progresja choroby
Progresja choroby to termin medyczny oznaczający pogorszenie stanu klinicznego pacjenta, charakteryzujące się nasileniem objawów, rozszerzeniem zakresu zmian patologicznych lub pojawieniem się nowych manifestacji choroby. W onkologii progresja oznacza wzrost guza pierwotnego lub pojawienie się nowych ognisk przerzutowych, co jest kluczowym parametrem oceny skuteczności terapii.
Z perspektywy klinicznej progresja choroby może przebiegać w różnym tempie – od powolnego, stabilnego narastania objawów do gwałtownego pogorszenia stanu pacjenta. Ocena progresji jest istotnym elementem monitorowania przebiegu choroby i podejmowania decyzji terapeutycznych, szczególnie w przypadku chorób przewlekłych i nowotworowych.
W badaniach klinicznych progresja choroby stanowi często pierwszorzędowy punkt końcowy, a czas do progresji (PFS – progression-free survival) jest ważnym parametrem oceny skuteczności nowych terapii. W praktyce klinicznej monitorowanie progresji wymaga regularnych badań kontrolnych i wykorzystania odpowiednich skal oraz kryteriów oceny, takich jak RECIST w onkologii czy skala EDSS w stwardnieniu rozsianym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pirfenidon Medical Valley 801 mg
Pirfenidon Medical Valley jest lekiem wskazanym wyłącznie do leczenia idiopatycznego włóknienia płuc (IPF) u pacjentów dorosłych, potwierdzonych klinicznie i radiologicznie. Preparat dostępny jest w trzech dawkach: 267 mg (żółte tabletki o wymiarach około 13,2 x 6,2 mm), 534 mg (pomarańczowe tabletki o wymiarach około 16,3 x 8,5 mm) oraz 801 mg (brązowe tabletki o wymiarach około 20,2 x 9,5 mm), wszystkie w formie powlekanych tabletek ułatwiających podanie i maskujących smak substancji czynnej. Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży. Terapia powinna być prowadzona przez specjalistów z doświadczeniem w diagnostyce i leczeniu IPF, zgodnie z aktualnymi wytycznymi oraz po wykluczeniu innych przyczyn śródmiąższowych chorób płuc.
choroba śródmiąższowa płuc, diagnostyka i terapia, działanie antyoksydacyjne, działanie przeciwzapalne, działanie przeciwzwłóknieniowe, funkcja oddechowa, idiopatyczne włóknienie płuc, pirfenidon, progresja choroby, śródmiąższowa choroba płuc, substancja czynna, tabletka powlekana, włóknienie tkanki płucnej - Leksykon substancji czynnych
Topotekan – Wskazania do stosowania
Topotekan, dostępny na polskim rynku w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 1 mg/ml (produkty Topotecan medac oraz Topotecanum Accord), jest wskazany do leczenia wybranych nowotworów, w tym przerzutowego raka jajnika oraz nawrotowego drobnokomórkowego raka płuca (SCLC). W monoterapii stosuje się go u pacjentek z rakiem jajnika, u których wcześniejsze linie chemioterapii okazały się nieskuteczne, oraz u pacjentów z nawrotem SCLC, gdy ponowne zastosowanie chemioterapii pierwszego rzutu jest niezalecane. W terapii skojarzonej z cisplatyną topotekan jest stosowany w leczeniu raka szyjki macicy, zwłaszcza u pacjentek z nawrotem po radioterapii lub w stadium IVB zaawansowania choroby z przerzutami odległymi, pod warunkiem długotrwałego okresu bez leczenia cisplatyną, co umożliwia odzyskanie wrażliwości nowotworu na ten lek.
chemioterapia pierwszego rzutu, cytostatyk, drobnokomórkowy rak płuca, inhibitor topoizomerazy I, leczenie cytotoksyczne, monoterapia, nawrót choroby, odpowiedź kliniczna, progresja choroby, przerzuty odległe, radioterapia, rak jajnika z przerzutami, rak szyjki macicy, roztwór do infuzji, stadium IVB, terapia skojarzona z cisplatyną - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Synthon 25 mg
Sunitinib Synthon, dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg, zawiera sunitynib w formie jabłczanu i jest stosowany w leczeniu zaawansowanych nowotworów u dorosłych. Wskazania obejmują nieoperacyjny lub przerzutowy guz podścieliskowy przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem, zaawansowany lub przerzutowy rak nerkowokomórkowy (MRCC) oraz wysoko zróżnicowane nowotwory neuroendokrynne trzustki (pNET) z progresją choroby. Leczenie powinno być prowadzone przez onkologów w specjalistycznych ośrodkach, z uwzględnieniem dokładnej diagnostyki i monitorowania stanu klinicznego pacjenta.
GIST, imatynib, jabłczan, kapsułka twarda, leczenie onkologiczne, MRCC, nietolerancja leku, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, oporność na leczenie, pNET, progresja choroby, progresja nowotworu, przerzuty raka nerkowokomórkowego, rak nerkowokomórkowy, sunitynib, terapia przeciwnowotworowa - Leksykon chorób i schorzeń
Łuszczyca biała – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Łuszczyca biała (Lichen sclerosus, LS) jest przewlekłą chorobą o niskim wskaźniku remisji (około 16% u dorosłych kobiet), zróżnicowanym rokowaniem zależnym od lokalizacji zmian, wieku pacjenta oraz czasu do diagnozy. Zmiany genitalne u dorosłych kobiet mają tendencję do przewlekłego przebiegu, natomiast zmiany pozagenitalne cechują się lepszym rokowaniem. U dzieci i młodzieży często obserwuje się utrzymywanie się objawów po dojrzewaniu, z 59% pacjentek z historią JVLS nadal doświadczających symptomów po medianie 19,5 lat obserwacji. Leczenie miejscowymi kortykosteroidami o umiarkowanej mocy jest skuteczne i bezpieczne, a pełne stosowanie się do zaleceń terapeutycznych pozwala na całkowitą kontrolę objawów u 98% pacjentek, zapobiegając progresji choroby i poprawiając jakość życia.
aktywna choroba, bliznowacenie, dysfagia, kortykosteroidy miejscowe, leczenie podtrzymujące, liszaj płaski, łuszczyca biała, nawrót objawów, obrzezanie, okres dojrzewania, progresja choroby, rak in situ, rak płaskonabłonkowy, rak sromu, remisja, stan zapalny, wirus brodawczaka ludzkiego, zmiany atroficzne, zmiany pozagenitalne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Krka 25 mg
Sunitinib Krka to lek przeciwnowotworowy dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, zawierający sunitynibu jabłczan. Wskazania do stosowania obejmują zaawansowane, nieoperacyjne lub przerzutowe nowotwory: podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem, zaawansowany lub przerzutowy rak nerkowokomórkowy (RCC/MRCC) oraz wysoko zróżnicowane nowotwory neuroendokrynne trzustki (pNET) z progresją choroby. Lek jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych pacjentów i wymaga przepisywania przez specjalistów onkologów. Charakterystyczne cechy kapsułek ułatwiają identyfikację dawki, co jest istotne w celu uniknięcia błędów terapeutycznych.
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba niemanna-picka – Zapobieganie i profilaktyka
Choroba Niemanna-Picka jest dziedziczona autosomalnie recesywnie, co oznacza, że ryzyko urodzenia dziecka z chorobą wynosi 25% przy obojgu rodzicach będących nosicielami wadliwego genu. Kluczowym elementem profilaktyki jest poradnictwo genetyczne, które umożliwia ocenę ryzyka, omówienie dostępnych badań diagnostycznych oraz opcji profilaktycznych. Diagnostyka prenatalna, obejmująca biopsję kosmówki, amniocentezę oraz badania DNA płodu, pozwala na wczesne wykrycie choroby. Testy genetyczne są dostępne dla typów A, B oraz częściowo C, co umożliwia identyfikację nosicieli i świadome planowanie potomstwa. Badania przesiewowe noworodków, choć obecnie nieopłacalne ekonomicznie, mają potencjał do poprawy wyników leczenia, zwłaszcza w typach A i B, gdzie wczesne rozpoznanie może spowolnić progresję choroby i ograniczyć powikłania.
amniocenteza, badania prenatalne, badanie diagnostyczne, badanie nosicielstwa, badanie przesiewowe noworodków, biopsja kosmówki, choroba autosomalna recesywna, choroba Niemanna-Picka, choroba Niemanna-Picka typu C, defekt genetyczny, diagnoza choroby, dysfagia, dysfunkcja lizosomalna, dziedziczenie autosomalne recesywne, leczenie objawowe, lizosomalna choroba spichrzeniowa, N-acetylo-L-leucyna, nosiciel genu, objawy neurologiczne, poradnictwo genetyczne, powikłania zdrowotne, profilaktyka wtórna, progresja choroby, test DNA - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Binabic 150 mg
Bikalutamid w dawce 150 mg, dostępny w postaci tabletek powlekanych o średnicy 10,5 mm z linią podziału, jest stosowany w leczeniu miejscowo zaawansowanego raka gruczołu krokowego. Lek może być podawany jako monoterapia lub jako leczenie uzupełniające po radykalnej prostatektomii bądź radioterapii u pacjentów z wysokim ryzykiem progresji choroby. Bikalutamid jest również wskazany u pacjentów, u których kastracja chirurgiczna lub farmakologiczna jest niewskazana lub nieakceptowana, stanowiąc alternatywę w terapii hormonalnej raka prostaty bez przerzutów odległych.
analogi GnRH, bikalutamid, kastracja, kastracja farmakologiczna, laktoza jednowodna, leczenie adjuwantowe, leczenie hormonalne, miejscowo zaawansowany rak gruczołu krokowego, monoterapia, orchidektomia, progresja choroby, radioterapia, radykalna prostatektomia, rak gruczołu krokowego, tabletka powlekana, zaawansowany rak gruczołu krokowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Fludara 10 mg
Fludara, zawierająca 10 mg fosforanu fludarabiny w postaci tabletek powlekanych, jest wskazana w leczeniu przewlekłej białaczki limfocytowej (CLL) typu B-komórkowego. Lek może być stosowany jako terapia pierwszego rzutu u pacjentów z nowo rozpoznaną CLL, a także u pacjentów z opornością na wcześniejsze leczenie lub progresją choroby po co najmniej jednym standardowym cyklu terapii zawierającym lek alkilujący. Decyzja o zastosowaniu Fludary powinna opierać się na dokładnej ocenie klinicznej i laboratoryjnej potwierdzającej rozpoznanie oraz aktywność choroby.
fosforan fludarabiny, laktoza jednowodna, leczenie pierwszej linii, lek alkilujący, nawrót choroby, nietolerancja laktozy, oporność na terapię, poprawa kliniczna, progresja choroby, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka limfocytowa B-komórkowa, tabletka powlekana, terapia inicjująca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vellofent 400 mcg
Vellofent, dostępny w formie tabletek podjęzykowych o dawkach 67, 133, 267, 400, 533 i 800 mikrogramów fentanylu, jest wskazany do leczenia bólu przebijającego u pacjentów onkologicznych. Terapia powinna być prowadzona przez lekarza doświadczonego w stosowaniu opioidów, z uwzględnieniem ryzyka nadużywania fentanylu. Dawkowanie rozpoczyna się od 133 mikrogramów, z możliwością podania dodatkowej dawki 133 mikrogramów po 15-30 minutach, jeśli efekt przeciwbólowy jest niewystarczający. Maksymalnie w pojedynczym epizodzie bólu można podać dwie tabletki, a dawkę należy stopniowo dostosowywać, nie przekraczając 800 mikrogramów. Po ustaleniu optymalnej dawki, stosowanie leku nie powinno przekraczać czterech dawek na dobę. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta, zwłaszcza w przypadku zmiany dawki lub pojawienia się działań niepożądanych, a także uwzględnienie stanu klinicznego, wieku i chorób współistniejących.
ból przebijający, ból przewlekły, dawka podtrzymująca, doświadczony lekarz, działanie niepożądane, działanie przeciwbólowe, fentanyl, hiperalgezja, objawy odstawienia, opioid, pacjent onkologiczny, progresja choroby, przedawkowanie, stan splątania, suchość jamy ustnej, tabletka podjęzykowa, terapia opioidowa, toksyczność fentanylu, tolerancja lekowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Oxycodone Hydrochloride Hameln 10 mg/ml
Oxycodone Hydrochloride Hameln w stężeniu 10 mg/ml jest dostępny w ampułkach 1 ml (10 mg) i 2 ml (20 mg) jako roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Dawkowanie wymaga indywidualnego dostosowania w zależności od nasilenia bólu, stanu klinicznego pacjenta oraz stosowanych leków. Podanie dożylne bolusowe zaleca się w dawce 1-10 mg, powoli przez 1-2 minuty, nie częściej niż co 4 godziny, po rozcieńczeniu do 1 mg/ml. Wlew dożylny ciągły stosuje się w dawce 2 mg/godz., a PCA z dawką bolusa 0,03 mg/kg i minimalnym czasem blokady 5 minut. Podskórnie bolusowo podaje się 5 mg w stężeniu 10 mg/ml, powtarzając co 4 godziny, a wlew podskórny w dawce 7,5 mg/dobę, z możliwością rozcieńczenia. Przy zmianie z podania doustnego na pozajelitowe stosuje się przelicznik 2:1, jednak dawkowanie wymaga ostrożnej indywidualizacji. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek i wątroby, gdzie dawkę początkową należy zmniejszyć o 50%.
analgezja sterowana przez pacjenta, ból nienowotworowy, chlorowodorek oksykodonu, choroba krążka międzykręgowego, dekstroza, hiperalgezja, progresja choroby, roztwór do wstrzykiwań, sól fizjologiczna, terapia przeciwbólowa, tolerancja na lek, wlew dożylny, wlew podskórny, wstrzyknięcie podskórne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tramadol + Paracetamol Medreg 37,5 mg + 325 mg
Tramadol + Paracetamol Medreg w dawce 37,5 mg tramadolu chlorowodorku i 325 mg paracetamolu w tabletce powlekanej jest wskazany do leczenia bólu o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, u pacjentów wymagających jednoczesnego stosowania obu składników. Zalecana dawka początkowa to 2 tabletki (75 mg tramadolu + 650 mg paracetamolu), z maksymalną dawką dobową 8 tabletek (300 mg tramadolu + 2600 mg paracetamolu), przy minimalnym odstępie między dawkami wynoszącym 6 godzin. Lek nie jest zalecany u dzieci poniżej 12 lat z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. U pacjentów powyżej 75. roku życia oraz u osób z niewydolnością nerek lub wątroby konieczne jest indywidualne dostosowanie odstępów między dawkami ze względu na opóźnioną eliminację tramadolu. W ciężkiej niewydolności nerek (klirens kreatyniny <10 ml/min) oraz w ciężkiej niewydolności wątroby stosowanie leku jest przeciwwskazane.
ból o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, chlorowodorek tramadolu, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, dawka początkowa, eliminacja tramadolu, farmakokinetyka leku, hiperalgezja, klirens kreatyniny, nasilenie bólu, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objawy odstawienia, pacjent w podeszłym wieku, podanie doustne, progresja choroby, strategia terapeutyczna, terapia bólu, tolerancja na lek, zmniejszanie dawki - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Imatinib LEK-AM 400 mg
Imatinib LEK-AM jest wskazany do leczenia nowotworów hematologicznych i mięsaków złośliwych, a jego dawkowanie powinno być prowadzone przez doświadczonych hematologów. Lek podaje się doustnie podczas posiłku, popijając wodą, aby zmniejszyć ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego. Dawkowanie u dorosłych zależy od fazy choroby: w przewlekłej fazie CML stosuje się 400 mg/dobę, w fazie akceleracji i przełomie blastycznym 600 mg/dobę, z możliwością podziału dawki 800 mg na dwie dawki po 400 mg. U dzieci dawka ustalana jest na podstawie powierzchni ciała (340 mg/m² pc./dobę, max 800 mg), z możliwością zwiększenia do 570 mg/m² pc. W Ph+ ALL u dorosłych zaleca się 600 mg/dobę, a u dzieci 340 mg/m² pc. Dawkowanie w innych wskazaniach to m.in. 400 mg/dobę w MDS/MPD, 100-400 mg/dobę w HES/CEL oraz 800 mg/dobę w guzach stromalnych przewodu pokarmowego (DFSP).
aminotransferaza asparaginianowa, aspiracja szpiku, chromosom Philadelphia, faza akceleracji, faza przewlekła CML, granulocyty obojętnochłonne, granulocyty zasadochłonne, guz stromalny przewodu pokarmowego, imatynib, neutropenia, odpowiedź cytogenetyczna, odpowiedź hematologiczna, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, Ph+ ALL, podrażnienie przewodu pokarmowego, progresja choroby, przełom blastyczny, przewlekła białaczka szpikowa, przewód pokarmowy, zaburzenia czynności wątroby, zespół hipereozynofilowy, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tramal Retard 150 150 mg
Tramal Retard, zawierający tramadol chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania w zależności od nasilenia bólu i stanu pacjenta. Standardowa dawka początkowa u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat wynosi 50-100 mg dwa razy na dobę, z możliwością stopniowego zwiększenia do 150-200 mg dwa razy na dobę, nie przekraczając maksymalnej dawki dobowej 400 mg. U osób powyżej 75 roku życia oraz pacjentów z niewydolnością nerek i/lub wątroby konieczne jest wydłużenie odstępów między dawkami ze względu na spowolnioną eliminację tramadolu. Tramal Retard nie jest zalecany u dzieci poniżej 12 lat oraz u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek i/lub wątroby ze względu na ryzyko zaburzeń farmakokinetyki. Tabletki należy przyjmować w całości, nie dzielić ani nie kruszyć, co jest istotne dla zachowania mechanizmu kontrolowanego uwalniania substancji czynnej.
ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, działanie przeciwbólowe, eliminacja tramadolu, farmakokinetyka leku, hiperalgezja, kontrolowane uwalnianie, niewydolność narządowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objawy odstawienia, progresja choroby, przedłużone uwalnianie, substancja czynna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tolerancja na lek, tramadol, tramadolu chlorowodorek, Tramal Retard, zaburzenie czynności nerek, zależność fizyczna, zależność psychiczna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Klertis 25 mg
Sunitynib (lek Klertis) w postaci kapsułek twardych jest wskazany do leczenia trzech typów nowotworów u dorosłych: nieoperacyjnych i/lub przerzutowych guzów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem, zaawansowanego raka nerkowokomórkowego (MRCC) niezależnie od wcześniejszego leczenia oraz wysoko zróżnicowanych, nieoperacyjnych lub przerzutowych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET) z progresją choroby. Preparat dostępny jest w dawkach 12,5 mg, 25 mg i 50 mg sunitynibu cyklaminianu, podawanych w formie kapsułek o charakterystycznym kolorze i rozmiarze (od 15,9 mm do 21,7 mm długości), co ułatwia identyfikację dawki. Terapia powinna być prowadzona przez doświadczonych onkologów, którzy monitorują skuteczność i bezpieczeństwo leczenia oraz dostosowują schemat dawkowania do indywidualnych potrzeb pacjenta.
działanie niepożądane, imatynib, kapsułka twarda, leczenie nowotworów, lek przeciwnowotworowy, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, onkolog, oporność na lek, progresja choroby, przerzut nowotworowy, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, sunitynib, terapia nowotworów, złośliwość guza - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Davoster 0,5 mg
Davoster to preparat zawierający 0,5 mg dutasterydu w postaci miękkich, jasnożółtych kapsułek żelatynowych, stosowany w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH) u mężczyzn z umiarkowanymi do ciężkich objawami. Dutasteryd działa poprzez zmniejszenie objętości powiększonej prostaty, co prowadzi do złagodzenia objawów dyzurycznych oraz redukcji ryzyka powikłań takich jak ostre zatrzymanie moczu i konieczność interwencji chirurgicznej. Lek jest wskazany szczególnie u pacjentów z nasilonymi objawami dolnych dróg moczowych (LUTS) oraz u tych, u których inne metody leczenia okazały się nieskuteczne lub gdy istnieje potrzeba uniknięcia leczenia zabiegowego.
dutasteryd, glikol propylenowy monokaprylan, gruczoł krokowy, interwencja zabiegowa, kapsułki żelatynowe, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lecytyna sojowa, leczenie objawowe, leczenie zabiegowe, objawy dolnych dróg moczowych, objawy dyzuryczne, ostre zatrzymanie moczu, progresja choroby, prostata - Leksykon chorób i schorzeń
Pemfigus – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Pemfigus, obejmujący pemfigus zwyczajny (PV) i liściasty (PF), to rzadkie autoimmunologiczne choroby pęcherzowe skóry i błon śluzowych, których rokowanie uległo poprawie dzięki terapii kortykosteroidami i lekami immunosupresyjnymi. Śmiertelność w PV obecnie wynosi około 5-15%, podczas gdy w nieleczonym PV przekracza 75%. Niezależne czynniki ryzyka całkowitej śmiertelności to wiek zachorowania ≥65 lat oraz współistniejąca choroba wieńcowa serca (HR=4,27; 95% CI: 1,5-12,13; p=0,006). Wysoki poziom autoprzeciwciał anty-Dsg1 (≥100 U/mL) w chwili diagnozy jest czynnikiem ryzyka w analizie jednoczynnikowej, jednak po korekcie względem wieku nie pozostaje istotny statystycznie. Główne przyczyny zgonów to zakażenia, zaburzenia wodno-elektrolitowe oraz powikłania terapii kortykosteroidowej. Pemfigus paraneoplastyczny (PNP) cechuje się wysoką śmiertelnością (75-90%), głównie z powodu niewydolności oddechowej, a rokowanie zależy od charakteru nowotworu i obecności zarostowego zapalenia oskrzelików.
arytmia serca, autoimmunologiczna choroba pęcherzowa, bezpośrednie badanie immunofluorescencyjne, całkowita odpowiedź, choroba Castlemana, choroba pęcherzowa, choroba wieńcowa serca, częściowa odpowiedź, kortykosteroid, lek immunosupresyjny, niewydolność oddechowa, niewydolność płucna, pemfigoid pęcherzowy, pemfigus, pemfigus liściasty, pemfigus paraneoplastyczny, pemfigus zwyczajny, pemphigus foliaceus, pemphigus vulgaris, progresja choroby, stabilizacja choroby, zajęcie płuc, zakażenie bakteryjne, zarostowe zapalenie oskrzelików - Leksykon substancji czynnych
Letrozol – Właściwości farmakodynamiczne
Letrozol jest niesteroidowym, odwracalnym i kompetencyjnym inhibitorem aromatazy, skutecznie hamującym syntezę estrogenów poprzez blokadę enzymu aromatazy w tkankach obwodowych i nowotworowych. U kobiet po menopauzie dawki od 0,1 mg do 5 mg letrozolu obniżają stężenia estronu i estradiolu w osoczu o 75-95%, z maksymalnym efektem obserwowanym po 48-78 godzinach. Lek nie wpływa na produkcję kortykosteroidów nadnerczowych, nie powoduje kumulacji androgenów ani zmian w poziomach LH, FSH czy hormonów tarczycy. Farmakokinetyka letrozolu umożliwia skuteczne, całodobowe hamowanie aromatazy przy podawaniu raz na dobę, co potwierdzają badania długoterminowe. W badaniu BIG 1-98 wykazano przewagę letrozolu nad tamoksyfenem w leczeniu wczesnego raka piersi u kobiet po menopauzie, ze wskaźnikiem 5-letniego przeżycia bez choroby (DFS) wynoszącym 84% vs 81,4% (HR=0,87; p=0,01) oraz zmniejszeniem ryzyka odległych przerzutów o 14% (HR=0,86; p=0,06). Letrozol wykazuje również korzystny profil bezpieczeństwa, choć obserwuje się większy spadek gęstości mineralnej kości (BMD) w porównaniu z tamoksyfenem (np. spadek BMD kręgosłupa lędźwiowego o 4,1% vs wzrost o 0,3% po 24 miesiącach). Nie stwierdzono istotnych różnic w częstości złamań.
badanie ultrasonograficzne, biosynteza estrogenów, cytochrom P-450, czas do niepowodzenia leczenia, czas do progresji, czas przeżycia, czas terapii, dysfagia, estrogeny naturalne, farmakodynamika, gęstość mineralna kości, hamowanie aromatazy, leczenie drugiego rzutu, leczenie neoadjuwantowe, leczenie pierwszego rzutu, leczenie uzupełniające, nawrót raka piersi, niedobór estrogenów, odpowiedź obiektywna, produkcja steroidów nadnerczowych, profil lipidowy, progresja choroby, przerzuty odległe, przeżycie bez choroby, przeżywalność całkowita, siarczan estronu, stymulacja estrogenowa, synteza estrogenów, wskaźnik odpowiedzi obiektywnej, współczynnik ryzyka, zaawansowany rak piersi - Leksykon chorób i schorzeń
Autosomalna dominująca wielotorbielowatość nerek – Diagnostyka i diagnoza
Autosomalna dominująca wielotorbielowatość nerek (ADPKD) jest najczęstszą dziedziczną chorobą nerek, diagnozowaną zwykle między 30. a 50. rokiem życia. Rozpoznanie opiera się na wywiadzie rodzinnym, badaniach obrazowych (USG, CT, MRI) oraz w wybranych przypadkach testach genetycznych. Kryteria diagnostyczne USG zależą od wieku i liczby torbieli: u osób <30 lat co najmniej 2 torbiele, 30-39 lat co najmniej 3, 40-59 lat co najmniej 2 w każdej nerce, a u ≥60 lat co najmniej 4 torbiele w każdej nerce. U pacjentów bez wywiadu rodzinnego rozpoznanie stawia się przy obecności ≥10 torbieli ≥5 mm w każdej nerce, zwłaszcza przy powiększonych nerkach lub torbielach w wątrobie. Testy genetyczne, obejmujące mutacje w genach PKD1 (78%) i PKD2 (15%), są wskazane w przypadku niejednoznacznych wyników obrazowych, u młodych pacjentów z grup ryzyka, potencjalnych dawców nerki oraz przy nietypowym przebiegu klinicznym. Czułość diagnostyki genetycznej wynosi około 90%.
ADPKD, autosomalna dominująca wielotorbielowatość nerek, badanie obrazowe, badanie przesiewowe, diagnostyka genetyczna, dziedziczenie autosomalne dominujące, dziedziczna choroba nerek, kryterium diagnostyczne, mutacja genetyczna, mutacja genu PKD, mutacja genu PKD2, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, objętość nerki, penetracja genu, poradnictwo genetyczne, powikłanie, progresja choroby, rezonans magnetyczny, tolvaptan, tomografia komputerowa, torbiel nerki, torbiel wątroby, ultrasonografia, wywiad rodzinny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sunitinib Bluefish 50 mg
Sunitynib Bluefish, będący inhibitorem kinaz tyrozynowych (ATC: L01EX01), wykazuje skuteczność w leczeniu nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) opornych lub nietolerujących imatynibu, raka nerkowokomórkowego z przerzutami (MRCC) oraz nieoperacyjnych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET). Mechanizm działania polega na hamowaniu receptorów PDGFRα/β, VEGFR1-3, KIT, FLT3, CSF-1R oraz RET, co wpływa na zahamowanie wzrostu guza, neoangiogenezy i rozsiewu nowotworu. Podstawowy metabolit sunitynibu wykazuje podobną aktywność farmakologiczną jak substancja macierzysta. W badaniach klinicznych stosowano dawkę 50 mg/dobę według schematu 4 tygodnie leczenia/2 tygodnie przerwy (4/2), co potwierdziło wydłużenie czasu do progresji (TTP) i przeżycia całkowitego (OS) u pacjentów z GIST po niepowodzeniu terapii imatynibem.
badanie fazy III, czynnik komórek pnia, czynnik stymulujący powstawanie kolonii, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, eskalacja dawki, glejopochodny czynnik neurotroficzny, imatynib, inhibitor kinazy białkowej, kinaza tyrozynowa podobna do Fms-3, leczenie cytokinami, neoangiogeneza, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, płytkowy czynnik wzrostu, progresja choroby, przeżycie bez progresji choroby, przeżycie całkowite, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, receptor kinazy tyrozynowej, sunitynib, wskaźnik obiektywnej odpowiedzi, współczynnik ryzyka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pazopanib Pharmascience 200 mg
Pazopanib Pharmascience, dostępny w postaci tabletek powlekanych o dawkach 200 mg (różowe) i 400 mg (białe), zawiera chlorowodorek pazopanibu jako substancję czynną. Lek jest wskazany do leczenia dorosłych pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym (RCC) oraz zaawansowanym mięsakami tkanek miękkich (STS). W RCC pazopanib stosuje się zarówno jako terapię pierwszego rzutu u pacjentów bez wcześniejszego leczenia systemowego, jak i jako leczenie drugiego rzutu u pacjentów po terapii cytokinami, u których doszło do progresji choroby lub nietolerancji leczenia. W przypadku mięsaków tkanek miękkich, lek jest zalecany u pacjentów z określonymi podtypami histologicznymi, którzy przeszli wcześniejszą chemioterapię lub u których nastąpiła progresja choroby w ciągu 12 miesięcy od zakończenia leczenia neoadjuwantowego lub adjuwantowego. Decyzję o zastosowaniu pazopanibu powinien podejmować onkolog z doświadczeniem, po dokładnej ocenie stopnia zaawansowania choroby, typu histopatologicznego oraz historii leczenia.
badanie obrazowe, chlorowodorek, choroba rozsiana, działanie niepożądane, interferon alfa, interleukina-2, leczenie adjuwantowe, leczenie drugiego rzutu, leczenie drugiej linii, leczenie neoadjuwantowe, leczenie pierwszego rzutu, leczenie pierwszej linii, mięsak tkanek miękkich, pazopanib, podtyp histologiczny, progresja choroby, rak nerkowokomórkowy, terapia cytokinami, terapia systemowa, typ histopatologiczny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Bluefish 25 mg
Sunitynib Bluefish to inhibitor kinaz tyrozynowych dostępny w kapsułkach o dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, stosowany u dorosłych pacjentów w leczeniu trzech głównych wskazań onkologicznych: nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST), raka nerkowokomórkowego (RCC) oraz nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET). W GIST lek jest wskazany jako terapia drugiej linii po niepowodzeniu leczenia imatynibem (oporność lub nietolerancja), przy nieoperacyjnym guzie i/lub obecności przerzutów. W RCC sunitynib może być stosowany zarówno w pierwszej, jak i kolejnych liniach leczenia zaawansowanego miejscowo lub przerzutowego raka. W przypadku pNET preparat jest przeznaczony do leczenia guzów wysoko zróżnicowanych, nieoperacyjnych lub z przerzutami, z udokumentowaną progresją choroby.
badanie histopatologiczne, badanie obrazowe, GIST, inhibitor kinaz tyrozynowych, leczenie imatynibem, MRCC, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, oporność na leczenie, pNET, progresja choroby, przerzut odległy, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, RCC, rezonans magnetyczny, sunitynib, tomografia komputerowa, wysoko zróżnicowany guz - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Temsirolimus Accord 30 mg
Temsirolimus Accord to lek przeciwnowotworowy zawierający 30 mg temsirolimusu w fiolce koncentratu, stosowany jako terapia pierwszego rzutu u dorosłych pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym (RCC) spełniających kryterium co najmniej trzech z sześciu czynników ryzyka prognostycznego. Preparat dostępny jest w formie koncentratu i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do infuzji dożylnej, gdzie po rozcieńczeniu 1,8 ml rozpuszczalnika uzyskuje się roztwór o stężeniu 10 mg/ml. Podawanie leku wymaga dwustopniowego rozcieńczania i odbywa się pod nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego w warunkach szpitalnych lub ambulatoryjnych. W składzie preparatu istotne są substancje pomocnicze: etanol (474 mg w koncentracie, 358,2 mg w rozpuszczalniku) oraz glikol propylenowy (603,6 mg w koncentracie), które mogą wpływać na bezpieczeństwo terapii u pacjentów z chorobami wątroby, neurologicznymi, uzależnionych od alkoholu, kobiet w ciąży i karmiących.
choroba nowotworowa, choroba przerzutowa, choroba wątroby, czynnik ryzyka, działanie niepożądane, etanol, glikol propylenowy, infuzja dożylna, leczenie chirurgiczne, leczenie pierwszego rzutu, padaczka, prognostyczny czynnik ryzyka, progresja choroby, rak nerkowokomórkowy, rokowanie, stadium zaawansowane, stężenie leku, terapia przeciwnowotworowa, terapia systemowa, zaawansowany rak nerkowokomórkowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Everolimus Synthon 2,5 mg
Ewerolimus, dostępny w tabletkach o dawkach 2,5 mg, 5 mg i 10 mg (zawierających odpowiednio 74,3 mg, 148,5 mg i 297,0 mg laktozy), jest stosowany w leczeniu zaawansowanego raka piersi z ekspresją receptorów hormonalnych i brakiem nadekspresji HER2/neu u kobiet po menopauzie, w skojarzeniu z eksemestanem. Wskazania obejmują także nieoperacyjne lub przerzutowe nowotwory neuroendokrynne trzustki o wysokim lub średnim stopniu zróżnicowania oraz wysoko zróżnicowane (G1 lub G2), hormonalnie nieczynne nowotwory neuroendokrynne układu pokarmowego i płuc z progresją choroby. Ponadto, ewerolimus jest lekiem drugiej linii w zaawansowanym raku nerkowokomórkowym po niepowodzeniu terapii anty-VEGF. Decyzja o terapii powinna uwzględniać dokładną ocenę stanu klinicznego i charakterystyki nowotworu.
czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, eksemestan, ekspresja receptorów hormonalnych, guz hormonalnie nieczynny, nadekspresja HER2, niesteroidowy inhibitor aromatazy, nowotwór neuroendokrynny trzustki, progresja choroby, progresja nowotworu, przerzut odległy, rak hormonozależny, rak nerkowokomórkowy, status pomenopauzalny, szlak VEGF, terapia anty-VEGF, terapia drugiej linii, wysoko zróżnicowany nowotwór neuroendokrynny, zaawansowany rak piersi, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Ataksja – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w ataksji jest ściśle uzależnione od etiologii i typu schorzenia. W ataksjach dziedzicznych, takich jak ataksja Friedreicha (FRDA), obserwuje się postępujące upośledzenie chodu, koordynacji kończyn i mowy, z oczekiwaną długością życia skróconą do piątej lub szóstej dekady, choć ciężkie formy mogą prowadzić do śmierci we wczesnym dzieciństwie. W ataksjach nabytych, np. wywołanych alkoholem lub lekami, rokowanie poprawia się po eliminacji czynników wyzwalających. Cyfrowe pomiary chodu i równowagi, wykazujące silną korelację z klinicznymi skalami oceny ataksji (ICARS, SARA, BARS, FARS), stanowią obiecujące, obiektywne wskaźniki progresji choroby i odpowiedzi na leczenie, umożliwiając monitorowanie zmian w okresie 1-2 lat. W badaniu wieloośrodkowym u pacjentów z SCA3 wykazano istotne zmiany w parametrach chodu po roku, co potwierdza użyteczność tych metod w badaniach klinicznych.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lenalidomide Fresenius Kabi 5 mg
Lenalidomid, klasyfikowany pod kodem ATC L04AX04, wykazuje wielokierunkowe działanie przeciwnowotworowe i immunomodulacyjne, głównie poprzez wiązanie z białkiem cereblon, co prowadzi do ubikwitynacji i degradacji czynników transkrypcyjnych Aiolos i Ikaros w komórkach hematopoetycznych. Mechanizmy te skutkują hamowaniem proliferacji i indukcją apoptozy w komórkach nowotworowych, zwłaszcza w szpiczaku mnogim, chłoniaku grudkowym oraz w zespołach mielodysplastycznych z delecją 5q. Lenalidomid wzmacnia również odpowiedź immunologiczną poprzez zwiększenie liczby komórek NK, T i NKT oraz hamowanie produkcji cytokin prozapalnych (TNF-α, IL-6). Dodatkowo wykazuje właściwości antyangiogenne i proerytropoetyczne, co wspiera hamowanie progresji nowotworów i poprawę parametrów hematologicznych u pacjentów.
Skuteczność i bezpieczeństwo lenalidomidu potwierdzono w licznych badaniach klinicznych fazy II i III, obejmujących m.in. nowo rozpoznany i nawrotowy szpiczak mnogi, zespoły mielodysplastyczne oraz chłoniaki nieziarnicze. Szczególnie istotne są wyniki dwóch randomizowanych, podwójnie ślepych badań fazy III (CALGB 100104 i IFM 2005-02) dotyczących leczenia podtrzymującego po autologicznym przeszczepieniu komórek macierzystych (ASCT) u pacjentów ze szpiczakiem mnogim. W schemacie dawkowania początkowa dawka wynosiła 10 mg/dobę (dni 1-28 w 28-dniowych cyklach) z możliwością zwiększenia do 15 mg/dobę po 3 miesiącach, podawana do progresji choroby. Terapia lenalidomidem znacząco wydłużała czas do progresji w porównaniu z placebo, co stanowiło podstawę do rejestracji leku w tym wskazaniu i wprowadzenia go jako standardu leczenia podtrzymującego po ASCT.
ADCC, angiogeneza, apoptoza, ASCT, cereblon, chłoniak, chłoniak grudkowy, chłoniak nieziarniczy, chłoniak z komórek płaszcza, cytokina prozapalna, czynniki transkrypcyjne, delecja 5q, działanie antyangiogenne, działanie cytotoksyczne, efekt immunomodulacyjny, erytropoeza, hematoonkologia, hemoglobina płodowa, immunomodulacja, komórki CD34+, komórki hematopoetyczne, komórki NK, komórki NKT, leczenie podtrzymujące, lek immunosupresyjny, lenalidomid, ligaza E3, nowotwór hematologiczny, oporny szpiczak mnogi, progresja choroby, szpiczak mnogi, TNF-alfa, toksyczność leku, transplantacja komórek macierzystych, ubikwitynacja białek, układ limfatyczny, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bendamustine Zentiva 2,5 mg/ml
Bendamustine Zentiva, zawierający chlorowodorek bendamustyny, jest cytostatykiem alkilującym o unikalnym mechanizmie działania polegającym na tworzeniu wiązań krzyżowych w DNA, co prowadzi do zaburzeń syntezy i naprawy DNA oraz śmierci komórek nowotworowych. W badaniach in vitro i in vivo wykazano skuteczność bendamustyny w różnych nowotworach, w tym w przewlekłej białaczce limfocytowej (CLL), chłoniakach nieziarniczych oraz szpiczaku mnogim. Charakterystyczną cechą bendamustyny jest niski poziom oporności krzyżowej z innymi lekami alkilującymi i antracyklinami, co zwiększa jej potencjał terapeutyczny w przypadku niepowodzenia standardowych terapii. W badaniach klinicznych bendamustyna wykazała przewagę nad chlorambucylem w CLL, z medianą czasu przeżycia do progresji choroby wynoszącą 21,5 miesiąca vs. 8,3 miesiąca (p<0,0001) oraz medianą czasu trwania remisji 19 miesięcy vs. 6 miesięcy (p<0,0001).
alkilacja, allopurynol, antracyklina, bendamustyna, białaczka, całkowity czas przeżycia, chłoniak B-komórkowy, chłoniak nieziarniczy, chlorambucyl, chlorowodorek bendamustyny, cytostatyk alkilujący, działanie niepożądane, działanie przeciwnowotworowe, klasyfikacja Bineta, klasyfikacja Durie-Salmona, ksenograft, lek przeciwnowotworowy, melfalan, naprawa DNA, oporność krzyżowa, prednizon, progresja choroby, przewlekła białaczka limfocytowa, przeżycie bez progresji, rak jajnika, rak piersi, rak płuc, reakcja alergiczna, remisja, rytuksymab, szpiczak mnogi, transplantacja komórek krwiotwórczych, wiązanie krzyżowe DNA, zespół rozpadu guza, związek alkilujący - Leksykon chorób i schorzeń
Stwardnienie zanikowe boczne – Leczenie
Stwardnienie zanikowe boczne (ALS) to postępująca choroba neurodegeneracyjna obejmująca górne i dolne neurony ruchowe, prowadząca do osłabienia mięśni, niepełnosprawności i śmierci, z medianą przeżycia 3-5 lat od wystąpienia objawów. Obecnie dostępne terapie, takie jak riluzol (wydłużający przeżycie o 2-3 miesiące i redukujący śmiertelność o 38,6% po 12 miesiącach), edarawon (antyoksydant spowalniający spadek funkcji wczesnych stadiów), fenylomaślan sodu/taurursodiol (spowalniający progresję o 25% i wydłużający przeżycie o 6,5 miesiąca) oraz tofersen (antysensowny oligonukleotyd dla mutacji SOD1), mają umiarkowany wpływ na przebieg choroby. Leczenie ALS wymaga podejścia multidyscyplinarnego, obejmującego neurologów, pulmonologów, fizjoterapeutów, logopedów, dietetyków i pracowników socjalnych, z uwzględnieniem terapii objawowej (np. baclofen, dekstrometorfan/chinidyna na pseudobulbarne afekty) oraz wsparcia oddechowego (NIV, wentylacja mechaniczna) i żywieniowego (PEG przy utracie masy ciała ≥10%).
