowany czynnik VII (rFVIIa) lub koncentraty osoczowych czynników zespołu protrombiny. W lżejszych przypadkach można zastosować kwas traneksamowy. Istotne znaczenie ma edukacja pacjenta i jego rodziny oraz regularne kontrole hematologiczne.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl