świąd
Świąd to nieprzyjemne odczucie skórne, które wywołuje potrzebę drapania. Jest to jeden z najczęstszych objawów dermatologicznych, mogący towarzyszyć licznym chorobom skóry, a także schorzeniom ogólnoustrojowym.
Patofizjologia świądu jest złożona i obejmuje aktywację wyspecjalizowanych włókien nerwowych C przez różne mediatory (histamina, serotonina, proteazy, neuropeptydy). Sygnał jest przekazywany do rogów tylnych rdzenia kręgowego, a następnie do kory mózgowej, gdzie powstaje świadome odczucie świądu.
Etiologia świądu obejmuje choroby dermatologiczne (atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, świerzb), schorzenia systemowe (niewydolność nerek, choroby wątroby, choroby tarczycy), zaburzenia hematologiczne (czerwienica prawdziwa), nowotwory, choroby neurologiczne oraz zaburzenia psychogenne. Świąd może być także skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków.
Diagnostyka świądu wymaga dokładnego wywiadu, badania fizykalnego oraz, w zależności od podejrzewanej przyczyny, badań laboratoryjnych i obrazowych. Leczenie powinno być ukierunkowane na przyczynę, a terapia objawowa obejmuje stosowanie leków przeciwhistaminowych, miejscowych i ogólnych kortykosteroidów, leków przeciwświądowych oraz metod niefarmakologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ribuspir 200 mcg/dawkę odmierzoną
Lek Ribuspir, zawierający budezonid w dawce 200 mikrogramów na dawkę odmierzoną w formie aerozolu inhalacyjnego, posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek z substancji pomocniczych, w tym alkohol (etanol). Reakcje alergiczne mogą manifestować się wysypką, świądem, obrzękiem twarzy, ust, języka lub gardła oraz trudnościami w oddychaniu. Z uwagi na obecność etanolu, szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią nadwrażliwości na alkohol.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hydroxyzinum Hasco 10 mg
Hydroxyzinum Hasco w postaci tabletek powlekanych zawiera 10 mg hydroksyzyny chlorowodorku i jest wskazany do objawowego leczenia stanów lękowych u dorosłych, leczenia świądu u pacjentów w różnym wieku oraz jako premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi. Lek wykazuje działanie anksjolityczne, przeciwświądowe (poprzez antagonizm receptorów H₁) oraz sedatywne, co umożliwia kontrolę objawów lękowych, redukcję świądu o różnej etiologii oraz zmniejszenie lęku przedoperacyjnego. Preparat dostępny jest w formie tabletek zawierających 10 mg substancji czynnej oraz 49,08 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne w kontekście pacjentów z nietolerancją laktozy.
działanie anksjolityczne, działanie przeciwświądowe, działanie uspokajające, hydroksyzyna chlorowodorek, laktoza jednowodna, lęk przedoperacyjny, niedobór laktazy, nietolerancja laktozy, premedykacja, receptor histaminowy H1, stan lękowy, świąd, tabletka powlekana, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Difortan 100 mg/g
Etofenamat, substancja czynna leku Difortan w postaci żelu o stężeniu 100 mg/g, wykazuje działania niepożądane głównie miejscowe, dotyczące skóry i tkanki podskórnej. Najczęściej obserwuje się świąd, rumień oraz miejscowe podrażnienie, występujące u 1-10% pacjentów, które zwykle ustępują po przerwaniu terapii. Rzadziej (0,01-0,1%) mogą pojawić się kontaktowe i alergiczne zapalenie skóry oraz fotodermatoza, wymagające przerwania stosowania leku i wdrożenia leczenia przeciwzapalnego lub przeciwhistaminowego. Bardzo rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje (<0,01%) obejmują pokrzywkę, zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (zespół Lyella), które wymagają natychmiastowej hospitalizacji i intensywnego leczenia ogólnoustrojowego i dermatologicznego.
alergiczne zapalenie skóry, bąbel pokrzywkowy, błona śluzowa, etofenamat, fotodermatoza, infekcja wtórna, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie dermatologiczne, lek przeciwhistaminowy, miejscowy kortykosteroid, naczynie krwionośne, nadwrażliwość skóry, niesteroidowy lek przeciwzapalny, podrażnienie miejscowe, podrażnienie skóry, pokrzywka, promieniowanie UV, reakcja alergiczna typu IV, rumień, świąd, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia skóry, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pikopil 7,5 mg/ml
Pikopil zawiera 7,5 mg sodu pikosiarczanu bezwodnego w 1 ml roztworu (15 kropli). Najczęstszym działaniem niepożądanym jest biegunka, występująca bardzo często (>10% pacjentów), co jest zgodne z mechanizmem działania leku jako środka przeczyszczającego. Często obserwuje się także skurcze jamy brzusznej, ból i dyskomfort w obrębie jamy brzusznej, związane z nasileniem perystaltyki jelit. Niezbyt często (0,1-1%) występują nudności, wymioty, zawroty głowy i omdlenia, które mogą być wynikiem reakcji wazowagalnej indukowanej przez skurcze jelit lub defekację. Reakcje alergiczne, takie jak nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, wykwity polekowe, wysypka i świąd, również występują niezbyt często i wymagają konsultacji lekarskiej.
biegunka, ból brzucha, defekacja, dyskomfort jamy brzusznej, nadwrażliwość, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, perystaltyka jelit, pikosiarczan sodu, pikosiarczan sodu jednowodny, reakcja skórna, reakcja wazowagalna, skurcz jamy brzusznej, spadek ciśnienia tętniczego, środek przeczyszczający, świąd, wykwit polekowy, wymioty, wysypka, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pantopraz 40 mg 40 mg
Pantoprazol w dawce 40 mg, stosowany w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego, może wywoływać działania niepożądane u około 5% pacjentów. Najczęściej obserwowane objawy to biegunka i ból głowy, występujące u około 1% pacjentów. Wśród poważniejszych działań niepożądanych, o częstości nieznanej, odnotowano ciężkie zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, małopłytkowość, leukopenia oraz pancytopenia. Ponadto, lek może indukować reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję i wstrząs anafilaktyczny, wymagające natychmiastowej interwencji. Niezbyt często obserwuje się hiperlipidemie, zmiany masy ciała, zaburzenia snu, a także zwiększoną aktywność enzymów wątrobowych (aminotransferazy, γ-GT). Hipomagnezemia, hipokalcemia i hiponatremia występują z częstością nieznaną, co wymaga monitorowania elektrolitów u pacjentów długotrwale leczonych.
agranulocytoza, biegunka, bilirubina, ból głowy, depresja, dezorientacja, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipomagnezemia, hiponatremia, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omam, pancytopenia, pantoprazol, pantoprazol sodowy, parestezja, pokrzywka, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, splątanie, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, toczeń rumieniowaty, toksyczna nekroliza naskórka, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wyprysk, wysypka skórna, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zawrót głowy, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, złamanie kości nadgarstka, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nivalin 2,5 mg/ml
Bromowodorek galantaminy, zawarty w preparacie Nivalin (roztwór do wstrzykiwań 2,5 mg/ml oraz 5 mg/ml), wykazuje działania niepożądane głównie o charakterze cholinergicznym i nikotynowym. W układzie sercowo-naczyniowym obserwuje się bradykardię, blok przedsionkowo-komorowy, stenokardię, kołatanie serca oraz zmiany ciśnienia tętniczego (hipotensja i nadciśnienie). W zakresie ośrodkowego układu nerwowego mogą wystąpić zawroty głowy, bóle głowy i bezsenność. Działania cholinergiczne dotyczą także narządu wzroku (mioza, nadmierne łzawienie) oraz układu oddechowego (tachypnoe, skurcz oskrzeli, nadmierne wydzielanie śluzu), co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami płuc. Najczęstsze objawy ze strony przewodu pokarmowego to nudności, wymioty, biegunka, ślinotok, nasilona perystaltyka i bóle brzucha, które mogą prowadzić do zaburzeń elektrolitowych i odwodnienia, zwłaszcza u osób starszych.
anafilaksja, astma, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, brak łaknienia, działanie parasympatykomimetyczne, galantamina, hipotensja, kołatanie serca, łzawienie, mioza, nadciśnienie, nadmierna potliwość, nieżyt nosa, nudności, odwodnienie, pokrzywka, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja nadwrażliwości, skurcz mięśni, skurcz oskrzeli, ślinotok, stenokardia, świąd, tachypnoe, utrata masy ciała, utrata świadomości, wymioty, wysypka skórna, wzmożona perystaltyka, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia kardiologiczne, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Owoc anyżu – Działania niepożądane
Owoc anyżu (Pimpinella anisum L., fructus), stosowany jako składnik tradycyjnych produktów leczniczych, może wywoływać działania niepożądane, głównie o charakterze reakcji alergicznych. Objawy te obejmują zarówno zmiany skórne, takie jak pokrzywka, świąd, wysypka czy zaczerwienienie, jak i reakcje ze strony układu oddechowego, w tym nieżyt nosa, katar, kichanie, świszczący oddech, kaszel oraz skurcz oskrzeli. Częstotliwość występowania tych działań niepożądanych pozostaje nieznana. Szczególnie narażone są osoby z historią alergii na rośliny z rodziny selerowatych (Apiaceae) oraz pacjenci z istniejącymi chorobami układu oddechowego, takimi jak astma, u których ryzyko nasilenia objawów oddechowych jest zwiększone.
Apiaceae, astma, charakterystyka produktu leczniczego, duszność, farmakoterapia, katar, kichanie, monitorowanie działań niepożądanych, nieżyt nosa, owoc anyżu, pimpinella anisum, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja alergiczna skórna, reakcja skórna, rodzina selerowatych, skurcz oskrzeli, świąd, świszczący oddech, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, układ oddechowy, wysypka, zaczerwienienie, ziołolecznictwo - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Heparin-Hasco forte
Heparin-Hasco Forte w postaci żelu o stężeniu 1000 j.m./g wymaga ostrożności szczególnie u pacjentów ze skazą krwotoczną, gdzie konieczna jest regularna ocena stanu klinicznego i bilans korzyści do ryzyka. Długotrwałe stosowanie może wywołać reakcje nadwrażliwości skórnej, takie jak zaczerwienienie, wysypka, świąd, pieczenie czy rumień, które wymagają natychmiastowego przerwania terapii i konsultacji lekarskiej. Produkt zawiera substancje pomocnicze, m.in. glikol propylenowy oraz parabeny (metylu i propylu parahydroksybenzoesan), które mogą indukować miejscowe podrażnienia i reakcje alergiczne, zwłaszcza u pacjentów z historią nadwrażliwości na te składniki.
długotrwałe stosowanie leku, działanie niepożądane, glikol propylenowy, heparyna miejscowa, metylu parahydroksybenzoesan, obrzęk, paraben, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, populacja pediatryczna, propylu parahydroksybenzoesan, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości skórnej, reakcja niepożądana, reakcja typu późnego, rumień, skaza krwotoczna, świąd, wykwit skórny, wysypka, zaburzenie krzepnięcia, zaczerwienienie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – AuroBetina 24 mg
Lek AuroBetina zawierający betahistynę dichlorowodorek wykazuje działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, sklasyfikowane zgodnie z danymi z badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to nudności i niestrawność (często, ≥1/100 do <1/10), a także ból głowy (często, ≥1/100 do <1/10). Działania te dotyczą głównie układu żołądkowo-jelitowego oraz nerwowego. Po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano również reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję, oraz inne objawy ze strony układu immunologicznego, skóry i przewodu pokarmowego, których częstość występowania jest nieznana.
anafilaksja, badanie kliniczne, betahistyny dichlorowodorek, ból głowy, ból żołądkowo-jelitowy, dolegliwość żołądkowa, działanie niepożądane, monitoring bezpieczeństwa farmakoterapii, niestrawność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja nadwrażliwości skórna, świąd, wymioty, wysypka, wzdęcie, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie żołądka i jelit, zaburzenie żołądkowo-jelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Terbinafina Ziaja 10 mg/g
Produkt leczniczy Terbinafina Ziaja w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g jest stosowany w terapii zakażeń grzybiczych, jednak może wywoływać różnorodne działania niepożądane, głównie miejscowe reakcje skórne. Najczęściej obserwuje się łuszczenie skóry oraz świąd w miejscu aplikacji, które mają charakter łagodny i samoograniczający się. Objawy o umiarkowanej częstości to zmiany skórne, strupy, zaburzenia pigmentacji, rumień oraz uczucie pieczenia skóry. Rzadziej występują suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry, egzema oraz podrażnienie oczu po przypadkowym kontakcie preparatu z oczami. W wyjątkowych przypadkach może dojść do nasilenia objawów choroby grzybiczej, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej.
