Działania niepożądane
Pitamet 1 mg
Pitawastatyna, dostępna w dawkach 1 mg, 2 mg i 4 mg, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z badań klinicznych oraz obserwacji porejestracyjnych. Odsetek przerwań leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił poniżej 4%. Najczęstszym działaniem niepożądanym były bóle mięśni, a podwyższone stężenie kinazy keratynowej (CK) przekraczające 3-krotnie górną granicę normy wystąpiło u 1,8% pacjentów, natomiast znaczne podwyższenie CK (≥10x GGN) z towarzyszącymi skurczami mięśni było rzadkie (0,04%). Częstość występowania działań niepożądanych obejmuje m.in. zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, biegunki, nudności), podwyższone aminotransferazy (AST, ALT) niezbyt często, a także bóle mięśni i stawów często. Istotne jest zwiększone ryzyko rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², podwyższone triglicerydy czy nadciśnienie tętnicze.
- Działania niepożądane leku Pitamet
- Profil bezpieczeństwa ogólny
- Działania niepożądane według układów i narządów
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia narządu wzroku i słuchu
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, tkanki łącznej i kości
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Inne działania charakterystyczne dla statyn
- Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
- Dane uzyskane po wprowadzeniu produktu do obrotu
- Tabela działań niepożądanych pitawastatyny
Działania niepożądane leku Pitamet
Pitawastatyna, jako substancja czynna produktu leczniczego Pitamet (dostępnego w dawkach 1 mg, 2 mg i 4 mg w postaci tabletek powlekanych), może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnej częstości występowania i nasileniu. Ocena profilu bezpieczeństwa tego leku opiera się na danych z kontrolowanych badań klinicznych oraz obserwacji porejestracyjnych.1
Profil bezpieczeństwa ogólny
W kontrolowanych badaniach klinicznych z zastosowaniem zalecanych dawek pitawastatyny odsetek pacjentów zmuszonych do przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił mniej niż 4%. Najczęściej raportowanym działaniem niepożądanym były bóle mięśni.2
Istotną obserwacją z badań klinicznych jest fakt, że podwyższone stężenie kinazy keratynowej (CK), przekraczające ponad 3-krotnie górną granicę normy (GGN), wystąpiło u 49 z 2800 pacjentów (1,8%) otrzymujących pitawastatynę. Znaczne podwyższenie CK (≥10 razy powyżej GGN) z towarzyszącymi skurczami mięśni występowało rzadko – podczas badań klinicznych stwierdzono je tylko u jednego pacjenta spośród 2406 leczonych pitawastatyną w dawce 4 mg (0,04%).3
Działania niepożądane według układów i narządów
Poniżej przedstawiono działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu, z uwzględnieniem częstości ich występowania według klasyfikacji układowo-narządowej.4
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
W tej grupie zaburzeń odnotowano niezbyt często występującą anemię.5
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania
Niezbyt często występującym działaniem niepożądanym w tej grupie jest jadłowstręt. Warto również zauważyć, że pitawastatyna, podobnie jak inne statyny, może zwiększać ryzyko wystąpienia cukrzycy. Częstość występowania tego powikłania zależy od obecności dodatkowych czynników ryzyka, takich jak: stężenie glukozy we krwi na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², podwyższone stężenie triglicerydów czy nadciśnienie tętnicze w wywiadzie. 30 kg/m2, podwyższone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>6
Zaburzenia psychiczne
Do niezbyt często występujących zaburzeń psychicznych związanych z przyjmowaniem pitawastatyny należy bezsenność. W ramach działań charakterystycznych dla całej grupy statyn odnotowano również przypadki depresji, zaburzeń snu (w tym koszmarów sennych) oraz zaburzeń funkcji seksualnych.7
Zaburzenia układu nerwowego
W zakresie układu nerwowego odnotowano następujące działania niepożądane:
- Bóle głowy – występujące często
- Zawroty głowy, zaburzenia smaku i senność – występujące niezbyt często
- Miastenia – o nieznanej częstości występowania
- Hipoestezja (zmniejszenie czucia) – niezbyt często (zgłaszane w obserwacjach po wprowadzeniu do obrotu)
- Utrata pamięci – zgłaszana dla całej grupy statyn
8
Zaburzenia narządu wzroku i słuchu
W zakresie narządu wzroku odnotowano:
- Zaburzenia ostrości widzenia – rzadko
- Miastenia oczna – o nieznanej częstości
9
Odnośnie narządu słuchu obserwowano niezbyt często występujące dzwonienie (szum) w uszach.10
Zaburzenia żołądka i jelit
Układ pokarmowy jest jednym z częściej dotkniętych działaniami niepożądanymi pitawastatyny. Odnotowano:
- Często występujące: zaparcia, biegunki, niestrawność, nudności
- Niezbyt często występujące: bóle brzucha, suchość w ustach, wymioty
- Rzadko występujące: ból języka, ostre zapalenie trzustki, dyskomfort w jamie brzusznej
11
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
W kontekście funkcjonowania wątroby i dróg żółciowych stwierdzono:
- Niezbyt często: Podwyższone stężenie aminotransferaz (aminotransferaza asparaginianowa, aminotransferaza alaninowa)
- Rzadko: Żółtaczka cholestatyczna, nieprawidłowa czynność wątroby, zaburzenia pracy wątroby
12
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
W zakresie skóry i tkanki podskórnej zaobserwowano:
- Niezbyt często: Świąd, wysypka
- Rzadko: Pokrzywka, rumień
- O nieznanej częstości: Obrzęk naczynioruchowy
13
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, tkanki łącznej i kości
Szczególnie istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa pitawastatyny są zaburzenia mięśniowo-szkieletowe:
- Często: Bóle mięśni, bóle stawów
- Niezbyt często: Skurcze mięśni
- Rzadko: Miopatia, rabdomioliza – w badaniu przeprowadzonym po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano dwa wymagające hospitalizacji przypadki rabdomiolizy (0,01% pacjentów)
- O nieznanej częstości: Immunozależna miopatia martwicza, zespół toczniopodobny
14
Po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano także przypadki wpływu na mięśnie szkieletowe, włącznie z bólami mięśni i miopatią u pacjentów leczonych pitawastatyną we wszystkich zalecanych dawkach. Otrzymano również zgłoszenia dotyczące rabdomiolizy, z ostrą niewydolnością nerek lub bez niej, włączając w to przypadki rabdomiolizy ze skutkiem śmiertelnym.15
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
W zakresie nerek i dróg moczowych niezbyt często odnotowywano częstomocz.16
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi
Z nieznaną częstością występowania raportowano ginekomastię (powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn).17
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Niezbyt często występującymi ogólnymi zaburzeniami są: osłabienie, złe samopoczucie, zmęczenie oraz obrzęk obwodowy.18
Inne działania charakterystyczne dla statyn
Przy stosowaniu statyn jako grupy leków zgłaszano także pojedyncze przypadki śródmiąższowej choroby płuc, zwłaszcza podczas długotrwałego leczenia.19
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Baza danych dotyczących bezpieczeństwa klinicznego u populacji pediatrycznej obejmuje 142 pacjentów, w tym 87 w wieku 6-11 lat oraz 55 w wieku 12-17 lat. Łącznie 91 pacjentów otrzymywało pitawastatynę przez rok, 12 pacjentów przez 2,5 roku, a 2 pacjentów przez 3 lata. Mniej niż 3% dzieci i młodzieży leczonych pitawastatyną musiało przerwać udział w badaniu z powodu zdarzeń niepożądanych.20
Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi u dzieci i młodzieży były: bóle głowy (4,9%), bóle mięśni (2,1%) i bóle brzucha (4,9%). Na podstawie dostępnych danych oczekuje się, że częstość występowania, rodzaj oraz stopień nasilenia działań niepożądanych w tej grupie wiekowej będą podobne jak u dorosłych.21
Dane uzyskane po wprowadzeniu produktu do obrotu
Po wprowadzeniu produktu do obrotu przeprowadzono prospektywne dwuletnie badanie obejmujące prawie 20000 pacjentów w Japonii. Większość uczestników otrzymywała pitawastatynę w dawce 1 lub 2 mg, rzadziej 4 mg. Działania niepożądane, których związek z przyjmowaniem pitawastatyny nie mógł zostać wykluczony, zgłosiło 10,4% badanych, natomiast 7,4% pacjentów musiało przerwać leczenie z powodu działań niepożądanych.22
Częstość występowania bólów mięśni w badaniu porejestracyjnym wynosiła 1,08%. Warto podkreślić, że większość działań niepożądanych miała charakter łagodny. W trakcie dwuletniego okresu obserwacji częstość występowania działań niepożądanych była wyższa u pacjentów ze stwierdzonym uczuleniem na lek (20,4%) oraz u osób z chorobami wątroby lub nerek (13,5%).23
Tabela działań niepożądanych pitawastatyny
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Anemia | Niezbyt często | Obniżenie stężenia hemoglobiny i/lub liczby erytrocytów |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Jadłowstręt | Niezbyt często | Utrata apetytu |
| Cukrzyca | Nieznana | Częstość zależna od obecności czynników ryzyka (stężenie glukozy na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², podwyższone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze) | |
| Zaburzenia psychiczne | Bezsenność | Niezbyt często | Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu |
| Koszmary senne | Nieznana | Nieprzyjemne, przerażające sny | |
| Depresja | Nieznana | Obniżenie nastroju, spadek energii, utrata zainteresowań | |
| Zaburzenia seksualne | Nieznana | Zaburzenia libido, potencji | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bóle głowy | Często | Jeden z najczęściej zgłaszanych objawów |
| Zawroty głowy | Niezbyt często | Uczucie wirowania lub niestabilności | |
| Zaburzenia smaku | Niezbyt często | Zmiana percepcji smaku | |
| Senność | Niezbyt często | Nadmierna potrzeba snu w ciągu dnia | |
| Miastenia | Nieznana | Osłabienie mięśni | |
| Hipoestezja | Niezbyt często | Zmniejszenie czucia | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia ostrości widzenia | Rzadko | Pogorszone widzenie, niewyraźne widzenie |
| Miastenia oczna | Nieznana | Osłabienie mięśni oka | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szum w uszach | Niezbyt często | Słyszenie dźwięków przy braku zewnętrznego źródła dźwięku |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia | Często | Utrudnione oddawanie stolca |
| Biegunki | Często | Zwiększona liczba lub płynna konsystencja wypróżnień | |
| Niestrawność | Często | Dyskomfort w nadbrzuszu, uczucie pełności, wzdęcia | |
| Nudności | Często | Nieprzyjemne uczucie w żołądku z tendencją do wymiotów | |
| Bóle brzucha | Niezbyt często | Ból w obrębie jamy brzusznej | |
| Suchość w ustach | Niezbyt często | Zmniejszone wydzielanie śliny | |
| Wymioty | Niezbyt często | Gwałtowne opróżnianie żołądka | |
| Ostre zapalenie trzustki | Rzadko | Stan zapalny trzustki o nagłym początku i przebiegu, może być groźny dla życia | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Podwyższone aminotransferazy (AST, ALT) | Niezbyt często | Wskaźniki uszkodzenia komórek wątrobowych |
| Żółtaczka cholestatyczna | Rzadko | Żółte zabarwienie skóry i błon śluzowych z powodu zastoju żółci | |
| Nieprawidłowa czynność wątroby | Rzadko | Zaburzenia funkcji wątroby wykryte w badaniach biochemicznych | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd | Niezbyt często | Nieprzyjemne uczucie, które powoduje potrzebę drapania skóry |
| Wysypka | Niezbyt często | Zmiany skórne o różnym charakterze i nasileniu | |
| Pokrzywka | Rzadko | Charakterystyczne, swędzące, jasnoróżowe bąble na skórze | |
| Obrzęk naczynioruchowy | Nieznana | Nagły obrzęk skóry, tkanki podskórnej lub błon śluzowych | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle mięśni | Często | Najczęściej zgłaszane działanie niepożądane, może dotyczyć różnych grup mięśniowych |
| Bóle stawów | Często | Bóle w obrębie stawów, często dotyczy dużych stawów | |
| Skurcze mięśni | Niezbyt często | Niekontrolowany skurcz mięśni, często bolesny | |
| Miopatia | Rzadko | Uogólnione osłabienie i ból mięśni, często z podwyższonym poziomem CK | |
| Rabdomioliza | Rzadko | Ciężkie uszkodzenie mięśni z rozpadem ich komórek i uwolnieniem mioglobiny, może prowadzić do ostrej niewydolności nerek i stanowić zagrożenie życia | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Częstomocz | Niezbyt często | Zwiększona częstotliwość oddawania moczu |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Ginekomastia | Nieznana | Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Osłabienie | Niezbyt często | Ogólne osłabienie organizmu, spadek siły |
| Złe samopoczucie | Niezbyt często | Subiektywne odczucie dyskomfortu | |
| Zmęczenie | Niezbyt często | Zmniejszenie zdolności do wysiłku fizycznego i/lub umysłowego | |
| Obrzęk obwodowy | Niezbyt często | Gromadzenie się płynu w kończynach | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Śródmiąższowa choroba płuc | Nieznana | Rzadko występująca, może rozwinąć się podczas długotrwałego leczenia |
Monitorowanie bezpieczeństwa i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego leku. Zgłoszeń należy dokonywać za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.24
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania