poziom niewywołujący skutków
Poziom niewywołujący skutków (NOAEL – No Observed Adverse Effect Level) to najwyższa dawka substancji, która nie powoduje wykrywalnych szkodliwych zmian w organizmie podczas badań toksykologicznych. Jest kluczowym parametrem w ocenie bezpieczeństwa leków, substancji chemicznych czy dodatków do żywności.
W praktyce klinicznej NOAEL ustala się na podstawie długoterminowych badań na zwierzętach, gdzie grupy otrzymują różne dawki substancji. Określenie tego poziomu pozwala na ustalenie dopuszczalnych dawek dla ludzi poprzez zastosowanie odpowiednich współczynników bezpieczeństwa, zwykle 10-100 razy niższych niż NOAEL.
Poziom niewywołujący skutków jest podstawą do wyliczenia takich parametrów jak ADI (dopuszczalne dzienne spożycie) czy RfD (dawka referencyjna). Znajomość NOAEL ma kluczowe znaczenie w farmakologii, toksykologii, medycynie pracy oraz przy ocenie ryzyka środowiskowego substancji chemicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Figura 1 16,58-22,43 mg glikozydów hydroksyantracenowych w przeliczeniu na sennozyd B/saszetkę
Przedkliniczne badania toksyczności podostrej 90-dniowej na szczurach wykazały, że podawanie strąków senesu w dawkach od 100 do 1500 mg/kg masy ciała (odpowiadających dawkom 16-242 mg/kg u człowieka) powoduje odwracalne zmiany histopatologiczne w jelicie grubym (przerost nabłonka) oraz w nabłonku wpustu żołądka. W nerkach zaobserwowano dawko-zależne efekty nefrotoksyczne przy dawkach ≥300 mg/kg/dzień, obejmujące nacieki bazofilowe, przerost nabłonka kanalików oraz gromadzenie brązowego pigmentu na powierzchni nerek. Zmiany te były w większości odwracalne po okresie zdrowienia, z wyjątkiem częściowego utrzymywania się przebarwień nerek. Nie stwierdzono zaburzeń czynnościowych nerek ani patologii w splocie nerwowym okrężnicy. Wartość NOEL nie została ustalona, gdyż nawet najniższa dawka 100 mg/kg indukowała efekty biologiczne.
aktywność mutagenna, aloes-emodyna, badanie kancerogenezy, efekt nefrotoksyczny, genotoksyczność i mutagenność, gromadzenie pigmentu, nabłonek wpustu żołądka, pochodna hydroksyantracenu, potencjał kancerogenny, potencjał mutagenny, poziom niewywołujący skutków, przerost nabłonka jelita grubego, przerost nabłonka nerek, sennozydy, splot nerwowy okrężnicy, strąk senesu, toksyczność podostra, wyciąg roślinny, zaburzenie czynnościowe nerek