aplikacja kremu, chlorowodorek terbinafiny, egzema, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, łuszczenie skóry, monitorowanie działań niepożądanych, nadwrażliwość, nasilenie choroby, pieczenie skóry, podrażnienie oczu, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, strup, suchość skóry, świąd, terbinafina w kremie, tkanka podskórna, układ immunologiczny, wysypka, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry, zakażenie grzybicze - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lipanthyl Supra 215 mg
Fenofibrat (Lipanthyl Supra 215 mg) wymaga starannej oceny przed rozpoczęciem terapii, zwłaszcza w kontekście wykluczenia wtórnych przyczyn hiperlipidemii, takich jak niekontrolowana cukrzyca typu 2, niedoczynność tarczycy, zespół nerczycowy, dysproteinemia, choroby wątroby z zastojem żółci oraz nadużywanie alkoholu. U pacjentek stosujących estrogeny należy rozróżnić hiperlipidemię pierwotną od wtórnej. Monitorowanie funkcji wątroby jest kluczowe, z kontrolą aminotransferaz co 3 miesiące przez pierwszy rok terapii; leczenie należy przerwać, jeśli AspAT i AlAT przekroczą 3-krotność górnej granicy normy lub pojawią się objawy zapalenia wątroby. Istnieje ryzyko zapalenia trzustki, szczególnie u pacjentów z ciężką hipertrójglicerydemią lub kamicą dróg żółciowych.
AlAT, aminotransferaza, AspAT, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca typu 2, dyslipidemia mieszana, dysproteinemia, EGFR, fenofibrat, fibrat, hiperlipidemia, hipertrójglicerydemia, hipoalbuminemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miopatia, niedoczynność tarczycy, rabdomioliza, statyna, świąd, zapalenie trzustki, zastój żółci, zespół nerczycowy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Arnithei 24 g/100 g
Żel Arnithei, zawierający nalewkę z kwiatu arniki (Arnica montana L.) w stężeniu 24 g/100 g oraz substancje pomocnicze, takie jak makrogologlicerol hydroksystearynian (40) w ilości 3 g i etanol w stężeniu około 24% m/m, może wywoływać działania niepożądane o charakterze alergicznym. Do najczęstszych objawów należą świąd, zaczerwienienie skóry oraz wyprysk w miejscu aplikacji, jednak częstość ich występowania nie została precyzyjnie określona z powodu ograniczonych danych epidemiologicznych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z nadwrażliwością na rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), ze względu na zwiększone ryzyko reakcji alergicznych.
arnica montana, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, działanie niepożądane, etanol, grudka, leczenie objawowe, makrogologlicerolu hydroksystearynian, manifestacja skórna, nadwrażliwość na rośliny astrowate, nalewka z kwiatu arniki, pęcherzyk, przekrwienie skóry, reakcja alergiczna, reakcja skórna, reakcja zapalna, rodzina astrowatych, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, swędzenie skóry, świąd, wyprysk, zaczerwienienie skóry, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Nervomix Forte –
Preparat Nervomix Forte w postaci kapsułek twardych zawiera ekstrakty roślinne: korzeń kozłka lekarskiego (210 mg), szyszki chmielu (52,5 mg), liść melisy (52,5 mg) oraz ziele dziurawca (35 mg). Jedynym bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku jest nadwrażliwość na którykolwiek ze składników aktywnych lub substancji pomocniczych. Reakcje nadwrażliwości mogą obejmować objawy skórne (wysypka, pokrzywka, świąd), objawy ze strony układu oddechowego (duszność, skurcz oskrzeli), obrzęk naczynioruchowy, a w skrajnych przypadkach wstrząs anafilaktyczny. W przypadku wystąpienia takich objawów należy natychmiast przerwać terapię i wdrożyć odpowiednie leczenie.
Cannabaceae, diagnostyka alergii, duszność, hypericaceae, hyperici herba, konsultacja alergologiczna, korzeń kozłka lekarskiego, Lamiaceae, liść melisy, Lupuli strobilus, Melissae folium, nadwrażliwość, Nervomix Forte, objawy układu oddechowego, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, skurcz oskrzeli, świąd, szyszki chmielu, Valerianaceae, Valerianae radix, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, wywiad alergologiczny, ziele dziurawca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Artiss –
Klej do tkanek ARTISS, stosowany w procedurach chirurgicznych, może wywoływać liczne działania niepożądane, w tym reakcje nadwrażliwości i alergiczne o szerokim spektrum objawów, takich jak obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, bradykardia, tachykardia, niedociśnienie, duszność, pokrzywka, świąd, nudności, wymioty oraz reakcje anafilaktyczne. Szczególnie narażeni są pacjenci z wcześniejszą ekspozycją na aprotyninę lub składniki preparatu. Rzadko obserwuje się powstawanie przeciwciał przeciwko składnikom kleju fibrynowego, co może prowadzić do reakcji immunologicznych. Istotnym zagrożeniem jest ryzyko zatoru powietrznego lub gazowego przy stosowaniu urządzeń rozpylających z niewłaściwym ciśnieniem lub zbyt bliską odległością od tkanek. Donaczyniowe podanie ARTISS może skutkować poważnymi powikłaniami, takimi jak stany zakrzepowo-zatorowe i rozsiane wykrzepianie śródnaczyniowe (DIC). W badaniu klinicznym na 138 pacjentach stosujących ARTISS do przytwierdzania przeszczepów skóry, najczęściej obserwowano świąd (≥1/100 – <1/10) oraz niepowodzenie przeszczepu skóry (≥1/100 – <1/10), a także torbiel skórną (≥1/1000 – <1/100). Zator powietrzny występuje z nieznaną częstością.
aprotynina, bradykardia, dyskomfort w klatce piersiowej, fibrynogen ludzki, klej do tkanek, leczenie przeciwwstrząsowe, leczenie przeciwzakrzepowe, nagromadzenie płynu surowiczego, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, podrażnienie miejsca podania, pokrzywka uogólniona, procedura resuscytacyjna, przeszczep skóry, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rozsiane wykrzepianie śródnaczyniowe, skurcz oskrzeli, stan zakrzepowo-zatorowy, świąd, torbiel skórna, trombina ludzka, układ krzepnięcia, zaburzenie gojenia, zator powietrzny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Escipram 5 mg
Escipram, zawierający escytalopram w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 20 mg (w postaci szczawianu), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, co może prowadzić do reakcji alergicznych, takich jak wysypka, świąd, obrzęk naczynioruchowy czy reakcje anafilaktyczne. Leku nie należy stosować jednocześnie z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), zarówno nieselektywnymi, nieodwracalnymi, jak i odwracalnymi inhibitorami MAO-A (np. moklobemid), oraz z linezolidem, ze względu na wysokie ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, objawiającego się pobudzeniem psychoruchowym, drżeniem mięśniowym i hipertermią, co może zagrażać życiu pacjenta.
antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, drżenie mięśniowe, Escipram, escytalopram, fluorochinolon, hipertermia, inhibitor MAO, inhibitor MAO-A, inhibitor monoaminooksydazy, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, lek psychotropowy, linezolid, makrolid, moklobemid, nadwrażliwość, nieselektywny inhibitor MAO, obrzęk naczynioruchowy, pobudzenie psychoruchowe, reakcja anafilaktyczna, świąd, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, wysypka skórna, zaburzenie przewodnictwa serca, zaburzenie rytmu serca, zespół serotoninowy, zespół wydłużonego QT - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pazopanib Zentiva 200 mg
Przy stosowaniu preparatu Pazopanib Zentiva w dawkach 200 mg i 400 mg, kluczowe jest wykluczenie przeciwwskazań, z których jedynym bezwzględnym jest nadwrażliwość na chlorowodorek pazopanibu lub substancje pomocnicze zawarte w leku. Przed rozpoczęciem terapii należy przeprowadzić szczegółowy wywiad alergologiczny, zwracając uwagę na wcześniejsze reakcje na inhibitory kinaz tyrozynowych. Objawy nadwrażliwości mogą obejmować reakcje skórne (wysypka, świąd, pokrzywka), oddechowe (duszność, skurcz oskrzeli) oraz ogólnoustrojowe (obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny). W przypadku ich wystąpienia podczas terapii, konieczne jest natychmiastowe przerwanie podawania leku i wdrożenie odpowiedniego leczenia.
chlorowodorek pazopanibu, duszność, inhibitor kinazy tyrozynowej, leczenie przeciwnowotworowe, nadwrażliwość, objaw oddechowy, objaw ogólnoustrojowy, obrzęk naczynioruchowy, pazopanib, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, skurcz oskrzeli, substancja czynna, świąd, tabletka powlekana, wstrząs anafilaktyczny, wysypka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lenalidomide Gedeon Richter 20 mg
Lenalidomid stosowany w leczeniu szpiczaka mnogiego, zespołów mielodysplastycznych oraz chłoniaków wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z dominującą hematotoksycznością. Najczęściej obserwowane są neutropenia (do 79,0%), trombocytopenia (do 72,3%), anemia oraz gorączka neutropeniczna, które mogą osiągać stopień 3-4 ciężkości, wymagając ścisłego monitorowania morfologii krwi i ewentualnej modyfikacji dawkowania. W badaniach klinicznych odnotowano także wysoką częstość zakażeń, w tym zapalenia płuc (do 10,6%) i zakażeń górnych dróg oddechowych, a także objawy ze strony układu pokarmowego (biegunka do 54,5%, zaparcia do 56,1%) oraz układu nerwowego (neuropatia obwodowa do 71,8%, skurcze mięśni do 33,4%). W terapii skojarzonej z bortezomibem i deksametazonem oraz rytuksymabem obserwuje się dodatkowo ryzyko niedociśnienia tętniczego, odwodnienia i gorączki neutropenicznej.
alergiczne zapalenie skóry, astenia, autologiczne przeszczepienie komórek macierzystych, biegunka, chłoniak grudkowy, chłoniak z komórek płaszcza, duszność, gorączka neutropeniczna, hipokalcemia, hipokaliemia, leukopenia, limfopenia, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, nudności, odwodnienie, parestezja, posocznica, skurcz mięśnia, świąd, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wysypka, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie neutropeniczne, zakażenie płuc, zakrzepica żył głębokich, zapalenie jamy nosowo-gardłowej, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zapalenie żołądka i jelit, zaparcie, zatorowość płucna, zespół mielodysplastyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pokrzywa fix –
Produkt leczniczy Pokrzywa fix, zawierający Urtica dioica L., Urtica urens L. lub ich mieszaninę (folium), może wywoływać działania niepożądane o nieustalonej częstości występowania. Najczęściej obserwowane są łagodne zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty oraz biegunka, które mogą manifestować się jako dyskomfort żołądkowy, gwałtowne opróżnianie żołądka oraz zwiększona częstotliwość wypróżnień o luźnej konsystencji. Ponadto, u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu mogą wystąpić reakcje alergiczne skórne, w tym świąd, wysypka oraz pokrzywka, charakteryzujące się uniesionymi, obrzękowymi zmianami skórnymi często towarzyszącymi świądowi.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Acitren 10 mg
Przedawkowanie acytretyny, substancji czynnej leku Acitren (kapsułki twarde 10 mg i 25 mg), wymaga natychmiastowego zaprzestania podawania leku oraz interwencji medycznej. Ostra toksyczność acytretyny jest stosunkowo niska, jednak objawy przedawkowania odzwierciedlają cechy ostrej hiperwitaminozy A, obejmując bóle głowy, zawroty głowy, nudności, wymioty, senność, rozdrażnienie oraz świąd skóry. Mechanizmy tych objawów wynikają z neurotropowego działania retinoidów, drażnienia błony śluzowej przewodu pokarmowego oraz wpływu na ośrodkowy układ nerwowy i receptory skórne.
Acitren, acytretyna, antidotum, ból głowy, hemodializa, hemoperfuzja, kapsułki twarde, leczenie objawowe, lek przeciwbólowy, lek przeciwwymiotny, niepokój psychoruchowy, nudności, objawy neurologiczne, ośrodek wymiotny, ostra hiperwitaminoza A, ostra toksyczność, pochodna witaminy A, retinoid, rozdrażnienie, senność, świąd, wymioty, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – EMLA 25 mg/g + 25 mg/g
Lek EMLA, zawierający 25 mg/g lidokainy i 25 mg/g prylokainy, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o charakterze miejscowym, klasyfikowanych jako często występujące. Najczęstsze reakcje obejmują uczucie pieczenia, świąd, rumień, obrzęk, odczucie ciepła oraz bladość w miejscu aplikacji, które są przemijające i ustępują po zaprzestaniu stosowania. Istotnym działaniem niepożądanym jest methemoglobinemia, szczególnie u noworodków i niemowląt do 12 miesiąca życia, wynikająca z niedojrzałości enzymatycznej i prowadząca do upośledzenia transportu tlenu przez hemoglobinę. Inne działania niepożądane to reakcje nadwrażliwości (wysypka, pokrzywka, obrzęk, reakcje anafilaktyczne), oparzenia chemiczne oczu oraz podrażnienie rogówki, a także plamica i wybroczyny u dzieci z atopowym zapaleniem skóry lub mięczakiem zakaźnym przy długotrwałym stosowaniu.
