agranulocytoza
Agranulocytoza to niebezpieczne zaburzenie hematologiczne charakteryzujące się krytycznie niskim poziomem granulocytów (poniżej 500/μl), szczególnie neutrofili, które stanowią główną linię obrony organizmu przed infekcjami bakteryjnymi. Stan ten znacząco zwiększa podatność pacjenta na ciężkie, zagrażające życiu zakażenia.
Etiologia agranulocytozy obejmuje reakcje polekowe (najczęściej po stosowaniu leków przeciwtarczycowych, przeciwdrgawkowych, przeciwpsychotycznych, niektórych antybiotyków), choroby autoimmunologiczne, zakażenia wirusowe (zwłaszcza EBV, CMV, parwowirus B19), choroby hematologiczne (białaczki, zespoły mielodysplastyczne) oraz radioterapię. W około 50-70% przypadków przyczyną są reakcje na leki.
Objawy kliniczne obejmują wysoką gorączkę, dreszcze, ból gardła, zapalenie jamy ustnej z owrzodzeniami, zapalenie płuc oraz sepsa. Diagnostyka wymaga wykonania morfologii krwi z rozmazem, biopsji szpiku kostnego oraz wykluczenia czynników etiologicznych. Przy podejrzeniu agranulocytozy polekowej konieczne jest natychmiastowe odstawienie potencjalnie odpowiedzialnego leku.
Leczenie agranulocytozy obejmuje intensywną antybiotykoterapię empiryczną o szerokim spektrum działania, podawanie czynników wzrostu granulocytów (G-CSF), izolację pacjenta oraz leczenie przyczynowe. Rokowanie zależy od przyczyny, wieku pacjenta, chorób współistniejących oraz szybkości wdrożenia odpowiedniego leczenia. Śmiertelność w agranulocytozie polekowej wynosi 5-10%, ale może wzrosnąć do 30% w przypadku rozwoju sepsy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Sumilar 5 mg + 10 mg
Sumilar to lek zawierający ramipryl i amlodypinę w dawkach od 5 mg do 10 mg każdej substancji, stosowany w terapii nadciśnienia. Profil działań niepożądanych łączy efekty obu składników, z klasyfikacją częstości występowania od bardzo rzadkich (<1/10 000) do często występujących (1-10%). Ramipryl może powodować eozynofilię (niezbyt często), a także rzadkie, ale poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, agranulocytoza, pancytopenia, niewydolność szpiku kostnego i niedokrwistość hemolityczna. Amlodypina rzadko wywołuje leukopenię i małopłytkowość. Obie substancje mogą wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaktyczne, o częstości nieznanej.
agranulocytoza, amlodypiny bezylan, działanie niepożądane, eozynofilia, erytrocyty, hemoglobina, klasyfikacja MedDRA, leukocyty, leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, pancytopenia, przeciwciała przeciwjądrowe, ramipryl i amlodypina, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomoanafilaktyczna, substancja czynna, układ krwiotwórczy, zaburzenia krwi i układu chłonnego, zaburzenie hematologiczne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Kefrenex
Kefrenex (kwetiapina) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakologiczne, co wymaga indywidualnej oceny profilu bezpieczeństwa u każdego pacjenta, uwzględniając rozpoznanie i stosowaną dawkę. Stosowanie u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat jest niewskazane z powodu braku danych klinicznych oraz zwiększonego ryzyka działań niepożądanych, takich jak zwiększone łaknienie, hiperprolaktynemia, wymioty, zapalenie błony śluzowej nosa, omdlenia oraz podwyższone ciśnienie tętnicze. U pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową obserwuje się zwiększone ryzyko objawów pozapiramidowych (EPS), a także ryzyko samobójstw, szczególnie w początkowej fazie leczenia i po zmianie dawki. Monitorowanie parametrów metabolicznych (masa ciała, glikemia, lipidogram) jest niezbędne, gdyż kwetiapina może powodować ich pogorszenie, w tym hiperglikemię i rozwój cukrzycy. W badaniach klinicznych odnotowano częstość występowania EPS, akatyzji, senności, niedociśnienia ortostatycznego oraz ryzyko zespołu bezdechu sennego, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka (np. otyłość, płeć męska).
agranulocytoza, akatyzja, bezdech senny, choroba Parkinsona, ciężka neutropenia, ciężkie skórne działania niepożądane, depresja w chorobie afektywnej dwubiegunowej, dysfagia, dyskinezy późne, działanie przeciwcholinergiczne, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, kardiomiopatia, kwasica ketonowa, kwetiapina, laktaza, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, norkwetiapina, objawy pozapiramidowe, otępienie, parkinsonizm, profil bezpieczeństwa, remisja, ryzyko samobójcze, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zespół DRESS, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluxazol 150 mg
Flukonazol, dostępny w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg (preparat Fluxazol), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii przeciwgrzybiczej. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (>1/10) to ból głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka), nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby (wzrost ALT, AST, fosfatazy alkalicznej) oraz wysypka skórna. Rzadziej, ale o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze, występują reakcje polekowe z eozynofilią i objawami ogólnymi (zespół DRESS), ciężkie reakcje skórne (martwica toksyczno-rozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona), zaburzenia wątroby prowadzące do niewydolności oraz zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT. Profil bezpieczeństwa u dzieci jest zbliżony do dorosłych, z wyjątkiem leczenia kandydozy narządów płciowych, które nie jest wskazane u pacjentów pediatrycznych.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, cytochrom P450, flukonazol, Fluxazol, fosfataza alkaliczna, granulocyty obojętnochłonne, kandydoza narządów płciowych, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwica wątroby, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa, parestezje, terapia przeciwgrzybicza, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia błędnika, zapalenie wątroby, zawroty głowy obwodowe, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diaril 3 mg
Glimepiryd, pochodna sulfonylomocznika stosowana w terapii cukrzycy, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Wśród rzadkich efektów obserwuje się zaburzenia hematologiczne, takie jak trombocytopenia, leukopenia, granulocytopenia, agranulocytoza, erytropenia, niedokrwistość hemolityczna oraz pancytopenia, które zazwyczaj ustępują po odstawieniu leku. Bardzo rzadko występują reakcje immunologiczne, w tym alergiczne zapalenie naczyń i ciężkie reakcje nadwrażliwości (np. duszność, hipotonia, wstrząs), z możliwością krzyżowej alergii na inne sulfonylomoczniki i sulfonamidy. Hipoglikemia, choć rzadka, może mieć nagły i ciężki przebieg, a jej ryzyko zależy od indywidualnych czynników pacjenta oraz dawki leku. Przemijające zaburzenia widzenia, związane ze zmianami glikemii, mogą pojawić się zwłaszcza na początku terapii.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, biegunka, ból brzucha, cholestaza, duszność, erytropenia, fotowrażliwość, glimepiryd, granulocytopenia, hemoliza, hipoglikemia, hiponatremia, hipotensja, krzyżowa reakcja alergiczna, leukopenia, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność wątroby, nudności, pancytopenia, pochodna sulfonylomocznika, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, świąd, trombocytopenia, uczucie pełności, wstrząs, wymioty, wysypka, zaburzenia widzenia, zapalenie wątroby, zwiększenie enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Propranolol Accord 10 mg
Propranolol Accord, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg i 40 mg, jest beta-adrenolitykiem dobrze tolerowanym, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które wynikają głównie z farmakologicznego mechanizmu działania leku. Działania te są klasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Najczęściej obserwowane działania obejmują bradykardię (<60 uderzeń/min), ziębnięcie kończyn, małopłytkowość, obrzęk naczynioruchowy, hipoglikemię (szczególnie u noworodków, dzieci, osób starszych, pacjentów hemodializowanych i z chorobami wątroby), zaburzenia snu, nudności, ból stawów oraz zmniejszenie filtracji kłębuszkowej i przepływu nerkowego. W przypadku wystąpienia działań niepożądanych wpływających na stan pacjenta, zaleca się stopniowe odstawianie leku, aby uniknąć efektu z odbicia.
agranulocytoza, astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, blok serca, bradykardia, choroba Raynauda, chromanie przestankowe, dławica piersiowa, duszność wysiłkowa, filtracja kłębuszkowa, hemodializoterapia, hipoglikemia, koszmary senne, łuszczyca, małopłytkowość, miastenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, plamica, propranolol, przeciwciała przeciwjądrowe, przewlekła choroba wątroby, skurcz oskrzeli, śpiączka hipoglikemiczna, zapalenie spojówek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aspicam Bio 7,5 mg
Meloksykam, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić w trakcie terapii. Najczęściej dotyczą one przewodu pokarmowego, gdzie obserwuje się niestrawność, nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcia, wzdęcia oraz biegunkę (częstość bardzo częsta). Istotne jest ryzyko poważnych powikłań, takich jak choroba wrzodowa, perforacja i krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do zgonu, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość niezbyt często, leukopenia i trombocytopenia rzadko, agranulocytoza bardzo rzadko), reakcje immunologiczne (reakcje alergiczne niezbyt często, anafilaktyczne o częstości nieznanej) oraz zaburzenia psychiczne i neurologiczne, takie jak ból głowy (często), zawroty głowy i senność (niezbyt często), a także rzadkie przypadki splątania i dezorientacji.
agranulocytoza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, hiperkaliemia, kołatanie serca, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, martwica brodawek nerkowych, meloksykam, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra martwica kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, stan splątania, szumy uszne, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zaburzenia morfologii krwi, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zator tętnicy, zawał serca, zawroty głowy błędnikowe, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fluanxol Depot
Dekanoian flupentyksolu (Fluanxol Depot 20 mg/ml) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego, objawiającego się hipertermią, wzmożonym napięciem mięśniowym, zaburzeniami świadomości i destabilizacją układu autonomicznego. Szczególnie narażeni są pacjenci z organicznym zespołem mózgowym, upośledzeniem umysłowym oraz nadużywający opiatów i alkoholu. W przypadku podejrzenia zespołu konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku, leczenie objawowe oraz podtrzymujące funkcje życiowe, a także rozważenie zastosowania dantrolenu i bromokryptyny. Objawy mogą utrzymywać się ponad tydzień po odstawieniu doustnych neuroleptyków, a w przypadku preparatów depot – jeszcze dłużej. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z drgawkami w wywiadzie, zaawansowaną chorobą wątroby, nadpobudliwością oraz u osób z cukrzycą, gdzie konieczna może być korekta terapii przeciwcukrzycowej i ścisła kontrola glikemii i insulinemii.
agranulocytoza, autonomiczny układ nerwowy, bradykardia, bromokryptyna, choroba wątroby, cukrzyca, dantrolen, hipertermia, hipokaliemia, leczenie przeciwcukrzycowe, leukopenia, neutropenia, niedobór magnezu, organiczny zespół mózgowy, próg drgawkowy, szpik kostny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Lakozamid – Działania niepożądane
Lakozamid, stosowany w monoterapii i terapii wspomagającej padaczki, wykazuje skuteczność, jednak wiąże się z istotnym profilem działań niepożądanych. W badaniach klinicznych u 1308 pacjentów z napadami częściowymi działania niepożądane wystąpiły u 61,9% leczonych lakozamidem, najczęściej obejmując zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności i podwójne widzenie. Działania te miały zwykle łagodne do umiarkowanego nasilenie i często były zależne od dawki. Lakozamid powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępu PR w EKG, co może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, bradykardii i omdleń, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku (blok P-K I stopnia u 4,8% vs. 1,6% u młodszych). Występowały także rzadkie, ale poważne arytmie, takie jak migotanie i trzepotanie przedsionków oraz tachyarytmia komorowa. Ponadto, obserwowano zaburzenia psychiczne, w tym depresję, stany splątania, bezsenność oraz myśli i próby samobójcze, które były jedną z głównych przyczyn przerwania terapii. U pacjentów leczonych lakozamidem odnotowano również nieprawidłowości w funkcji wątroby (ALT ≥3x ULN u 0,7%) oraz wielonarządowe reakcje nadwrażliwości, takie jak zespół DRESS i ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka).
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, dawka nasycająca, dyskineza, dyzartria, działanie niepożądane, działanie przeciwpadaczkowe, hipestezja, leczenie padaczki, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, napad częściowy, napad miokloniczny, napad toniczno-kloniczny, obrzęk naczynioruchowy, ośrodkowy układ nerwowy, podwójne widzenie, tachyarytmia komorowa, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wydłużenie odstępu PR, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sulfacetamidum WZF 10 % HEC
Stosowanie kropli do oczu Sulfacetamidum WZF 10% HEC wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z nadwrażliwością na sulfonamidy, diuretyki pętlowe (np. furosemid), pochodne sulfonylomocznika oraz inhibitory anhydrazy węglanowej, ze względu na ryzyko reakcji alergicznych o charakterze krzyżowym. Preparat jest przeznaczony wyłącznie do miejscowego stosowania i nie powinien być wstrzykiwany do oka. Pomimo niskiego ryzyka ciężkich reakcji alergicznych przy miejscowym podaniu, należy monitorować objawy takie jak wysypka, nasilenie bólu, zwiększenie ropnej wydzieliny czy zaostrzenie stanu zapalnego, które mogą wskazywać na nadwrażliwość lub brak skuteczności terapii. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia.
agranulocytoza, anemia aplastyczna, chlorek benzalkoniowy, ciężka reakcja alergiczna, cukrzyca typu 2, diuretyk pętlowy, drobnoustrój oporny, furosemid, inhibitor anhydrazy węglanowej, jaskra, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadkażenie bakteryjne, nadkażenie grzybicze, nadwrażliwość, nieprawidłowość hematologiczna, niewydolność szpiku kostnego, piorunująca martwica wątroby, pochodna sulfonylomocznika, posiew mikrobiologiczny, reakcja krzyżowa, ropna wydzielina, sulfacetamid, sulfonamid, uszkodzenie rogówki, zespół Stevensa-Johnsona, zespół suchego oka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metronidazole B. Braun 5 mg/ml
Metronidazol B. Braun (5 mg/ml, roztwór do infuzji) wykazuje działania niepożądane głównie przy długotrwałym stosowaniu lub dużych dawkach. Najczęściej obserwuje się mdłości, zaburzenia smaku oraz ryzyko neuropatii obwodowej. Częstość działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznaną. Częstym powikłaniem są nadkażenia Candida, zwłaszcza narządów płciowych, a rzadko rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego z ciężką biegunką. Bardzo rzadko występują zaburzenia hematologiczne (granulocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia, małopłytkowość) oraz reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja. Opisywano także encefalopatię, neuropatię, zaburzenia widzenia, zmiany w EKG (spłaszczenie załamka T), zapalenie trzustki i hepatotoksyczność, zwłaszcza u pacjentów z zespołem Cockayne'a.
agranulocytoza, anoreksja, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ból mięśni, ból stawów, ciemny mocz, dysfagia, encefalopatia, leukopenia, małopłytkowość, mioklonia, nadkażenie Candida, neuropatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, podrażnienie żył, reakcja alergiczna skórna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, toksyczna nekroliza naskórka, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia widzenia, zakrzepowe zapalenie żył, załamek T, zapalenie jamy ustnej, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Cockayne’a, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Oriven 150 mg
Wenlafaksyna, dostępna w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 37,5 mg, 75 mg, 150 mg i 225 mg (produkt Oriven), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęstsze objawy (>1/10) to nudności, suchość w jamie ustnej, ból głowy oraz nadmierne pocenie się, w tym poty nocne. Istotne są także zaburzenia psychiatryczne, takie jak bezsenność, stany splątania, depersonalizacja, nietypowe sny, nerwowość, obniżone libido oraz ryzyko myśli i zachowań samobójczych, zwłaszcza w trakcie leczenia i po jego przerwaniu. Neurologicznie należy monitorować ryzyko zespołu serotoninowego, złośliwego zespołu neuroleptycznego, drgawek, dystonii oraz dyskinezy późnej. Ze strony układu sercowo-naczyniowego obserwuje się groźne arytmie (torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór) oraz wydłużenie odstępu QT w EKG, a także tachykardię, nadciśnienie tętnicze i kardiomiopatię stresową. Rzadkie, ale poważne działania obejmują agranulocytozę, niedokrwistość aplastyczną, pancytopenię, trombocytopenię oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka.
agranulocytoza, akatyzja, ból głowy, delirium, depersonalizacja, dyskineza, dyskineza późna, dystonia, eozynofilia płucna, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, kardiomiopatia stresowa, kardiomiopatia Takotsubo, mania, myśli samobójcze, nadmierne pocenie się, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, nudności, pancytopenia, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, suchość w jamie ustnej, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, wenlafaksyna, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia erekcji, zaburzenia orgazmu, zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Leflunomide Aurovitas 20 mg
Leflunomide Aurovitas, dostępny w dawkach 10 mg, 15 mg i 20 mg, jest lekiem immunosupresyjnym stosowanym w terapii chorób autoimmunologicznych. Jego profil bezpieczeństwa obejmuje szeroki zakres działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania. Do najczęstszych należą leukopenia (leukocyty > 2 G/L), łagodne reakcje alergiczne, parestezje, bóle głowy, neuropatia obwodowa, łagodny wzrost ciśnienia tętniczego oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak zapalenie okrężnicy, biegunka i nudności. Często obserwuje się także zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (zwłaszcza AlAT) oraz nasilenie wypadania włosów i zmiany skórne. Rzadziej występują poważniejsze zaburzenia hematologiczne, takie jak pancytopenia, agranulocytoza, oraz ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona. Istotne jest monitorowanie funkcji wątroby, parametrów hematologicznych oraz ciśnienia tętniczego podczas terapii.
agranulocytoza, cholestaza, eozynofilia, hiperlipidemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, hipourykemia, kolagenowe zapalenie okrężnicy, leflunomid, lek immunosupresyjny, leukopenia, limfocytowe zapalenie okrężnicy, łuszczyca krostkowa, mikroskopowe zapalenie okrężnicy, nadciśnienie płucne, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nieżyt nosa, ostra martwica wątroby, pancytopenia, parestezja, posocznica, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie płuc, tabletka powlekana, toczeń rumieniowaty, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie limfoproliferacyjne, zakażenie oportunistyczne, zapalenie naczyń, zapalenie okrężnicy, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie pochewek ścięgien, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie ścięgna, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pratyria
Paliperydon w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, a także ryzyko hipotonii ortostatycznej wynikającej z blokady receptorów alfa-adrenergicznych. Należy unikać stosowania u pacjentów w ostrych stanach psychotycznych wymagających szybkiego działania. Istotne jest monitorowanie objawów złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS), późnych dyskinez oraz hematologicznych działań niepożądanych, takich jak leukopenia, neutropenia i agranulocytoza (w tym neutrofile < 1 x 10⁹/L). W przypadku wystąpienia objawów NMS lub ciężkiej neutropenii konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie odpowiedniego leczenia. Ponadto, paliperydon może indukować hiperglikemię, zaostrzenie cukrzycy, znaczny przyrost masy ciała oraz reakcje anafilaktyczne, co wymaga regularnej kontroli klinicznej i glikemii u pacjentów z cukrzycą.
agranulocytoza, blokada receptorów alfa-adrenergicznych, choroba Parkinsona, cukrzyca, działanie przeciwwymiotne, hiperglikemia, hipotonia ortostatyczna, kwasica ketonowa, leukopenia, mioglobinuria, neutropenia, objawy pozapiramidowe, ostra niewydolność nerek, otępienie, otępienie z ciałami Lewy’ego, paliperydon, polidypsja, poliuria, późne dyskinezy, priapizm, prolaktyna, przyrost masy ciała, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rysperydon, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia przewodnictwa, zespół Reye’a, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rawel SR 1,5 mg
Rawel SR zawiera indapamid w dawce 1,5 mg w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, należący do grupy leków moczopędnych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są reakcje nadwrażliwości skórnej, w tym wysypki grudkowo-plamkowe, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami alergicznymi i astmatycznymi. Istotnym aspektem terapii jest monitorowanie zaburzeń elektrolitowych, zwłaszcza hipokaliemii. Po 4-6 tygodniach stosowania dawki 1,5 mg stężenie potasu w osoczu <3,4 mmol/l występuje u 10% pacjentów, a <3,2 mmol/l u 4%, ze średnim spadkiem potasu o 0,23 mmol/l po 12 tygodniach. Wyższa dawka 2,5 mg wiąże się z większym ryzykiem hipokaliemii (25% i 10% odpowiednio) oraz spadkiem potasu o 0,41 mmol/l.
agranulocytoza, elektrokardiogram, encefalopatia wątrobowa, hiperkalcemia, hipochloremia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, indapamid, jaskra zamkniętego kąta, lek moczopędny, leukopenia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadwrażliwość, nadwrażliwość na światło, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QT, potas w osoczu, rabdomioliza, toczeń rumieniowaty układowy, torsades de pointes, wydłużenie odstępu QT, wysypka grudkowo-plamkowa, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie erekcji, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telmidon 80 mg + 12,5 mg
Telmidon to lek złożony zawierający telmisartan (40 mg lub 80 mg) oraz hydrochlorotiazyd (12,5 mg lub 25 mg). Profil bezpieczeństwa preparatu wynika z działań niepożądanych obu składników i jest porównywalny z monoterapią telmisartanem, co potwierdzono w badaniach kontrolowanych na 1471 pacjentach. Najczęstszym działaniem niepożądanym są zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, a rzadko obserwuje się ciężki obrzęk naczynioruchowy (częstość ≥1/10000 do <1/1000). Nie stwierdzono zależności działań niepożądanych od dawki leku, płci, wieku ani rasy, choć u pacjentów japońskich częściej występują zaburzenia czynności wątroby. Wśród działań niepożądanych istotnie częstszych niż placebo wymienia się m.in. hipokaliemię, hiponatremię, lęk, depresję, tachykardię, niedociśnienie ortostatyczne, duszność, zaburzenia widzenia, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz zaburzenia czynności wątroby i nerek.
agranulocytoza, alkaloza hipokaliemiczna, badanie kliniczne, depresja, duszność, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hipowolemia, hydrochlorotiazyd, leukopenia, małopłytkowość, nadwrażliwość na światło, neutropenia, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, parestezja, pokrzywka, posocznica, rak kolczystokomórkowy skóry, rak podstawnokomórkowy, randomizowane badanie kontrolowane, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, telmisartan, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie naczyń skóry, zapalenie płuc, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Intas 200 mg
Lakozamid, stosowany w leczeniu padaczki, dostępny jest w dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg. W badaniach klinicznych terapia wspomagająca lakozamidem u pacjentów z napadami częściowymi wykazała, że 61,9% pacjentów doświadczyło co najmniej jednego działania niepożądanego, w porównaniu do 35,2% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, z tendencją do zmniejszania się w czasie. Lakozamid może powodować wydłużenie odstępu PR w EKG, co wiąże się z ryzykiem bloków przedsionkowo-komorowych (do 0,7% dla dawki 200 mg), bradykardii oraz omdleń. W badaniach klinicznych odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% w grupie lakozamidu, najczęściej z powodu zawrotów głowy. Profil bezpieczeństwa u dzieci (4-16 lat) i osób starszych (≥65 lat) jest zbliżony, choć u seniorów częściej obserwowano upadki, biegunkę, drżenia oraz blok przedsionkowo-komorowy I stopnia (4,8%).
agranulocytoza, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, drgawki, dyzartria, hepatotoksyczność, hipestezja, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, napad częściowy, oczopląs, omdlenie, padaczka, parestezja, podwójne widzenie, trzepotanie przedsionków, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wydłużenie odstępu PR, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia pamięci, zaburzenia poznawcze, zaburzenia równowagi, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększenie aktywności AlAT - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Normeg
Lewetyracetam, substancja czynna preparatu Normeg, wymaga szczególnej uwagi w kontekście bezpieczeństwa terapii, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby, gdzie konieczne jest dostosowanie dawki na podstawie oceny funkcji nerek. Należy monitorować ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, które może wystąpić od kilku dni do kilku miesięcy po rozpoczęciu leczenia. Rzadkie, ale istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne (neutropenia, agranulocytoza, leukopenia, małopłytkowość, pancytopenia), które pojawiają się głównie na początku terapii, co wymaga regularnej kontroli morfologii krwi u pacjentów z osłabioną odpornością lub zaburzeniami krzepnięcia. Ponadto, lewetyracetam może zwiększać ryzyko myśli i zachowań samobójczych, co wymaga monitorowania stanu psychicznego pacjentów oraz edukacji ich i opiekunów o konieczności zgłaszania niepokojących objawów.
agranulocytoza, badanie elektrokardiograficzne, depresja, funkcja endokrynologiczna, kanał sodowy bramkowany, lek przeciwpadaczkowy, leukopenia, lewetyracetam, małopłytkowość, morfologia krwi, mutacja genu, napad padaczkowy, neutropenia, objaw psychotyczny, ostre uszkodzenie nerek, padaczka, pancytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie behawioralne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie krzepnięcia krwi - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ranacand 8 mg
Profil działań niepożądanych kandesartanu cyleksetylu, stosowanego w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca, został szczegółowo określony na podstawie badań klinicznych i doświadczeń po wprowadzeniu leku do obrotu. W terapii nadciśnienia obserwowano głównie łagodne i przejściowe działania niepożądane, takie jak zawroty głowy, bóle głowy oraz infekcje dróg oddechowych, z częstością przerwania leczenia na poziomie 3,1% dla kandesartanu i 3,2% dla placebo. W leczeniu niewydolności serca, na podstawie badania CHARM (n=3803 dla kandesartanu, n=3796 dla placebo), przerwanie terapii z powodu działań niepożądanych wystąpiło u 21,0% pacjentów leczonych kandesartanem, a u 16,1% placebo. Najczęstsze działania niepożądane w tej grupie to hiperkaliemia, niedociśnienie tętnicze oraz zaburzenia czynności nerek, szczególnie u pacjentów powyżej 70 roku życia, diabetyków oraz stosujących jednocześnie inhibitory ACE lub spironolakton. U dzieci i młodzieży (6 do <18 lat) obserwowano wyższą częstość występowania niektórych działań niepożądanych, takich jak ból głowy, zawroty, kaszel (≥1/10), wysypka (≥1/100 do <1/10) oraz hiperkaliemia i hiponatremia (≥1/1000 do <1/100).
agranulocytoza, badanie laboratoryjne, hemoglobina, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor ACE, kandesartan cyleksetyl, kreatynina, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niemiarowość zatokowa, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, potas w surowicy, spironolakton, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie nosogardła, zapalenie wątroby, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Esomeprazol Alugastrin 20 mg
Ezomeprazol, inhibitor pompy protonowej stosowany w leczeniu chorób związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego, charakteryzuje się dobrze poznanym profilem bezpieczeństwa, niezależnym od dawki, postaci farmaceutycznej czy grupy wiekowej pacjentów. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są bóle głowy, ból brzucha, biegunka oraz nudności. Zaburzenia przewodu pokarmowego, takie jak polipy dna żołądka, kandydoza przewodu pokarmowego czy mikroskopowe zapalenie jelita grubego, występują z różną częstością. Istotne są również zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hipomagnezemia, która może współistnieć z hipokalcemią i hipokaliemią, co wymaga monitorowania stężenia elektrolitów, szczególnie u pacjentów poddawanych długotrwałej terapii. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują bóle głowy, zawroty głowy, parestezje oraz zaburzenia psychiczne, takie jak bezsenność, pobudzenie czy depresja. Reakcje skórne mogą mieć charakter od łagodnych (wysypka, świąd) do ciężkich, zagrażających życiu (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka).
agranulocytoza, encefalopatia, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przewodu pokarmowego, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadmierne wydzielanie kwasu solnego, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, podostra postać skórna tocznia rumieniowatego, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xonvea 10 mg + 10 mg
Lek Xonvea zawiera 10 mg doksylaminy wodorobursztynianu oraz 10 mg pirydoksyny chlorowodorku w formie tabletek dojelitowych i jest stosowany u kobiet w ciąży z nudnościami i wymiotami. W badaniu klinicznym randomizowanym, podwójnie zaślepionym, kontrolowanym placebo (n=261, średni wiek ciąży 9,3 tygodnia), częstość działań niepożądanych była porównywalna między grupą leczoną a placebo, z sennością jako najczęstszym działaniem niepożądanym (≥5%). Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów MedDRA, z częstością występowania od bardzo często (≥1/10) do nieznanej. Najczęstsze działania obejmują senność (bardzo często), zawroty głowy (często), suchość w jamie ustnej (często) oraz zmęczenie (często). Rzadziej obserwowano m.in. niedokrwistość hemolityczną (rzadko), nadwrażliwość (nieznana), stany splątania (niezbyt często) oraz zaburzenia widzenia i słuchu (niezbyt często lub nieznane).
agranulocytoza, astenia, doksylaminy wodorobursztynian, drgawki, duszność, dyskineza twarzy, dyzuria, działanie antycholinergiczne, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra, kołatanie serca, leukopenia, nadpobudliwość psychoruchowa, nadwrażliwość, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość hemolityczna, nudności i wymioty, obrzęk obwodowy, pancytopenia, parestezje, pirydoksyny chlorowodorek, podwójne widzenie, senność, stan splątania, suchość w jamie ustnej, szumy uszne, tachykardia, trombocytopenia, wydzielina w oskrzelach, wysypka plamisto-grudkowa, zatrzymanie moczu, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bigetra 75 mg
Dabigatran eteksylan, substancja czynna leku Bigetra (75 mg, kapsułki twarde), był oceniany w badaniach klinicznych u około 64 000 pacjentów, z czego 35 000 otrzymywało dabigatran w dawkach dobowych 150 mg lub 220 mg. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, występujące u około 14% pacjentów, z częstością dużych krwawień poniżej 2%. Krwawienia mogą mieć charakter utajony lub jawny, obejmując różne lokalizacje, w tym błony śluzowe przewodu pokarmowego i układu moczowo-płciowego, co wymaga monitorowania klinicznego oraz badań laboratoryjnych hemoglobiny i hematokrytu. Ryzyko krwawień jest zwiększone u pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek oraz u tych przyjmujących leki wpływające na hemostazę lub silne inhibitory P-glikoproteiny. W przypadku niekontrolowanego krwawienia dostępny jest swoisty czynnik odwracający działanie dabigatranu – idarucyzumab.
agranulocytoza, alloplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, dabigatran eteksylan, duże krwawienie, dysfagia, enoksaparyna, hemostaza, hiperbilirubinemia, idarucyzumab, inhibitor P-glikoproteiny, krwawienie, krwiomocz, krwioplucie, krwotok wewnątrzczaszkowy, małopłytkowość, nefropatia związana z leczeniem przeciwzakrzepowym, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, P-glikoproteina, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, skurcz oskrzeli, zaburzenie czynności nerek, zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Teva 100 mg
Lakozamid, stosowany jako lek wspomagający w terapii napadów częściowych oraz toniczno-klonicznych pierwotnie uogólnionych, charakteryzuje się profilem działań niepożądanych obejmującym przede wszystkim objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (OUN) takie jak zawroty głowy (≥10%), bóle głowy, nudności i podwójne widzenie. Działania te mają zwykle łagodne do umiarkowanego nasilenie i wykazują tendencję do zmniejszania się w czasie terapii. W badaniach klinicznych odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosił 12,2% dla lakozamidu, najczęściej z powodu zawrotów głowy. Lakozamid wykazuje zależne od dawki wydłużenie odstępu PR, co może prowadzić do bloków przedsionkowo-komorowych, omdleń i bradykardii, choć w badaniach klinicznych blok I stopnia występował rzadko (0,5-0,7%), a blok II i III stopnia zgłaszano głównie po wprowadzeniu leku do obrotu. W monoterapii ryzyko omdleń było wyższe (1,6%) niż w terapii karbamazepiną CR (0,2%). U pacjentów leczonych lakozamidem obserwowano także nieprawidłowości w badaniach czynności wątroby (ALT ≥3x ULN u 0,7% pacjentów). Wielonarządowe reakcje nadwrażliwości, w tym zespół DRESS, wymagają natychmiastowego odstawienia leku.
agranulocytoza, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, dawka nasycająca, dyzartria, działania niepożądane lakozamidu, hipestezja, karbamazepina o kontrolowanym uwalnianiu, lakozamid, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, myśli samobójcze, nadwrażliwość na lek, napad miokloniczny, napad toniczno-kloniczny, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, parestezja, podwójne widzenie, tachyarytmia komorowa, trzepotanie przedsionków, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Oxazepam Espefa 10 mg
Oxazepam Espefa, zawierający 10 mg oksazepamu w tabletce, jest benzodiazepiną stosowaną w terapii, której działania niepożądane najczęściej dotyczą ośrodkowego układu nerwowego, manifestując się sennością, spowolnieniem reakcji, zawrotami głowy, stanami splątania i zaburzeniami motorycznymi, zwłaszcza na początku leczenia i u osób starszych. Działania te zwykle ustępują podczas kontynuacji terapii, a ich nasilenie można ograniczyć poprzez zmniejszenie dawki. Istotnym ryzykiem jest rozwój uzależnienia fizycznego i psychicznego, nawet przy dawkach terapeutycznych, a nagłe odstawienie może wywołać zespół odstawienny z objawami neurologicznymi (drgawki, drżenia), mięśniowymi (skurcze), gastroenterologicznymi (kolka jelitowa, wymioty) oraz innymi (bezsenność, nadmierna potliwość). Szczególną uwagę należy zwrócić na reakcje paradoksalne, takie jak niepokój psychoruchowy, pobudzenie, agresywność, omamy i psychozy, które występują częściej u osób starszych, pacjentów z chorobami psychicznymi oraz po spożyciu alkoholu.
agranulocytoza, ataksja, benzodiazepina, bezsenność, bezsenność z odbicia, depresja ze skłonnościami samobójczymi, drgawki, drżenie, dyspepsja, dyzartria, kolka jelitowa, leukopenia, małopłytkowość, nadmierna potliwość, niepamięć następcza, oksazepam, ośrodkowy układ nerwowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja paradoksalna, senność, skurcz mięśniowy, stan splątania, uzależnienie fizyczne i psychiczne, wymioty, zaburzenie libido, zaburzenie motoryczne, zespół odstawienny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cefepime Panpharma 1 g
Cefepime Panpharma 1 g, zawierający cefepimu dichlorowodorek jednowodny, jest antybiotykiem cefalosporynowym stosowanym do wstrzykiwań i infuzji. Profil bezpieczeństwa leku u niemowląt i dzieci jest zbliżony do obserwowanego u dorosłych, z najczęstszym działaniem niepożądanym w postaci rumienia. Cefepime może powodować liczne działania niepożądane, w tym zaburzenia hematologiczne takie jak bardzo często dodatni test Coombsa, często wydłużenie czasu protrombinowego i kaolinowo-kefalinowego, niedokrwistość oraz eozynofilię. Rzadziej obserwuje się małopłytkowość, leukopenię i neutropenię, a z nieznaną częstością ciężkie stany zagrażające życiu, jak niedokrwistość aplastyczna, hemolityczna i agranulocytoza. Reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, występują rzadko lub z nieznaną częstością i wymagają natychmiastowej interwencji.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, antybiotyk cefalosporynowy, biegunka, bilirubina, ból brzucha, ból głowy, cefepim, Clostridioides difficile, czas kaolinowo-kefalinowy, czas protrombinowy, drgawki, duszność, encefalopatia, fosfataza alkaliczna, kandydoza, kandydoza jamy ustnej, kreatynina, krwotok, leukopenia, małopłytkowość, mioklonia, mocznik, nefropatia toksyczna, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, nudność, omam, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień, rumień wielopostaciowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, śpiączka, splątanie, stupor, świąd, szum uszny, test Coombsa, toksyczna nekroliza naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie smaku, zapalenie jelita grubego, zapalenie pochwy, zapalenie żyły, zaparcie, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Venlafaxine Bluefish XL 75 mg
Venlafaxine Bluefish XL w dawce 75 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego. U dzieci i młodzieży (6-17 lat) obserwuje się podobny profil działań niepożądanych jak u dorosłych, z dodatkowymi objawami takimi jak zmniejszenie apetytu, masy ciała, podwyższone ciśnienie tętnicze oraz cholesterol w surowicy. Szczególnie istotne są doniesienia o myślach samobójczych, wrogości i samookaleczeniach w tej grupie. Nagłe przerwanie terapii może wywołać objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, parestezje, bezsenność, nudności, drżenia i objawy grypopodobne, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do odpowiednich instytucji monitorujących.
agranulocytoza, akatyzja, częstoskurcz komorowy, dyskineza, dystonia, eozynofilia płucna, hiponatremia, jaskra zamkniętego kąta, krwotok poporodowy, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie komór, myśli samobójcze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, SIADH, torsade de pointes, trombocytopenia, wydłużenie QT, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dabigatran Etexilate Viatris 150 mg
Dabigatran eteksylan, stosowany w profilaktyce udaru i zatorowości systemowej u pacjentów z migotaniem przedsionków oraz w leczeniu i profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ZŻG/ZP), wykazuje istotne ryzyko działań niepożądanych, głównie krwawień. W badaniach klinicznych odsetek działań niepożądanych wynosił około 22% u pacjentów z migotaniem przedsionków (leczenie do 3 lat), 14% u chorych na ZŻG/ZP oraz 15% w profilaktyce ZŻG/ZP. Najczęstsze krwawienia obejmowały: krwawienia z przewodu pokarmowego (częstość do 19,4% w badaniu RE-MEDY), krwawienia z nosa (często), krwotok śródskórny oraz krwiomocz (często). Rzadkie, ale poważne powikłania to krwotok wewnątrzczaszkowy (niezbyt często u migotania przedsionków, rzadko w ZŻG/ZP), który może prowadzić do niepełnosprawności lub zgonu. Ponadto, obserwowano zaburzenia hematologiczne, takie jak niedokrwistość (często w migotaniu przedsionków), małopłytkowość (niezbyt często), agranulocytoza i neutropenia (częstość nieznana).
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, choroba refluksowa przełyku, ciężkie krwawienie, dabigatran eteksylan, dysfagia, krwiomocz, krwioplucie, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok z przewodu pokarmowego, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, migotanie przedsionków, neutropenia, niedokrwistość, nieprawidłowa czynność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, wrzód przewodu pokarmowego, zapalenie żołądka i przełyku, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lacosamide Intas 100 mg
Lakozamid, stosowany w leczeniu napadów padaczkowych, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się częstością działań niepożądanych u 61,9% pacjentów w badaniach klinicznych (w porównaniu do 35,2% w grupie placebo). Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, bóle głowy, nudności oraz podwójne widzenie, zwykle o łagodnym do umiarkowanego nasileniu i zależne od dawki. Lakozamid powoduje wydłużenie odstępu PR w EKG, co może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, omdleń i bradykardii, szczególnie u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami przewodnictwa. W badaniach klinicznych odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 12,2% dla lakozamidu i 1,6% dla placebo, a w monoterapii 10,6% dla lakozamidu i 15,6% dla karbamazepiny CR. U dzieci (4-16 lat) i osób starszych (≥65 lat) profil działań niepożądanych jest podobny, choć u seniorów częściej obserwuje się upadki, biegunkę, drżenia oraz blok P-K pierwszego stopnia (4,8%). Zgłaszano także rzadkie, ale poważne reakcje nadwrażliwości, takie jak zespół DRESS, wymagające natychmiastowego przerwania leczenia.
agranulocytoza, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, ból głowy, bolesny skurcz mięśni, bradykardia, dawka nasycająca, drgawki, drżenie, dyzartria, hipestezja, lakozamid, lek przeciwpadaczkowy, letarg, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie przedsionków, nadwrażliwość na lek, napad padaczkowy, niestrawność, niewyraźne widzenie, nudności, oczopląs, omdlenie, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, parestezja, podwójne widzenie, przewód pokarmowy, senność, szumy uszne, trzepotanie przedsionków, upadek, wielonarządowa reakcja nadwrażliwości, wydłużenie odstępu PR, wymioty, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia pamięci, zaburzenia poznawcze, zaburzenia równowagi, zaburzenia zachowania, zaparcie, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszony apetyt - Leksykon leków
Działania niepożądane – Trileptal 60 mg/ml
Trileptal (okskarbazepina) w formie zawiesiny doustnej wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na szerokich badaniach klinicznych i doświadczeniach po wprowadzeniu do obrotu. Najczęstsze działania niepożądane (>10%) obejmują senność, bóle głowy, nieukładowe zawroty głowy, diplopię, nudności, wymioty oraz uczucie zmęczenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hiponatremii, obserwowanej u 2,7% pacjentów, z poziomem sodu w surowicy poniżej 125 mmol/L, zwykle bezobjawowej, ale w rzadkich przypadkach prowadzącej do poważnych objawów neurologicznych i metabolicznych. Hiponatremia może pojawić się zarówno w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii, jak i po dłuższym czasie stosowania. Profil bezpieczeństwa u dzieci jest zbliżony do obserwowanego u dorosłych.
AGEP, agranulocytoza, ataksja, białkomocz, blok przedsionkowo-komorowy, chwiejność afektu, diplopia, dyzartria, encefalopatia, encefalopatia wątrobowa, eozynofilia, hamowanie czynności szpiku kostnego, hiponatremia, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość wielonarządowa, napad padaczkowy, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość aplastyczna, niemiarowość, nieostre widzenie, nieukładowe zawroty głowy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, obrzęk stawów, oczopląs, okskarbazepina, osteopenia, osteoporoza, pancytopenia, podwójne widzenie, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, splątanie, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, układ krwiotwórczy, układowe zawroty głowy, zaburzenie świadomości, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół nieprawidłowego wydzielania wazopresyny, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszona gęstość mineralna kości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Autokila 200 mg
Hydroksychlorochina (Hydroxychloroquine TZF, 200 mg) wykazuje szerokie spektrum działań terapeutycznych, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych obejmujących różne układy i narządy. Do najpoważniejszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak zahamowanie czynności szpiku kostnego prowadzące do niedokrwistości aplastycznej, agranulocytozy, leukopenii i małopłytkowości, wymagające regularnego monitorowania morfologii krwi. Reakcje nadwrażliwości (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli) oraz zaburzenia metaboliczne (jadłowstręt, hipoglikemia, nasilenie porfirii) występują z nieznaną częstością. Hydroksychlorochina może indukować poważne zaburzenia psychiatryczne (psychoza, depresja, zachowania samobójcze), neurologiczne (napady drgawkowe, zaburzenia pozapiramidowe) oraz okulistyczne, w tym retinopatię z zaburzeniami pola widzenia i zmianami barwnikowymi, które mogą być nieodwracalne i postępować mimo odstawienia leku. Często obserwuje się bóle i zawroty głowy, a także objawy ze strony przewodu pokarmowego (bóle brzucha, nudności, biegunka, wymioty), które ustępują po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu terapii.
agranulocytoza, badanie przewodnictwa nerwowego, blok przedsionkowo-komorowy, cholestatyczne uszkodzenie wątroby, częstoskurcz komorowy, dyskineza, efekt halo, hipoglikemia, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, leukopenia, łuszczyca, małopłytkowość, nadwrażliwość na światło, neuromiopatia, niedokrwistość aplastyczna, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunująca niewydolność wątroby, pokrzywka, polekowe uszkodzenie wątroby, porfiria, retinopatia, retinotoksyczność, rumień wielopostaciowy, siarczan hydroksychlorochiny, skurcz oskrzeli, światłowstręt, testy czynności wątroby, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Sweeta, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polsart Plus 80 mg + 25 mg
Produkt leczniczy Polsart Plus, dostępny w dawkach 40 mg + 12,5 mg, 80 mg + 12,5 mg oraz 80 mg + 25 mg, zawiera telmisartan i hydrochlorotiazyd. W badaniach klinicznych obejmujących 1471 pacjentów, z czego 835 stosowało kombinację obu substancji, profil bezpieczeństwa wykazał, że częstość działań niepożądanych nie różni się istotnie między dawkami 80 mg + 12,5 mg a 80 mg + 25 mg. Najczęstszym działaniem niepożądanym są zawroty głowy, a rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) może wystąpić ciężki obrzęk naczynioruchowy, potencjalnie zagrażający życiu. Działania niepożądane obejmują m.in. hipokaliemię, hiponatremię, zaburzenia widzenia, niedociśnienie ortostatyczne, duszność, zaburzenia czynności wątroby oraz reakcje skórne, a także objawy ze strony układu mięśniowo-szkieletowego i psychiczne. Nie stwierdzono zależności częstości działań niepożądanych od płci, wieku czy rasy pacjentów.
agranulocytoza, alkaloza hipochloremiczna, cukromocz, częstoskurcz, dyspepsja, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipokaliemia, hiponatremia, hipowolemia, jaskra z zamkniętym kątem, kwas moczowy, leukopenia, małopłytkowość, martwicze zapalenie naczyń, neutropenia, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, parestezje, posocznica, rak kolczystokomórkowy skóry, rak podstawnokomórkowy, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie nerek, telmisartan i hydrochlorotiazyd, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, triglicerydy, zaburzenia wątroby, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie żołądka, zawroty głowy, zespół zaburzeń oddechowych, żółtaczka cholestatyczna, żółtaczka miąższowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Doreta 75 mg + 650 mg
Doreta, zawierająca 75 mg tramadolu chlorowodorku (65,88 mg tramadolu) oraz 650 mg paracetamolu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to nudności, zawroty głowy i senność (>10% pacjentów). Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Wśród najczęstszych objawów neurologicznych dominują zawroty głowy, senność, ból głowy i drżenie, a także zaburzenia psychiczne takie jak stan splątania, zmiany nastroju i zaburzenia snu. Zgłaszano również poważniejsze reakcje, w tym zespół serotoninowy, drgawki, majaczenie oraz uzależnienie lekowe. Działania niepożądane obejmują także układ sercowo-naczyniowy (palpitacje, tachykardia, arytmia), oddechowy (duszność, depresja oddechowa), żołądkowo-jelitowy (nudności, wymioty, zaparcia) oraz skórę (wysypka, pokrzywka, ciężkie reakcje skórne). Rzadko obserwowano hipoglikemię, kwasicę piroglutaminową, małopłytkowość, agranulocytozę oraz reakcje anafilaktyczne.
agranulocytoza, albuminuria, aminotransferazy, amnezja, anafilaksja, arytmia, ataksja, biegunka, ból głowy, bradykardia, czkawka, depresja oddechowa, drgawki, duszność, dyspepsja, flukloksacylina, hipoglikemia, hipoprotrombinemia, kwasica piroglutaminowa, majaczenie, małopłytkowość, mimowolne skurcze mięśni, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie się, nadużywanie leku, niedociśnienie ortostatyczne, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, omamy, palpitacje, paracetamol, parestezje, pokrzywka, rozszerzenie źrenic, senność, skurcz oskrzeli, smoliste stolce, stan splątania, suchość w jamie ustnej, świąd, szum w uszach, tachykardia, tramadol, trudność w połykaniu, uzależnienie lekowe, warfaryna, wymioty, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaparcia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół serotoninowy, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flucofast 100 mg
Flukonazol, substancja czynna leku Flucofast, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący często występujące działania niepożądane takie jak ból głowy, ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, fosfataza alkaliczna). Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne (toksyczna nekroliza naskórka, zespół DRESS) oraz hepatotoksyczność manifestującą się cholestazą, niewydolnością wątroby, martwicą komórek wątrobowych i zapaleniem wątroby. W trakcie terapii konieczne jest regularne monitorowanie parametrów czynności wątroby, zwłaszcza u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami wątroby, a także morfologii krwi ze względu na ryzyko agranulocytozy, leukopenii, trombocytopenii, neutropenii i niedokrwistości.
agranulocytoza, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anafilaksja, ból brzucha, ból głowy, cholestaza, drgawki, enzymy wątrobowe, Flucofast, flukonazol, fosfataza alkaliczna, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, leukopenia, martwica wątroby, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwistość, niestrawność, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, parestezje, pokrzywka, terapia przeciwgrzybicza, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, uszkodzenie wątroby, wydłużenie QT, wysypka polekowa, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zawroty głowy obwodowe, zespół DRESS, zespół Lyella, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pirfenidone Aurovitas 801 mg
Pirfenidone Aurovitas, stosowany w dawce 2403 mg/dobę, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych obejmujących 1650 pacjentów, z obserwacją sięgającą nawet 10 lat. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to nudności (32,4% vs 12,2% placebo), wysypka (26,2% vs 7,7%), biegunka (18,8% vs 14,4%), zmęczenie (18,5% vs 10,4%), niestrawność (16,1% vs 5,0%), zmniejszenie apetytu (20,7% vs 8,0%), ból głowy (10,1% vs 7,7%) oraz reakcje nadwrażliwości na światło (9,3% vs 1,1%). Działania niepożądane obejmują również zaburzenia wątroby, takie jak podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, gamma-GT) oraz rzadkie, ale poważne przypadki polekowego uszkodzenia wątroby, w tym zgony. Profil bezpieczeństwa jest spójny u pacjentów z idiopatycznym włóknieniem płuc (IPF) niezależnie od stopnia zaawansowania choroby.
agranulocytoza, anafilaksja, bezsenność, biegunka, ból głowy, choroba refluksowa przełyku, duszność, hiponatremia, idiopatyczne włóknienie płuc, kaszel, kaszel z odkrztuszaniem, letarg, nadwrażliwość na światło, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pirfenidon, polekowe uszkodzenie wątroby, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, uderzenia gorąca, wymioty, wysypka, zaburzenia smaku, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie układu moczowego, zapalenie żołądka, zaparcie, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zmęczenie, zmniejszenie apetytu - Leksykon substancji czynnych
Kolchicyna – Działania niepożądane
Kolchicyna, stosowana głównie w leczeniu dny moczanowej, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych obejmujący różne układy i narządy. Najczęstsze objawy dotyczą układu żołądkowo-jelitowego, w tym nudności (≥1/10), biegunki (≥1/100 do <1/10, zwykle w pierwszej dobie), wymiotów, bólów i skurczów brzucha (≥1/100 do <1/10). Poważne działania niepożądane obejmują hematologiczne zaburzenia, takie jak zahamowanie czynności szpiku kostnego, agranulocytoza (≥1/10 000 do <1/1000), niedokrwistość aplastyczna, pancytopenia (≥1/1000 do <1/100), neutropenia, trombocytopenia i leukopenia. Neurologiczne powikłania to zapalenie nerwów obwodowych i neuropatie, a mięśniowo-szkieletowe – miopatia, rabdomioliza (zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek stosujących statyny), osłabienie siły mięśniowej i podwyższenie CPK (≥1/1000 do <1/100). Działania skórne obejmują łysienie (≥1/1000 do <1/100), wysypki i pokrzywkę (≥1/10 000 do <1/1000). Kolchicyna może również powodować uszkodzenie nerek i hepatotoksyczność, manifestujące się podwyższonymi wartościami AST i ALT (≥1/1000 do <1/100).
agranulocytoza, anemia hemolityczna, azoospermia, biegunka, ból mięśni, brak miesiączki, dna moczanowa, dysmenorrhea, działania niepożądane kolchicyny, granulocytopenia, hepatotoksyczność, krwawienie z przewodu pokarmowego, leukopenia, łysienie, mielosupresja, miopatia, miotonia, neuromiopatia, neuropatia, neuropatia czuciowo-ruchowa, neutropenia, niedobór witaminy B12, niedokrwistość aplastyczna, nudności, oligospermia, pancytopenia, plamica, podwyższenie CPK, podwyższone ALT, podwyższone AST, pokrzywka, rabdomioliza, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, trombocytopenia, trombocytoza, uszkodzenie nerek, wymioty, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie nerwów obwodowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polprazol Acidcontrol 10 mg
Polprazol Acidcontrol, zawierający 10 mg omeprazolu w kapsułkach dojelitowych, wykazuje działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej (1-10% pacjentów) obserwuje się bóle głowy, ból brzucha, zaparcia, biegunkę, wzdęcia oraz nudności i wymioty. Działania te nie są zależne od dawki leku. Rzadziej występują zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia i trombocytopenia, a bardzo rzadko agranulocytoza i pancytopenia. Hipomagnezemia, której częstość jest nieznana, może prowadzić do wtórnej hipokalcemii i hipokaliemii. Rzadko obserwuje się hiponatremię, podwyższenie enzymów wątrobowych, zapalenie wątroby, a w bardzo rzadkich przypadkach niewydolność wątroby i encefalopatię. Ze strony skóry mogą wystąpić reakcje od łagodnych wysypek po ciężkie, zagrażające życiu zespoły, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna martwica naskórka (TEN).
agranulocytoza, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, depresja, encefalopatia wątrobowa, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, kandydoza przewodu pokarmowego, kapsułka dojelitowa twarda, leukopenia, łysienie, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omam, omeprazol, pancytopenia, parestezja, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, splątanie, toczeń rumieniowaty skórny, toksyczna martwica naskórka, trombocytopenia, wzdęcie, zaburzenie smaku, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy, zawrót głowy błędnikowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Indap 2,5 mg
Indapamid w dawce 2,5 mg, stosowany jako diuretyk tiazydopodobny, wiąże się z ryzykiem istotnych zaburzeń elektrolitowych, przede wszystkim hipokaliemii, która występuje u 25% pacjentów z poziomem potasu w osoczu <3,4 mmol/l oraz u 10% z poziomem <3,2 mmol/l po 4-6 tygodniach terapii. Średni spadek stężenia potasu po 12 tygodniach wynosi 0,41 mmol/l. Hipokaliemia może prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym torsades de pointes, szczególnie u pacjentów z chorobami serca lub stosujących leki wydłużające odstęp QT. Inne rzadkie, ale poważne działania niepożądane to agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, reakcje skórne (w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka), ostra jaskra zamkniętego kąta oraz rabdomioliza, która może prowadzić do ostrej niewydolności nerek. W trakcie terapii należy monitorować elektrolity, funkcję wątroby i nerek oraz objawy neurologiczne i okulistyczne.
agranulocytoza, diuretyk tiazydopodobny, encefalopatia wątrobowa, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipochloremia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, indapamid, jaskra zamkniętego kąta, krótkowzroczność, kurcz mięśni, leukopenia, niedociśnienie, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niedowidzenie, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, parestezja, plamica, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja nadwrażliwości, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsades de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, wykwit plamisto-grudkowy, wysypka plamkowo-grudkowa, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie erekcji, zaburzenie gospodarki elektrolitowej, zaburzenie rytmu serca, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Kastel 20 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Kastel, zawierający rozuwastatynę i ramipryl w dawkach od 10 mg + 5 mg do 20 mg + 10 mg, wykazuje profil działań niepożądanych charakterystyczny dla obu substancji czynnych. Rozuwastatyna może powodować białkomocz (głównie kanalikowego pochodzenia) u mniej niż 1% pacjentów, krwiomocz o niskiej częstości oraz zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, takie jak bóle mięśniowe, miopatia i rzadko rabdomioliza, szczególnie przy dawkach >20 mg. Zależne od dawki zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) i aminotransferaz jest zwykle łagodne i przemijające; przerwanie terapii zaleca się przy CK >5 x GGN. Ramipryl natomiast charakteryzuje się często występującym uporczywym suchym kaszlem oraz reakcjami niedociśnieniowymi, a także poważniejszymi działaniami niepożądanymi, takimi jak obrzęk naczynioruchowy, hiperkaliemia, zaburzenia czynności nerek i wątroby, zapalenie trzustki, ciężkie reakcje skórne oraz neutropenia/agranulocytoza.
agranulocytoza, aminotransferaza, białkomocz, ból mięśniowy, ciężka reakcja skórna, ciśnienie tętnicze, funkcja wątroby, hiperkaliemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, krwiomocz, miopatia, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, ostra choroba nerek, parametry mięśniowe, parametry nerkowe, rabdomioliza, rozuwastatyna i ramipryl, śródmiąższowa choroba płuc, stężenie potasu, uporczywy suchy kaszel, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie funkcji seksualnej, zapalenie trzustki - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ramicor 10 mg
Profil bezpieczeństwa ramiprylu obejmuje szereg działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Do najczęstszych należą uporczywy suchy kaszel oraz reakcje hipotoniczne. Często obserwuje się eozynofilię, reakcje anafilaktyczne, hiperkaliemię, zespół SIADH, obniżenie nastroju, zaburzenia lękowe, bóle i zawroty głowy, nieostre widzenie, zaburzenia słuchu, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedociśnienie, zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, podwyższone aktywności transaminaz i bilirubiny, wysypkę plamisto-grudkową, bóle mięśniowe oraz zaburzenia czynności nerek, w tym ostrą niewydolność. Niezbyt często występują leukopenia, neutropenia, agranulocytoza, pancytopenia, zapalenie trzustki, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, bóle stawów, podwyższone stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny, ginekomastia, gorączka i astenia. Rzadko notuje się drżenie, niewydolność nerek, złuszczające zapalenie skóry, skurcz oskrzeli, a bardzo rzadko niedokrwienie OUN, ciężkie reakcje skórne (m.in. zespół Stevensa-Johnsona) oraz ostrą niewydolność wątroby. Działania niepożądane o nieznanej częstości to zawał mięśnia sercowego, udar mózgu i zapalenie płuc.
agranulocytoza, arytmia, dławica piersiowa, dysfunkcja nerek, eozynofilia, hiperkaliemia, hipotonia, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość hemolityczna, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęki obwodowe, ostra niewydolność wątroby, pancytopenia, parestezja, podwyższone transaminazy, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, suchy kaszel, tachykardia, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia trawienia, zapalenie błony śluzowej, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok przynosowych, zespół niewłaściwego wydzielania wazopresyny, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ranigast Fast 150 mg
Ranigast Fast zawiera ranitydynę chlorowodorek w dawce 150 mg w formie tabletek musujących. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości, sklasyfikowane zgodnie z terminologią MedDRA. Częstość występowania działań niepożądanych waha się od bardzo rzadkich (<1/10 000) do niezbyt częstych (≥1/1 000 do <1/100). Do najpoważniejszych, choć bardzo rzadkich, należą zmiany hematologiczne takie jak agranulocytoza, pancytopenia i niedokrwistość aplastyczna, wymagające natychmiastowej interwencji. Rzadko obserwuje się reakcje nadwrażliwości, w tym pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli oraz wstrząs anafilaktyczny. Ponadto, bardzo rzadko mogą wystąpić zaburzenia psychiczne (pobudzenie, dezorientacja, depresja, omamy), neurologiczne (bóle głowy, zawroty głowy, ruchy mimowolne), a także zaburzenia rytmu serca (bradykardia, tachykardia, blok przedsionkowo-komorowy).
agranulocytoza, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, enzymy wątrobowe, ginekomastia, kreatynina, mlekotok, niedokrwistość aplastyczna, obraz krwi, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie trzustki, pancytopenia, personel medyczny, pokrzywka, ranitydyna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szpik kostny, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie wątroby, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Risperidone Grindeks
Stosowanie rysperydonu, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym wzrostem śmiertelności (4,0% vs 3,1% placebo; OR 1,21) oraz zdarzeń naczyniowo-mózgowych (3,3% vs 1,2% placebo; OR 2,96). Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu rysperydonu i furosemidu, gdzie odnotowano śmiertelność 7,3%. Rysperydon jest wskazany wyłącznie do krótkotrwałego leczenia uporczywej agresji u pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera o umiarkowanym do ciężkiego nasileniu, po wyczerpaniu metod niefarmakologicznych. Należy unikać stosowania u pacjentów z innymi typami otępienia oraz u osób z czynnikami ryzyka udaru mózgu, a także monitorować objawy potencjalnych incydentów naczyniowo-mózgowych.
agranulocytoza, antagonista receptorów alfa-adrenergicznych, atypowy lek przeciwpsychotyczny, blokada receptorów alfa, choroba Parkinsona, diuretyk tiazydowy, działanie przeciwwymiotne, furosemid, ginekomastia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, kwasica ketonowa, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, otępienie mieszane, otępienie naczyniowe, otępienie w chorobie Alzheimera, otępienie z ciałami Lewy’ego, późne dyskinezy, priapizm, rabdomioliza, udar mózgu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia miesiączkowania, zdarzenie niepożądane naczyniowo-mózgowe, zespół Reye’a, zespół wiotkiej tęczówki, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mycofit 250 mg
Mykofenolan mofetylu (MMF), stosowany w dawkach 2-3 g/dobę w terapii skojarzonej z cyklosporyną i kortykosteroidami, jest kluczowym lekiem immunosupresyjnym w profilaktyce odrzutu przeszczepów narządów (nerki, wątroby, serca). Najczęstsze działania niepożądane obejmują biegunkę (do 52,6%), leukopenię (do 45,8%), zakażenia bakteryjne (do 39,9%) oraz wymioty (do 39,1%). Istotnym problemem klinicznym jest zwiększone ryzyko zakażeń oportunistycznych, w tym wiremii CMV (13,5%), zakażeń Candida oraz wirusem Herpes simplex, a także poważnych infekcji takich jak posocznica, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych czy gruźlica. Dodatkowo obserwuje się poważne zaburzenia hematologiczne, w tym cytopenie, agranulocytozę, niedokrwistość aplastyczną i pancytopenię, które wymagają regularnego monitorowania morfologii krwi. Profil działań niepożądanych u dzieci (600 mg/m² 2x/dobę) jest podobny do dorosłych, z wyższą częstością biegunek, leukopenii i zakażeń u najmłodszych pacjentów.
agranulocytoza, biegunka, chłoniak, chłoniak rzekomy, choroba limfoproliferacyjna, choroba śródmiąższowa płuc, cytopenia, czarny stolec, dysfagia, gruźlica, hiperbilirubinemia, hipogammaglobulinemia, krwawe wymioty, krwotok z przewodu pokarmowego, lek immunosupresyjny, leukocytoza, leukopenia, małopłytkowość, morfologia krwi, mykofenolan mofetylu, nefropatia BK, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niewydolność szpiku kostnego, nowotwór skóry, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół zapalny, owrzodzenie jamy ustnej, pancytopenia, posocznica, postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, reakcja anafilaktyczna, samoistne poronienie, włóknienie płuc, wybiórcza aplazja czerwonokrwinkowa, wysięk opłucnowy, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybiczne, zakażenie wirusem CMV, zakażenie wirusem Herpes simplex, zakażenie wirusowe, zanik kosmków jelitowych, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie otrzewnej, zapalenie wątroby, zapalenie wsierdzia, zapalenie żołądka - Leksykon leków
Działania niepożądane – CoAramlessa 5 mg + 1,25 mg + 5 mg
CoAramlessa to lek trójskładnikowy zawierający peryndopryl z argininą, indapamid oraz amlodypinę, stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego. W trakcie leczenia obserwuje się liczne działania niepożądane, w tym zawroty głowy, ból głowy, parestezje, senność, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, szum uszny, kołatanie serca, zaczerwienienie twarzy oraz niedociśnienie tętnicze. Ze strony układu oddechowego mogą wystąpić kaszel i duszność, a ze strony przewodu pokarmowego – ból brzucha, zaparcia, biegunka, nudności i wymioty. Szczególnie istotne jest ryzyko hipokaliemii, zwłaszcza przy stosowaniu indapamidu w dawkach 1,5 mg i 2,5 mg, gdzie stężenie potasu poniżej 3,2 mmol/l wystąpiło odpowiednio u 4% i 10% pacjentów po 4-6 tygodniach terapii, ze średnim spadkiem potasu o 0,23 mmol/l i 0,41 mmol/l po 12 tygodniach. Ponadto, możliwe są hiponatremia, hiperkalcemia oraz hiperglikemia. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, pancytopenia, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, małopłytkowość) oraz groźne powikłania kardiologiczne, takie jak zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego i torsade de pointes.
agranulocytoza, amlodypina, ból głowy, bradykardia, diuretyk tiazydopodobny, duszność, hiperglikemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hiponatremia, indapamid, kaszel, kołatanie serca, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność szpiku kostnego, pancytopenia, parestezja, peryndopryl, podwójne widzenie, SIADH, szum uszny, tachykardia komorowa, torsade de pointes, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia smaku, zaburzenia widzenia, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy