specyficzny antygen sterczowy
Specyficzny antygen sterczowy (PSA – Prostate Specific Antigen) to białko wytwarzane przez komórki gruczołu krokowego (prostaty). W warunkach fizjologicznych niewielkie ilości PSA przedostają się do krwiobiegu, gdzie mogą być wykrywane za pomocą testów laboratoryjnych.
Badanie poziomu PSA we krwi jest szeroko stosowane w diagnostyce i monitorowaniu chorób prostaty. Podwyższone wartości PSA (powyżej 4 ng/ml) mogą wskazywać na różne schorzenia gruczołu krokowego, w tym zapalenie prostaty, łagodny przerost gruczołu krokowego czy raka prostaty. Warto jednak pamiętać, że samo podwyższenie poziomu PSA nie jest jednoznaczne z rozpoznaniem nowotworu.
W diagnostyce raka prostaty stosuje się także inne parametry związane z PSA, takie jak stosunek wolnego do całkowitego PSA, gęstość PSA czy szybkość narastania PSA. Obecnie nie zaleca się przesiewowego oznaczania PSA u wszystkich mężczyzn, a decyzję o wykonaniu badania podejmuje się indywidualnie, po omówieniu potencjalnych korzyści i ryzyka związanego z dalszą diagnostyką.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Geroladut 0,5 mg
Dutasteryd, stosowany w terapii łagodnego przerostu gruczołu krokowego, znacząco obniża stężenie PSA w surowicy, co wymaga uwzględnienia przy interpretacji wyników diagnostycznych w kierunku raka prostaty. Metabolizm dutasterydu odbywa się głównie przez enzymy CYP3A4 i CYP3A5, a jego stężenie w surowicy może wzrastać 1,6-1,8-krotnie przy jednoczesnym stosowaniu umiarkowanych inhibitorów CYP3A4 i P-glikoproteiny, takich jak werapamil czy diltiazem. Silne inhibitory CYP3A4 (np. rytonawir, indynawir, nefazodon, itrakonazol, ketokonazol) mogą prowadzić do istotnego wzrostu ekspozycji na dutasteryd, co wymaga monitorowania i ewentualnej redukcji dawki. Dutasteryd nie wykazuje istotnych interakcji farmakokinetycznych z warfaryną, digoksyną, tamsulozyną czy terazosyną, a także nie wpływa na aktywność kluczowych enzymów CYP450 (CYP1A2, CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19, CYP3A4). W przypadku długotrwałego stosowania zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu ze względu na potencjalne kumulatywne obciążenie wątroby.
5α-reduktaza, cholestyramina, CYP1A2, CYP2C9, CYP2E1, CYP3A4, CYP3A5, digoksyna, dutasteryd, dysfagia, inhibitor 5α-reduktazy, inhibitor CYP3A4, inhibitor P-glikoproteiny, ketokonazol, okres półtrwania, PSA w surowicy, rak gruczołu krokowego, rytonawir, specyficzny antygen sterczowy, tamsulozyna, terazosyna, warfaryna, werapamil, zaburzenie funkcji wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sterko
Produkt leczniczy Sterko w dawce 320 mg, zawierający wyciąg etanolowy gęsty z owoców palmy sabal (Sabalis serrulatae fructus extractum spissum) o stopniu ekstrahowania 9-11:1, jest stosowany w łagodzeniu objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH), jednak nie wpływa na zmniejszenie samego rozrostu. Zaleca się regularne wizyty kontrolne w celu monitorowania skuteczności terapii oraz wczesnego wykrywania działań niepożądanych i progresji choroby. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest oznaczenie stężenia PSA, gdyż preparat może wpływać na wyniki tego badania; w przypadku konieczności powtórnego oznaczenia PSA podczas terapii, wskazane jest czasowe odstawienie leku, aby uniknąć fałszywych wyników diagnostycznych.
alergia na orzeszki ziemne, działanie niepożądane, ekstrakcja, ekstrakt z owoców palmy sabal, ekstrakt z palmy sabal, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lecytyna sojowa, lek przeciwandrogenowy, progresja choroby, PSA, reakcja alergiczna, rozrost gruczołu krokowego, specyficzny antygen sterczowy, wizyta kontrolna, wywiad alergologiczny