atopowe zapalenie skóry, bladość skóry, lidokaina, methemoglobinemia, mięczak zakaźny, mrowienie, obrzęk, odczucie ciepła, oparzenie chemiczne oka, parestezja, plamica, podrażnienie rogówki, pokrzywka, prylokaina, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, rumień, sinica, świąd, tachykardia, uczucie pieczenia, zaburzenie czucia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pitamet 1 mg
Pitawastatyna, dostępna w dawkach 1 mg, 2 mg i 4 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z badań klinicznych oraz obserwacji porejestracyjnych. Odsetek przerwań leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił poniżej 4%. Najczęstszym działaniem niepożądanym były bóle mięśni, a podwyższone stężenie kinazy keratynowej (CK) przekraczające 3-krotnie górną granicę normy wystąpiło u 1,8% pacjentów, natomiast znaczne podwyższenie CK (≥10x GGN) z towarzyszącymi skurczami mięśni było rzadkie (0,04%). Częstość występowania działań niepożądanych obejmuje m.in. zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, biegunki, nudności), podwyższone aminotransferazy (AST, ALT) niezbyt często, a także bóle mięśni i stawów często. Istotne jest zwiększone ryzyko rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², podwyższone triglicerydy czy nadciśnienie tętnicze.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anemia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, cukrzyca, częstomocz, depresja, ginekomastia, hipoestezja, immunozależna miopatia martwicza, jadłowstręt, kinaza keratynowa, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nieprawidłowa czynność wątroby, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, osłabienie, ostre zapalenie trzustki, pitawastatyna, podwyższone aminotransferazy, pokrzywka, rabdomioliza, rumień, skurcz mięśni, śródmiąższowa choroba płuc, suchość w ustach, świąd, szum w uszach, utrata pamięci, wymioty, wysypka, zaburzenia funkcji seksualnych, zaburzenia ostrości widzenia, zaburzenia smaku, zaburzenia snu, zaparcia, zawroty głowy, zespół toczniopodobny, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Levosol 6 mg/ml
Lewodropropizyna w syropie Levosol (6 mg/ml) wykazuje bardzo niską częstość działań niepożądanych, szacowaną na mniej niż 1 na 500 000 pacjentów na podstawie danych z ponad 30 krajów. Działania niepożądane występują bardzo rzadko (<1/10 000) i najczęściej mają łagodny przebieg, ustępując po odstawieniu leku. Zgłaszane objawy obejmują reakcje alergiczne skórne (pokrzywka, rumień, świąd, obrzęk naczynioruchowy), dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunka), zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, drżenia, parestezje), a także incydenty kardiologiczne (kołatanie serca, tachykardia, obniżenie ciśnienia tętniczego). Pojedyncze przypadki ciężkich działań niepożądanych, takich jak epidermoliza ze skutkiem śmiertelnym, śpiączka hipoglikemiczna czy reakcje anafilaktyczne, zostały odnotowane głównie u pacjentów z wielolekowością lub współistniejącymi schorzeniami.
aftowe zapalenie jamy ustnej, anafilaksja, astenia, biegunka, bigeminnia przedsionkowa, ból brzucha, ból żołądka, cholestatyczne zapalenie wątroby, depersonalizacja, drażliwość, drgawki kloniczno-toniczne, drżenie, duszność, epidermoliza, hipotensja, kaszel, kołatanie serca, lek hipoglikemizujący, lewodropropizyna, napad petit mal, nudność, obniżenie napięcia mięśniowego, obrzęk błony śluzowej, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk powiek, omdlenie, osłabienie kończyn dolnych, osutka, parestezja, pokrzywka, reakcja alergiczna, rozszerzenie źrenic, rumień, senność, śpiączka hipoglikemiczna, świąd, tachykardia, uogólniony obrzęk, utrata zdolności widzenia, wymioty, zaburzenie równowagi, zaburzenie rytmu serca, zapalenie języka, zawroty głowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hydroxyzinum PPH 25 mg
Hydroksyzyna chlorowodorek, dostępna w preparacie Hydroxizine Genoptim w formie tabletek powlekanych o dawkach 10 mg i 25 mg, znajduje zastosowanie w trzech głównych wskazaniach terapeutycznych: leczeniu objawowym stanów lękowych u dorosłych, łagodzeniu świądu (pruritus) u dorosłych i dzieci oraz jako premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi. Lek wykazuje działanie anksjolityczne, uspokajające oraz przeciwhistaminowe, co umożliwia jego szerokie zastosowanie w terapii zaburzeń lękowych, świądu różnego pochodzenia oraz redukcji niepokoju i sedacji przedoperacyjnej. Wskazania te wymagają indywidualnego dostosowania dawki, uwzględniając wiek pacjenta oraz specyfikę kliniczną.
chlorowodorek hydroksyzyny, dermatoza, działanie anksjolityczne, działanie przeciwhistaminowe, działanie przeciwlękowe, działanie uspokajające, hydroksyzyna, laktoza jednowodna, leczenie świądu, niepokój przedoperacyjny, nietolerancja laktozy, premedykacja, pruritus, sedacja, stan lękowy, świąd, zaburzenie lękowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Spastyna 40 mg
Chlorowodorek drotaweryny, substancja czynna leku Spastyna w dawce 40 mg w tabletkach, wykazuje działania niepożądane o rzadkiej częstości występowania (≥1/10 000 do <1/1000). Objawy te dotyczą głównie czterech układów: przewodu pokarmowego (nudności, zaparcia), układu nerwowego (ból głowy, zawroty głowy, bezsenność), układu sercowo-naczyniowego (kołatanie serca, niedociśnienie tętnicze) oraz układu immunologicznego (obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, wysypka, świąd). Reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, mogą mieć charakter potencjalnie zagrażający życiu, zwłaszcza gdy dotyczą dróg oddechowych.
bąbel pokrzywkowy, bezsenność, ból głowy, chlorowodorek drotaweryny, kołatanie serca, monitorowanie niepożądanych działań produktów leczniczych, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowa praca serca, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk skóry, obturacja dróg oddechowych, pokrzywka, przewód pokarmowy, reakcja alergiczna, świąd, układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy, wysypka, zaburzenia serca, zaburzenia układu immunologicznego, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia żołądka i jelit, zaparcie, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Essentiale forte 300 mg
Essentiale Forte, zawierający 300 mg fosfolipidów z nasion soi (3-sn-fosfatydylocholina) w kapsułce, charakteryzuje się ogólnie dobrym profilem bezpieczeństwa, jednak podczas terapii mogą wystąpić działania niepożądane o częstości nieznanej. Należą do nich reakcje alergiczne (rumień, wysypka, pokrzywka, świąd), zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, luźne stolce, biegunka, dyskomfort w jamie brzusznej), podwyższone ciśnienie tętnicze, kołatania serca oraz zawroty głowy. Objawy te wymagają monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego oraz tych narażonych na ryzyko powikłań neurologicznych lub alergicznych.
alkoholizm, biegunka, choroba mózgu, choroba wątroby, dyskomfort brzuszny, fosfatydylocholina, fosfolipidy sojowe, fosfolipidy z nasion sojowych, kołatanie serca, luźne stolce, monitorowanie działań niepożądanych, nadciśnienie tętnicze, nudności, padaczka, pokrzywka, reakcja alergiczna, rumień, świąd, wymioty, wysypka, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenia serca, zaburzenia skórne, zaburzenia układu krążenia, zaburzenia układu nerwowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bixebra 7,5 mg
Iwabradyna, substancja czynna leku Bixebra, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych ściśle powiązanych z jej mechanizmem farmakologicznym. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia widzenia (fotyzm) występujące u 14,5% pacjentów oraz bradykardia u 3,3%, z ciężką bradykardią (HR ≤ 40/min) u 0,5%. Zaburzenia widzenia manifestują się jako przemijające wrażenia świetlne, takie jak aureole, efekt stroboskopowy czy zwielokrotnione obrazy, najczęściej w pierwszych dwóch miesiącach terapii, z ustępowaniem u 77,5% pacjentów bez konieczności przerwania leczenia. Bradykardia pojawia się głównie w ciągu pierwszych 2-3 miesięcy terapii. Istotne jest także zwiększone ryzyko migotania przedsionków (AF), które w badaniu SIGNIFY występowało u 5,3% pacjentów na iwabradynie vs 3,8% w grupie placebo, z HR 1,26 (95% CI 1,15-1,39). Ponadto, w badaniu SHIFT odnotowano przemijające epizody niekontrolowanego ciśnienia tętniczego u 7,1% pacjentów leczonych iwabradyną w porównaniu do 6,1% w grupie placebo.
astenia, aureola, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, dekompozycja obrazu, diplopia, duszność, efekt stroboskopowy, ekstrasystolia komorowa, ekstrasystolia nadkomorowa, eozynofilia, fotyzm, hiperkreatynemia, hiperurykemia, hipotensja, iwabradyna, kołatanie serca, kurcz mięśni, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, pokrzywka, przetrwałe wrażenie wzrokowe, rumień, świąd, wydłużenie odstępu QT, wysypka, zaburzenie widzenia, zaparcie, zawroty błędnikowe, zawroty głowy, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Kreon Travix 10 000 j.Ph.Eur. lipazy
Kreon Travix, zawierający pankreatynę w dawce 150 mg o aktywności lipazy 10 000 j. Ph.Eur., amylazy 8 000 j. Ph.Eur. oraz proteazy 600 j. Ph.Eur., wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych na ponad 900 pacjentach. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak ból brzucha, nudności, wymioty, zaparcia, wzdęcia oraz biegunka, z których ból brzucha i biegunka były głównie związane z chorobą podstawową, a ich częstość była porównywalna lub niższa niż w grupie placebo. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko kolonopatii włókniejącej, czyli zwężenia odcinka krętniczo-kątniczego i jelita grubego, u pacjentów ze zwłóknieniem torbielowatym trzustki stosujących wysokie dawki pankreatyny. Ponadto, zgłaszano reakcje nadwrażliwości, w tym wysypkę, świąd, pokrzywkę oraz potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne, choć częstość ich występowania nie jest precyzyjnie określona.
amylaza, biegunka, ból brzucha, dysfagia, kolonopatia włókniejąca, Kreon Travix, lipaza, mukowiscydoza, nudności, pankreatyna, pokrzywka, populacja pediatryczna, proteaza, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, świąd, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenia żołądka i jelit, zaparcia, zwężenie odcinka krętniczo-kątniczego, zwłóknienie torbielowate trzustki - Leksykon substancji czynnych
Feksofenadyna – Działania niepożądane
Feksofenadyna, stosowana w preparatach takich jak Allegra czy Telfast, charakteryzuje się dobrym profilem bezpieczeństwa, z działaniami niepożądanymi występującymi z częstością zbliżoną do placebo w badaniach klinicznych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) obejmują zaburzenia układu nerwowego, takie jak bóle głowy, senność i zawroty głowy, oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, głównie nudności. Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) zgłaszano zmęczenie. Po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano również działania o nieznanej częstości, w tym reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), zaburzenia psychiczne (bezsenność, nerwowość, koszmary senne), zaburzenia serca (tachykardia, kołatanie serca), nieostre widzenie oraz reakcje skórne (wysypka, pokrzywka, świąd).
anafilaksja, bezsenność, biegunka, ból głowy, duszność, feksofenadyna, kołatanie serca, nieostre widzenie, niewydolność serca, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, świąd, tachykardia, trudności w oddychaniu, ucisk w klatce piersiowej, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadomon 200 mg
Tapentadol w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Tadomon) wykazuje profil działań niepożądanych głównie obejmujący układ nerwowy i przewód pokarmowy. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zawroty głowy i senność (≥1/10 pacjentów), nudności (≥1/10), zaparcia (≥1/100 do <1/10) oraz ból głowy (≥1/100 do <1/10). Działania te mają zwykle łagodne lub umiarkowane nasilenie i mogą ustępować samoistnie lub po zastosowaniu standardowych środków. Rzadziej występują poważniejsze objawy, takie jak depresja oddechowa, drgawki czy myśli samobójcze, które wymagają natychmiastowej interwencji. Zespół odstawienny może pojawić się po nagłym przerwaniu terapii, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki.