amitryptylina, autofagia, baklofen, CRISPR/Cas9, dekstrometorfan, dietetyk, dysfagia, edarawon, fenylomaślan sodu, fizjoterapeuta, gabapentyna, gastrostomia odżywcza, gen SOD1, glutaminian, kanały sodowe, kinaza tyrozynowa, komórki macierzyste, kwas tauroursodeoksycholowy, logopeda, masytynib, natężona pojemność życiowa, neurofilament, neurony ruchowe, nieinwazyjna wentylacja, niewydolność oddechowa, oligonukleotydy antysensowne, progresja choroby, pulmonolog, riluzol, RNA interferencyjny, ślinotok, spastyczność, stres oksydacyjny, stwardnienie zanikowe boczne, terapeuta zajęciowy, tofersen, toksyczność glutaminianu, tracheostomia, triheksyfenidyl, wentylacja mechaniczna, wolne rodniki - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vellofent 133 mcg
Produkt leczniczy Vellofent, zawierający fentanyl w postaci tabletek podjęzykowych, jest wskazany do leczenia bólu przebijającego u pacjentów onkologicznych już stosujących terapię opioidową z kontrolą bólu przewlekłego. Terapia powinna być prowadzona pod ścisłym nadzorem lekarza doświadczonego w stosowaniu opioidów. Dawka początkowa wynosi 133 μg, z możliwością podania dodatkowej tabletki 133 μg po 15-30 minutach w przypadku braku efektu przeciwbólowego. Dawkę stopniowo zwiększa się do maksymalnie 800 μg, nie przekraczając dwóch tabletek na epizod bólu i czterech dawek na dobę. Konieczne jest indywidualne dostosowanie dawki, uwzględniające profil wchłaniania i brak możliwości zamiany 1:1 z innymi produktami fentanylu. Szczególną ostrożność należy zachować u osób starszych oraz pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby, a lek nie jest zalecany u osób poniżej 18. roku życia.
ból przebijający, choroba nowotworowa, dostosowanie dawki, działanie niepożądane, działanie przeciwbólowe, epizod bólu przebijającego, hiperalgezja, lek opioidowy, mikrogram, niewydolność nerek, pacjent onkologiczny, pacjent w podeszłym wieku, progresja choroby, przedawkowanie, stan splątania, suchość jamy ustnej, tabletka podjęzykowa fentanylu, toksyczność fentanylu, tolerancja lekowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Matrifen 25 mikrogramów/godzinę system transdermalny 25 mcg/h
Matrifen, system transdermalny fentanylu, wymaga indywidualnego doboru dawki opartego na ocenie klinicznej pacjenta, uwzględniając m.in. dotychczasowe stosowanie opioidów, masę ciała, wiek i stan ogólny. Dostępne dawki uwalniania fentanylu wynoszą od 12 μg/h (ok. 0,3 mg/dobę) do 100 μg/h (ok. 2,4 mg/dobę), z możliwością stosowania większych dawek przez łączenie plastrów. Przeliczanie dawki z innych opioidów na Matrifen odbywa się według schematów ekwianalgetycznych, z uwzględnieniem stabilności terapii (przelicznik morfina:fentanyl 150:1 lub 100:1). Początkowa ocena skuteczności przeciwbólowej powinna nastąpić po minimum 24 godzinach od aplikacji plastra, który wymienia się co 72 godziny. Dawkę można zwiększać o 12 μg/h lub 25 μg/h, z zachowaniem co najmniej 6 dni między kolejnymi zmianami dawki, aby osiągnąć optymalną kontrolę bólu i tolerancję terapii.
ból przebijający, dawka ekwianalgetyczna, dawka początkowa, depresja oddechowa, ekwianalgetyczny, hiperalgezja, hipowentylacja, kontrola bólu, opioid o natychmiastowym uwalnianiu, opioidowy lek przeciwbólowy, potencjał analgetyczny, progresja choroby, przedawkowanie, system transdermalny, system transdermalny fentanylu, terapia przeciwbólowa, tolerancja opioidowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienia, zespół odstawienny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Krka 12,5 mg
Sunitinib Krka jest dostępny w postaci kapsułek twardych o dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, zawierających sunitynibu jabłczan. Lek jest wskazany do leczenia nieoperacyjnych i/lub przerzutowych nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) u dorosłych pacjentów po niepowodzeniu terapii imatynibem, zaawansowanego raka nerkowokomórkowego (MRCC) zarówno z przerzutami, jak i bez nich, oraz wysoko zróżnicowanych, nieoperacyjnych lub przerzutowych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET) u dorosłych z progresją choroby. Wskazania te podkreślają rolę sunitynibu jako terapii drugiego rzutu w zaawansowanych i opornych na wcześniejsze leczenie nowotworach.
GIST, imatynib, MRCC, nieoperacyjny nowotwór z przerzutami, nietolerancja leku, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, oporność na imatynib, pNET, progresja choroby, przerzut odległy, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, stopień zróżnicowania nowotworu, sunitynib - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sterko
Produkt leczniczy Sterko w dawce 320 mg, zawierający wyciąg etanolowy gęsty z owoców palmy sabal (Sabalis serrulatae fructus extractum spissum) o stopniu ekstrahowania 9-11:1, jest stosowany w łagodzeniu objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH), jednak nie wpływa na zmniejszenie samego rozrostu. Zaleca się regularne wizyty kontrolne w celu monitorowania skuteczności terapii oraz wczesnego wykrywania działań niepożądanych i progresji choroby. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest oznaczenie stężenia PSA, gdyż preparat może wpływać na wyniki tego badania; w przypadku konieczności powtórnego oznaczenia PSA podczas terapii, wskazane jest czasowe odstawienie leku, aby uniknąć fałszywych wyników diagnostycznych.
alergia na orzeszki ziemne, działanie niepożądane, ekstrakcja, ekstrakt z owoców palmy sabal, ekstrakt z palmy sabal, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lecytyna sojowa, lek przeciwandrogenowy, progresja choroby, PSA, reakcja alergiczna, rozrost gruczołu krokowego, specyficzny antygen sterczowy, wizyta kontrolna, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Irinotecan SUN 1,5 mg/ml
Irynotekan w postaci roztworu do infuzji (1,5 mg/ml) jest wskazany wyłącznie dla dorosłych pacjentów i powinien być przepisywany przez specjalistów w dziedzinie chemioterapii przeciwnowotworowej. Dostępne dawki produktu Irinotecan SUN obejmują 270 mg (234 mg czystego irynotekanu) w 180 ml, 300 mg (260 mg czystego irynotekanu) w 200 ml, 330 mg (286 mg czystego irynotekanu) w 220 ml oraz 360 mg (312 mg czystego irynotekanu) w 240 ml. Standardowa dawka w monoterapii u pacjentów wcześniej leczonych wynosi 350 mg/m² powierzchni ciała (pc.) podawana co 3 tygodnie w infuzji trwającej 30-90 minut. W terapii skojarzonej z 5-fluorouracylem i kwasem folinowym stosuje się schemat 2-tygodniowy z dawką irynotekanu 180 mg/m² pc. podawaną co 2 tygodnie. W przypadku skojarzenia z cetuksymabem lub kapecytabiną zaleca się odpowiednie modyfikacje dawkowania, zwłaszcza u pacjentów powyżej 65 roku życia.
