potencjał kancerogenny
Potencjał kancerogenny określa zdolność substancji, czynnika fizycznego lub biologicznego do wywoływania transformacji nowotworowej w komórkach organizmu. W onkologii i toksykologii jest to kluczowy parametr oceny ryzyka zdrowotnego związanego z ekspozycją na różne czynniki środowiskowe.
Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje substancje pod względem ich potencjału kancerogennego w pięciostopniowej skali – od grupy 1 (udowodnione działanie rakotwórcze u ludzi) do grupy 4 (prawdopodobnie nierakotwórcze). Ocena opiera się na wynikach badań epidemiologicznych, doświadczalnych na zwierzętach oraz mechanistycznych badań komórkowych i molekularnych.
Potencjał kancerogenny może być modulowany przez wiele czynników, w tym dawkę i czas ekspozycji, drogę narażenia, indywidualną podatność genetyczną oraz interakcje z innymi czynnikami. Współczesne badania wskazują na znaczenie epigenetyki w mechanizmach kancerogenezy, gdzie substancje mogą indukować zmiany w ekspresji genów bez wpływu na sekwencję DNA.
W praktyce klinicznej i zdrowiu publicznym wiedza o potencjale kancerogennym różnych czynników ma fundamentalne znaczenie dla opracowywania strategii prewencyjnych, regulacji dotyczących bezpieczeństwa chemicznego, leków i produktów konsumenckich oraz w projektowaniu programów badań przesiewowych ukierunkowanych na grupy zwiększonego ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pentasa 1 g
Mesalazyna, substancja czynna leku PENTASA, wykazuje w badaniach przedklinicznych przede wszystkim nefrotoksyczność, obserwowaną u wszystkich badanych gatunków zwierząt. Jednak dawki NOAEL, przy których nie stwierdzono działań niepożądanych, były 2-7,2 razy wyższe niż stosowane terapeutycznie u ludzi, co wskazuje na relatywnie niskie ryzyko nefrotoksyczności w praktyce klinicznej. Nie zaobserwowano istotnej toksyczności przewodu pokarmowego, wątroby ani układu krwiotwórczego. Badania genotoksyczne in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego, a długoterminowe testy kancerogenności na myszach i szczurach potwierdziły brak potencjału nowotworowego mesalazyny.
badanie in vivo, działanie kancerogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, guz nowotworowy, hepatotoksyczność, mesalazyna, monitorowanie funkcji nerek, nefrotoksyczność, NOAEL, parametr hematologiczny, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, przewód pokarmowy, substancja czynna, test in vitro, toksyczność nerkowa, układ krwiotwórczy, zdolność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ranlosin XR 0,4 mg
Przedkliniczne badania toksyczności chlorowodorku tamsulosyny, substancji czynnej leku Ranlosin XR (0,4 mg), obejmowały różne gatunki zwierząt (myszy, szczury, psy) i wykazały, że profil toksyczności jest zgodny z farmakologicznym działaniem selektywnych antagonistów receptorów α1-adrenergicznych. Nie zaobserwowano nieoczekiwanych efektów toksycznych. W badaniach kardiologicznych u psów podawano dawki znacznie przekraczające terapeutyczne, co skutkowało zmianami w zapisie EKG, jednak u ludzi w standardowych dawkach nie stwierdzono takich zaburzeń. Ocena genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziła brak istotnych właściwości genotoksycznych tamsulosyny, co jest istotne dla bezpieczeństwa stosowania leku.
antagonista receptorów adrenergicznych, badanie in vitro, badanie in vivo, chlorowodorek tamsulosyny, genotoksyczność, hiperprolaktynemia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, objawy dolnych dróg moczowych, parametry elektrokardiograficzne, podwyższony poziom prolaktyny, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, toksyczność po podaniu pojedynczym, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na reprodukcję, zapis elektrokardiograficzny, zmiany proliferacyjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ephedrinum Hydrochloricum Aguettant 3 mg/ml
Produkt leczniczy Ephedrinum Hydrochloricum Aguettant w postaci roztworu do wstrzykiwań zawiera efedrynę chlorowodorek w stężeniu 3 mg/ml, co odpowiada 2,46 mg efedryny na mililitr, a każda ampułkostrzykawka o pojemności 10 ml zawiera 30 mg efedryny chlorowodorku (24,6 mg efedryny). W składzie znajduje się również sód jako substancja pomocnicza w ilości 3,39 mg/ml (0,15 mmol/ml), co daje 33,9 mg sodu (1,5 mmol) na ampułkostrzykawkę. Dokumentacja przedkliniczna nie dostarcza dodatkowych istotnych danych dotyczących toksyczności ostrej, przewlekłej, mutagenności, kancerogenności ani wpływu na rozród, które nie zostałyby już uwzględnione w innych częściach Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL).
ampułkostrzykawka, charakterystyka produktu leczniczego, dane przedkliniczne, działania niepożądane, efedryna chlorowodorek, farmakokinetyka, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, przeciwwskazania, roztwór do wstrzykiwań, substancja pomocnicza, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, właściwości farmakodynamiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Coxitex 90 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa etorykoksybu, substancji czynnej preparatu Coxitex, nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza brak zdolności do uszkadzania DNA. W badaniach kancerogenności u myszy nie stwierdzono efektu rakotwórczego, natomiast u szczurów, przy dawkach ponad dwukrotnie przekraczających dobową dawkę terapeutyczną u ludzi (90 mg), obserwowano rozwój gruczolaków wątrobowokomórkowych i pęcherzykowych tarczycy. Zmiany te są wynikiem specyficznego dla szczurów mechanizmu indukcji enzymów CYP w wątrobie, który nie występuje u ludzi, co potwierdza brak indukcji izoenzymu CYP3A u człowieka. Działania toksyczne na przewód pokarmowy szczurów były zależne od dawki i czasu ekspozycji, z owrzodzeniami pojawiającymi się przy stężeniach porównywalnych lub wyższych niż terapeutyczne u ludzi. U psów zaobserwowano zaburzenia czynności nerek i przewodu pokarmowego przy stężeniach przekraczających dawki terapeutyczne.
badanie kancerogenności, bezpieczeństwo farmakologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, dawka dobowa, dawka terapeutyczna, deformacja zewnętrzna, działanie teratogenne, etorykoksyb, genotoksyczność, gruczolak pęcherzykowy tarczycy, gruczolak wątrobowokomórkowy, indukcja CYP, izoenzym CYP3A, narażenie układowe, owrzodzenie przewodu pokarmowego, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa leku, stężenie osoczowe, substancja czynna, toksyczność przewodu pokarmowego, układ kostny płodu, wczesne poronienie, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie układu sercowo-naczyniowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ospamox 500 mg 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amoksycyliny, substancji czynnej preparatu Ospamox, nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy nie ujawniła klinicznie istotnych działań niepożądanych. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym potwierdziły brak efektów toksycznych przy długotrwałym stosowaniu, a testy genotoksyczności nie wykazały mutagennego ani genotoksycznego potencjału leku. Ponadto, badania reprodukcyjne nie wskazały na negatywny wpływ na płodność, rozwój zarodka, przebieg ciąży ani rozwój pourodzeniowy potomstwa, co jest istotne w kontekście stosowania amoksycyliny u kobiet w wieku rozrodczym, w tym w ciąży.