astenia, bezsenność, biegunka, ból głowy, depresja, depresja oddechowa, dezorientacja, drgawki, drżenie, duszność, hipotensja, myśli samobójcze, nadmierne pocenie się, nerwowość, niepokój, niestrawność, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk, omamy, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, pokrzywka, przewód pokarmowy, senność, świąd, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, tapentadol, vertigo, wymioty, wysypka, zaburzenia świadomości, zaburzenia uwagi, zaparcia, zawroty głowy, zawroty głowy nieukładowe, zespół odstawienny, zmęczenie, zmniejszony apetyt - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diuresin SR 1,5 mg
Lek Diuresin SR zawiera 1,5 mg indapamidu w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, a jego profil działań niepożądanych obejmuje przede wszystkim hipokaliemię, reakcje nadwrażliwości skórnej oraz wysypki plamkowo-grudkowe. Hipokaliemia, definiowana jako stężenie potasu w osoczu poniżej 3,4 mmol/l, występuje u około 10% pacjentów przy dawce 1,5 mg, a u 25% przy dawce 2,5 mg, z większym ryzykiem przy dawkach wyższych. Hiponatremia pojawia się u około 3% leczonych. Objawy kliniczne hipokaliemii mogą obejmować zaburzenia EKG (wydłużenie QT, arytmie), osłabienie mięśni i kurcze, co jest szczególnie istotne u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. Działania niepożądane ze strony układu pokarmowego to nudności, wymioty, zaparcia, biegunki oraz bóle brzucha, natomiast reakcje skórne, takie jak rumień, pokrzywka, świąd i zapalenie naczyń, występują u mniej niż 5% pacjentów, zwłaszcza u osób z predyspozycjami alergicznymi.
agranulocytoza, arytmia, biegunka, ból brzucha, hipochloremia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hipotonia ortostatyczna, indapamid, kołatanie serca, kurcz mięśniowy, leukopenia, morfologia krwi, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, nudności, parestezja, pokrzywka, postać o przedłużonym uwalnianiu, reakcja nadwrażliwości, rumień, skurcz komorowy, świąd, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, trombocytopenia, utrata apetytu, wydłużenie QT, wymioty, wysięk naczyniówkowo-twardówkowy, wysypka plamkowo-grudkowa, zaburzenie erekcji, zaburzenie nastroju, zapalenie naczyń, zaparcie, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica płaska – Zapobieganie i profilaktyka
Grzybica płaska (Lichen planus) to przewlekła choroba zapalna skóry i błon śluzowych o nieznanej etiologii, wymagająca kompleksowej profilaktyki ukierunkowanej na eliminację czynników wyzwalających, takich jak leki, alergeny, chemikalia oraz infekcje, w tym Candida albicans. Kluczowe jest unikanie urazów mechanicznych skóry (zjawisko Koebnera), zarządzanie stresem oraz stosowanie ochrony przeciwsłonecznej z filtrami SPF30+ i 5-gwiazdkową ochroną, szczególnie w postaciach aktynalnych i pigmentosa. Higiena skóry powinna obejmować delikatne oczyszczanie bez mydła, regularne nawilżanie emolientami oraz stosowanie chłodzących kompresów i preparatów nawilżających paznokcie i skórki. W przypadku grzybicy płaskiej jamy ustnej, ze względu na ryzyko transformacji nowotworowej, zaleca się rygorystyczną higienę jamy ustnej, profesjonalne czyszczenie co 3-4 miesiące, eliminację palenia i alkoholu, modyfikację diety oraz regularne badania stomatologiczne co 6-12 miesięcy.
alergen, biopsja, Candida albicans, czynnik wyzwalający, dermatolog, doustny kortykosteroid, emolient, grzybica płaska, grzybica płaska jamy ustnej, infekcja, inhibitor kalcyneuryny, kamień nazębny, klobetazol, kortykosteroid, narządy płciowe, objaw Koebnera, pimekrolimus, płytka nazębna, świąd, takrolimus, triamcynolon, triamcynolon acetonid, zapalenie, zapalenie błon śluzowych, zmiana nowotworowa - Leksykon substancji czynnych
Azotan butokonazolu – Wskazania do stosowania
Azotan butokonazolu, w stężeniu 20 mg/g (co odpowiada 17,35 mg butokonazolu na gram kremu), jest substancją czynną preparatu Gynazol, stosowanego miejscowo w leczeniu drożdżakowego zapalenia sromu i pochwy wywołanego przez Candida albicans. Preparat dostępny jest w formie kremu dopochwowego o konsystencji emulsji typu „woda w oleju”, dostarczanego w aplikatorze zawierającym 5 g kremu, co odpowiada dawce 100 mg azotanu butokonazolu. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest potwierdzenie diagnozy za pomocą badania mikroskopowego wymazu z pochwy i/lub posiewu, aby wykluczyć inne patogeny i dobrać odpowiednie leczenie. W skład kremu wchodzą również substancje pomocnicze, takie jak glikol propylenowy (0,2500 g/dawka), metylu parahydroksybenzoesan (0,0090 mg/dawka) oraz propylu parahydroksybenzoesan (0,0025 mg/dawka), które mogą wywoływać podrażnienia lub reakcje alergiczne u osób wrażliwych.
azotan butokonazolu, Candida albicans, drożdżakowe zapalenie sromu i pochwy, działanie przeciwgrzybicze, glikol propylenowy, infekcja grzybicza, krem dopochwowy, metylu parahydroksybenzoesan, nadwrażliwość na substancję czynną, parahydroksybenzoesan, pieczenie, pochodne imidazolu, propylu parahydroksybenzoesan, świąd, wydzielina z pochwy, wymaz z pochwy, zaczerwienienie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Anidulafungina Accord
Anidulafungina Accord (100 mg) jest lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym do infuzji, jednakże brak jest danych klinicznych dotyczących jej skuteczności w leczeniu zapalenia wsierdzia, zapalenia kości i szpiku oraz zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych wywołanych przez Candida. Lek nie jest zalecany u noworodków poniżej 1 miesiąca życia ze względu na ryzyko toksyczności polisorbatu 80, który jest substancją pomocniczą w preparacie. U pacjentów leczonych anidulafunginą obserwowano podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych, co wymaga monitorowania funkcji wątroby, zwłaszcza u osób z ciężką chorobą podstawową i przy jednoczesnym stosowaniu innych leków hepatotoksycznych. W trakcie terapii mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs, które wymagają natychmiastowego przerwania podawania leku i wdrożenia leczenia ratunkowego.
anidulafungina, duszność, dziedziczna nietolerancja fruktozy, enzymy wątrobowe, fruktoza, kandydoza rozsiana, lek przeciwgrzybiczny, neutropenia, niedociśnienie, niewydolność wątroby, noworodek, ośrodkowy układ nerwowy, pokrzywka, polisorbat 80, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świąd, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaczerwienienie, zapalenie kości i szpiku, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie wątroby, zapalenie wsierdzia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Scopolan 10 mg
Hioscyny butylobromek, substancja czynna leku Scopolan w dawce 10 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych o różnej częstości występowania, klasyfikowanych od bardzo częstych (>1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Do najczęstszych należą objawy ze strony skóry, takie jak rumień, pieczenie, świąd, wysypka, pokrzywka i obrzęk, klasyfikowane jako niezbyt częste (1/1000 do <1/100). Ponadto, ze względu na działanie antycholinergiczne, obserwuje się suchość w jamie ustnej oraz zaparcia, również niezbyt często występujące. Tachykardia (>100 uderzeń/min) i hipotensja są kolejnymi niezbyt częstymi działaniami, które mogą stanowić zagrożenie u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. Rzadko pojawiają się zaburzenia widzenia oraz anuria, natomiast reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny mają częstość nieznaną, ale stanowią poważne zagrożenie życia wymagające natychmiastowej interwencji.
anuria, ciśnienie tętnicze krwi, działanie antycholinergiczne, hioscyna butylobromek, hipotensja, nerw błędny, niedrożność przewodu pokarmowego, obrzęk, ostra niewydolność nerek, perystaltyka jelitowa, pieczenie skóry, pokrzywka, porażenie akomodacji, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie źrenicy, rumień, skurcz oskrzeli, substancja czynna, suchość jamy ustnej, świąd, tabletka drażowana, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie widzenia, zaparcie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Paracetamol Farmina 500 mg
Paracetamol Farmina w postaci czopków o dawkach 250 mg i 500 mg może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości występowania. Do rzadkich działań należą zaburzenia skóry i tkanki podskórnej, takie jak świąd, pokrzywka, wysypka, rumień oraz obrzęk naczynioruchowy, występujące u 1 na 1000 do 1 na 10 000 pacjentów. Bardzo rzadko (<1/10 000) obserwuje się poważniejsze reakcje, w tym trombocytopenię z plamicą trombocytopeniczną, hepatotoksyczność manifestującą się podwyższeniem enzymów wątrobowych (ALT, AST, ALP), wzrostem bilirubiny oraz objawami niewydolności wątroby, a także nefrotoksyczność objawiającą się ostrym uszkodzeniem nerek i zaburzeniami funkcji wydalniczej.
bąbel pokrzywkowy, działanie niepożądane paracetamolu, hepatotoksyczność, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostre uszkodzenie nerek, paracetamol, plamica trombocytopeniczna, podwyższona aktywność enzymów wątrobowych, pokrzywka, powikłanie farmakoterapii, reakcja skórna, rumień, świąd, trombocytopenia, wybroczynka skórna, wysypka, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie parametrów nerkowych, zmniejszona diureza - Leksykon leków
Działania niepożądane – Agapurin SR 400 400 mg
Agapurin SR 400 zawiera 400 mg pentoksyfiliny w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Terapia tym lekiem wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które są klasyfikowane według częstości występowania: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o nieznanej częstości. Szczególnie istotne są ciężkie reakcje alergiczne (obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, wstrząs anafilaktyczny), które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia i wdrożenia terapii przeciwwstrząsowej. Ponadto, krwawienia, zwłaszcza do siatkówki, stanowią bezwzględne wskazanie do zaprzestania stosowania leku. Monitorowanie morfologii krwi jest niezbędne ze względu na ryzyko trombocytopenii, niedokrwistości aplastycznej oraz leukopenii, które mogą zwiększać podatność na infekcje i ryzyko krwawień. U pacjentów z cukrzycą należy zachować ostrożność z powodu możliwości wystąpienia hipoglikemii.
aminotransferaza, arytmia, biegunka, ból brzucha, cholestaza, cukrzyca, dusznica bolesna, hipoglikemia, krwawienie do siatkówki, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość aplastyczna, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omamy, palpitacje, pentoksyfilina, POChP, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień, skurcz oskrzeli, świąd, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, trombocytopenia, uderzenia gorąca, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, wzdęcia, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zaparcie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diprobase –
Produkt leczniczy Diprobase w postaci kremu może wywoływać działania niepożądane, z których najistotniejsze to reakcje nadwrażliwości o charakterze miejscowym. Objawy te obejmują rumień, świąd, pieczenie oraz podrażnienie skóry w miejscu aplikacji. Częstość występowania tych reakcji nie jest określona na podstawie dostępnych danych, co podkreśla konieczność uważnego monitorowania pacjentów podczas terapii. Znajomość i identyfikacja tych objawów jest kluczowa dla oceny bezpieczeństwa stosowania Diprobase oraz podejmowania właściwych decyzji klinicznych.
bezpieczeństwo farmakoterapii, Diprobase, działanie niepożądane, monitorowanie bezpieczeństwa terapii, objaw skórny, personel medyczny, pieczenie skóry, podrażnienie miejscowe, profil bezpieczeństwa leku, reakcja nadwrażliwości, rumień, świąd, system zgłaszania działań niepożądanych, zaczerwienienie, zmiana skórna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hydroxyzinum VP 10 mg
Hydroksyzyna chlorowodorek, dostępna w preparacie Hydroxyzinum VP w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg i 25 mg, znajduje zastosowanie w trzech głównych wskazaniach klinicznych: leczeniu zaburzeń lękowych, objawowym leczeniu świądu o różnej etiologii oraz premedykacji przed zabiegami chirurgicznymi. W terapii lęku hydroksyzyna wykazuje działanie anksjolityczne, szczególnie u pacjentów z przeciwwskazaniami do benzodiazepin lub wymagających krótkotrwałego leczenia objawowego. W leczeniu świądu, wynikającego m.in. z pokrzywki, atopowego zapalenia skóry czy wyprysku kontaktowego, lek działa poprzez blokadę receptorów histaminowych H₁, co redukuje odczucie świądu i stan zapalny. Hydroksyzyna jest także stosowana w premedykacji, gdzie jej właściwości sedatywne i anksjolityczne pomagają zmniejszyć lęk przedoperacyjny, uspokoić pacjenta oraz obniżyć dawki leków przeciwbólowych i anestetyków.
analgosedacja, anestetyk, atopowe zapalenie skóry, benzodiazepina, czerwień koszenilowa, dermatoza, działanie anksjolityczne, działanie przeciwhistaminowe, działanie przeciwświądowe, działanie sedatywne, hydroksyzyna chlorowodorek, laktoza jednowodna, lek przeciwbólowy, pokrzywka, premedykacja, receptor histaminowy H1, schorzenie dermatologiczne, stan lękowy, świąd, wyprysk kontaktowy, zaburzenie lękowe, znieczulenie