5-fluorouracyl, badanie farmakokinetyczne, bewacyzumab, biegunka polekowa, cetuksymab, chemioterapia przeciwnowotworowa, czas protrombinowy, gorączka neutropeniczna, hiperbilirubinemia, irynotekan, irynotekan chlorowodorek trójwodny, kapecytabina, kwas folinowy, leukocytopenia, małopłytkowość, monoterapia, neutropenia, podanie dożylne, progresja choroby, rozmaz krwi obwodowej, roztwór do infuzji, skala toksyczności NCI-CTC, stężenie bilirubiny, terapia skojarzona, toksyczność hematologiczna, toksyczność niehematologiczna, wlew dożylny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zdarzenie niepożądane, żyła główna, żyła obwodowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Vipharm 12,5 mg
Sunitinib Vipharm, dostępny w kapsułkach twardych zawierających jabłczan sunitynibu w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, jest wskazany w leczeniu trzech głównych grup nowotworów u dorosłych pacjentów: nieoperacyjnych i/lub z przerzutami nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem (oporność lub nietolerancja), zaawansowanego raka nerkowokomórkowego (MRCC) zarówno w terapii pierwszej, jak i kolejnych linii oraz wysoko zróżnicowanych, nieoperacyjnych lub przerzutowych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET) z progresją choroby. Dawkowanie leku jest dostosowywane indywidualnie, a kapsułki charakteryzują się różnym kolorem wieczka i korpusu, co ułatwia identyfikację dawki (12,5 mg – brązowe, 25 mg – jasnobrązowe wieczko i brązowy korpus, 50 mg – jasnobrązowe wieczko i korpus).
działanie niepożądane, GIST, imatynib, interakcje lekowe, jabłczan sunitynibu, MRCC, nadzór onkologiczny, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, oporność na imatynib, pNET, progresja choroby, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, stadium zaawansowania nowotworu, terapia pierwszej linii - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lametta 2,5 mg
Letrozol, niesteroidowy inhibitor aromatazy stosowany w dawce 2,5 mg, skutecznie hamuje syntezę estrogenów u kobiet po menopauzie poprzez kompetencyjne wiązanie z kompleksem aromataza-cytochrom P450, co prowadzi do redukcji stężenia estronu i estradiolu w surowicy o 75-95%. Nie wpływa na produkcję nadnerczowych steroidów, androgenów ani na poziomy LH, FSH czy funkcję tarczycy. W badaniu BIG 1-98 wykazano, że letrozol przewyższa tamoksyfen w leczeniu uzupełniającym wczesnego raka piersi, poprawiając 5-letnie przeżycie bez choroby (DFS) do 84% w porównaniu do 81,4% (HR 0,81; p=0,003). Długoterminowa analiza po 96 miesiącach potwierdziła przewagę letrozolu (HR dla DFS 0,87; p=0,01). W badaniu MA-17 letrozol zmniejszył ryzyko nawrotu raka piersi o 42% (HR 0,58; p=0,00003) po terapii tamoksyfenem, choć wiązał się ze spadkiem gęstości mineralnej kości (BMD) i nasileniem objawów niedoboru estrogenów, takich jak uderzenia gorąca i bóle mięśni.
androgeny, androgeny nadnerczowe, androstendion, antagonista hormonu, biosynteza estrogenów, BMD kręgosłupa lędźwiowego, cholesterol całkowity, cytochrom P450, enzym aromataza, estron i estradiol, gęstość mineralna kości, inhibitor aromatazy, inwazyjny rak piersi, kortyzol, leczenie neoadjuwantowe, leczenie uzupełniające, LH i FSH, niepowodzenie leczenia, niesteroidowy inhibitor aromatazy, produkcja steroidów nadnerczowych, profil lipidowy, progresja choroby, przerzuty do narządów miąższowych, przerzuty odległe, przeżycie bez choroby, przeżywalność całkowita, rak piersi z receptorami hormonalnymi, siarczan estronu, terapia antyestrogenowa, terapia oszczędzająca pierś, wczesny rak piersi, wskaźnik odpowiedzi obiektywnej, wznowa raka piersi, zaawansowany rak piersi - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dasatinib Stada 20 mg
Dasatinib Stada, zawierający dazatynib, jest lekiem stosowanym w leczeniu ostrych białaczek limfoblastycznych z chromosomem Filadelfia (Ph+). U dorosłych pacjentów jest wskazany w terapii drugiej lub kolejnej linii, szczególnie w przypadkach oporności lub nietolerancji na wcześniejsze leczenie inhibitorami kinazy tyrozynowej. W populacji pediatrycznej dasatinib jest stosowany jako element terapii pierwszego rzutu, zawsze w skojarzeniu z chemioterapią, co poprawia rokowanie i zwiększa szanse na uzyskanie optymalnej odpowiedzi. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach od 20 mg do 140 mg, z różnym kształtem i oznakowaniem ułatwiającym identyfikację, co minimalizuje ryzyko błędów dawkowania.
chemioterapia skojarzona, chromosom Filadelfia, dazatynib, działanie niepożądane, hematologia onkologiczna, inhibitor kinazy tyrozynowej, laktoza jednowodna, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja leczenia, nowotwór hematologiczny, odpowiedź kliniczna, oporność na leczenie, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka limfoblastyczna Ph+, progresja choroby, tabletka powlekana, terapia drugiej linii, terapia pierwszego rzutu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitynib Adamed 25 mg
Sunitynib Adamed, dostępny w kapsułkach twardych zawierających 25 mg sunitynibu, jest wskazany do leczenia zaawansowanych nowotworów u dorosłych pacjentów, w tym guzów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem, raka nerkowokomórkowego (MRCC) w stadium zaawansowanym lub z przerzutami jako leczenie pierwszej linii oraz wysoko zróżnicowanych nowotworów neuroendokrynnych trzustki (pNET) z udokumentowaną progresją choroby. W GIST lek stosuje się wyłącznie u pacjentów z guzami nieoperacyjnymi lub rozsianą chorobą, po oporności lub nietolerancji imatynibu. W MRCC sunitynib może być stosowany bez wcześniejszej terapii, natomiast w pNET wymagana jest potwierdzona progresja oraz wysoki stopień zróżnicowania guza. Preparat zawiera 142,59 mg mannitolu w każdej kapsułce, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tego składnika.
działanie niepożądane, GIST, guz nieoperacyjny, imatynib, kapsułka twarda, mannitol, MRCC, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, oporność na lek, pNET, preparat przeciwnowotworowy, progresja choroby, przerzuty nowotworowe, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, sunitynib