aberracja chromosomowa, amoksycylina, antybiotyk beta-laktamowy, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie toksyczności, działanie rakotwórcze, mutacja genowa, Ospamox, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał kancerogenny, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valsartan + hydrochlorothiazide Krka 320 mg + 25 mg
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności przewlekłej są nerki, z objawami nefropatii, podwyższeniem stężenia mocznika i kreatyniny oraz hiperkaliemią. Zmiany te obserwowano u szczurów przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu (odpowiadających 0,9-krotności MRHD walsartanu i 3,5-krotności MRHD hydrochlorotiazydu) oraz u małp szerokonosych przy dawkach 10 mg/kg/dobę walsartanu + 3 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu (0,3-krotności MRHD walsartanu i 1,2-krotności MRHD hydrochlorotiazydu). Wysokie dawki skojarzenia (np. 100 mg/kg/dobę walsartanu + 31 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów) powodowały istotne zaburzenia morfologii krwi, w tym spadek erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu. U małp szerokonosych przy dawce 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu zaobserwowano dodatkowo uszkodzenie błony śluzowej żołądka oraz hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym działaniem walsartanu na układ renina-angiotensyna.
blokada angiotensyny II, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne na płód, elektrolity w moczu, hemodynamika nerkowa, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor konwertazy angiotensyny, nefropatia z bazofilią, parametry morfologii krwi, potencjał kancerogenny, rozwój embrionalno-płodowy, stężenie hemoglobiny, stężenie mocznika i kreatyniny, stężenie potasu w surowicy, toksyczność przewlekła, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie nerki, uwalnianie reniny, walsartan z hydrochlorotiazydem, wartość hematokrytu, zaburzenia morfologii krwi - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tobrexan 3 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tobramycyny, stosowanej miejscowo w postaci kropli do oczu (3 mg/ml), wykazały minimalną ekspozycję ogólnoustrojową, znacznie niższą niż dawki toksyczne obserwowane w badaniach systemowych. Toksyczność układowa tobramycyny obejmuje nefrotoksyczność i ototoksyczność, jednak występuje ona przy dawkach wielokrotnie przekraczających te stosowane miejscowo. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza brak potencjału mutagennego tej substancji czynnej. W badaniach na modelach zwierzęcych wykazano przenikanie tobramycyny przez łożysko oraz jej obecność w płynie owodniowym, a wysokie dawki podawane ciężarnym samicom indukowały nefrotoksyczność i ototoksyczność u płodów.
badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie ototoksyczne, działanie teratogenne, nefrotoksyczność, organogeneza, ototoksyczność, płyn owodniowy, potencjał kancerogenny, przenikanie przez łożysko, test in vitro, tobramycyna, toksyczność nerkowa, toksyczność układowa, właściwość genotoksyczna, worek spojówkowy, zaburzenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Figura 1 16,58-22,43 mg glikozydów hydroksyantracenowych w przeliczeniu na sennozyd B/saszetkę
Przedkliniczne badania toksyczności podostrej 90-dniowej na szczurach wykazały, że podawanie strąków senesu w dawkach od 100 do 1500 mg/kg masy ciała (odpowiadających dawkom 16-242 mg/kg u człowieka) powoduje odwracalne zmiany histopatologiczne w jelicie grubym (przerost nabłonka) oraz w nabłonku wpustu żołądka. W nerkach zaobserwowano dawko-zależne efekty nefrotoksyczne przy dawkach ≥300 mg/kg/dzień, obejmujące nacieki bazofilowe, przerost nabłonka kanalików oraz gromadzenie brązowego pigmentu na powierzchni nerek. Zmiany te były w większości odwracalne po okresie zdrowienia, z wyjątkiem częściowego utrzymywania się przebarwień nerek. Nie stwierdzono zaburzeń czynnościowych nerek ani patologii w splocie nerwowym okrężnicy. Wartość NOEL nie została ustalona, gdyż nawet najniższa dawka 100 mg/kg indukowała efekty biologiczne.
aktywność mutagenna, aloes-emodyna, badanie kancerogenezy, efekt nefrotoksyczny, genotoksyczność i mutagenność, gromadzenie pigmentu, nabłonek wpustu żołądka, pochodna hydroksyantracenu, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, poziom niewywołujący skutków, przerost nabłonka jelita grubego, przerost nabłonka nerek, sennozydy, splot nerwowy okrężnicy, strąk senesu, toksyczność podostra, wyciąg roślinny, zaburzenie czynnościowe nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ginkofar forte 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa wyciągu z liści Ginkgo biloba, stosowanego w preparacie Ginkofar Forte (80 mg), obejmowały toksyczność przewlekłą, genotoksyczność oraz wpływ na reprodukcję. W badaniach toksyczności przewlekłej na szczurach i psach podawano dawki od 20 mg/kg do 500 mg/kg masy ciała przez 6 miesięcy, co odpowiada marginesom bezpieczeństwa do 16,8 u szczurów i 40,6 u psów. Wyniki wskazują na nieznaczną toksyczność jedynie przy najwyższych dawkach u psów, natomiast w dawkach terapeutycznych profil bezpieczeństwa jest korzystny. Testy genotoksyczności wykazały pozytywny wynik mutagenności u bakterii dla podobnego wyciągu, jednak test mikrojądrowy był negatywny u samców i niejednoznaczny u samic, a podawanie do 2000 mg/kg u myszy nie wywołało efektu genotoksycznego. Badania kancerogenności wykazały nowotwory gruczołu tarczowego u szczurów i raka wątrobowokomórkowego u myszy, jednak są one uznawane za specyficzne dla gryzoni i nieistotne klinicznie dla ludzi.
anoftalmia, badanie kancerogenności, działanie embriotoksyczne, efekt genotoksyczny, funkcja rozrodcza, ginkgo biloba, hipopigmentacja, induktor enzymów wątrobowych, krwawienie pochwowe, krwotok podskórny, nowotwór gruczołu tarczowego, objawy toksyczności, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rak wątrobowokomórkowy, test mikrojądrowy, test mutagenności, toksyczność matczyna, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ teratogenny, wyciąg z liści miłorzębu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Contrahist 0,5 mg/ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa lewocetyryzyny dichlorowodorku, substancji czynnej produktu leczniczego Contrahist (0,5 mg/ml, roztwór doustny), obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych i toksykologicznych. Badania te nie wykazały istotnych działań niepożądanych ani zagrożeń dla podstawowych funkcji życiowych i układów organizmu przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Długotrwałe podawanie leku nie ujawniło specyficznych toksycznych efektów, a profil bezpieczeństwa był korzystny. Ponadto, badania genotoksyczności nie wykazały zdolności leku do uszkadzania DNA ani materiału chromosomowego, co jest kluczowe dla oceny bezpieczeństwa długoterminowego stosowania.
badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczne, badanie kancerogenne, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie niepożądane, lewocetyryzyna dichlorowodorek, płodność, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał rakotwórczy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon substancji czynnych
Liść podbiału – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Liść podbiału (Tussilago farfara L. folium), będący jednym z czterech składników syropu leczniczego Pyrosal, nie posiada dostępnych szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak jest badań oceniających toksyczność ostrą i przewlekłą, genotoksyczność, potencjał kancerogenny oraz wpływ na reprodukcję i rozwój. Produkt Pyrosal zawiera wyciąg płynny w proporcjach 25% liścia podbiału, 30% kwiatu bzu czarnego, 30% kwiatu lipy oraz 15% kory wierzby, jednak pomimo braku tych danych przeszedł proces rejestracji jako lek, co sugeruje opieranie się na doświadczeniu klinicznym lub tradycyjnym stosowaniu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tranexamic acid Accord 100 mg/ml
Przedkliniczne badania kwasu traneksamowego (Tranexamic acid Accord, 100 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) wykazały korzystny profil bezpieczeństwa farmakologicznego. Testy konwencjonalne nie ujawniły istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Wielokrotne podawanie leku nie powodowało toksyczności narządowej, a badania genotoksyczności i kancerogenności nie wykazały potencjału mutagennego ani rakotwórczego. Ponadto, ocena wpływu na rozród i rozwój potomstwa nie wskazała na ryzyko teratogenne ani negatywny wpływ na płodność, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania u kobiet w wieku rozrodczym.
aktywność padaczkorodna, drgawki, działanie rakotwórcze, efekt teratogenny, kwas traneksamowy, ośrodkowy układ nerwowy, podanie dokanałowe, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, roztwór do wstrzykiwań, rozwój embrionalny, rozwój płodowy, rozwój pourodzeniowy, test genotoksyczności, toksyczność narządowa, toksyczność wielokrotnego podania, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie chromosomów, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fosfomycin US Pharmacia 3 g
Fosfomycyna, podawana doustnie w dawce 3 g w formie granulatu, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Analizy toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły toksyczności narządowej ani systemowej, nawet przy różnych dawkach i schematach podawania. Testy genotoksyczności, obejmujące mutacje genowe i aberracje chromosomowe, nie wykazały potencjału genotoksycznego fosfomycyny. Ponadto, badania dotyczące wpływu na płodność nie wskazały na negatywne efekty na zdolności rozrodcze, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne, badania genotoksyczności, bezpieczeństwo stosowania leku, działanie rakotwórcze, fosfomycyna, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, roztwór doustny, saszetka, substancja czynna, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność systemowa, toksyczny wpływ na płodność, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zdolności rozrodcze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Calcium Polfarmex 115 mg Ca 2+/5 ml
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa syropu Calcium Polfarmex, zawierającego 115 mg jonów wapnia na 5 ml, obejmowała standardowe badania farmakologiczne, toksykologiczne, genotoksyczne oraz oceny potencjału rakotwórczego i wpływu na reprodukcję. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnych zaburzeń funkcjonowania układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. W testach toksyczności po podaniu wielokrotnym nie stwierdzono zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych wskazujących na toksyczność, a także nie zaobserwowano kumulacji substancji czynnych (wapnia glubionianu i wapnia laktobionianu). Testy genotoksyczności, w tym mutacje genowe, aberracje chromosomowe i uszkodzenia DNA, nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego in vitro i in vivo.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie niekliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jon wapnia, ośrodkowy układ nerwowy, parametr biochemiczny, parametr hematologiczny, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, wapń glubionowy, wapń laktobionowy, zaburzenie rozwojowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mibrex 15 mg/20 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa rywaroksabanu (Mibrex) obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych oraz reprodukcyjnych, które nie wykazały istotnych zagrożeń dla układów sercowo-naczyniowego, oddechowego i ośrodkowego układu nerwowego. Badania toksyczności ostrej po podaniu pojedynczej dawki nie ujawniły specyficznych efektów toksycznych, natomiast toksyczność po podaniu wielokrotnym wiązała się głównie z nasilonym działaniem przeciwkrzepliwym leku jako inhibitora czynnika Xa. W badaniach immunologicznych u szczurów odnotowano wzrost stężeń immunoglobulin IgG i IgA przy ekspozycji odpowiadającej klinicznym poziomom. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności ani aberracji chromosomowych, a badania długoterminowe nie potwierdziły potencjału rakotwórczego rywaroksabanu. Ponadto, badania fototoksyczności nie wskazały na ryzyko nadwrażliwości na światło UV.
aberracja chromosomowa, działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwkrzepliwe, działanie rakotwórcze, farmakologia bezpieczeństwa, fototoksyczność, funkcja łożyska, genotoksyczność, immunoglobulina IgA, immunoglobulina IgG, inhibitor czynnika Xa, mutagenność bakteryjna, nadwrażliwość na światło, opóźnione kostnienie, ośrodkowy układ nerwowy, parametr immunologiczny, poronienie, potencjał kancerogenny, powikłanie krwotoczne, promieniowanie UV, rozwój pourodzeniowy, rywaroksaban, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność rozwojowa, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mucosit –
Produkt leczniczy Mucosit, dostępny w formie żelu do stosowania na dziąsła, jest preparatem tradycyjnie stosowanym w medycynie, którego bezpieczeństwo potwierdza wieloletnie doświadczenie kliniczne. Preparat zawiera kompleks ekstraktów roślinnych (m.in. z koszyczka rumianku, nagietka, liści podbiału, kory dębu, liści szałwii, ziela tymianku), allantoinę oraz olejki eteryczne (rumianku i mięty pieprzowej). Brak jest danych z rozbudowanych badań przedklinicznych, takich jak ocena toksyczności ostrej, przewlekłej, genotoksyczności, kancerogenności czy wpływu na reprodukcję, co jest typowe dla leków tradycyjnych. Ocena bezpieczeństwa opiera się na długotrwałym stosowaniu w praktyce klinicznej oraz braku istotnych działań niepożądanych w perspektywie długoterminowej.
allantoina, dane przedkliniczne, doświadczenie kliniczne, działanie niepożądane, ekstrakt roślinny, genotoksyczność, kora dębu, mięta pieprzowa, nagietek, ocena bezpieczeństwa, olejek eteryczny, podbiał, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, rumianek, szałwia, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tymianek, wpływ na reprodukcję, żel na dziąsła, złożony ekstrakt roślinny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tadalafil Adamed 10 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne tadalafilu wykazały brak działania teratogennego, embriotoksycznego oraz fetotoksycznego u szczurów i myszy przy dawkach sięgających 1000 mg/kg/dobę. W badaniach rozwojowych u szczurów dawka 30 mg/kg/dobę nie wywołała efektów toksycznych, a wartość AUC dla niezwiązanego tadalafilu u ciężarnych samic była około 18-krotnie wyższa niż u ludzi po dawce terapeutycznej 20 mg, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Nie stwierdzono również zaburzeń płodności u samców i samic szczurów, co potwierdza brak negatywnego wpływu na zdolności reprodukcyjne w tym gatunku.
badania przedurodzeniowe i pourodzeniowe, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja farmakologiczna, pole pod krzywą stężenia, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, spermatogeneza, tadalafil, wpływ na reprodukcję, zaburzenia płodności, zanik nabłonka kanalików nasiennych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cetip 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cetyryzyny dichlorowodorku obejmowały kompleksową ocenę farmakologiczną, toksyczność po wielokrotnym podaniu, genotoksyczność, potencjał kancerogenny oraz wpływ na rozród i rozwój potomstwa. W dawkach terapeutycznych substancja nie wykazywała istotnych klinicznie działań niepożądanych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły mutagenności ani aberracji chromosomowych, a badania długoterminowe na modelach zwierzęcych nie wykazały działania rakotwórczego. Wyniki toksykologiczne po wielokrotnym podaniu nie wskazały na ryzyko dla ludzi przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.
aberracja chromosomowa, badania długoterminowe, badania przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, cetyryzyna dichlorowodorek, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, genotoksyczność, materiał genetyczny, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, testy mutagenności, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Kłącze omanu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
W preparacie Melisana Klosterfrau Original kłącze omanu (Inula helenium L.) występuje w stężeniu 714 mg/100 ml, jednakże dostępne dane przedkliniczne dotyczące jego bezpieczeństwa są niewystarczające, a w dokumentacji rejestracyjnej produktu brak jest specyficznych informacji na temat badań toksykologicznych. Brak danych obejmuje zarówno toksyczność ostrą i przewlekłą, genotoksyczność, potencjał kancerogenny, jak i wpływ na rozrodczość i rozwój płodu. Preparat zawiera również 66,8% V/V etanolu, co może mieć dodatkowe implikacje kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z przeciwwskazaniami do spożycia alkoholu. Złożony skład preparatu, obejmujący także liście melisy, korzeń arcydzięgla i kłącze imbiru, komplikuje ocenę bezpieczeństwa poszczególnych składników, w tym kłącza omanu.
badanie toksykologiczne, działanie niepożądane, genotoksyczność, interakcja lekowa, kłącze imbiru, kłącze omanu, korzeń arcydzięgla, liść melisy, model przedkliniczny, model zwierzęcy, płyn doustny, płyn na skórę, potencjał kancerogenny, praktyka kliniczna, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, sytuacja kliniczna, toksyczność ostra i przewlekła, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fluorouracil medac 50 mg/ml (500 mg/10 ml)
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa fluorouracylu wykazały, że dawka śmiertelna (LD50) po podaniu dożylnym wynosi powyżej 250 mg/kg u myszy oraz 520 mg/kg u szczurów, co wskazuje na stosunkowo wąski indeks terapeutyczny. Długotrwałe stosowanie leku powodowało istotne zmiany patologiczne w szpiku kostnym, tkance limfatycznej oraz błonach śluzowych, a także znaczną utratę masy ciała, co odzwierciedla jego cytostatyczne działanie hamujące proliferację komórek o szybkim podziale. Badania mutagenności dały mieszane wyniki: brak mutagenności w testach na Salmonella typhimurium, ale obecność transformacji morfologicznych w zarodkach myszy przy stężeniach cytotoksycznych sugeruje potencjalne działanie genotoksyczne u człowieka.
bezpieczeństwo terapeutyczne, błona śluzowa, cytostatyk, dawka śmiertelna, działanie genotoksyczne, fluorouracyl, indeks terapeutyczny, mielosupresja, nieprawidłowość histologiczna, potencjał embriotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, proliferacja komórek, środek antykoncepcyjny, szpik kostny, tkanka limfatyczna, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczny wpływ na szpik kostny, właściwości rakotwórcze, zapalenie błony śluzowej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ornispar 3 g/5 g
L-ornityna L-asparaginian, substancja czynna preparatu Ornispar, została poddana szerokim badaniom przedklinicznym oceniającym jej bezpieczeństwo stosowania. Badania farmakologiczne i toksykologiczne, w tym testy przewlekłej toksyczności, nie wykazały istotnych efektów toksycznych ani ryzyka genotoksycznego przy stosowaniu zalecanych dawek terapeutycznych. Testy mutagenności potwierdziły brak potencjału mutagennego, co jest kluczowe dla wykluczenia ryzyka uszkodzenia materiału genetycznego. Warto podkreślić, że nie stwierdzono szczególnych zagrożeń dla pacjentów, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa L-ornityny L-asparaginianu w kontekście stosowania klinicznego. Niemniej jednak, istnieją istotne luki w danych przedklinicznych, które należy uwzględnić w ocenie ryzyka. Brak specyficznych badań dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego substancji oraz niedostateczna ocena wpływu na funkcje reprodukcyjne stanowią ograniczenia, które mogą mieć znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów w wieku rozrodczym i kobiet w ciąży. Negatywne wyniki testów mutagenności sugerują niski potencjał kancerogenny, jednak brak dedykowanych badań karcynogenicznych wymaga ostrożności. W związku z tym, mimo pozytywnego profilu bezpieczeństwa, zaleca się monitorowanie i dalsze badania w tych obszarach.
badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, ciąża, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, efekt toksyczny, L-ornityna L-asparaginian, mutacja, parametry reprodukcyjne, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, przewlekła toksyczność, substancja czynna, test mutagenności, uszkodzenie materiału genetycznego, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mel 7,5 mg
Badania przedkliniczne meloksykamu wykazały profil bezpieczeństwa typowy dla NLPZ, z toksycznością obejmującą przewód pokarmowy (owrzodzenia, nadżerki) oraz nefrotoksyczność (martwica brodawek nerkowych) przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów zaobserwowano zmniejszenie owulacji, zahamowanie implantacji oraz działanie embriotoksyczne przy dawkach ≥1 mg/kg masy ciała, co wskazuje na konieczność ostrożności u kobiet planujących ciążę. Nie stwierdzono teratogenności przy dawkach do 4 mg/kg u szczurów i 80 mg/kg u królików, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa stosowania w okresie przedimplantacyjnym i wczesnej ciąży.
badanie in vitro, badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, gastrotoksyczność, genotoksyczność, implantacja zarodka, inhibitor syntezy prostaglandyn, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadżerka, nefrotoksyczność, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie, owulacja, potencjał kancerogenny, resorpcja zarodka - Leksykon substancji czynnych
Kłącze perzu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkty zawierające kłącze perzu (Agropyron repens, rhizoma) jako składnik aktywny, takie jak Fitolizyna (12,5% wyciągu z kłącza perzu w mieszaninie ziołowej) oraz monopreparat Kłącze perzu (100% kłącza perzu, 1g substancji w 1g produktu), nie posiadają wyczerpujących danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Zgodnie z Dyrektywą 2001/83/EC oraz jej późniejszymi zmianami, dla tych tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych nie jest wymagane przeprowadzanie kompleksowych badań farmakologicznych i toksykologicznych na modelach zwierzęcych, o ile doświadczenie kliniczne i długotrwałe stosowanie potwierdzają ich bezpieczeństwo. Brak jest dedykowanych badań oceniających toksyczność reprodukcyjną, genotoksyczność oraz potencjał rakotwórczy kłącza perzu, co stanowi istotną lukę w ocenie ryzyka przedklinicznego tych preparatów.
badanie toksykologiczne, działanie mutagenne, Fitolizyna, genotoksyczność, kłącze perzu, mieszanina ziołowa, model zwierzęcy, monopreparat, nadzór farmakologiczny, płodność, potencjał kancerogenny, produkt leczniczy roślinny, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka, substancja roślinna, toksyczność reprodukcyjna, wyciąg złożony - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Szyszka Chmielu –
Produkt leczniczy Szyszka chmielu (Humulus lupulus L., flos) w formie ziół do zaparzania jest klasyfikowany jako tradycyjny produkt leczniczy roślinny zgodnie z Dyrektywą 2001/83/EC (art. 16c(1)(a)(iii)), co zwalnia go z obowiązku przeprowadzania kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak jest danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz potencjału rakotwórczego, gdyż nie wykonano specjalistycznych badań w tych obszarach. Jednakże, długotrwałe stosowanie w tradycyjnej medycynie europejskiej stanowi podstawę do uznania bezpieczeństwa produktu, co jest zgodne z obowiązującymi regulacjami prawnymi.
działanie mutagenne, genotoksyczność, Humulus lupulus, potencjał kancerogenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, szyszka chmielu, toksyczność reprodukcyjna, tradycyjna medycyna europejska, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, tradycyjny produkt roślinny, wpływ na rozrodczość, zioła do zaparzania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – AuroBetina 24 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa betahistyny dichlorowodorku, substancji czynnej leku AuroBetina, obejmowały długoterminową toksyczność po podaniu wielokrotnym u psów (6 miesięcy) i szczurów albinosów (18 miesięcy) w dawkach od 2,5 mg/kg do 120 mg/kg masy ciała. Wyniki nie wykazały klinicznie istotnych działań niepożądanych, nawet przy dawkach znacznie przekraczających stosowane terapeutycznie u ludzi. Dodatkowo, badania mutagenności potwierdziły brak właściwości mutagennych betahistyny, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku.
badanie przedkliniczne, badanie teratogenności, betahistyna dichlorowodorek, dawka terapeutyczna, długoterminowe badanie toksyczności, działanie teratogenne, mutacja genetyczna, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój płodu, szczur albinos, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wada rozwojowa, właściwość mutagenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vizilatan Duo (50 mcg + 5 mg)/ml
Produkt leczniczy Vizilatan Duo zawiera latanoprost (50 µg/ml) oraz tymolol (5 mg/ml, w postaci 6,8 mg/ml tymololu maleinianu). Badania przedkliniczne wykazały dobrą tolerancję miejscową u królików, bez niepożądanych objawów ogólnoustrojowych i ocznych. Zarówno latanoprost, jak i tymolol nie wykazały potencjału genotoksycznego ani kancerogennego, co potwierdza bezpieczeństwo długotrwałego stosowania. Tymolol hamował gojenie ran rogówki u królików i małp jedynie przy dawkowaniu częstszym niż 1 raz na dobę, natomiast latanoprost nie wpływał na ten proces. Badania farmakologiczne potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa obu substancji czynnych.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, bezpieczeństwo ogólnoustrojowe, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gojenie ran rogówki, kropla do oczu, latanoprost, poronienie, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, resorpcja zarodków, rozwój zarodkowo-płodowy, tolerancja miejscowa, tymolol, tymololu maleinian, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Novain 4 mg/ml
Chlorowodorek oksybuprokainy, będący składnikiem aktywnym preparatu Novain w stężeniu 4 mg/ml w formie kropli do oczu, nie posiada kompleksowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak jest badań toksyczności przewlekłej, mutagenności, rakotwórczości oraz toksycznego wpływu na rozród, co ogranicza pełną ocenę potencjalnych efektów długotrwałego stosowania, mutagennych właściwości, kancerogenności oraz wpływu na płodność i rozwój zarodkowy. Te luki w danych przedklinicznych stanowią istotne ograniczenie w ocenie bezpieczeństwa preparatu na etapie badań przedklinicznych.
Mimo braku formalnych badań przedklinicznych, chlorowodorek oksybuprokainy jest stosowany od wielu lat jako miejscowy anestetyk okulistyczny, co dostarcza praktycznych danych klinicznych potwierdzających jego profil bezpieczeństwa. Preparaty z grupy estrów, do których należy oksybuprokaina, są powszechnie używane w okulistyce, co pozwala na częściową ocenę ryzyka na podstawie doświadczenia klinicznego. Niemniej jednak, brak pełnej charakterystyki toksykologicznej w zakresie wymienionych obszarów wymaga ostrożności i dalszych badań w celu uzupełnienia wiedzy o bezpieczeństwie stosowania chlorowodorku oksybuprokainy w dawce 4 mg/ml.
badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, chlorowodorek oksybuprokainy, grupa estrów, krople do oczu, miejscowy środek znieczulający, mutagenność, potencjał kancerogenny, praktyka kliniczna, produkt leczniczy, profil bezpieczeństwa, rakotwórczość, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xiltess 2,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rywaroksabanu obejmowały szeroki zakres analiz toksykologicznych, farmakologicznych oraz genotoksycznych, które potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa leku. Standardowe testy nie wykazały istotnych zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, oddechowego ani ośrodkowego układu nerwowego. Toksyczność ostra po podaniu jednokrotnym nie ujawniła poważnych objawów niepożądanych, natomiast toksyczność po podaniu wielokrotnym wiązała się głównie z farmakodynamicznym działaniem inhibitora czynnika Xa, co potwierdziły obserwacje immunologiczne (wzrost stężeń IgG i IgA u szczurów). Rywaroksaban nie wykazał potencjału mutagennego ani kancerogennego, a także nie wywoływał reakcji fototoksycznych. Badania reprodukcyjne wskazały na brak wpływu na płodność, jednak ujawniono toksyczny wpływ na rozwój zarodka i płodu, manifestujący się poronieniami, zaburzeniami kostnienia, zmianami wątrobowymi, wadami rozwojowymi oraz modyfikacjami łożyska przy ekspozycji o znaczeniu klinicznym.
aberracja chromosomowa, antykoagulant, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, immunoglobuliny, inhibitor czynnika Xa, mechanizm działania farmakologiczny, ośrodkowy układ nerwowy, poronienie, potencjał kancerogenny, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, powikłanie krwotocze, reakcja fototoksyczna, rywaroksaban, test Amesa, test mikrojądrowy, test mutacji genowych, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność zarodkowo-płodowa, układ krzepnięcia, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, zaburzenie kostnienia, zmiana łożyskowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramal Retard 100 100 mg
Dane przedkliniczne dotyczące chlorowodorku tramadolu, substancji czynnej preparatu Tramal Retard, wskazują na szeroki profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania toksyczności wielokrotnej na szczurach i psach wykazały brak istotnych zmian hematologicznych, biochemicznych i histologicznych przy dawkach do 20 mg/kg mc. (szczury) i 10 mg/kg mc. (psy) podawanych doustnie, a także do 20 mg/kg mc. doodbytniczo u psów. Objawy toksyczności, takie jak zaburzenia OUN (niepokój, nadmierne ślinienie, drgawki) oraz zmniejszenie przyrostu masy ciała, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zakres terapeutyczny. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawki powyżej 50 mg/kg mc. indukowały toksyczność u ciężarnych samic oraz zwiększały śmiertelność noworodków, manifestując się opóźnieniami rozwojowymi, w tym zaburzeniami kostnienia, opóźnionym otwieraniem oczu i ujścia pochwy, bez wpływu na płodność. U królików toksyczność reprodukcyjna i anomalie kostnienia potomstwa występowały przy dawkach >125 mg/kg mc., znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi.
badanie histologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie mutagenne, badanie rakotwórcze, badanie teratogenne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek tramadolu, drgawki, działanie niepożądane, gruczolak wątrobowokomórkowy, guz płuca, opóźnienie rozwojowe, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, śmiertelność noworodkowa, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Depakine Chrono 500 333 mg + 145 mg
Przedkliniczne badania walproinianu sodu wykazały brak mutagenności in vitro oraz niskie ryzyko genotoksyczności przy doustnym podaniu, co jest zgodne z główną drogą podania u ludzi. Jednakże podanie dootrzewnowe indukowało uszkodzenia DNA u gryzoni, co ma ograniczone znaczenie kliniczne. Badania kancerogenności nie wskazały na istotne ryzyko nowotworowe. Istotnym zagrożeniem jest teratogenność walproinianu, potwierdzona u myszy, szczurów i królików, manifestująca się wadami rozwojowymi wielu narządów oraz długotrwałymi zaburzeniami neurobehawioralnymi w kolejnych pokoleniach. Dodatkowo, narażenie prenatalne powodowało zmiany morfologiczne i funkcjonalne układu słuchowego u zwierząt, co może mieć implikacje kliniczne dla rozwoju sensorycznego.
aberracja chromosomowa, badanie kliniczne, badanie płodności, dominująca cecha letalna, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, maksymalna tolerowana dawka, męski układ rozrodczy, naprawa DNA, narażenie na walproinian, niepłodność męska, nieprawidłowa spermatogeneza, NOAEL, pękanie DNA, pierwotny hepatocyt, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, ryzyko teratogenne, szpik kostny, układ słuchowy, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, walproinian, walproinian sodu, wymiana chromatyd siostrzanych, zaburzenie zachowania, zagrożenie dla człowieka, zmiana histopatologiczna, zmiana morfologiczna, zwyrodnienie jąder - Leksykon substancji czynnych
Kwas acetylosalicylowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kwas acetylosalicylowy (ASA) wykazuje dobrze udokumentowany profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi. Toksyczność ostra objawia się dawkami śmiertelnymi LD50 około 1,5 g/kg u szczurów i 1,1 g/kg u myszy, a stężenia salicylanu w osoczu powyżej 300-350 μg/ml wywołują objawy zatrucia, z ryzykiem śpiączki przy 400-500 μg/ml. Głównym efektem toksycznym jest nefrotoksyczność oraz drażniące działanie na błony śluzowe przewodu pokarmowego, w tym owrzodzenia przy wysokich dawkach. Badania przewlekłe wykazały martwicę brodawek nerkowych i uszkodzenia błony śluzowej żołądka przy dawkach co najmniej siedmiokrotnie przekraczających maksymalne zalecane w terapii kardiologicznej. ASA nie wykazuje istotnego potencjału genotoksycznego ani rakotwórczego w testach in vitro i in vivo, choć sporadycznie obserwowano aberracje chromosomalne w hodowlach fibroblastów ludzkich. Działanie teratogenne, embrio- i fetotoksyczne występuje przy wysokich, toksycznych dla matek dawkach, obejmując deformacje serca, mięśni, zaburzenia implantacji, zmniejszenie masy urodzeniowej i opóźnienie rozwoju potomstwa.
aberracja chromosomalna, bisoprolol, choroba wrzodowa, dawka śmiertelna, dawka śmiertelna LD50, deformacja serca, działanie drażniące na błony śluzowe, działanie embriotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fibroblast ludzki, hamowanie owulacji, implantacja zarodka, kwas acetylosalicylowy, martwica brodawek nerkowych, owrzodzenie przewodu pokarmowego, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, test Amesa, trudności w uczeniu się, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, uszkodzenie nerek, zaburzenie linii środkowej ciała - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aramlessa 5 mg + 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Aramlessa, zawierającego peryndopryl i amlodypinę, wykazały specyficzny profil toksyczności dla obu substancji. Peryndopryl, podawany doustnie szczurzym i małpom, wykazywał odwracalne uszkodzenia nerek jako główny narząd docelowy. Nie stwierdzono działania mutagennego ani kancerogennego w badaniach in vitro i in vivo. Wpływ na rozrodczość był ograniczony – brak embriotoksyczności i teratogenności, a także brak zaburzeń płodności u szczurów. Jednakże, jako inhibitor ACE, peryndopryl może wykazywać potencjalne działania niepożądane na rozwój płodu, takie jak opóźnienie rozwoju, uszkodzenia nerek i zwiększona śmiertelność okołoporodowa, co jest zgodne z profilem klasy farmakologicznej. Długoterminowe badania kancerogenności nie wykazały działania rakotwórczego.
badanie in vitro, badanie in vivo, bezylan amlodypiny, dawka terapeutyczna, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, kancerogeneza, komórka Sertoliego, mutagenność, narząd docelowy, peryndopryl z argininą i amlodypiną, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, rakotwórczość, śmiertelność okołoporodowa, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Liść Brzozy –
Produkt leczniczy LIŚĆ BRZOZY, zawierający liście Betula pendula Roth i/lub Betula pubescens Ehrh., stosowany jako zioła do zaparzania, nie posiada kompleksowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa. Brak jest badań oceniających toksyczność reprodukcyjną, co oznacza nieznany wpływ na rozrodczość, rozwój płodu, przebieg ciąży oraz rozwój pourodzeniowy. Ponadto, nie przeprowadzono badań genotoksyczności, w tym oceny mutagenności, aberracji chromosomowych czy uszkodzeń DNA, ani badań potencjału kancerogennego, co ogranicza możliwość oceny długoterminowego ryzyka nowotworowego związanego ze stosowaniem preparatu.
- Leksykon substancji czynnych
Owocnia pomarańczy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania owocni pomarańczy (Citrus aurantium L. ssp. aurantium) jako składnika preparatu leczniczego Melisana Klosterfrau Original są niewystarczające. Produkt zawiera 714 mg owocni pomarańczy oraz 65 mg olejków lotnych w 66,8% (V/V) etanolu, jednak dokumentacja nie obejmuje standardowych badań toksykologicznych, takich jak genotoksyczność, kancerogenność, toksyczność reprodukcyjna czy toksyczność po podaniu wielokrotnym. Ocena bezpieczeństwa opiera się głównie na danych historycznych i tradycyjnym zastosowaniu, bez szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących tego składnika w kontekście preparatu.
badanie toksykologiczne, choroba nerek, choroba wątroby, Citrus aurantium, etanol, genotoksyczność, kancerogenność, medycyna tradycyjna, olejek eteryczny, olejek lotny, owocnia pomarańczy, potencjał kancerogenny, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Glibenese GITS 10 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne glipizydu wykazały jego niską toksyczność ostrą, z wartością LD50 przekraczającą 4 g/kg masy ciała w modelach zwierzęcych, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Długoterminowe badania toksyczności przewlekłej na psach i szczurach nie ujawniły objawów toksyczności przy dawkach do 8 mg/kg masy ciała. Ponadto, badania kancerogenności przeprowadzone na szczurach i myszach przez 18-20 miesięcy, przy dawkach do 75-krotnie wyższych niż maksymalne dawki terapeutyczne u ludzi, nie wykazały działania rakotwórczego. Testy mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, potwierdziły brak potencjału genotoksycznego glipizydu.
badanie przedkliniczne, dawka śmiertelna, dawka terapeutyczna, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, funkcja rozrodcza, glipizyd, LD50, margines bezpieczeństwa, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, substancja aktywna, test mutagenności, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła - Leksykon substancji czynnych
Benzylopenicylina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Benzylopenicylina, będąca antybiotykiem beta-laktamowym, posiada długą historię stosowania klinicznego, jednak dane przedkliniczne dotyczące jej bezpieczeństwa są częściowo ograniczone i niejednorodne. Badania toksykologiczne preparatu Penicryl nie wykazały istotnych zagrożeń dla ludzi w zakresie bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz wpływu na rozrodczość i rozwój. Warto podkreślić, że brak jest długoterminowych badań na zwierzętach oceniających mutagenne i kancerogenne właściwości benzylopenicyliny, co jest wskazywane w charakterystykach produktów Debecylina oraz Penicillinum Crystallisatum TZF. Mimo to, dostępne dane niekliniczne dla Penicryl sugerują brak szczególnych zagrożeń rakotwórczych dla ludzi.
antybiotyk beta-laktamowy, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, benzylopenicylina, benzylopenicylina benzatynowa, benzylopenicylina potasowa, bezpieczeństwo farmakologiczne, ciąża, działanie rakotwórcze, kancerogenność benzylopenicyliny, ocena toksykologiczna, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa leku, terapia antybiotykowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, właściwości mutagenne, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oramorph 2 mg/ml
Dane toksykologiczne przedkliniczne dotyczące morfiny siarczanu wskazują na wartość LD50 około 500 mg/kg masy ciała w różnych modelach zwierzęcych i drogach podania (doustna, dożylna, dootrzewnowa, podskórna, dokomorowa). Po wielokrotnym podaniu nie stwierdzono istotnych reakcji toksycznych, jednak przerwanie terapii wywołuje charakterystyczne objawy odstawienne, obejmujące reakcje autonomiczne, somatyczno-motoryczne oraz behawioralne. Morfina wykazuje potencjał genotoksyczny, powodując uszkodzenia chromosomalne w komórkach somatycznych i zarodkowych, co może przekładać się na ryzyko u ludzi. U samców szczurów zaobserwowano obniżoną płodność i uszkodzenia chromosomalne gamet, sugerujące negatywny wpływ na rozrodczość. Kompleksowe badania kancerogenności nie zostały przeprowadzone, jednak istnieją przesłanki wskazujące na możliwe działanie promujące wzrost guza.
efekt fetotoksyczny, LD50, morfiny siarczan, objawy odstawienne, organogeneza, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał kancerogenny, potencjał teratogenny, reakcje behawioralne, toksyczność ostra, toksyczność po wielokrotnym podaniu, uszkodzenie chromosomalne, uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego, wada rozwojowa, wzrost guza, zmniejszenie płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sterofundin ISO –
Produkt leczniczy Sterofundin ISO to przezroczysty, bezbarwny roztwór do infuzji o pH 5,1-5,9 i osmolarności 309 mOsm/l, co odpowiada fizjologicznym parametrom osocza. Zawiera elektrolity w stężeniach zbliżonych do fizjologicznych: sód 145 mmol/l, potas 4 mmol/l, magnez 1 mmol/l, wapń 2,5 mmol/l, chlorki 127 mmol/l oraz aniony organiczne octan 24 mmol/l i jabłczan 5 mmol/l. Skład ten minimalizuje ryzyko zaburzeń elektrolitowych podczas infuzji, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa i tolerancji klinicznej preparatu.
anion organiczny, charakterystyka produktu leczniczego, elektrolity fizjologiczne, jabłczan, octan, osmolarność, osocze, parametr fizjologiczny, pH, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, roztwór do infuzji, roztwór elektrolitowy, stężenie elektrolitów, stężenie fizjologiczne, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Metronidazol Polpharma 500 mg
Badania przedkliniczne metronidazolu wykazały zróżnicowany potencjał mutagenny, kancerogenny oraz teratogenny, zależny od gatunku, płci, dawki oraz drogi podania. W badaniach in vitro substancja wykazywała działanie mutagenne, jednak w badaniach in vivo na ssakach efekt ten nie był potwierdzony, co sugeruje niższe ryzyko mutagenności w organizmie żywym. U myszy i szczurów zaobserwowano mutagenność po doustnym podaniu, natomiast u chomików nie stwierdzono takiego efektu. W kontekście kancerogenności, wysokie dawki metronidazolu (500 mg/kg mc./dobę) u samców myszy powodowały wzrost częstości złośliwych guzów wątroby oraz nowotworów płuc i chłoniaków, a u samic szczurów obserwowano zwiększoną częstość raka sutka i wątroby, co podkreśla specyficzność działania w zależności od płci i gatunku. Dawki te znacznie przekraczają stosowane klinicznie u ludzi.
badanie in vitro, badanie in vivo, biodostępność, metronidazol, nowotwór płuc, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, rak sutka, rak wątroby, toksyczność płodowa, uszkodzenie płodu, właściwości mutagenne, właściwości teratogenne, złośliwy guz wątroby - Leksykon substancji czynnych
Ekstrakt gęsty z liścia szałwii – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ekstrakt gęsty z liścia szałwii (Salviae folium) jest składnikiem preparatu Mucosit, gdzie stanowi 2,0 części w mieszaninie ekstraktów roślinnych o stosunku ekstrakcji 6-12:1, uzyskiwanym przy użyciu 90% metanolu i wody. Pomimo braku standardowych badań przedklinicznych takich jak toksyczność ostra i przewlekła, genotoksyczność, kancerogenność czy wpływ na rozród, bezpieczeństwo ekstraktu opiera się na wieloletnim doświadczeniu klinicznym i tradycyjnym stosowaniu w leczeniu schorzeń jamy ustnej. Preparat zawiera również ekstrakty z rumianku, nagietka, podbiału, kory dębu i tymianku, co wymaga uwzględnienia potencjalnych interakcji między składnikami w ocenie profilu bezpieczeństwa.
alantoina, badania toksykologiczne, Calendulae anthodium, choroby jamy ustnej, ekstrakt gęsty z liścia szałwii, Farfarae folium, genotoksyczność, kora dębu, koszyczek nagietka, koszyczek rumianku, lek tradycyjny, liść podbiału, Matricariae anthodium, Mucosit, olejek miętowy, olejek rumiankowy, potencjał kancerogenny, Quercus cortex, Salviae folium, schorzenia jamy ustnej, Thymi herba, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, ziele tymianku, złożony wyciąg - Leksykon substancji czynnych
Magnezu węglan ciężki – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Magnezu węglan ciężki (Magnesii subcarbonas ponderosus), stosowany w preparatach takich jak Rennie Antacidum i Rennie Fruit w dawce 80 mg/tabletkę (zawierającej 20 mg magnezu pierwiastkowego), jest składnikiem aktywnym w terapii objawów nadkwaśności soku żołądkowego. Pomimo braku dedykowanych badań przedklinicznych dla tych konkretnych preparatów, dostępne dane dotyczące samej substancji wskazują na brak istotnych efektów toksycznych przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Badania obejmowały ocenę toksyczności po podaniu wielokrotnym, potencjału genotoksycznego, rakotwórczego oraz wpływu na reprodukcję, nie wykazując żadnych negatywnych skutków zdrowotnych ani kumulacji toksyczności.
badania przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, funkcje reprodukcyjne, magnezu węglan ciężki, nadkwaśność soku żołądkowego, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał rakotwórczy, Rennie Antacidum, Rennie Fruit, toksyczność dawki powtarzanej, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon substancji czynnych
Nalbufina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorowodorku nalbufiny, prowadzone głównie na szczurach i królikach, koncentrowały się na ocenie wpływu na reprodukcję, rozwój płodu oraz potencjalne działanie teratogenne. Podawanie substancji drogą pozajelitową w wysokich dawkach wykazało zwiększoną śmiertelność przed- i poporodową oraz zmniejszenie masy ciała potomstwa, jednak efekty te występowały jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne stosowane u ludzi. Badania wykazały brak negatywnego wpływu na płodność samic i samców szczurów oraz brak działania teratogennego w modelach szczurzych i króliczych, co sugeruje niskie ryzyko wad rozwojowych u ludzi i potwierdza bezpieczeństwo stosowania Nalpain 10 mg/ml u kobiet w wieku rozrodczym.
chlorowodorek nalbufiny, dawka terapeutyczna, droga pozajelitowa, działanie teratogenne, malformacja płodu, nalbufina, Nalpain, potencjał genotoksyczny, potencjał kancerogenny, potencjał teratogenny, rozwój prenatalny i postnatalny, śmiertelność poporodowa, śmiertelność przedporodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wada wrodzona, wpływ na płodność, zaburzenie rozwojowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Teicoplanin AptaPharma 200 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa teikoplaniny wykazały, że lek charakteryzuje się profilem toksykologicznym zależnym od dawki, ze szczególnym wpływem na funkcję nerek, który jest przemijający i wymaga monitorowania u pacjentów stosujących wysokie dawki lub terapię długoterminową. W badaniach na świnkach morskich stwierdzono lekki potencjał ototoksyczny, objawiający się zaburzeniami czynności ślimaka i przedsionka, jednak bez uszkodzeń morfologicznych ucha wewnętrznego, co wskazuje na niższe ryzyko ototoksyczności w porównaniu do innych antybiotyków glikopeptydowych. W zakresie wpływu na funkcje rozrodcze, podskórne podawanie teikoplaniny szczurom w dawkach do 40 mg/kg mc./dobę nie wpływało negatywnie na płodność, a badania teratogenności nie wykazały wad rozwojowych przy dawkach do 200 mg/kg mc./dobę u szczurów i do 15 mg/kg mc./dobę u królików. Jednak dawki ≥100 mg/kg mc./dobę u szczurów wiązały się ze zwiększoną częstością poronień oraz wzrostem śmiertelności noworodków przy dawce 200 mg/kg mc./dobę, co sugeruje istnienie progu toksyczności rozwojowej.
antybiotyk glikopeptydowy, badania okołoporodowe, działanie drażniące, genotoksyczność, nefrotoksyczność, ototoksyczność, płodność, poronienie, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa leku, reakcja alergiczna, śmiertelność noworodków, teikoplanina, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnego dawkowania, właściwość antygenowa, zaburzenia czynności ślimaka - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symbella 0,03 mg + 2 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Symbella, zawierającego 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 2 mg chlormadynonu octanu, wykazały niską toksyczność ostrą etynyloestradiolu, jednak z uwagi na gatunkowo specyficzne działanie embriotoksyczne i teratogenne, bezpośrednia ekstrapolacja wyników na ludzi jest ograniczona. Etynyloestradiol indukował wady rozwojowe układu moczowo-płciowego oraz feminizację płodów męskich w modelach zwierzęcych. Chlormadynonu octan wykazywał embriotoksyczność u królików, szczurów i myszy, z teratogennym działaniem u królików oraz u myszy już przy dawce 1 mg/kg mc./dobę. Znaczenie kliniczne tych efektów dla człowieka pozostaje nieustalone i wymaga dalszych badań.
badanie farmakologiczne, badanie toksykologiczne, chlormadynonu octan, dawka embriotoksyczna, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, etynyloestradiol, feminizacja płodów, genotoksyczność, obumieranie zarodków, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, progestagen, syntetyczny estrogen, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ moczowo-płciowy